Update This Post

ASSEB Class 12 Biology Chapter 14 Question Answer Assamese Medium 2026| পৰিৱেশ তন্ত্ৰ Question Answer, MCQ, Text Book PDF

Note: আপুনি ইয়াত Post টোৰ এটা copy edit কৰি আছে। Submit নকৰালৈ Live WordPress Post-ত কোনো change নহ'ব।

Post Title

ASSEB Class 12 Biology Chapter 14 Question Answer Assamese Medium 2026| পৰিৱেশ তন্ত্ৰ Question Answer, MCQ, Text Book PDF

Post Title edit কৰিব নোৱাৰিব। কেৱল Post Content update কৰিব পাৰিব।

Post Content

Chapter 14

পৰিৱেশ তন্ত্ৰ

প্ৰশ্নমালা

A. চমু উত্তৰৰ প্ৰশ্নঃ

<ol class="wp-block-list">
<li>জীৱৰ পৰিৱেশ বুলিলে কি বুজা?</li>

<li>পৰিৱেশত উপাংশসমূহ কি কি?</li>

<li>পৰিৱেশৰ বিভিন্ন কাৰকসমূহ কি কি?</li>

<li>স্ব-পোষী পৰিৱেশতন্ত্ৰ বুলিলে কি বুজা?</li>

<li>খাদ্যৰ শৃংখল মানে কি বুজা? উদাহৰণ দি ব্যাখ্যা কৰা।</li>

<li>পৰিৱেশ সম্পৰ্কীয় সংখ্যা আৰু ভৰৰ পিৰামিডৰ উদাহৰণ সহ ব্যাখ্যা কৰা।</li>

<li>সূৰ্য্য যে পৰিৱেশতন্ত্ৰৰ সকলো শক্তিৰ উৎস বুজাই লিখা।</li>

<li>পৰিৱেশতন্ত্ৰই থাৰ্মোডাইনামিক্সৰ নিয়ম কেনেকৈ মানি চলে বৰ্ণনা কৰা।</li>

<li>পৰিৱেশতন্ত্ৰত শক্তিৰ ক্ৰমিক অবনতি হয় এই কথা কেনেকৈ বুজাবা?</li>

<li>শক্তিৰ ‘ট্ৰাফিক লেভেল’ মানে কি?</li>

<li>সুষম পৰিৱেশতন্ত্ৰ বুলিলে কি বুজা যায়?</li>

<li>পৃথিবীৰ প্ৰধান পৰিৱেশতন্ত্ৰসমূহৰ নাম লিখা আৰু এইবিলাক ক’ত পোৱা যায় লিখা।</li>

<li>পৰিবেশতন্ত্রৰ অণুক্রম কি?</li>

<li>পৰিস্থিতিৰ বিপর্যয় হলে মানুহৰ কি পৰিণতি হ’ব পাৰে লিখা।</li>

<li>পৰিৱেশতন্ত্রত জৈৱিক আৰু অজৈৱিক উপাদানসমূহ কি?</li>

<li>প্রাথমিক উৎপাদন ক্ষমতা কি? কি কি কাৰকে ইয়াক প্রভাবিত কৰে তাৰ চমু বিৱৰণ দিয়া।</li>

<li>পুখুৰী যে এটা স্বয়ংসম্পূর্ণ পৰিৱেশতন্ত্র বুজাই লিখা।</li>

<li>খাদ্যশৃংখলৰ লগত খাদ্য উৎপাদক, উপভোক্তা আৰু বিয়োজক কেনেকৈ জড়িত ব্যাখ্যা কৰা।</li>

<li>পৰিৱেশতন্ত্রত শক্তি প্রবাহ সম্পর্কে বর্ণনা কৰা।</li>

<li>পৰিস্থিতিতন্ত্র কি? এটা পুখুৰী পৰিস্থিতিতন্ত্ৰত থকা জীৱৰ প্রত্যেকৰে এটাকৈ উদাহৰণ দিয়া যিঃ-</li>
</ol>

(i) এটা উৎপাদক, (ii) এটা প্রাথমিক উপভোক্তা।

<ol start="21" class="wp-block-list">
<li>বিয়োজন মানে কি? ইয়াৰ প্ৰক্ৰিয়া আৰু উৎপাদন বর্ণনা কৰা।</li>

<li>পৰিৱেশতন্ত্রত কার্বন-চক্ৰৰ এটি চমু আভাস দিয়া।</li>
</ol>

B. অতি চমু উত্তৰৰ প্ৰশ্নঃ

<ol class="wp-block-list">
<li>পৰিৱেশতন্ত্র বুলিলে কি বুজায়?</li>

<li>ভাৰসাম্য পৰিৱেশৰ অর্থ কি?</li>

<li>পৰিৱেশত বিয়োজকৰ গুৰুত্ব ইমান বেছি কিয়?</li>

<li>কোন শ্রেণীৰ জীৱক উপভোক্তা বোলা হয়?</li>

<li>খাদ্য শিকলি আৰু খাদ্য জালৰ ভিতৰত কি পার্থক্য?</li>

<li>পৰিৱেশতন্ত্র চালিকা শক্তি কি? পৰিৱেশতন্ত্ৰৰ সকলো জীৱগোষ্ঠীয়ে এই শক্তিৰ ভাগ সমানে পায় নে?</li>

<li>পৰিৱেশতন্ত্রত সেউজীয়া উদ্ভিদক কি বুলি কোৱা হয়?</li>

<li>পৰিৱেশতন্ত্রত মাটিৰ অণুজীৱক কি বোলে?</li>

<li>খাদ্য উৎপাদকৰ পৰা ক্ৰমে স্তৰে স্তৰে প্রৱাহিত হৈ বিয়োজকৰ দেহ পায় গৈ। খাদ্যৰ এনে গতিক কি বুলি কোৱা হয়?</li>

<li>পৰিৱেশতন্ত্রত শক্তি প্রৱাহৰ ফলত ক্রমে ওপৰৰ স্তৰবিলাকত স্থিতিশক্তি কমি গৈ থাকে। এনে স্তৰবিলাকক কি বোলে?</li>

<li>শিলাখণ্ডত প্রাথমিক অনুক্রমণৰ প্ৰাৰম্ভিক প্রজাতিবিধৰ নাম লিখা।</li>
</ol>

(C) বহু বিকল্পী উত্তৰ প্ৰশ্নঃ

<ol class="wp-block-list">
<li>মাটিত থকা অণুজীৱবিলাক—</li>
</ol>

(a) উপভোক্তা, (b) উৎপাদক, (c) বিয়োজক, (d) মৃত জৈৱ পদাৰ্থ?

(a) উপভোক্তা, (b) উৎপাদক, (c) বিয়োজক, (d) মৃত জৈৱ পদাৰ্থ।

<ol start="3" class="wp-block-list">
<li>শক্তিৰ পিৰামিডত সৌৰশক্তি আটাইতকৈ বেছি পৰিমাণে গ্ৰহণ কৰোতা হ’ল—</li>
</ol>

(a) উপভোক্তা, (b) উৎপাদক, (c) বিয়োজক, (d) সৰ্বোচ্চ স্তৰৰ উপভোক্তা।

<ol start="4" class="wp-block-list">
<li>পৰিৱেশতন্ত্ৰ গঠিত হয়—</li>
</ol>

(a) বায়ু আৰু পানীৰ দ্বাৰা, (b) বায়ু, পানী আৰু মৌলৰ দ্বাৰা, (c) বায়ু, পানী, মৌল আৰু জৈৱিক উপাদানৰ দ্বাৰা, (d) বায়ু, পালী, মৌল জৈৱিক উপাদান আৰু সৌৰশক্তিৰ দ্বাৰা।

<ol start="5" class="wp-block-list">
<li>প্ৰথমিক স্তৰৰ উপভোক্তা—</li>
</ol>

(a) শিয়াল, (b) গৰু, (c); ভেঁকুলী, (d) বাঘ।

<ol start="6" class="wp-block-list">
<li>পৰিৱেশতন্ত্ৰৰ বাবে কোনটো প্ৰযোজ্য নহয়—</li>
</ol>

(a) শক্তি উভয়মুখী, (b) শক্তিৰ ক্ৰম অবনতি হয়, (c) শক্তিৰ বিনাশ নাই, (d) সূৰ্য্যই একমাত্ৰ শক্তিৰ উৎস।

(c), 2(b), 3(b), 4(d), 5(c), 6(a). D. পাৰ্থক্য় দেখুওৱাঃ

<ol class="wp-block-list">
<li>উৎপাদন আৰু পচন</li>

<li>পৰিৱেশত জৈৱিক প্ৰভাৱ আৰু অজৈৱিক প্ৰভাৱ।</li>

<li>চৰণীয়া পথাৰৰ খাদ্যসৃংখল আৰু পচনক্ৰিয়াৰলগত জড়িত খাদ্যশৃংখল।</li>

<li>প্ৰথমিক অণুক্ৰমণ আৰু গৌণ অণুক্ৰমন।</li>

<li>খাদ্য শিকলি আৰু খাদ্য জাল।</li>

<li>প্ৰথমিক উৎপাদন আৰু দ্বিতীয়স্তৰ উৎপাদন।</li>

<li>থিয় পিৰামিড আৰু ওভোতা পিৰামিড।</li>
</ol>

E. ৰচনাধৰ্মী প্ৰশ্নঃ

<ol class="wp-block-list">
<li>পৰিৱেশতন্ত্ৰৰ উৎপাদন সমূহ ব্যাখ্যা কৰা।</li>

<li>পৰিৱেশতন্ত্ৰ বুলিলে কি বুজা? ইয়াৰ কাৰকসমূহ কি কি বুজাই লিখা।</li>

<li>এটা সুশ্থ পৰিৱেশতন্ত্ৰত যি যি উপাদান থাকিব লাগে সেইবিলাক থকা এটা পৰিৱেশতন্ত্ৰৰ বৰ্ণনা দিয়া।</li>

<li>সকলো জীৱ কোনো নিৰ্দ্দিষ্ট খাদ্য শৃংখলৰ দ্বাৰা সংযুক্ত হৈ আৰু এই খাদ্য শৃংখলৰ কোন ব্যাঘাতে জীৱসমূহক প্ৰভাৱিত কৰে। এটা উদাহৰণ সহায়ত ইয়াক ব্যাখ্যা কৰা।</li>

<li>এটা পৰিৱেশতন্ত্ৰৰ অজৈৱিক কাৰকসমূহ কি কি? প্ৰাণী সমূহৰ জীৱন প্ৰক্ৰিয়াত পোহৰ আৰু উষ্ণতাৰ প্ৰভাৱ আলোচনা কৰা।</li>

<li>পৰিস্থিতিতন্ত্ৰৰ সংজ্ঞা দিয়া। পুখুৰী যে পৰিস্থিতিন্ত্ৰৰ এটি উত্তম উদাহৰণ তাক প্ৰতিপাদন কৰা।</li>

<li>এটা খাদ্য শৃংখল ব্যাখ্যা কৰা। খাদ্য শৃংখল এটাৰ লগত পৰিৱেশীয় পিৰামিডৰ প্ৰয়োজনীয় চিত্ৰৰ সৈতে ব্যাক্যা কৰা।</li>
</ol>

F. টোকা লিখাঃ

<ol class="wp-block-list">
<li>সংখ্যাৰ পিৰামিড, 2. ট্ৰাফিক স্তৰ, 3. পৰিৱেশতন্ত্ৰত শক্তিৰ একমুখী গতি,</li>

<li>পাৰিস্থিতিক অণুক্ৰমণ, 5. পৰিস্থিতিৰ বিপৰ্যয়।</li>
</ol>

সম্ভাব্য প্ৰশ্নাৱলী

A. শূন্যস্থান পূৰণ কৰাঃ

<ol class="wp-block-list">
<li>এটা প্রজাতিৰ অনেক জীৱ একে ঠাইত বাস কৰি এটি __ সৃষ্টি কৰে।</li>

<li>অৱশিষ্ট প্রাথমিক উৎপাদকতা (NPP) = __ শ্বসন (R) ।</li>

<li>অপদকক ভাঙি সৰু সৰু টুকুৰা কৰাক __ বোলে।</li>

<li>বেক্টেৰিয়া আৰু ভেঁকুৰ অপৰদক উৎসেচকৰ সহায়ত অৱনমিত কৰা প্রক্রিয়াক __ বোলে।</li>

<li>এটা ট্রফিক স্তৰত এটা নির্দিষ্ট সময়ত অৱস্থান কৰা জীৱিত এটি গোটক __ বোলে।</li>

<li>সাগৰৰ জীৱভৰৰ পিৰামিড সাধাৰণতে __।</li>

<li>পৰিৱেশতন্ত্রৰ সকলো বিলাক সেৱাৰ ভিতৰত মৃত্তিকা সৃষ্টি কৰা প্রক্রিয়া প্রায় __ শতাংশ।</li>
</ol>

৪. থিয়কৈ বিস্তাৰ হোৱা বিভিন্ন প্রজাতি বিভিন্ন স্তৰত অৱস্থান কৰাকে __ বোলে।

<ol start="9" class="wp-block-list">
<li>পৃথিৱীত বিকিৰিত হোৱা সূৰ্য্যৰ কিৰণৰ 50 % তকৈ কম ক __ বোলে।</li>
</ol>

[B] সত্য বা অসত্য (এক নম্বৰ প্রত্যেকতে)ঃ

<ol class="wp-block-list">
<li>বিভিন্ন প্রজাতি অনুভূমিক বিস্তাৰণৰ দ্বাৰা বিভিন্ন স্থানত অৱস্থান কৰাকে স্তৰণ বোলা হয়।</li>

<li>পুখুৰীৰ কাষত থকা উদ্ভিদ বিলাক পৰিবেশতন্ত্রৰ স্বভোজী উপাদান।</li>

<li>পৰিৱেশতন্ত্রৰ শক্তিৰ গতি একমুখী।</li>

<li>সালোকসংশ্লেষণত ব্যৱহাৰ হোৱা বিকিৰণ, পতিত সৌৰশক্তিৰ 50 % তকৈ কম।</li>

<li>প্রাথমিক অনুক্ৰমত ঘাঁহ হ’ল প্ৰাৰম্ভিক প্রজাতি।</li>

<li>অপদ খাদ্য শৃংখল মৃত জৈৱিক পদাৰ্থৰ পৰা আৰম্ভ হয়।</li>
</ol>

C. অতি চমু উত্তৰৰ প্ৰশ্ন (এক নম্বৰৰ) ঃ

<ol class="wp-block-list">
<li>পৰিস্থিতিতন্ত্র কি?</li>

<li>পৰিস্থিতিতন্ত্ৰৰ মূল দুটা ভাগ কি কি?</li>

<li>পুখুৰীৰ পৰিস্থিতিতন্ত্ৰৰ স্বভোজী উপাদান কি কি?</li>

<li>পুখুৰী পৰিস্থিতিতন্ত্ৰৰ কোন ঠাইত বিয়োজক বেছিকৈ পোৱা যায়?</li>

<li>মুঠ প্রাথমিক উৎপাদকতা সংজ্ঞা দিয়া।</li>

<li>অৱশিষ্ট প্রাথমিক উৎপাদকতা কি?</li>

<li>বিয়োজনৰ সময়ত নিক্ষালনৰ কৌশল ব্যাখ্যা কৰা।</li>

<li>বিয়োজনৰ সময়ত হোৱা খনিজীভৱনৰ সংজ্ঞা দিয়া।</li>

<li>সাগৰত কোন ধৰণৰ খাদ্যশৃংখল অধিক প্ৰভাৱী?</li>

<li>কিমানখিনি সালোকসংশ্লেষণৰ বাবে সক্রিয় বিকিৰণ (শতকৰা) উদ্ভিদে গ্রহণ কৰে।</li>

<li>গভীৰ সাগৰক বাদ দি সকলো পৰিৱেশতন্ত্রৰ বাবে কোনটো একমাত্র শক্তিৰ উৎস?</li>

<li>জীৱ ভৰ জোখোতে কিয় শুকান ভৰ জোখা আটাইতকৈ নিৰ্ভৰযোগ্য?</li>

<li>সেউজীয়া উদ্ভিদক কি বুলি জনা যায়?</li>

<li>পৰিস্থিতিতন্ত্ৰত ভেঁকুৰৰ ভূমিকা কি?</li>

<li>পৰিস্থিতিতন্ত্ৰৰ অণুক্রমন কি?</li>

D. চমু উত্তৰৰ প্ৰশ্ন দুই নম্বৰঃ

<li>পৰিৱেশতন্ত্ৰৰ কাৰ্য্যকৰী উপাদান সম্পর্কে লিখা।</li>

<li>প্রাথমিক উৎপাদনতা কি কি ধৰণৰ? এই বিলাকৰ পৰস্পৰ সম্পর্ক সম্বন্ধে লিখা।</li>

<li>কেঁচুক কিয় কৃষকৰ বন্ধু বোলা হয়?</li>

<li>বিয়োজনৰ কেঁচামাল কি? এই বিলাকৰ কি কি উপাদান?</li>

<li>হিউমাছ কি? ইয়াৰ গুৰুত্ব সম্পর্কে লিখা।</li>

<li>চৰণীয়া খাদ্যশৃংখল আৰু অপদ খাদ্যশৃংখলৰ পার্থক্য লিখা।</li>

<li>উৎপাদক স্তৰতকৈ উপভোক্তাস্তৰত শক্তি কিয় কম থাকে?</li>

<li>ষ্টেনডিং ক্রম কি?</li>

<li>শক্তিৰ 10 % নিয়মৰ সংজ্ঞা দিয়া। চৰণীয়া খাদ্যশৃংখলত কিয় স্তৰৰ সংখ্যা সীমিত?</li>

<li>কোন ধৰণৰ পিৰামিড থিয় আৰু কিয়?</li>

<li>প্রাথমিক আৰু গৌণ অণুক্রমনে পার্থক্য লিখা।</li>

<li>হাইড্রাক আৰু জেৰাকৰ মাজত পার্থক্য দেখুউৱা।</li>

<li>পৰিস্থিতিতন্ত্রৰ সেৱা কেনেকৈ সংক্ষেপে সংজ্ঞা দিবা?</li>

<li>পাললিক দশা কাক বোলে?</li>

<li>উপভভাক্তাৰ বিভিন্ন স্তৰবোৰ কি কি? চৰণীয়া খাদ্য শৃংখলত ছাগলীৰ স্থান কি?</li>

<li>গৌণ অনুক্ৰমনত আক্ৰমণকাৰী প্ৰজাতিৰ কাৰণসমূহ লিখা।</li>
</ol>

(E) চমু উত্তৰৰ প্ৰশ্ন (তিনি নম্বৰ) ঃ

<ol class="wp-block-list">
<li>উৎপাদনতা কি? পৰিস্থিতিতন্ত্ৰৰ উৎপাদন কেনেকৈ প্ৰকাশ কৰা হয়?</li>

<li>পৰিস্থিতিতন্ত্র প্রাথমিক উৎপাদনতা নিয়ন্ত্ৰণৰ কাৰক সম্পর্কে চমুকৈ লিখা।</li>

<li>নক্সাৰ সহায়ত স্থলজ পৰিস্থিতিতন্ত্রত হোৱা বিয়োজন চক্র বর্ণনা কৰা।</li>

<li>“পৰিস্থিতিতন্ত্ৰত শক্তিৰ প্ৰৱাহ তাপগতিবিজ্ঞানৰ নিয়ম মানি চলে”। এই উক্তি ব্যাখ্যা কৰা।</li>

<li>খাদ্যশৃংখল কাক বোলে? প্রধান দুই ধৰণৰ খাদ্যশৃংখল বর্ণনা কৰা।</li>

<li>ওলোটা পিৰামিড ক’ত দেখা যায়? এটি সংখ্যাৰ ওলোটা পিৰামিড সংক্ষেপে বর্ণনা কৰা।</li>
</ol>

৪. পানীত হোৱা প্রাথমিক অনুক্রম বর্ণনা কৰা।

<li>পুষ্টি চক্র কি? কি কি বিভিন্ন ধৰণৰ পুষ্টি চক্র আছে? প্রত্যেকৰে উদাহৰণ দিয়া।</li>

<li>ফছফৰাছ চক্র বর্ণনা কৰা।</li>

<li>পৰিস্থিতিতন্ত্ৰৰ বিভিন্ন কার্যবোৰ চমুকৈ বর্ণনা কৰা।</li>
</ol>

(F) দীঘল উত্তৰৰ প্রশ্ন (পাঁচ নম্বৰ) ঃ

<ol class="wp-block-list">
<li>পুখুৰীক কিয় পৰিস্থিতিতন্ত্ৰৰ উৎকৃষ্ট উদাহৰণ বুলি গণ্য কৰা হয়? পুখুৰী এটি পৰিস্থিতিতন্ত্ৰ হিচাপে আলোচনা কৰা।</li>

<li>বিয়োজন কি? বিয়োজনৰ প্রণালী ব্যাখ্যা কৰা।</li>

<li>পৰিস্থিতিতন্ত্রত শক্তি কৈনেকৈ প্রবাহিত হয়? উপযুক্ত ৰেখাচিত্রৰ যোগেদি এনে শক্তি প্ৰৱাহ দেখুওৱা।</li>

<li>পৰিস্থিতিতন্ত্র মানে কি বুজা? পৰিস্থিতিতন্ত্ৰৰ বিভিন্ন উপাদান বর্ণনা কৰা।</li>

<li>ইক’লজিকেল পিৰামিড কাক বোলে? চিত্র সহ বিভিন্ন ধৰণৰ পিৰামিডৰ বৰ্ণনা দিয়া।</li>

<li>এটি উন্মুক্ত শিলত অনুক্রমণ কেনেকৈ হয় চমুকৈ বর্ণনা কৰা।</li>

<li>পৰিস্থিতিতন্ত্রৰ সেৱাৰ বিষয়ে লিখা।</li>
</ol>

<ol class="wp-block-list">
<li>এটা প্ৰজাতিৰ জীৱগোষ্ঠী যিয়ে এটি নির্দিষ্ট স্থানত বসবাস কৰে।</li>

<li>জীৱগোষ্ঠী আৰু সিহঁতৰ ভৌতিক পৰিৱেশ এটা গোট হৈ পৰস্পৰ ক্রিয়া কৰে।</li>

<li>সেউজীয়া সালোকসংশ্লেষণকাৰী জীৱ যিয়ে প্রথম ট্রফিক স্তৰ সৃষ্টি কৰে।</li>

<li>খাদ্যশৃংখলৰ জাল।</li>

<li>সতেজ বা শুকান মুঠ ভৰ।</li>
</ol>

Your Email ID

Verification record-ৰ বাবে Email ID প্রয়োজন। Name নালাগে।

What did you update?

আপুনি কি কি সলনি কৰিলে সৰুকৈ লিখক। Admin Review page-ত automatic change highlight-ও দেখা যাব।

Submit কৰাৰ পাছত এই Update টো Pending Verification হিচাপে save হ'ব।

Update This Post

My Subjects