Update This Post

GU BA 6th Sem Political Science Chapter 1 Solution 2026 | Paper Code: -POL – 0600304 | GU BA 6th Sem Assamese Chapter 1 মানৱ অধিকাৰ : তত্ত্ব আৰু আনুষ্ঠানিকৰণ Answer

Note: আপুনি ইয়াত Post টোৰ এটা copy edit কৰি আছে। Submit নকৰালৈ Live WordPress Post-ত কোনো change নহ'ব।

Post Title

GU BA 6th Sem Political Science Chapter 1 Solution 2026 | Paper Code: -POL - 0600304 | GU BA 6th Sem Assamese Chapter 1 মানৱ অধিকাৰ : তত্ত্ব আৰু আনুষ্ঠানিকৰণ Answer

Post Title edit কৰিব নোৱাৰিব। কেৱল Post Content update কৰিব পাৰিব।

Post Content

&nbsp;গোটঃ ১

মানৱ অধিকাৰ : তত্ত্ব আৰু আনুষ্ঠানিকৰণ

অতি&nbsp;চমু&nbsp;প্রশ্নোত্তৰ

&nbsp;১।&nbsp;মানৱ&nbsp;অধিকাৰ&nbsp;মানে&nbsp;কি?

উত্তৰঃ&nbsp;যিবোৰ&nbsp;অধিকাৰ&nbsp;অবিহনে&nbsp;মানুহে&nbsp;ভালদৰে&nbsp;জীয়াই&nbsp;থাকিব&nbsp;নোৱাৰে&nbsp;সেইবোৰ&nbsp;অধিকাৰকে&nbsp;সাধাৰণতে&nbsp;মানৱ&nbsp;অধিকাৰ&nbsp;বুলি&nbsp;অভিহিত&nbsp;কৰা&nbsp;হয়।&nbsp;

২।&nbsp;Human Rights Council&nbsp;ৰ&nbsp;সদস্যৰ&nbsp;সংখ্যা&nbsp;কিমান?

উত্তৰ:&nbsp;Human Rights Council&nbsp;ৰ&nbsp;47&nbsp;জন&nbsp;সদস্য&nbsp;ৰাষ্ট্র&nbsp;আছে।

৩।&nbsp;ফ্ৰান্সৰ&nbsp;জাতীয়&nbsp;সভাই&nbsp;নাগৰিকৰ&nbsp;অধিকাৰ&nbsp;ঘোষণা&nbsp;পত্ৰখন&nbsp;কেতিয়া&nbsp;গৃহীত&nbsp;কৰিছিল?

&nbsp;উত্তৰঃ&nbsp;১৭৮৯&nbsp;চনৰ&nbsp;২৬&nbsp;আগষ্ট&nbsp;তাৰিখে।

৪।&nbsp;"প্রাকৃতিক&nbsp;আইন&nbsp;ঈশ্বৰ&nbsp;প্রদত্ত"&nbsp;আৰু&nbsp;এনে&nbsp;আইন&nbsp;ন্যায়ৰ&nbsp;ওপৰত&nbsp;প্ৰতিষ্ঠিত,&nbsp;যি&nbsp;প্রত্যেকে&nbsp;মানি&nbsp;চলা&nbsp;উচিত।"-এইষাৰ&nbsp;কাৰ&nbsp;উক্তি?

&nbsp;উত্তৰঃ&nbsp;চেইন্ট&nbsp;থমাচ&nbsp;একুইনাচেচ।

৫।&nbsp;"মানৱ&nbsp;অধিকাৰবোৰ&nbsp;সাৰ্বজনীন"&nbsp;বুলি&nbsp;ক'লে&nbsp;কি&nbsp;বুজায়?

উত্তৰ:&nbsp;মানৱ&nbsp;অধিকাৰবোৰ&nbsp;সাৰ্বজনীন&nbsp;বুলি&nbsp;ক'লে&nbsp;বুজায়&nbsp;যে&nbsp;সকলো&nbsp;মানুহে,&nbsp;বর্ণ,&nbsp;ধর্ম,&nbsp;লিংগ,&nbsp;ভাষা&nbsp;বা&nbsp;সংস্কৃতি&nbsp;নির্বিশেষে,&nbsp;একে&nbsp;অধিকাৰ&nbsp;ভোগ&nbsp;কৰে।

৬।&nbsp;কোনটো&nbsp;দলে&nbsp;"সাংস্কৃতিক&nbsp;আপেক্ষিকতা"ক&nbsp;সমর্থন&nbsp;কৰে?

উত্তৰ:&nbsp;Cultural Relativists (সাংস্কৃতিক&nbsp;আপেক্ষিকতাবাদী)&nbsp;দলৰ&nbsp;মতে&nbsp;মানৱ&nbsp;অধিকাৰ&nbsp;সংস্কৃতি&nbsp;আৰু&nbsp;সমাজৰ&nbsp;ধাৰণাত&nbsp;নিৰ্ভৰশীল।

৭।&nbsp;ICCPR&nbsp;কেতিয়া&nbsp;গ্রহণ&nbsp;কৰা&nbsp;হৈছিল?

উত্তৰ:&nbsp;ICCPR&nbsp;১৯৬৬&nbsp;চনত&nbsp;গ্ৰহণ&nbsp;কৰা&nbsp;হৈছিল&nbsp;আৰু&nbsp;১৯৭৬&nbsp;চনত&nbsp;বলবৎ&nbsp;হৈছিল।&nbsp;

৮।&nbsp;বিশ্ব&nbsp;মানৱ&nbsp;অধিকাৰ&nbsp;দিৱস&nbsp;কেতিয়া&nbsp;পালন&nbsp;কৰা&nbsp;হয়?

উত্তৰ:&nbsp;প্ৰতিবছৰে&nbsp;১০&nbsp;ডিচেম্বৰ&nbsp;তাৰিখে।

৯।&nbsp;Human Rights Council&nbsp;ৰ&nbsp;মুখ্য&nbsp;কার্যালয়&nbsp;ক'ত?

উত্তৰঃ&nbsp;ইয়াৰ&nbsp;মুখ্য&nbsp;কার্যালয়&nbsp;জিনেভা&nbsp;(Geneva), Switzerland-ত&nbsp;আছে।

১০।&nbsp;মানৱ&nbsp;অধিকাৰৰ&nbsp;আর্ন্তজাতিক&nbsp;টেহৰান&nbsp;সম্মিলন&nbsp;কেতিয়া&nbsp;অনুষ্ঠিত&nbsp;হৈছিল?

উত্তৰঃ&nbsp;১৯৬৮&nbsp;চনত।

চমু&nbsp;প্রশ্নোত্তৰ

১।&nbsp;মানৱ&nbsp;অধিকাৰৰ&nbsp;প্ৰধান&nbsp;বৈশিষ্ট্য&nbsp;কেইটামান&nbsp;উল্লেখ&nbsp;কৰা।

উত্তৰ:&nbsp;মানৱ&nbsp;অধিকাৰৰ&nbsp;প্ৰধান&nbsp;কেইটামান&nbsp;বৈশিষ্ট্য&nbsp;হ'ল-

(ক)&nbsp;অবিচ্ছিন্নতা&nbsp;হ'ল&nbsp;মানৱ&nbsp;অধিকাৰৰ&nbsp;প্ৰধান&nbsp;বৈশিষ্ট্য।&nbsp;জাতি,&nbsp;বর্ণ,&nbsp;ধর্ম,&nbsp;ভাষা,&nbsp;লিংগ&nbsp;নির্বিশেষে&nbsp;প্রত্যেক&nbsp;ব্যক্তিয়ে&nbsp;এই&nbsp;অধিকাৰৰ&nbsp;গৰাকী।

(খ)&nbsp;মানৱ&nbsp;অধিকাৰসমূহ&nbsp;প্রত্যেক&nbsp;ব্যক্তিৰেই&nbsp;প্রাকৃতিক&nbsp;অধিকাৰ।&nbsp;এজন&nbsp;ব্যক্তিৰ&nbsp;জীয়াই&nbsp;থকাৰ&nbsp;অধিকাৰ&nbsp;প্ৰাকৃতিকভাবেই&nbsp;নির্ণয়&nbsp;হয়,&nbsp;ইয়াক&nbsp;কোনেও&nbsp;আইন&nbsp;প্রণয়ন&nbsp;কৰি&nbsp;বঢ়াব&nbsp;বা&nbsp;কমাব&nbsp;নোৱাৰে।

(গ)&nbsp;মানৱ&nbsp;অধিকাৰৰ&nbsp;আন&nbsp;এক&nbsp;বৈশিষ্ট্য&nbsp;হ'ল&nbsp;সার্বজনীনতা।&nbsp;এই&nbsp;অধিকাৰসমূহ&nbsp;সকলো&nbsp;স্থানতেই,&nbsp;সকলো&nbsp;সময়তে&nbsp;সকলো&nbsp;পৰিস্থিতিতেই&nbsp;পৃথিৱীৰ&nbsp;সকলো&nbsp;ব্যক্তিৰ&nbsp;বাবেই&nbsp;বিদ্যামান।

(ঘ)&nbsp;মানৱ&nbsp;অধিকাৰৰ&nbsp;আন&nbsp;এক&nbsp;উল্লেখযোগ্য&nbsp;বৈশিষ্ট্য&nbsp;হ'ল&nbsp;এই&nbsp;অধিকাৰ&nbsp;অসংশোধনীয়।&nbsp;কোনো&nbsp;ৰাষ্ট্ৰীয়&nbsp;বা&nbsp;আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয়&nbsp;সম্মিলনে&nbsp;ইয়াক&nbsp;সলনি&nbsp;কৰিব&nbsp;নোৱাৰে।

(ঙ)&nbsp;মানৱ&nbsp;অধিকাৰসমূহ&nbsp;হ'ল&nbsp;ব্যক্তিৰ&nbsp;মৌলিক&nbsp;অধিকাৰ।

(চ)&nbsp;মানৱ&nbsp;অধিকাৰসমূহ&nbsp;বৈধ।

(ছ)&nbsp;মানৱ&nbsp;অধিকাৰসমূহ&nbsp;ব্যক্তিৰ&nbsp;নৈতিক&nbsp;অধিকাৰো।&nbsp;এই&nbsp;অধিকাৰে&nbsp;ব্যক্তিৰ&nbsp;ব্যকিত্ৰ&nbsp;মানৱীয়&nbsp;মূল্যবোধৰ&nbsp;সুৰক্ষা&nbsp;আৰু&nbsp;বিকাশত&nbsp;সহায়&nbsp;কৰি&nbsp;শক্তিশালী&nbsp;ব্যক্তিত্ব&nbsp;গঠনত&nbsp;সহায়&nbsp;কৰে।

(জ)&nbsp;বহল&nbsp;অর্থত&nbsp;মানৱ&nbsp;অধিকাৰসমূহ&nbsp;ৰাজনৈতিক&nbsp;অধিকাৰো।&nbsp;ৰাষ্ট্ৰ&nbsp;ব্যৱস্থাই&nbsp;ব্যক্তিৰ&nbsp;এই&nbsp;অধিকাৰসমূহক&nbsp;সুৰক্ষা&nbsp;প্রদান&nbsp;কৰিব&nbsp;লাগে।

২।&nbsp;মানৱ&nbsp;অধিকাৰৰ&nbsp;তিনিটা&nbsp;প্রজন্ম&nbsp;কিকি?

উত্তৰ:&nbsp;মানৱ&nbsp;অধিকাৰৰ&nbsp;তিনিটা&nbsp;প্রজন্ম&nbsp;হৈছে-

(ক)&nbsp;নাগৰিক&nbsp;আৰু&nbsp;ৰাজনৈতিক&nbsp;অধিকাৰ,

(খ)&nbsp;অর্থনৈতিক,&nbsp;সামাজিক&nbsp;আৰু&nbsp;সাংস্কৃতিক&nbsp;অধিকাৰ,&nbsp;আৰু

(গ)&nbsp;সমষ্টিগত&nbsp;বা&nbsp;উন্নয়নমূলক&nbsp;অধিকাৰ।

৩।&nbsp;প্রথম&nbsp;প্ৰজন্মৰ&nbsp;মানৱ&nbsp;অধিকাৰ&nbsp;কি&nbsp;আৰু&nbsp;ইয়াৰ&nbsp;মুখ্য&nbsp;বৈশিষ্ট্য&nbsp;কি?

উত্তৰ:&nbsp;প্ৰথম&nbsp;প্ৰজন্মৰ&nbsp;মানৱ&nbsp;অধিকাৰক&nbsp;"নাগৰিক&nbsp;আৰু&nbsp;ৰাজনৈতিক&nbsp;অধিকাৰ"&nbsp;বুলি&nbsp;কোৱা&nbsp;হয়।&nbsp;এই&nbsp;অধিকাৰসমূহৰ&nbsp;লক্ষ্য&nbsp;হৈছেব্যক্তিগত&nbsp;স্বাধীনতা&nbsp;আৰু&nbsp;ৰাজনৈতিক&nbsp;অংশগ্রহণ&nbsp;নিশ্চিত&nbsp;কৰা।&nbsp;ইয়াৰ&nbsp;উদ্ভৱ&nbsp;হৈছে&nbsp;১৭-১৮শ&nbsp;শতিকাত&nbsp;ইউৰোপ&nbsp;আৰু&nbsp;আমেৰিকাৰ&nbsp;গণতান্ত্রিক&nbsp;বিপ্লৱৰ&nbsp;সময়ত।

প্রধানভাবে&nbsp;এই&nbsp;অধিকাৰসমূহৰ&nbsp;ভিতৰত&nbsp;অন্তর্ভুক্ত-

(ক)&nbsp;জীৱনৰ&nbsp;অধিকাৰ,

(খ)&nbsp;মতপ্রকাশৰ&nbsp;স্বাধীনতা,

(গ)&nbsp;ধর্মীয়&nbsp;স্বাধীনতা,

(ঘ)&nbsp;নির্বাচনত&nbsp;অংশগ্রহণৰ&nbsp;অধিকাৰ,

(ঙ)&nbsp;সন্মিলনৰ&nbsp;স্বাধীনতা&nbsp;আদি।

এই&nbsp;অধিকাৰবোৰ&nbsp;ৰাজ্যৰ&nbsp;পৰা&nbsp;ব্যক্তিক&nbsp;সুৰক্ষা&nbsp;দান&nbsp;কৰাৰ&nbsp;অধিকাৰ।&nbsp;অৰ্থাৎ,&nbsp;চৰকাৰে&nbsp;নাগৰিকৰ&nbsp;স্বাধীনতা&nbsp;সীমিত&nbsp;কৰিব&nbsp;নোৱাৰে,&nbsp;সেয়েহে&nbsp;একে&nbsp;সময়ত&nbsp;এই&nbsp;অধিকাৰবোৰক&nbsp;"Negative Rights"&nbsp;বুলিও&nbsp;কোৱা&nbsp;হয়-&nbsp;কাৰণ&nbsp;ই&nbsp;চৰকাৰৰ&nbsp;হস্তক্ষেপৰ&nbsp;সীমা&nbsp;স্থাপন&nbsp;কৰে।

বিশ্ব&nbsp;মানৱ&nbsp;অধিকাৰ&nbsp;ঘোষণাপত্র&nbsp;(UDHR, 1948), ICCPR (1966)&nbsp;আদি&nbsp;চুক্তিত&nbsp;এই&nbsp;অধিকাৰবোৰ&nbsp;স্থান&nbsp;পাইছে।&nbsp;এই&nbsp;প্ৰজন্মৰ&nbsp;অধিকাৰসমূহে&nbsp;গণতন্ত্র&nbsp;আৰু&nbsp;ন্যায়ভিত্তিক&nbsp;সমাজ&nbsp;গঠনত&nbsp;ভূমিকা&nbsp;পালন&nbsp;কৰে।

৪।&nbsp;মানৱ&nbsp;অধিকাৰ&nbsp;সম্বন্ধীয়&nbsp;ৰাষ্ট্ৰসংঘৰ&nbsp;সাৰ্বজনীন&nbsp;ঘোষণা&nbsp;বুলিলে&nbsp;কি&nbsp;বুজা?

উত্তৰ:&nbsp;মানৱ&nbsp;অধিকাৰ&nbsp;হ'ল&nbsp;মানুহৰ&nbsp;জন্মগত&nbsp;অধিকাৰ।&nbsp;এই&nbsp;অধিকাৰসমূহৰ&nbsp;ৰক্ষণাবেক্ষণৰ&nbsp;ক্ষেত্ৰত&nbsp;ৰাষ্ট্ৰসংঘৰ&nbsp;ভূমিকা&nbsp;অসীম।&nbsp;১৯৪৮&nbsp;চনৰ&nbsp;১০&nbsp;ডিচেম্বৰ&nbsp;তাৰিখে&nbsp;মানৱ&nbsp;অধিকাৰ&nbsp;সম্পৰ্কীয়&nbsp;সার্বজনীন&nbsp;ঘোষণাপত্র&nbsp;খন&nbsp;ৰাষ্ট্ৰসংঘৰ&nbsp;সাধাৰণ&nbsp;সভাই&nbsp;প্রকাশ&nbsp;কৰে।&nbsp;এই&nbsp;ঐতিহাসিক&nbsp;ঘোষণাই&nbsp;মানৱ&nbsp;জাতিৰ&nbsp;সামগ্রিক&nbsp;বিকাশত&nbsp;অৰিহনা&nbsp;যোগাইছে।&nbsp;ইয়াৰ&nbsp;মহত্ব&nbsp;আৰু&nbsp;গুৰুত্ব&nbsp;উপলদ্ধি&nbsp;কৰি&nbsp;ৰাষ্ট্ৰসংঘ&nbsp;আৰু&nbsp;ইয়াৰ&nbsp;সদস্য&nbsp;ৰাষ্ট্ৰসমূহে&nbsp;প্রতি&nbsp;বছৰে&nbsp;১০&nbsp;ডিচেম্বৰ&nbsp;তাৰিখে&nbsp;"বিশ্ব&nbsp;মানৱ&nbsp;অধিকাৰ&nbsp;দিৱস"&nbsp;হিচাপে&nbsp;পালন&nbsp;কৰি&nbsp;আহিছে।&nbsp;ৰাষ্ট্ৰসংঘৰ&nbsp;প্রধান&nbsp;উদ্দেশ্য&nbsp;হ'ল&nbsp;মানৱ&nbsp;অধিকাৰ&nbsp;সমূহৰ&nbsp;উন্নতি&nbsp;সাধন&nbsp;কৰা&nbsp;আৰু&nbsp;এইবোৰৰ&nbsp;প্ৰতি&nbsp;মানুহৰ&nbsp;শ্রদ্ধা&nbsp;বৃদ্ধি&nbsp;কৰা&nbsp;যাতে&nbsp;সকলোৱে&nbsp;জাতি,&nbsp;বর্ণ,&nbsp;ধর্ম,&nbsp;লিংগ,&nbsp;ভাষা&nbsp;নির্বিশেষে&nbsp;মানৱ&nbsp;অধিকাৰসমূহ&nbsp;ভোগ&nbsp;কৰিব&nbsp;পাৰে।&nbsp;ৰাষ্ট্ৰসংঘৰ&nbsp;চনদৰ&nbsp;১&nbsp;(৩)&nbsp;নং&nbsp;অনুচ্ছেদত&nbsp;এই&nbsp;সম্পৰ্কে&nbsp;সুন্দৰভাৱে&nbsp;উল্লেখ&nbsp;কৰিছে।&nbsp;ইয়াৰোপৰি&nbsp;ৰাষ্ট্ৰসংঘৰ&nbsp;৫৫&nbsp;আৰু&nbsp;৫৬&nbsp;নং&nbsp;অনুচ্ছেদতো&nbsp;ৰাষ্ট্ৰসংঘ&nbsp;আৰু&nbsp;ইয়াৰ&nbsp;সদস্য&nbsp;ৰাষ্ট্ৰসমূহক&nbsp;মানৱ&nbsp;অধিকাৰসমূহ&nbsp;সুৰক্ষিত&nbsp;কৰিবৰ&nbsp;বাবে&nbsp;নিৰ্দেশ&nbsp;জাৰি&nbsp;কৰিছিল।

ৰাষ্ট্ৰসংঘৰ&nbsp;মানৱ&nbsp;অধিকাৰ&nbsp;সাৰ্বজনীন&nbsp;ঘোষণাত&nbsp;সন্নিবিষ্ট&nbsp;প্রস্তাৱনাত&nbsp;মানৱ&nbsp;অধিকাৰৰ&nbsp;প্রয়োজনীয়তা&nbsp;আৰু&nbsp;গুৰুত্বৰ&nbsp;কথা&nbsp;প্রকাশ&nbsp;পাইছে।&nbsp;ইয়াত&nbsp;উল্লেখ&nbsp;কৰা&nbsp;হৈছে&nbsp;যে&nbsp;বিশ্বৰ&nbsp;মানৱ&nbsp;পৰিয়ালৰ&nbsp;প্ৰতিজন&nbsp;সদস্যই&nbsp;জন্মগতভাবে&nbsp;অর্জন&nbsp;কৰা&nbsp;মৰ্যদা,&nbsp;সন্মান&nbsp;আৰু&nbsp;অভিন্ন&nbsp;অধিকাৰেই&nbsp;হ'ল&nbsp;বিশ্বৰ&nbsp;স্বাধীনতা,&nbsp;ন্যায়&nbsp;আৰু&nbsp;শান্তিৰ&nbsp;ভেটি।&nbsp;ইয়াক&nbsp;বাক&nbsp;আৰু&nbsp;বিশ্বাসৰ&nbsp;স্বাধীনতা,&nbsp;ত্ৰাসৰ&nbsp;পৰা&nbsp;স্বাধীনতা,&nbsp;নিস্পেষনৰ&nbsp;বিৰুদ্ধে&nbsp;স্বাধীনতা&nbsp;ইত্যাদিৰ&nbsp;অধিকাৰ&nbsp;আৰু&nbsp;স্বাধীনতা&nbsp;সম্বন্ধে&nbsp;আলোচনা&nbsp;কৰিছে&nbsp;যাৰ&nbsp;জৰিয়তে&nbsp;বিশ্বৰ&nbsp;ৰাষ্ট্ৰসমূহৰ&nbsp;মাজত&nbsp;বন্ধুত্বপূর্ণ&nbsp;সম্পর্ক&nbsp;স্থাপন&nbsp;সম্ভৱ&nbsp;হৈ&nbsp;উঠিব।

৫।&nbsp;মানৱ&nbsp;অধিকাৰৰ&nbsp;সাৰ্বজনীনতা&nbsp;আৰু&nbsp;সাংস্কৃতিক&nbsp;আপেক্ষিকতাৰ&nbsp;মাজত&nbsp;সমন্বয়&nbsp;সম্ভব&nbsp;নে?

উত্তৰঃ&nbsp;মানৱ&nbsp;অধিকাৰৰ&nbsp;ক্ষেত্ৰত&nbsp;দুটা&nbsp;প্রধান&nbsp;দৃষ্টিভংগী&nbsp;দেখা&nbsp;যায়-

(ক)&nbsp;সার্বজনীনতা&nbsp;(Universalism),

(খ)&nbsp;সাংস্কৃতিক&nbsp;আপেক্ষিকতা&nbsp;(Cultural Relativism)।

এটা&nbsp;চৰমপন্থাই&nbsp;কয়&nbsp;যে&nbsp;সকলো&nbsp;অধিকাৰ&nbsp;একে&nbsp;আৰু&nbsp;বিশ্বজনীন;&nbsp;আনটো&nbsp;কয়&nbsp;যে&nbsp;প্রতিটো&nbsp;সমাজৰ&nbsp;মূল্যবোধৰ&nbsp;ওপৰত&nbsp;নিৰ্ভৰ&nbsp;কৰে।&nbsp;কিন্তু&nbsp;বাস্তৱত,&nbsp;এই&nbsp;দুয়ো&nbsp;দৃষ্টিভংগীৰ&nbsp;মাজত&nbsp;সমন্বয়ই&nbsp;সঠিক&nbsp;পথ।

&nbsp;&nbsp; &nbsp;প্রথমতে, UDHR-এ&nbsp;সকলো&nbsp;মানুহৰ&nbsp;মৌলিক&nbsp;অধিকাৰ&nbsp;একে&nbsp;বুলি&nbsp;ঘোষণা&nbsp;কৰিলে,&nbsp;কিন্তু&nbsp;ইয়াৰ&nbsp;কাৰ্যকৰণত&nbsp;সংস্কৃতিক&nbsp;বৈচিত্র্যৰ&nbsp;প্ৰভাৱ&nbsp;বিবেচনা&nbsp;কৰা&nbsp;নাছিল।&nbsp;তাৰ&nbsp;ফলত&nbsp;বহু&nbsp;উন্নয়নশীল&nbsp;দেশত&nbsp;এই&nbsp;অধিকাৰবোৰ&nbsp;সম্পূৰ্ণ&nbsp;ৰূপে&nbsp;গ্রহণযোগ্য&nbsp;নহ'ল।

&nbsp;&nbsp; &nbsp;অন্যহাতে,&nbsp;আপেক্ষিকতাই&nbsp;কেতিয়াবা&nbsp;মানৱাধিকাৰ&nbsp;লংঘনৰ&nbsp;অজুহাত&nbsp;হিচাপে&nbsp;ব্যৱহৃত&nbsp;হয়।&nbsp;উদাহৰণস্বৰূপে,&nbsp;লিংগ&nbsp;বৈষম্য,&nbsp;শিশুবিবাহ,&nbsp;ধর্মীয়&nbsp;নির্যাতন&nbsp;আদি&nbsp;"সংস্কৃতিক&nbsp;প্রথা"&nbsp;বুলি&nbsp;ৰক্ষা&nbsp;কৰা&nbsp;হয়।

সেয়েহে&nbsp;একো&nbsp;নতুন&nbsp;দিশ&nbsp;উদ্ভৱ&nbsp;হ'ল- "Moderate Relativism"।

&nbsp;ই&nbsp;কয়-

(ক)&nbsp;মূল&nbsp;নৈতিক&nbsp;মূল্য&nbsp;(যিদৰে&nbsp;জীৱনৰ&nbsp;অধিকাৰ,&nbsp;গৰিমাৰ&nbsp;অধিকাৰ)&nbsp;সাৰ্বজনীন, "

(খ)&nbsp;কিন্তু&nbsp;ইয়াৰ&nbsp;প্ৰয়োগৰ&nbsp;ধৰণ&nbsp;সংস্কৃতি&nbsp;অনুসৰি&nbsp;পৰিবৰ্তনীয়।

গতিকে,&nbsp;মানৱ&nbsp;অধিকাৰৰ&nbsp;বিশ্বজনীনতা&nbsp;আৰু&nbsp;সাংস্কৃতিক&nbsp;বৈচিত্র্য&nbsp;দুয়োকে&nbsp;মান্য&nbsp;কৰি&nbsp;এক&nbsp;সুশৃংখলিত&nbsp;দৃষ্টিভংগী&nbsp;গ্রহণ&nbsp;কৰাটোৱেই&nbsp;আধুনিক&nbsp;যুগৰ&nbsp;প্ৰয়োজন।

৬।&nbsp;UDHRৰ&nbsp;মুখ্য&nbsp;লক্ষ্য&nbsp;আৰু&nbsp;বৈশিষ্ট্য&nbsp;কি?

উত্তৰ:&nbsp;Universal Declaration of Human Rights (UDHR)&nbsp;হৈছে&nbsp;হৈছে&nbsp;বিশ্বমানৱ&nbsp;অধিকাৰৰ&nbsp;এক&nbsp;মৌলিক&nbsp;দলিল,&nbsp;যিটো&nbsp;১৯৪৮&nbsp;চনৰ&nbsp;১০&nbsp;ডিচেম্বৰত&nbsp;United Nations General Assembly-এ&nbsp;গ্রহণ&nbsp;কৰে।

এই&nbsp;দলিলৰ&nbsp;মূল&nbsp;লক্ষ্য&nbsp;হৈছে-

<ul class="wp-block-list">
<li>সকলো মানুহে একে মর্যাদা আৰু অধিকাৰ ভোগ কৰে বুলি ঘোষণা কৰা,</li>

<li>বিশ্বত স্বাধীনতা, ন্যায়, শান্তি আৰু সমতাৰ বীজ ৰোপণ কৰা।</li>
</ul>

UDHRৰ&nbsp;বৈশিষ্ট্যসমূহ:

(ক)&nbsp;ই&nbsp;৩০&nbsp;টা&nbsp;অনুচ্ছেদেৰে&nbsp;গঠিত,&nbsp;য'ত&nbsp;নাগৰিক,&nbsp;ৰাজনৈতিক,&nbsp;অর্থনৈতিক,&nbsp;সামাজিক&nbsp;আৰু&nbsp;সাংস্কৃতিক&nbsp;সকলো&nbsp;অধিকাৰ&nbsp;অন্তর্ভুক্ত।

(খ)&nbsp;ই&nbsp;কোনো&nbsp;বাধ্যতামূলক&nbsp;আইন&nbsp;নহয়,&nbsp;কিন্তু&nbsp;ই&nbsp;এক&nbsp;নৈতিক&nbsp;আৰু&nbsp;মানদণ্ডমূলক&nbsp;দলিল।

(গ)&nbsp;UDHRয়ে&nbsp;পৰৱৰ্তী&nbsp;সকলো&nbsp;মানৱ&nbsp;অধিকাৰ&nbsp;চুক্তিৰ&nbsp;আধাৰ&nbsp;প্ৰস্তুত&nbsp;কৰে&nbsp;-যেনে-&nbsp;ICCPR, ICESCR&nbsp;আদি।

(ঘ)&nbsp;ই&nbsp;বিশ্বমানৱতা&nbsp;আৰু&nbsp;শান্তিৰ&nbsp;এক&nbsp;সার্বজনীন&nbsp;দিশ&nbsp;প্রদান&nbsp;কৰে।

গুৰুত্বঃ&nbsp;UDHRয়ে&nbsp;"মানৱ&nbsp;অধিকাৰ"ক&nbsp;ৰাষ্ট্ৰীয়&nbsp;সীমা&nbsp;পাৰ&nbsp;হৈ&nbsp;বিশ্বজনীন&nbsp;মূল্যবোধ&nbsp;ৰূপে&nbsp;প্রতিষ্ঠা&nbsp;কবে।&nbsp;আজিও&nbsp;ই&nbsp;জাতিসংঘৰ&nbsp;সকলো&nbsp;সদস্য&nbsp;ৰাষ্ট্ৰৰ&nbsp;নীতি&nbsp;আৰু&nbsp;সংবিধানত&nbsp;প্ৰভাৱ&nbsp;বিস্তাৰ&nbsp;কৰিছে।

৭।&nbsp;Human Rights Council (HRC)ৰ&nbsp;গঠন&nbsp;আৰু&nbsp;কাৰ্য&nbsp;আলোচনা&nbsp;কৰা।

উত্তৰ:&nbsp;United Nations Human Rights Council (HRC)&nbsp;২০০৬&nbsp;চনত&nbsp;স্থাপন&nbsp;কৰা&nbsp;হয়,&nbsp;আগৰ&nbsp;Commission on Human Rights-ৰ&nbsp;প্রতিস্থাপনস্বৰূপে।&nbsp;ই&nbsp;UN General Assembly-ৰ&nbsp;অধীনস্থ&nbsp;এক&nbsp;অঙ্গ।

গঠন:

<ul class="wp-block-list">
<li>সদস্য সংখ্যাঃ ৪৭খন দেশ</li>

<li>কার্যকাল: প্রতিজন সদস্যৰ ৩ বছৰৰ কাৰ্যকাল</li>

<li>কার্যালয়: জেনেভা (Switzerland)</li>
</ul>

মূল&nbsp;কার্যসমূহ:

(১)&nbsp;সকলো&nbsp;সদস্য&nbsp;দেশৰ&nbsp;মানৱ&nbsp;অধিকাৰ&nbsp;পৰিস্থিতিৰ&nbsp;Universal Periodic Review (UPR)&nbsp;কৰা।

(২)&nbsp;বিশেষ&nbsp;ৰেপোৰ্টাৰ&nbsp;আৰু&nbsp;কাৰ্যদল&nbsp;গঠন&nbsp;কৰি&nbsp;নির্দিষ্ট&nbsp;ক্ষেত্র&nbsp;(যেনে-&nbsp;লিংগ,&nbsp;দাসত্ব,&nbsp;মতপ্রকাশ)&nbsp;পর্যবেক্ষণ&nbsp;কৰা।

(৩)&nbsp;সংকটপূর্ণ&nbsp;দেশসমূহত&nbsp;বিশেষ&nbsp;অধিবেশন&nbsp;(Special Session)&nbsp;আয়োজন&nbsp;কৰা।

গুৰুত্ব:&nbsp;HRC&nbsp;হৈছে&nbsp;বিশ্বমানৱ&nbsp;অধিকাৰ&nbsp;ৰক্ষাৰ&nbsp;কেন্দ্রীয়&nbsp;সংগঠন।&nbsp;ই&nbsp;ৰাষ্ট্ৰীয়&nbsp;আচৰণক&nbsp;বিশ্বমানদণ্ডৰ&nbsp;সৈতে&nbsp;মিলাই&nbsp;পর্যালোচনা&nbsp;কৰে।&nbsp;ই&nbsp;আধুনিক&nbsp;যুগৰ&nbsp;মানৱ&nbsp;অধিকাৰ&nbsp;প্রাতিষ্ঠানিকৰণৰ&nbsp;মূল&nbsp;স্তম্ভ।

৮।&nbsp;মানৱ&nbsp;অধিকাৰৰ&nbsp;প্ৰকৃতি&nbsp;সম্পর্কে&nbsp;চমুকৈ&nbsp;লিখা।

উত্তৰ:&nbsp;মানৱ&nbsp;অধিকাৰৰ&nbsp;প্ৰকৃতি-

(১)&nbsp;মানৱ&nbsp;অধিকাৰৰ&nbsp;প্ৰকৃতিৰ&nbsp;বিষয়ে&nbsp;দুটা&nbsp;দৃষ্টিভংগী&nbsp;আছে।

(২)&nbsp;মানৱ&nbsp;অধিকাৰৰ&nbsp;দৃষ্টিভংগী&nbsp;কেইবাটাও&nbsp;তত্ত্বৰ&nbsp;লগত&nbsp;জড়িত&nbsp;আছে।

(৩)&nbsp;মানৱ&nbsp;অধিকাৰ&nbsp;সামাজিক&nbsp;আৰু&nbsp;ৰাজনৈতিক&nbsp;শ্রেণীত&nbsp;অন্তর্ভুক্ত&nbsp;কৰিছে।

(৪)&nbsp;অর্থনৈতিক,&nbsp;সামাজিক&nbsp;আৰু&nbsp;সাংস্কৃতিক&nbsp;শ্রেণীতো&nbsp;বহুতো&nbsp;অধিকাৰ&nbsp;আছে।

(৫)&nbsp;নাগৰিক&nbsp;আৰু&nbsp;ৰাজনৈতিক&nbsp;অধিকাৰবিলাক&nbsp;নেতিবাচক;&nbsp;কিন্তু&nbsp;অর্থনৈতিক&nbsp;অধিকাৰবিলাক&nbsp;নেতিবাচক&nbsp;নহয়।

(৬)&nbsp;নাগৰিক,&nbsp;ৰাজনৈতিক,&nbsp;সাংস্কৃতিক,&nbsp;অর্থনৈতিক&nbsp;অধিকাৰৰ&nbsp;উপৰিও&nbsp;এবিধ&nbsp;সামূহিক&nbsp;অধিকাৰ&nbsp;আছে।

(৭)&nbsp;সামূহিক&nbsp;অধিকাৰবিলাক&nbsp;সমূহীয়াভাৱে&nbsp;উপভোগ&nbsp;কৰিব&nbsp;পাৰি।

(৮)&nbsp;সকলো&nbsp;অধিকাৰৰ&nbsp;মাজতে&nbsp;পাৰস্পৰিক&nbsp;সম্পৰ্ক&nbsp;আছে।

৯।&nbsp;মানৱ&nbsp;অধিকাৰবোৰ&nbsp;সাৰ্বজনীন&nbsp;বুলি&nbsp;ক'লে&nbsp;কি&nbsp;অর্থ&nbsp;বুজায়?

উত্তৰ:&nbsp;মানৱ&nbsp;অধিকাৰবোৰ&nbsp;সাৰ্বজনীন&nbsp;বুলি&nbsp;ক'লে&nbsp;বুজায়&nbsp;যে&nbsp;ই&nbsp;সকলো&nbsp;মানুহৰ&nbsp;বাবে&nbsp;একে&nbsp;অধিকাৰ,&nbsp;যিসকলৰ&nbsp;জাতি,&nbsp;ধৰ্ম,&nbsp;ভাষা,&nbsp;লিংগ,&nbsp;সংস্কৃতি&nbsp;বা&nbsp;ৰাজনৈতিক&nbsp;বিশ্বাস&nbsp;যিয়েই&nbsp;নহওক।&nbsp;এই&nbsp;ধাৰণা&nbsp;অনুসৰি,&nbsp;প্ৰতিজন&nbsp;মানুহৰ&nbsp;জন্মগতভাবে&nbsp;একে&nbsp;মর্যাদা&nbsp;আছে,&nbsp;আৰু&nbsp;এই&nbsp;অধিকাৰবোৰ&nbsp;সৰ্বজনীন,&nbsp;অবিচ্ছেদ্য&nbsp;আৰু&nbsp;অখণ্ড।

এই&nbsp;চিন্তাধাৰাৰ&nbsp;আধাৰ&nbsp;হৈছে&nbsp;Universal Declaration of Human Rights (UDHR), 1948,&nbsp;য'ত&nbsp;৩০টা&nbsp;মৌলিক&nbsp;অধিকাৰ&nbsp;সন্নিবিষ্ট।&nbsp;উদাহৰণস্বৰূপে&nbsp;জীৱনৰ&nbsp;অধিকাৰ,&nbsp;মতপ্রকাশৰ&nbsp;স্বাধীনতা,&nbsp;ধর্মীয়&nbsp;স্বাধীনতা,&nbsp;শিক্ষাৰ&nbsp;অধিকাৰ,&nbsp;ইত্যাদি।

সার্বজনীনতাবাদীসকলে&nbsp;কয়&nbsp;যে-

(ক)&nbsp;সকলো&nbsp;মানুহ&nbsp;একে&nbsp;নৈতিক&nbsp;মূল্যৰে&nbsp;জন্মে,

(খ)&nbsp;মানুহৰ&nbsp;মৌলিক&nbsp;প্রয়োজন&nbsp;একে,

(গ)&nbsp;ই&nbsp;এক&nbsp;বিশ্বজনীন&nbsp;মানৱ&nbsp;মৰ্যাদাৰ&nbsp;প্ৰতিফলন।

ইয়াৰ&nbsp;লগে&nbsp;লগে&nbsp;বিশ্বায়নৰ&nbsp;যুগত&nbsp;এই&nbsp;সার্বজনীনতা&nbsp;অধিক&nbsp;প্রাসঙ্গিক।&nbsp;উদাহৰণস্বরূপ,&nbsp;গ্লোবেল&nbsp;সংগঠনসমূহ&nbsp;(UN, Amnesty International)&nbsp;সকলো&nbsp;দেশত&nbsp;একে&nbsp;অধিকাৰ&nbsp;ৰক্ষা&nbsp;কৰিবলৈ&nbsp;কাম&nbsp;কৰে।

সেয়েহে&nbsp;মানৱ&nbsp;অধিকাৰৰ&nbsp;সাৰ্বজনীনতা&nbsp;মানৱতাৰ&nbsp;একতাবোধৰ&nbsp;প্রতীক,&nbsp;যি&nbsp;সকলো&nbsp;সংস্কৃতি&nbsp;আৰু&nbsp;সমাজৰ&nbsp;ওপৰত&nbsp;একে&nbsp;ৰূপে&nbsp;প্রযোজ্য&nbsp;বুলি&nbsp;ধাৰণা&nbsp;কৰে।

উত্তৰঃ&nbsp;বিভিন্ন&nbsp;চিন্তাবিদে&nbsp;মানৱ&nbsp;অধিকাৰৰ&nbsp;সংজ্ঞা&nbsp;ভিন্ন&nbsp;ধৰণে&nbsp;আগবঢ়াইছে।&nbsp;কেইটামান&nbsp;গুৰুত্বপূর্ণ&nbsp;সংজ্ঞা&nbsp;হ'ল-

(ক)&nbsp;বেনেটৰ&nbsp;মতে, "যিবিলাক&nbsp;অধিকাৰ&nbsp;মানবীয়&nbsp;মর্যাদা&nbsp;বা&nbsp;কল্যাণত&nbsp;অৰিহণা&nbsp;থকা,&nbsp;ৰাষ্ট্ৰৰ&nbsp;হস্তক্ষেপৰ&nbsp;পৰা&nbsp;মুক্ত&nbsp;আৰু&nbsp;ৰাষ্ট্ৰৰ&nbsp;দ্বাৰা&nbsp;সু-নিশ্চিত,&nbsp;সুৰক্ষিত&nbsp;আৰু&nbsp;বিকশিত&nbsp;সেইবিলাক&nbsp;অধিকাৰ&nbsp;মানৱ&nbsp;অধিকাৰৰ&nbsp;অন্তৰ্ভূক্ত।"

(খ)&nbsp;১৯৯৩&nbsp;চনত&nbsp;ভিয়েনা&nbsp;চহৰত&nbsp;অনুস্থিত&nbsp;মানৱ&nbsp;অধিকাৰৰ&nbsp;বিশ্ব&nbsp;সম্মিলনৰ&nbsp;মতে-"সকলো&nbsp;মানৱ&nbsp;অধিকাৰ&nbsp;মানুহৰ&nbsp;সৈতে&nbsp;নিহিত&nbsp;হৈ&nbsp;থকা&nbsp;মর্যাদা&nbsp;আৰু&nbsp;মূল্যব&nbsp;পৰা&nbsp;উদ্ভৱ&nbsp;হয়,&nbsp;গতিকে&nbsp;মানৱ&nbsp;অধিকাৰ&nbsp;আৰু&nbsp;মৌলিক&nbsp;স্বাধীনতাৰ&nbsp;মূল&nbsp;বিষয়বস্তু&nbsp;হৈছে&nbsp;মানুহ"।

(গ)&nbsp;লুইছ&nbsp;হেনকিনৰ&nbsp;মতে,&nbsp;মানৱ&nbsp;অধিকাৰ&nbsp;হৈছে&nbsp;সমাজত&nbsp;ব্যক্তিৰ&nbsp;অধিকাৰ।

(ঘ)&nbsp;ড°&nbsp;দূর্গাদাস&nbsp;বসুৰ&nbsp;মতে&nbsp;"অন্য&nbsp;কোনো&nbsp;কথা&nbsp;বিবেচনা&nbsp;নকৰাকৈ&nbsp;মানৱ&nbsp;পৰিয়ালৰ&nbsp;সদস্য&nbsp;হিচাপে&nbsp;প্ৰতিগৰাকী&nbsp;ব্যক্তিয়ে&nbsp;ৰাষ্ট্ৰ&nbsp;অথবা&nbsp;অন্যান্য&nbsp;ৰাজহুৱা&nbsp;কর্তৃত্বৰ&nbsp;বিৰুদ্ধে&nbsp;লাভ&nbsp;কৰা&nbsp;নিম্নতম&nbsp;অধিকাৰে&nbsp;হৈছে&nbsp;মানৱ&nbsp;অধিকাৰ।"

ৰচনাধর্মী&nbsp;প্রশ্নোত্তৰ

১।&nbsp;মানৱ&nbsp;অধিকাৰৰ&nbsp;আনুষ্ঠানিকৰণৰ&nbsp;বিকাশ&nbsp;প্রক্রিয়া&nbsp;আলোচনা&nbsp;কৰা।

উত্তৰ:&nbsp;মানৱ&nbsp;অধিকাৰ&nbsp;আদিতে&nbsp;নৈতিক&nbsp;আৰু&nbsp;দার্শনিক&nbsp;ধাৰণা&nbsp;আছিল।&nbsp;কিন্তু&nbsp;দ্বিতীয়&nbsp;বিশ্বযুদ্ধৰ&nbsp;পাছত&nbsp;ইয়াৰ&nbsp;আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয়&nbsp;প্রাতিষ্ঠানিক&nbsp;রূপ&nbsp;প্রয়োজনীয়&nbsp;হৈছিল।&nbsp;এই&nbsp;প্রক্রিয়াই&nbsp;"Institutionalization of Human Rights"&nbsp;বুলি&nbsp;জনা&nbsp;যায়।

প্ৰাৰম্ভিক&nbsp;পর্যায়:&nbsp;১৯৪৫&nbsp;চনত&nbsp;United Nations Charter&nbsp;এ&nbsp;মানৱ&nbsp;অধিকাৰৰ&nbsp;সুৰক্ষাৰ&nbsp;কথা&nbsp;স্পষ্টকৈ&nbsp;উল্লেখ&nbsp;কৰে।&nbsp;এই&nbsp;সময়ত&nbsp;গঠন&nbsp;কৰা&nbsp;হয়&nbsp;Commission on Human Rights,&nbsp;যিয়ে&nbsp;১৯৪৮&nbsp;চনত&nbsp;UDHR&nbsp;প্রস্তুত&nbsp;কৰে।

UDHR&nbsp;১৯৪৮ঃ&nbsp;ই&nbsp;মানৱ&nbsp;অধিকাৰৰ&nbsp;মূল&nbsp;ঘোষণাপত্র।&nbsp;যদিও&nbsp;বাধ্যতামূলক&nbsp;নহয়,&nbsp;ই&nbsp;সকলো&nbsp;পৰৱৰ্তী&nbsp;চুক্তিৰ&nbsp;নৈতিক&nbsp;ভিত্তি।

ICCPR&nbsp;আৰু&nbsp;ICESCR&nbsp;১৯৬৬:&nbsp;এই&nbsp;দুটা&nbsp;বাধ্যতামূলক&nbsp;চুক্তিয়ে&nbsp;UDHR&nbsp;ৰ&nbsp;দিশ&nbsp;বাস্তব&nbsp;ৰূপ&nbsp;দিয়ে।

(ক)&nbsp;ICCPR&nbsp;এ&nbsp;নাগৰিক&nbsp;আৰু&nbsp;ৰাজনৈতিক&nbsp;অধিকাৰ&nbsp;সুৰক্ষা&nbsp;কৰে।

(খ)&nbsp;ICESCR&nbsp;এ&nbsp;অর্থনৈতিক,&nbsp;সামাজিক&nbsp;আৰু&nbsp;সাংস্কৃতিক&nbsp;অধিকাৰ&nbsp;নিশ্চিত&nbsp;কৰে।&nbsp;এই&nbsp;তিনিটা&nbsp;মিলি&nbsp;"International Bill of Human Rights"&nbsp;গঠন&nbsp;কৰে।

অনুষ্ঠানিক&nbsp;সংস্থাসমূহঃ

(১)&nbsp;Human Rights Committee (HRCt):&nbsp;ICCPR-ৰ&nbsp;কাৰ্য&nbsp;পৰ্যবেক্ষণ&nbsp;কৰে।

(২)&nbsp;CESCR:&nbsp;ICESCRৰ&nbsp;কাৰ্য&nbsp;পৰ্যালোচনা&nbsp;কৰে।

(৩)&nbsp;Human Rights Council (HRC):&nbsp;২০০৬&nbsp;চনত&nbsp;গঠন,&nbsp;সমগ্ৰ&nbsp;বিশ্বৰ&nbsp;পর্যালোচনা&nbsp;কৰে।

(৪) Office of the High Commissioner for Human Rights (OHCHR):&nbsp;প্রশাসনিক&nbsp;সহায়&nbsp;প্রদান

আঞ্চলিক&nbsp;প্রচেষ্টাসমূহঃ

(ক)&nbsp;ইউৰোপীয়&nbsp;(European Convention,&nbsp;১৯৫৩

(খ)&nbsp;আমেৰিকান&nbsp;(American Convention,&nbsp;১৯৬৯

(গ)&nbsp;আফ্রিকান&nbsp;(African Charter,&nbsp;১৯৮৬

(ঘ)&nbsp;ইছলামিক&nbsp;(Cairo Declaration,&nbsp;১৯৯০

ভাৰতীয়&nbsp;প্রাসংগিকতা:&nbsp;ভাৰতীয়&nbsp;সংবিধানৰ&nbsp;মৌলিক&nbsp;অধিকাৰ&nbsp;আৰু&nbsp;দিশ&nbsp;নির্দেশমূলক&nbsp;নীতিৰ&nbsp;মাজত&nbsp;UDHR&nbsp;ৰ&nbsp;প্ৰভাৱ&nbsp;দেখা&nbsp;যায়।

ভাৰত&nbsp;হৈছে&nbsp;UDHR, ICCPR, ICESCRৰ&nbsp;স্বাক্ষৰকাৰী&nbsp;দেশ।

মানৱ&nbsp;অধিকাৰৰ&nbsp;আনুষ্ঠানিকৰণ&nbsp;হৈছে&nbsp;বিশ্বমানৱতাৰ&nbsp;এক&nbsp;অমূল্য&nbsp;জয়যাত্রা।&nbsp;UDHRএ&nbsp;যি&nbsp;নৈতিক&nbsp;বীজ&nbsp;ৰোপণ&nbsp;কৰিছিল, ICCPR-ICESCR-HRC-এ&nbsp;সেই&nbsp;বীজক&nbsp;প্রাতিষ্ঠানিক&nbsp;ৰূপ&nbsp;দিয়ে।&nbsp;এই&nbsp;ধাৰাই&nbsp;বিশ্বজুৰি&nbsp;ন্যায়,&nbsp;শান্তি&nbsp;আৰু&nbsp;মানৱ&nbsp;গৰিমাৰ&nbsp;প্ৰতিষ্ঠা&nbsp;অব্যাহত&nbsp;ৰাখিছে।

২।&nbsp;UDHR (Universal Declaration of Human Rights)&nbsp;ৰ&nbsp;ইতিহাস,&nbsp;বিষয়বস্তু&nbsp;আৰু&nbsp;গুৰুত্ব&nbsp;বিশদভাৱে&nbsp;আলোচনা&nbsp;কৰা।

উত্তৰ:&nbsp;মানৱ&nbsp;অধিকাৰ&nbsp;হৈছে&nbsp;প্ৰত্যেক&nbsp;মানুহৰ&nbsp;জন্মগত&nbsp;আৰু&nbsp;মৌলিক&nbsp;অধিকাৰ।&nbsp;কিন্তু&nbsp;দ্বিতীয়&nbsp;বিশ্বযুদ্ধৰ&nbsp;ভয়ংকৰ&nbsp;অভিজ্ঞতাই&nbsp;বিশ্ববাসীক&nbsp;মানৱ&nbsp;অধিকাৰৰ&nbsp;এক&nbsp;সাৰ্বজনীন&nbsp;দলিলৰ&nbsp;প্রয়োজনীয়তা&nbsp;অনুভৱ&nbsp;কৰায়।&nbsp;ইয়াৰ&nbsp;ফলস্বৰূপে&nbsp;১৯৪৮&nbsp;চনৰ&nbsp;১০&nbsp;ডিচেম্বৰত&nbsp;United Nations General Assembly-এ&nbsp;গ্রহণ&nbsp;কৰে&nbsp;Universal Declaration of Human Rights (UDHR)।&nbsp;এই&nbsp;দিনটো&nbsp;এতিয়া&nbsp;"Human Rights Day"&nbsp;হিচাপে&nbsp;পালন&nbsp;কৰা&nbsp;হয়।

ঐতিহাসিক&nbsp;পটভূমিঃ&nbsp;দ্বিতীয়&nbsp;বিশ্বযুদ্ধ&nbsp;(1939-1945)&nbsp;ত&nbsp;নাজী&nbsp;জৰ্মানীৰ&nbsp;অধীনত&nbsp;যি&nbsp;মানবতাবিৰোধী&nbsp;অপৰাধ&nbsp;সংঘটিত&nbsp;হৈছিল,&nbsp;যেনে-&nbsp;গণহত্যা,&nbsp;দাসত্ব,&nbsp;নিপীড়ন-সেইবোৰে&nbsp;বিশ্বমানৱতা&nbsp;কঁপাই&nbsp;দিয়ে।

1945&nbsp;চনত&nbsp;United Nations&nbsp;স্থাপনৰ&nbsp;সময়তেই&nbsp;মানৱ&nbsp;অধিকাৰক&nbsp;ৰক্ষা&nbsp;কৰাৰ&nbsp;লক্ষ্য&nbsp;গৃহীত&nbsp;হয়।&nbsp;UN Charterৰ&nbsp;ধাৰা&nbsp;1, 55,&nbsp;আৰু&nbsp;56ত&nbsp;এই&nbsp;বিষয়ে&nbsp;উল্লেখ&nbsp;আছে।

1946&nbsp;চনত&nbsp;Commission on Human Rights&nbsp;গঠন&nbsp;হয়,&nbsp;আৰু&nbsp;আমেৰিকাৰ&nbsp;প্রথম&nbsp;মহিলা&nbsp;প্রতিনিধি&nbsp;Eleanor Rooseveltৰ&nbsp;নেতৃত্বত&nbsp;UDHRৰ&nbsp;খচৰা&nbsp;তৈয়াৰ&nbsp;হয়।

1948&nbsp;চনৰ&nbsp;10&nbsp;ডিচেম্বৰত&nbsp;UDHRক&nbsp;48খন&nbsp;দেশৰ&nbsp;সমৰ্থন&nbsp;লাভ&nbsp;হয়;&nbsp;৪খন&nbsp;দেশ&nbsp;নিৰপেক্ষ&nbsp;থাকে,&nbsp;কোনো&nbsp;দেশেই&nbsp;বিৰোধিতা&nbsp;নকৰে।

গঠন&nbsp;আৰু&nbsp;বিষয়বস্তুঃ

UDHRত&nbsp;প্রস্তাৱনা&nbsp;আৰু&nbsp;30টা&nbsp;অনুচ্ছেদআছে।&nbsp;এই&nbsp;অনুচ্ছেদসমূহ&nbsp;মানৱ&nbsp;অধিকাৰৰ&nbsp;পূৰ্ণ&nbsp;কাঠামো&nbsp;প্রদর্শন&nbsp;কৰে।

প্রধান&nbsp;বিষয়বস্তুঃ

(১)&nbsp;সমতা&nbsp;আৰু&nbsp;গৰিমা:&nbsp;অনুচ্ছেদ&nbsp;১&nbsp;আৰু&nbsp;২৩&nbsp;কোৱা&nbsp;হৈছে&nbsp;যে&nbsp;সকলো&nbsp;মানুহে&nbsp;জন্মগতভাৱে&nbsp;স্বাধীন&nbsp;আৰু&nbsp;একে&nbsp;গৰিমা&nbsp;আৰু&nbsp;অধিকাৰত&nbsp;সজ্জিত।

(২)&nbsp;জীৱনৰ&nbsp;অধিকাৰ&nbsp;আৰু&nbsp;সুৰক্ষাঃ&nbsp;অনুচ্ছেদ&nbsp;৩&nbsp;ত&nbsp;"জীৱন,&nbsp;স্বাধীনতা&nbsp;আৰু&nbsp;ব্যক্তিগত&nbsp;সুৰক্ষা"ৰ&nbsp;অধিকাৰ&nbsp;নিশ্চিত&nbsp;কৰা&nbsp;হৈছে।

(৩)&nbsp;দাসত্ব&nbsp;আৰু&nbsp;অত্যাচাৰৰ&nbsp;নিষেধাজ্ঞা:&nbsp;অনুচ্ছেদ&nbsp;৪&nbsp;আৰু&nbsp;৫ত&nbsp;দাসত্ব,&nbsp;নির্যাতন,&nbsp;আৰু&nbsp;অমানৱিক&nbsp;ব্যৱহাৰৰ&nbsp;নিষেধাজ্ঞা&nbsp;দিয়া&nbsp;হৈছে।

(৪)&nbsp;বিচাৰ&nbsp;আৰু&nbsp;আইনৰ&nbsp;সমতা:&nbsp;অনুচ্ছেদ&nbsp;৬-১২৩&nbsp;ন্যায়পূর্ণ&nbsp;বিচাৰ,&nbsp;নির্দোষ&nbsp;ধাৰণা,&nbsp;আৰু&nbsp;আইনৰ&nbsp;আগত&nbsp;সমতাৰ&nbsp;অধিকাৰ&nbsp;উল্লেখ&nbsp;কৰা&nbsp;হৈছে।

(৫)&nbsp;চিন্তা&nbsp;আৰু&nbsp;মতপ্রকাশৰ&nbsp;স্বাধীনতা:&nbsp;অনুচ্ছেদ&nbsp;১৮&nbsp;আৰু&nbsp;১৯৩&nbsp;বিবেক,&nbsp;ধর্ম,&nbsp;আৰু&nbsp;মতপ্ৰকাশৰ&nbsp;স্বাধীনতা&nbsp;নিশ্চিত&nbsp;কৰা&nbsp;হৈছে।

(৬)&nbsp;সামাজিক&nbsp;আৰু&nbsp;অর্থনৈতিক&nbsp;অধিকাৰ:&nbsp;অনুচ্ছেদ&nbsp;২২-২৭ত&nbsp;শিক্ষাৰ&nbsp;অধিকাৰ,&nbsp;স্বাস্থ্য,&nbsp;কাম,&nbsp;বিশ্রাম,&nbsp;সাংস্কৃতিক&nbsp;জীৱনত&nbsp;অংশগ্ৰহণৰ&nbsp;অধিকাৰ&nbsp;দিয়া&nbsp;হৈছে।

ৰাষ্ট্ৰীয়&nbsp;আৰু&nbsp;আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয়&nbsp;পৰ্যায়ত&nbsp;অধিকাৰ&nbsp;সুৰক্ষাঃ&nbsp;অনুচ্ছেদ&nbsp;২৮-৩০৩&nbsp;ৰাষ্ট্ৰসমূহৰ&nbsp;দায়িত্ব&nbsp;আৰু&nbsp;ব্যক্তি&nbsp;দায়িত্বৰ&nbsp;বৰ্ণনা&nbsp;আছে।

UDHRৰ&nbsp;বৈশিষ্ট্য:

(১)&nbsp;সার্বজনীনতা:&nbsp;সকলো&nbsp;দেশ&nbsp;আৰু&nbsp;জাতিৰ&nbsp;বাবে&nbsp;একে&nbsp;মানদণ্ড।

(২)&nbsp;অবিভাজ্যতাঃ&nbsp;নাগৰিক,&nbsp;ৰাজনৈতিক,&nbsp;অর্থনৈতিক,&nbsp;সামাজিক,&nbsp;সাংস্কৃতিক-সকলো&nbsp;অধিকাৰ&nbsp;একে&nbsp;গুৰুত্বৰ।

(৩)&nbsp;অবাধ&nbsp;ন্যায়&nbsp;আৰু&nbsp;শান্তিৰ&nbsp;দিশঃ&nbsp;ই&nbsp;বিশ্বশান্তিৰ&nbsp;এক&nbsp;ভিত্তি&nbsp;ৰূপে&nbsp;কাম&nbsp;কৰে।

(৪)&nbsp;প্ৰেৰণাদায়ক&nbsp;দলিল:&nbsp;পৰৱৰ্তী&nbsp;চুক্তি&nbsp;ICCPR, ICESCR, CEDAW, CRC&nbsp;আদি-&nbsp;সকলোই&nbsp;UDHRৰ&nbsp;আধাৰত।

গুৰুত্বঃ

(ক)&nbsp;UDHRয়ে&nbsp;মানৱ&nbsp;অধিকাৰক&nbsp;আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয়&nbsp;মঞ্চত&nbsp;বৈধতা&nbsp;দিছে।

(খ)&nbsp;জাতীয়&nbsp;সংবিধানসমূহত&nbsp;প্ৰভাৱ&nbsp;বিস্তাৰ&nbsp;কৰিছে-&nbsp;ভাৰতীয়&nbsp;সংবিধানৰ&nbsp;মৌলিক&nbsp;অধিকাৰসমূহত&nbsp;ইয়াৰ&nbsp;প্ৰভাৱ&nbsp;স্পষ্ট।

(গ)&nbsp;জাতিসংঘৰ&nbsp;কামকাজৰ&nbsp;নৈতিক&nbsp;দিশ&nbsp;প্রদান&nbsp;কৰে।

(ঘ)&nbsp;সামাজিক&nbsp;ন্যায়&nbsp;আৰু&nbsp;শান্তিৰ&nbsp;দিশত&nbsp;এক&nbsp;বৈপ্লৱিক&nbsp;পদক্ষেপ।

সমালোচনাঃ

(ক)&nbsp;কিছু&nbsp;দেশৰ&nbsp;মতে&nbsp;UDHR-এ&nbsp;পশ্চিমীয়া&nbsp;মূল্যবোধৰ&nbsp;আধিক্য&nbsp;বহন&nbsp;কৰে।

(খ)&nbsp;ই&nbsp;বাধ্যতামূলক&nbsp;আইন&nbsp;নহয়&nbsp;কেৱল&nbsp;নৈতিক&nbsp;মানদণ্ড।

(গ)&nbsp;সাংস্কৃতিক&nbsp;আপেক্ষিকতাৰ&nbsp;সমস্যা-বিভিন্ন&nbsp;সমাজৰ&nbsp;ধৰ্ম,&nbsp;সংস্কৃতি,&nbsp;আদি&nbsp;সম্পূর্ণ&nbsp;ভিন্ন।

UDHR&nbsp;হৈছে&nbsp;বিশ্বমানৱতাৰ&nbsp;এক&nbsp;মিলনপত্ৰ।&nbsp;ই&nbsp;মানৱ&nbsp;গৰিমাৰ&nbsp;এক&nbsp;বিশ্বজনীন&nbsp;প্রতীক।&nbsp;আজিও&nbsp;ইয়াৰ&nbsp;মানদণ্ডই&nbsp;বিশ্বমানৱ&nbsp;অধিকাৰক&nbsp;এক&nbsp;সার্বজনীন&nbsp;দিশ&nbsp;দিয়ে।

৩।&nbsp;সাংস্কৃতিক&nbsp;আপেক্ষিকতাবাদী&nbsp;দৃষ্টিভংগীৰ&nbsp;মূল&nbsp;দিশসমূহকি&nbsp;কি?&nbsp;আলোচনা&nbsp;কৰা।

উত্তৰ:&nbsp;আপেক্ষিকতাবাদী&nbsp;দৃষ্টিভংগীক&nbsp;প্রধান&nbsp;সাংস্কৃতিক&nbsp;আপেক্ষিকতাবাদী&nbsp;দৃষ্টিভংগী&nbsp;বুলিয়েই&nbsp;কোৱা&nbsp;হ'লেও&nbsp;অন্যান্য&nbsp;ৰাজনৈতিক,&nbsp;নৈতিক&nbsp;দিশ&nbsp;কিছুমানো&nbsp;অন্তর্ভুক্ত&nbsp;নহ'লে&nbsp;সার্বজনীন&nbsp;দৃষ্টিভংগীৰ&nbsp;প্ৰকৃত&nbsp;বিৰোধিতা&nbsp;নহ'ব।

সাংস্কৃতিক&nbsp;আপেক্ষিকতাবাদ&nbsp;মূলতঃ&nbsp;নৃতত্ত্ব&nbsp;(Anthropology)&nbsp;আৰু&nbsp;সমাজতত্ত্বৰ&nbsp;(Sociology)-ৰ&nbsp;ধাৰণাৰ&nbsp;ওপৰত&nbsp;নিৰ্ভৰশীল&nbsp;হ'বই&nbsp;লাগিব।&nbsp;উক্ত&nbsp;দুয়োটা&nbsp;ধাৰণাই&nbsp;আকৌ&nbsp;নৈতিকতাৰ&nbsp;মাজেৰেহে&nbsp;প্রকাশ&nbsp;ঘটে।&nbsp;সেয়েহে&nbsp;বহুতো&nbsp;ৰাজনৈতিক&nbsp;পণ্ডিতে&nbsp;নৈতিকতাকেই&nbsp;আপেক্ষিকতাবাদৰ&nbsp;মূল&nbsp;চাবিকাঠী&nbsp;বুলি&nbsp;ক'ব&nbsp;বিচাৰে।&nbsp;সাংস্কৃতিকেই&nbsp;হওক&nbsp;বা&nbsp;সামাজিক&nbsp;ধাৰণাই&nbsp;হওক,&nbsp;নৈতিকতাবর্জিত&nbsp;হ'লে&nbsp;প্রকৃত&nbsp;মানৱ&nbsp;অধিকাৰ&nbsp;ৰক্ষা&nbsp;নহ'ব&nbsp;আৰু&nbsp;সমাজত&nbsp;বিশৃংখলাই&nbsp;দেখা&nbsp;দিব।

অন্যহাতে&nbsp;সাংস্কৃতিক&nbsp;আপেক্ষিকতাবাদৰ&nbsp;মূল&nbsp;ধাৰণা&nbsp;হৈছে&nbsp;যে&nbsp;ভিন্নভাবে, (দেশভেদে)&nbsp;প্ৰকাশ&nbsp;পোৱাৰ&nbsp;পৰিপ্ৰেক্ষিতত&nbsp;সকলো&nbsp;ঠাই&nbsp;আৰু&nbsp;পৰিৱেশত&nbsp;খাপ&nbsp;খোৱাকৈ&nbsp;স্বীকৃতি&nbsp;দিব&nbsp;পৰা&nbsp;সাৰ্বজনীন&nbsp;অধিকাৰ&nbsp;লাভ&nbsp;কৰাটো&nbsp;সম্ভৱপৰ&nbsp;নহয়।&nbsp;নৈতিকতাৰে&nbsp;হ'লেও&nbsp;এখন&nbsp;দেশ&nbsp;বা&nbsp;অঞ্চলৰ&nbsp;সাংস্কৃতিক&nbsp;ঐতিহ্য&nbsp;আৰু&nbsp;পৰম্পৰাক&nbsp;আন&nbsp;এখন&nbsp;ঠাইৰ&nbsp;মানুহে&nbsp;আঁকোৱালি&nbsp;নল'ব&nbsp;পাৰে।&nbsp;সেই&nbsp;দৃষ্টিকোণৰপৰা&nbsp;কোনো&nbsp;মানৱ&nbsp;অধিকাৰ&nbsp;সৰ্বোচ্চ&nbsp;বা&nbsp;চূড়ান্ত&nbsp;নহয়।

গতিকে&nbsp;'তিনি&nbsp;বিশ্ব' (Three world)-ৰ&nbsp;পটভূমিত&nbsp;আপেক্ষিকতাবাদী&nbsp;দৃষ্টিভংগীৰে&nbsp;সার্বজনীন&nbsp;মানৱতা&nbsp;অধিকাৰ&nbsp;তত্ত্বৰ&nbsp;বিৰুদ্ধাচৰণ&nbsp;কৰিলে&nbsp;কিছুমান&nbsp;যুক্তি&nbsp;পৰিস্ফুট&nbsp;হয়।

সেইবোৰ&nbsp;হ'ল-

(ক)&nbsp;মূলতঃ&nbsp;পশ্চিমীয়া&nbsp;সাম্রাজ্যবাদী&nbsp;চিন্তাধাৰাৰপৰা&nbsp;উদ্ভৱ&nbsp;হোৱা&nbsp;মানৱ&nbsp;অধিকাৰ&nbsp;হৈছে&nbsp;পশ্চিমীয়া&nbsp;সমাজত&nbsp;ৰাজনৈতিক,&nbsp;সাংস্কৃতিক&nbsp;আৰু&nbsp;অর্থনৈতিক&nbsp;পৰ্যায়ত&nbsp;হোৱা&nbsp;বিকাশৰ&nbsp;বৈধ&nbsp;উপস্থাপন।&nbsp;গতিকে&nbsp;অন্যান্য&nbsp;ৰাষ্ট্ৰসমূহত&nbsp;ইয়াৰ&nbsp;প্ৰভাৱ&nbsp;সীমিত&nbsp;হোৱাটো&nbsp;স্বাভাৱিক।

(খ)&nbsp;সার্বজনীন&nbsp;মানৱ&nbsp;অধিকাৰৰ&nbsp;গোটেই&nbsp;বিশ্বতে&nbsp;এটা&nbsp;মাত্ৰ&nbsp;ৰাজনৈতিক&nbsp;মতবাদ&nbsp;থকা&nbsp;উচিত&nbsp;আৰু&nbsp;তেনে&nbsp;প্রমূল্যসমূহ&nbsp;সার্বজনীনভাৱে&nbsp;গ্ৰহণ&nbsp;কৰাৰ&nbsp;বাবে&nbsp;এক&nbsp;আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয়&nbsp;সার্বজনীন&nbsp;সংস্থা&nbsp;গঠন&nbsp;কৰা&nbsp;উচিত।&nbsp;এই&nbsp;দৃষ্টিৰপৰা&nbsp;মানৱ&nbsp;অধিকাৰৰ&nbsp;সার্বজনীনতা&nbsp;কেতিয়াও&nbsp;সম্ভৱপৰ&nbsp;নহয়।

(গ)&nbsp;পশ্চিমীয়া&nbsp;পৰম্পৰা&nbsp;আৰু&nbsp;সাংস্কৃতিক&nbsp;ভাবধাৰাসমূহক&nbsp;অপ্রয়োজনীয়&nbsp;আৰু&nbsp;অনুভূতিহীনভাবে&nbsp;অ-পশ্চিমীয়া&nbsp;ৰাষ্ট্ৰত&nbsp;জাপি&nbsp;দিয়াৰ&nbsp;প্ৰচেষ্টা&nbsp;নিশ্চয়&nbsp;আদৰণীয়&nbsp;নহয়।&nbsp;কাৰণ&nbsp;পশ্চিমীয়া&nbsp;অতি&nbsp;আধুনিক&nbsp;ধাৰণাসমূহ&nbsp;অন্যান্য&nbsp;অ-পশ্চিমীয়া&nbsp;ৰাষ্ট্ৰসমূহৰ&nbsp;বাবে&nbsp;মুঠেই&nbsp;গ্রহণযোগ্য&nbsp;নহয়।

(ঘ)&nbsp;নৈতিকতাৰ&nbsp;ফালৰপৰাও&nbsp;আপেক্ষিকতাবাদীসকলে&nbsp;সার্বজনীন&nbsp;মানৱ&nbsp;অধিকাৰৰ&nbsp;ধাৰণাক&nbsp;ন্যায্যতা&nbsp;দিব&nbsp;বিচৰা&nbsp;নাই।&nbsp;সামাজিক&nbsp;প্রাণী&nbsp;হিচাপে&nbsp;ভিন্ন&nbsp;সমাজ&nbsp;ব্যৱস্থাত&nbsp;ভিন্ন&nbsp;ভাবধাৰা,&nbsp;আচাৰ-ৰীতিত&nbsp;বিশ্বাসী&nbsp;মানুহে&nbsp;বসবাস&nbsp;কৰে।&nbsp;এটা&nbsp;জাতিৰ&nbsp;আচাৰ-ৰীতি&nbsp;আন&nbsp;এটা&nbsp;জাতি&nbsp;বা&nbsp;জনগোষ্ঠীৰ&nbsp;বাবে&nbsp;অমানৱীয়&nbsp;হ'ব&nbsp;পাৰে।&nbsp;উদাহৰণস্বৰূপে&nbsp;ভাৰততে&nbsp;বসবাস&nbsp;কৰা&nbsp;পাহাৰীয়া&nbsp;জাতি-জনগোষ্ঠী&nbsp;কিছুমানৰ&nbsp;সাজ-পাৰ,&nbsp;শাৰীৰিক&nbsp;অবয়ৱৰ&nbsp;পাৰ্থক্য&nbsp;বিদ্যমান।&nbsp;শৰীৰৰ&nbsp;কোনো&nbsp;অংশ&nbsp;কাটি&nbsp;প্রাকৃতিক&nbsp;ৰং&nbsp;ঘঁহি,&nbsp;নাক,&nbsp;কাণ&nbsp;ফুটা&nbsp;কৰি&nbsp;বিভিন্ন&nbsp;জীৱ-জন্তুৰ&nbsp;হাড়&nbsp;আদি&nbsp;পৰিধান&nbsp;কৰা&nbsp;দেখা&nbsp;যায়।&nbsp;ইবিলাক&nbsp;সেই&nbsp;জাতি-জনগোষ্ঠীৰ&nbsp;বাবে&nbsp;পৰম্পৰা,&nbsp;নৈতিকতাৰ&nbsp;আধাৰ&nbsp;হ'লেও&nbsp;অন্যান্যসকলৰ&nbsp;বাবে&nbsp;হ'ব&nbsp;অমানবীয়।

গতিকে&nbsp;সাৰ্বজনীনতাৰ&nbsp;নামত&nbsp;প্রত্যেক&nbsp;সমাজ&nbsp;ব্যৱস্থা&nbsp;আৰু&nbsp;সংস্কৃতিয়ে&nbsp;সকলো&nbsp;ধৰণৰ&nbsp;সাংস্কৃতিক&nbsp;পৰম্পৰা&nbsp;মানি&nbsp;চলাটো&nbsp;সহজ&nbsp;নহয়।&nbsp;ই&nbsp;নীতিবিৰুদ্ধও।

গতিকে&nbsp;দেখা&nbsp;যায়&nbsp;সাংস্কৃতিক&nbsp;আপেক্ষিকতাবাদৰ&nbsp;ধাৰণা&nbsp;অনুসৰি&nbsp;পৰম্পৰাগতভাৱে&nbsp;সৃষ্ট&nbsp;পশ্চিমীয়া&nbsp;মানৱ&nbsp;অধিকাৰক&nbsp;সাৰ্বজনীন&nbsp;মানৱ&nbsp;অধিকাৰ&nbsp;বুলি&nbsp;ক'ব&nbsp;পৰা&nbsp;নাযায়।&nbsp;সাংস্কৃতিক&nbsp;বহুত্ববাদেই&nbsp;মানৱ&nbsp;অধিকাৰৰ&nbsp;সাৰ্বজনীনতাত&nbsp;প্ৰচুৰ&nbsp;বাধা&nbsp;দিছে&nbsp;বুলি&nbsp;ক'ব&nbsp;পৰা&nbsp;যায়।

৪।&nbsp;মানৱ&nbsp;অধিকাৰবোৰ&nbsp;সাৰ্বজনীন&nbsp;নে?&nbsp;আলোচনা&nbsp;কৰা।

উত্তৰঃ&nbsp;হয়।&nbsp;আন্তর্জাতিক&nbsp;মানদণ্ডবোৰ&nbsp;বিশ্বৰ&nbsp;যিকোনো&nbsp;ঠাইৰ&nbsp;ব্যক্তিৰে&nbsp;সাধাৰণ&nbsp;মানৱীয়&nbsp;প্রয়োজন&nbsp;আৰু&nbsp;সামর্থ্যৰ&nbsp;প্ৰতি&nbsp;উছৰ্গিত।&nbsp;আমাৰ&nbsp;এই&nbsp;ধৰাখন&nbsp;অৱশ্যেই&nbsp;বিভিন্ন&nbsp;অঞ্চল&nbsp;আৰু&nbsp;সংস্কৃতিৰে&nbsp;গঠিত।&nbsp;ধনী&nbsp;আৰু&nbsp;দুখীয়া&nbsp;হিচাবেও&nbsp;এই&nbsp;বিশ্বখন&nbsp;দুটা&nbsp;ভাগত&nbsp;বিভক্ত।&nbsp;আন্তর্জাতিক&nbsp;মানৱ&nbsp;অধিকাৰৰ&nbsp;মানদণ্ডবোৰ&nbsp;যিহেতু&nbsp;ব্যক্তিৰ&nbsp;লগতহে&nbsp;সম্পর্কিত,&nbsp;সেয়ে&nbsp;সংস্কৃতিৰ&nbsp;সেতে&nbsp;এইবোৰৰ&nbsp;কোনো&nbsp;সম্পর্ক&nbsp;নাই&nbsp;বুলিও&nbsp;বহুতে&nbsp;যুক্তি&nbsp;প্রদর্শন&nbsp;কৰে,&nbsp;কাৰণ&nbsp;সংস্কৃতিয়ে&nbsp;ব্যক্তিক&nbsp;সমষ্টিৰ&nbsp;পৰা&nbsp;বিচ্ছিন্ন&nbsp;বুলি&nbsp;নাচায়&nbsp;আৰু&nbsp;ব্যক্তিৰ&nbsp;কৰ্ত্তব্যক&nbsp;সমষ্টিৰ&nbsp;কৰ্ত্তব্যতকৈ&nbsp;আগস্থান&nbsp;নিদিয়ে।&nbsp;ব্যক্তিগত&nbsp;মানৱ&nbsp;অধিকাৰ&nbsp;সমসাময়িক&nbsp;ধাৰণাবোৰে&nbsp;সমাজক&nbsp;সম্প্রদায়&nbsp;আৰু&nbsp;ইয়াৰ&nbsp;সদস্যসকলৰ&nbsp;মাজৰ&nbsp;সম্পৰ্ক&nbsp;পুনৰ&nbsp;মূল্যায়ন&nbsp;কৰেনে&nbsp;নকৰে&nbsp;সেইটো&nbsp;বিচাৰ&nbsp;কৰাটোৱেই&nbsp;হ'ল&nbsp;বিশ্বৰ&nbsp;উত্তৰ&nbsp;আৰু&nbsp;দক্ষিণ&nbsp;দুয়োটা&nbsp;গোলার্ধৰে&nbsp;বহুল&nbsp;বিতর্কিত&nbsp;বিষয়।&nbsp;কথাটো&nbsp;হয়টো&nbsp;সচাওঁ,&nbsp;কিন্তু&nbsp;ব্যক্তিগত&nbsp;মানৱ&nbsp;অধিকাৰ&nbsp;সুৰক্ষা&nbsp;বা&nbsp;স্বীকৃতিয়ে&nbsp;মানবীয়&nbsp;সংস্কৃতি&nbsp;আৰু&nbsp;সম্প্রীতি&nbsp;ক্ষুন্ন&nbsp;কৰে&nbsp;বুলি&nbsp;ভৱাৰো&nbsp;কোনো&nbsp;প্রমাণ&nbsp;নাই।&nbsp;ইয়াৰ&nbsp;বিপৰীতে,&nbsp;আন্তর্জাতিক&nbsp;মানৱ&nbsp;অধিকাৰৰ&nbsp;নীতিসমূহে&nbsp;মানবীয়&nbsp;সমষ্টি&nbsp;আৰু&nbsp;জনসাধাৰণৰ&nbsp;সুৰক্ষাহে&nbsp;বিচাৰে&nbsp;আৰু&nbsp;প্ৰত্যেকৰে&nbsp;নিজৰ&nbsp;নিজৰ&nbsp;ভাষাৰ&nbsp;ব্যৱহাৰত&nbsp;আৰু&nbsp;তেওঁলোকৰ&nbsp;নিজৰ&nbsp;নিজৰ&nbsp;সংস্কৃতি,&nbsp;ধৰ্ম&nbsp;আৰু&nbsp;জীৱন&nbsp;ধাৰণ&nbsp;প্ৰক্ৰিয়াত&nbsp;অংশগ্ৰহণৰ&nbsp;সময়ত&nbsp;আনৰ&nbsp;সৈতে&nbsp;জড়িত&nbsp;হোৱাৰ&nbsp;প্ৰয়োজনীয়তাক&nbsp;স্বীকৃতি&nbsp;প্ৰদান&nbsp;কৰে।&nbsp;আন্তর্জাতিক&nbsp;মানৱ&nbsp;অধিকাৰ&nbsp;আইনে&nbsp;প্রথমতে&nbsp;সকলো&nbsp;মানুহৰ&nbsp;বাবেই&nbsp;মানৱ&nbsp;অধিকাৰৰ&nbsp;প্ৰাথমিক&nbsp;পৰ্যায়ৰ&nbsp;সাধাৰণ&nbsp;স্বত্বসমূহৰ&nbsp;প্ৰতি&nbsp;স্বীকৃতি&nbsp;প্রদান&nbsp;কৰে,&nbsp;কিন্তু&nbsp;তাৰ&nbsp;বাহিৰত&nbsp;সকলো&nbsp;সংস্কৃতিৰে&nbsp;বিকশিত&nbsp;হোৱাৰ&nbsp;অধিকাৰ&nbsp;মানি&nbsp;লয়&nbsp;আৰু&nbsp;তাত&nbsp;অনুমোদন&nbsp;জনায়।&nbsp;এই&nbsp;ক্ষেত্ৰত&nbsp;থলুৱা&nbsp;জনসাধাৰণৰ&nbsp;সংস্কৃতিকো&nbsp;ই&nbsp;সামৰি&nbsp;লয়।

অধিকাৰ&nbsp;আৰু&nbsp;কৰ্তব্য:&nbsp;মানৱ&nbsp;অধিকাৰ&nbsp;বিষয়ক&nbsp;আন্তর্জাতিক&nbsp;ঘোষণাপত্রই&nbsp;ব্যক্তিৰ&nbsp;নিজৰ&nbsp;দেশখনৰ&nbsp;প্ৰতি&nbsp;থকা&nbsp;কৰ্ত্তব্যৰ&nbsp;বিষয়েও&nbsp;উল্লেখ&nbsp;কৰিছে।&nbsp;এই&nbsp;কথা&nbsp;তাত&nbsp;স্পষ্টভাৱে&nbsp;কোৱা&nbsp;হৈছে&nbsp;যে&nbsp;এজন&nbsp;ব্যক্তিৰ&nbsp;ব্যক্তিত্বৰ&nbsp;পূৰ্ণ&nbsp;আৰু&nbsp;মুক্ত&nbsp;বিকাশ&nbsp;একমাত্র&nbsp;আনৰ&nbsp;সহযোগত&nbsp;সমূহীয়াভাবেহে&nbsp;সম্ভব।&nbsp;যি&nbsp;কি&nbsp;নহওক,&nbsp;মানৱ&nbsp;অধিকাৰৰ&nbsp;ধাৰণাটো&nbsp;প্ৰতিজন&nbsp;ব্যক্তিগত&nbsp;মানুহৰ&nbsp;একক&nbsp;মূল্যৰ&nbsp;ওপৰত&nbsp;থকা&nbsp;বিশ্বাসৰ&nbsp;পৰাই&nbsp;আৰম্ভ&nbsp;হৈছে&nbsp;-

বৈষম্যমুক্ত&nbsp;বিচাৰ:&nbsp;আন্তর্জাতিক&nbsp;মানৱ&nbsp;অধিকাৰ&nbsp;বিষয়ক&nbsp;মানদণ্ডক&nbsp;সার্বজনীন&nbsp;আকাংক্ষা&nbsp;বুলি&nbsp;কোৱা&nbsp;ঘোষণাক&nbsp;বিভিন্ন&nbsp;দিশৰ&nbsp;পৰা&nbsp;সমালোচনা&nbsp;কৰা&nbsp;হৈছে।&nbsp;ইয়াৰে&nbsp;কিছুমান&nbsp;একোজন&nbsp;ব্যক্তিৰ&nbsp;অধিকাৰ&nbsp;আৰু&nbsp;কৰ্ত্তব্যক&nbsp;অগ্রাধিকাৰ&nbsp;দিয়া&nbsp;হ'ব&nbsp;নে&nbsp;নহয়&nbsp;তাক&nbsp;লৈ&nbsp;বিভিন্ন&nbsp;সংস্কৃতিৰ&nbsp;মাজত&nbsp;হোৱা&nbsp;সাম্ভাব্য&nbsp;সংঘাতৰ&nbsp;পৰা&nbsp;অহা&nbsp;বুলি&nbsp;ভৱা&nbsp;হয়।&nbsp;কিন্তু&nbsp;তাতকৈ&nbsp;প্রাসঙ্গিক&nbsp;হৈছে&nbsp;ব্যক্তি&nbsp;আৰু&nbsp;সম্প্ৰদায়ৰ&nbsp;ভিতৰত&nbsp;কাক&nbsp;অগ্রাধিকাৰ&nbsp;দিয়া&nbsp;হ'ব&nbsp;সেই&nbsp;লৈ&nbsp;হোৱা&nbsp;সংঘাত।&nbsp;এইটো&nbsp;স্পষ্ট&nbsp;যে&nbsp;এই&nbsp;ধৰণৰ&nbsp;মানৱ&nbsp;অধিকাৰৰ&nbsp;প্ৰসঙ্গত&nbsp;এইবোৰৰ&nbsp;অন্তর্লীন&nbsp;সার্বজনীনতা&nbsp;অস্বীকাৰ&nbsp;নকৰাকৈও&nbsp;বিভিন্ন&nbsp;সংস্কৃতিৰ&nbsp;মাজত&nbsp;বিভিন্ন&nbsp;ধৰণৰ&nbsp;ভাৰসাম্য&nbsp;উপস্থিত&nbsp;থকাটো&nbsp;লক্ষ্য&nbsp;কৰিব&nbsp;পাৰি।&nbsp;বৰং&nbsp;মানৱ&nbsp;অধিকাৰৰ&nbsp;অপব্যৱহাৰৰ&nbsp;বিৰুদ্ধে&nbsp;ব্যবস্থা&nbsp;গ্ৰহণৰ&nbsp;ক্ষেত্রত&nbsp;বিভিন্ন&nbsp;ৰাষ্ট্ৰৰ&nbsp;চৰকাৰবোৰৰ&nbsp;ভূমিকা&nbsp;যে&nbsp;একে&nbsp;নহয়&nbsp;সেই&nbsp;সম্পর্কীয়&nbsp;বিশ্বাসযোগ্য&nbsp;সাক্ষ্য-প্রমাণে&nbsp;এনে&nbsp;সমালোচনা&nbsp;তীব্ৰতৰ&nbsp;কৰিছে।&nbsp;তথাপি&nbsp;এনে&nbsp;সমালোচনা&nbsp;বিভিন্ন&nbsp;ৰাষ্ট্ৰৰ&nbsp;মাজত&nbsp;থকা&nbsp;ক্ষমতাৰ&nbsp;সম্পৰ্কৰ&nbsp;ফলত&nbsp;বৈষম্যমূলক&nbsp;হোৱাতো&nbsp;এটা&nbsp;সাধাৰণ&nbsp;কথা।&nbsp;আন&nbsp;অর্থত,&nbsp;ৰাষ্ট্ৰসমূহে&nbsp;প্রায়ে&nbsp;তেওঁলোকৰ&nbsp;প্ৰতিপক্ষ&nbsp;দেশসমূহত&nbsp;হোৱা&nbsp;ঘটনাক&nbsp;যিমান&nbsp;সমালোচনা&nbsp;কৰে&nbsp;নিজৰ&nbsp;সহযোগী&nbsp;ৰাষ্ট্ৰসমূহৰ&nbsp;ভূমিকাক&nbsp;সিমান&nbsp;নকৰে।&nbsp;যদি&nbsp;মানৱ&nbsp;অধিকাৰ&nbsp;আৰু&nbsp;গণতন্ত্ৰৰ&nbsp;প্ৰতি&nbsp;সমগ্র&nbsp;বিশ্বৰে&nbsp;সমৰ্থন&nbsp;আদায়&nbsp;কৰিব&nbsp;লাগে,&nbsp;তেনেহ'লে&nbsp;তাক&nbsp;মানৱ&nbsp;অধিকাৰৰ&nbsp;প্রতি&nbsp;সন্মান&nbsp;প্ৰদৰ্শনৰ&nbsp;ওপৰত&nbsp;নিৰ্ভৰশীল&nbsp;এটা&nbsp;আন্তর্জাতিক&nbsp;শৃংখলা,&nbsp;এক&nbsp;উমৈহতীয়া&nbsp;আন্তর্জাতিক&nbsp;মানদণ্ডক&nbsp;উৰ্ধত&nbsp;তুলি&nbsp;ধৰা&nbsp;আন্তর্জাতিক&nbsp;দায়িত্বহীনতাৰ&nbsp;এটা&nbsp;ব্যৱস্থাৰ&nbsp;ওপৰত&nbsp;নিৰ্ভৰশীল&nbsp;কৰিবই&nbsp;লাগিব।&nbsp;আৰু&nbsp;এনে&nbsp;দায়িত্বাধীনতা&nbsp;বিভিন্ন&nbsp;ৰাষ্ট্ৰৰ&nbsp;কাৰ্যকলাপ&nbsp;পৰীক্ষা&nbsp;কৰাৰ&nbsp;ক্ষেত্ৰত&nbsp;বস্তুনিষ্ঠতা&nbsp;আৰু&nbsp;বৈষম্যমুক্ততাৰ&nbsp;নীতিৰ&nbsp;ভিত্তিত&nbsp;প্রতিষ্ঠিত&nbsp;হ'ব&nbsp;লাগিব।&nbsp;

ভিয়েনা&nbsp;সম্মিলন:&nbsp;মানৱ&nbsp;অধিকাৰ&nbsp;আৰু&nbsp;আন্তৰাষ্ট্ৰীয়&nbsp;সম্প্ৰদায়ৰ&nbsp;কৰ্ত্তব্য&nbsp;সম্পর্কীয়&nbsp;এই&nbsp;গুৰুত্বপূৰ্ণ&nbsp;কথাখিনি&nbsp;অলপতে&nbsp;ভিয়েনাত,&nbsp;১৯৯৩&nbsp;চনৰ&nbsp;জুন&nbsp;মাহত&nbsp;অনুষ্ঠিত&nbsp;হোৱা&nbsp;মানৱ&nbsp;অধিকাৰ&nbsp;বিষয়ক&nbsp;বিশ্ব&nbsp;সম্মিলন&nbsp;পুনৰবাৰ&nbsp;দোহৰা&nbsp;হৈছিল।

সকলো&nbsp;মানৱ&nbsp;অধিকাৰেই&nbsp;সাৰ্বজনীন,&nbsp;অবিভাজ্য,&nbsp;পৰস্পৰ&nbsp;সম্পর্কিত&nbsp;আৰু&nbsp;নিৰ্ভৰশীল।&nbsp;আন্তর্জাতিক&nbsp;মানৱ&nbsp;সম্প্রদায়ে&nbsp;মানবীয়&nbsp;অধিকাৰবোৰক&nbsp;আন্তৰাষ্ট্ৰীয়&nbsp;পৰ্যায়ত&nbsp;নিৰপেক্ষ&nbsp;আৰু&nbsp;সমভাৱেৰে,&nbsp;সমভিত্তিত&nbsp;আৰু&nbsp;সমান&nbsp;গুৰুত্বৰে&nbsp;বিচাৰ&nbsp;কৰিব&nbsp;লাগিব,&nbsp;ৰাষ্ট্ৰীয়&nbsp;আৰু&nbsp;আঞ্চলিক&nbsp;বিশেষত্বৰ&nbsp;তাৎপৰ্য&nbsp;আৰু&nbsp;বিভিন্ন&nbsp;ধৰণৰ&nbsp;ঐতিহাসিক,&nbsp;সাংস্কৃতিক&nbsp;আৰু&nbsp;ধর্মীয়&nbsp;প্রেক্ষাপটৰ&nbsp;কথা&nbsp;মনত&nbsp;ৰখাৰ&nbsp;লগতে&nbsp;ৰাজনৈতিক,&nbsp;অর্থনৈতিক&nbsp;আৰু&nbsp;সাংস্কৃতিক&nbsp;বিভিন্নতা&nbsp;সত্ত্বেও&nbsp;সকলো&nbsp;মানৱ&nbsp;অধিকাৰ&nbsp;আৰু&nbsp;মৌলিক&nbsp;স্বাধীনতাৰ&nbsp;বিকাশসাধন&nbsp;আৰু&nbsp;সেইবোৰৰ&nbsp;সুৰক্ষাৰ&nbsp;ব্যৱস্থা&nbsp;কৰাটোও&nbsp;ৰাষ্ট্ৰসমূহৰ&nbsp;কৰ্ত্তব্য।

৫।&nbsp;মানৰ&nbsp;অধিকাৰৰ&nbsp;প্ৰকৃতি&nbsp;আৰু&nbsp;গুৰুত্ব&nbsp;সম্পর্কে&nbsp;আলোচনা&nbsp;কৰা।

উত্তৰ:&nbsp;মানৱ&nbsp;অধিকাৰ&nbsp;প্ৰকৃতিৰ&nbsp;বিষয়ে&nbsp;বিভিন্ন&nbsp;সময়ত&nbsp;বিভিন্ন&nbsp;ধাৰণা&nbsp;প্ৰকাশ&nbsp;কৰি&nbsp;অহা&nbsp;হৈছে।&nbsp;১৮শতিকাৰ&nbsp;মানৱ&nbsp;অধিকাৰক&nbsp;প্ৰাকৃতিক&nbsp;আৰু&nbsp;সহজাত&nbsp;অধিকাৰ&nbsp;বুলি&nbsp;কোৱা&nbsp;হৈছিল।&nbsp;এই&nbsp;অধিকাৰসমূহ&nbsp;মানুহে&nbsp;প্রকৃতিকভাবে&nbsp;পাইছে&nbsp;যেতিয়া&nbsp;আনৰ&nbsp;ওপৰত&nbsp;নিৰ্ভৰশীল&nbsp;বুলি&nbsp;ভৱা&nbsp;হোৱা&nbsp;নাছিল।&nbsp;কিন্তু&nbsp;ক্রমান্বয়ে&nbsp;এই&nbsp;ধাৰণা&nbsp;পৰিৱৰ্তন&nbsp;হ'বলৈ&nbsp;ধৰিলে।

মানৱ&nbsp;অধিকাৰৰ&nbsp;প্ৰকৃতিৰ&nbsp;বিষয়ে&nbsp;দুটা&nbsp;দৃষ্টিভংগী&nbsp;আছে-

(১)&nbsp;দার্শনিক&nbsp;বা&nbsp;তাত্ত্বিক&nbsp;অধ্যয়ন&nbsp;পদ্ধতি&nbsp;(Philosoplical or Theoretical Approach)&nbsp;আৰু

(২)&nbsp;ব্যৱহাৰিক&nbsp;অধ্যয়ন&nbsp;পদ্ধতি&nbsp;(Pragmatic Approach)

দার্শনিক&nbsp;অধ্যয়ন&nbsp;পদ্ধতিৰ&nbsp;আকৌ&nbsp;কিছুমান&nbsp;তত্ত্ব&nbsp;আছে।&nbsp;সেইবোৰ&nbsp;হ'ল-&nbsp;(১)&nbsp;প্রাকৃতিক&nbsp;অধিকাৰ&nbsp;তত্ত্ব, (২)&nbsp;ঐতিহাসিক&nbsp;অধিকাৰ&nbsp;তত্ত্ব, (৩)&nbsp;আইনগত&nbsp;তত্ত্ব, (৪)&nbsp;অধিকাৰৰ&nbsp;সামাজিক&nbsp;কল্যাণ&nbsp;অধিকাৰ&nbsp;তত্ত্ব&nbsp;আৰু&nbsp;(৫)&nbsp;আদর্শবাদী&nbsp;তত্ত্ব।

(১)&nbsp;প্রাকৃতিক&nbsp;অধিকাৰ&nbsp;তত্ত্বঃ&nbsp;এই&nbsp;তত্ত্ব&nbsp;অনুসৰি&nbsp;মানৱ&nbsp;অধিকাৰ&nbsp;বিলাক&nbsp;সহজাত&nbsp;আৰু&nbsp;প্রকৃতিগত।&nbsp;সমাজ&nbsp;গঠন&nbsp;হোৱাৰ&nbsp;পূৰ্বেই&nbsp;এই&nbsp;অধিকাৰবিলাক&nbsp;মানুহে&nbsp;উপভোগ&nbsp;কৰিছিল।&nbsp;এই&nbsp;অধিকাৰবিলাক&nbsp;সমাজে&nbsp;প্রদান&nbsp;কৰা&nbsp;নাছিল।&nbsp;এই&nbsp;অধিকাৰবিলাক&nbsp;স্বতন্ত্র,&nbsp;ই&nbsp;কাৰোৰ&nbsp;ওপৰত&nbsp;নিৰ্ভৰশীল&nbsp;নহয়।&nbsp;ব্যক্তি&nbsp;নিজে&nbsp;এই&nbsp;অধিকাৰৰ&nbsp;মালিক।&nbsp;সেইকাৰণে&nbsp;এই&nbsp;অধিকাৰ&nbsp;হস্তান্তৰ&nbsp;কৰিব&nbsp;নোৱাৰি।&nbsp;এই&nbsp;অধিকাৰবিলাক&nbsp;সকলোৰে&nbsp;বাবে&nbsp;সমান।

(২)&nbsp;ঐতিহাসিক&nbsp;অধিকাৰ&nbsp;তত্ত্বঃ&nbsp;এই&nbsp;তত্ত্ব&nbsp;মতে&nbsp;অধিকাৰ&nbsp;ইতিহাসৰ&nbsp;সৃষ্টি।&nbsp;ইতিহাসৰ&nbsp;প্ৰাৰম্ভিক&nbsp;পৰ্যায়ত&nbsp;মানুহে&nbsp;এই&nbsp;অধিকাৰৰ&nbsp;অনুভৱ&nbsp;কৰিছিল।&nbsp;প্ৰাৰম্ভিক&nbsp;পৰ্যায়ত&nbsp;মানুহে&nbsp;অসম্পূর্ণ&nbsp;জ্ঞান&nbsp;আৰু&nbsp;সীমিত&nbsp;বিচাৰধাৰাৰে&nbsp;পৰিচালিত&nbsp;হৈ&nbsp;মানৱ&nbsp;অধিকাৰৰ&nbsp;ন্যায্যতা&nbsp;বুজি&nbsp;পাইছিল।&nbsp;ঐতিহাসিক&nbsp;বিৱৰ্তনৰ&nbsp;ফলত&nbsp;মানুহে&nbsp;মানি&nbsp;চলা&nbsp;অধিকাৰবিলাক&nbsp;ৰাষ্ট্ৰই&nbsp;মানি&nbsp;চলিবলগীয়া&nbsp;হয়।&nbsp;এইদৰে&nbsp;অধিকাৰে&nbsp;স্বীকৃতি&nbsp;লাভকৰিলে।&nbsp;কিন্তু&nbsp;দাসত্ব&nbsp;প্রথাক&nbsp;স্বাভাৱিক&nbsp;বুলি&nbsp;ধৰি&nbsp;লোৱা&nbsp;ঐতিহাসিক&nbsp;ব্যৱস্থাটোক&nbsp;মানি&nbsp;ল'ব&nbsp;নোৱাৰি।&nbsp;সাধাৰণতে&nbsp;ইতিহাসত&nbsp;অধিকাৰৰ&nbsp;ওপৰত&nbsp;যিমান&nbsp;গুৰুত্ব&nbsp;দিয়া&nbsp;হৈছিল&nbsp;সমতাৰ&nbsp;ওপৰত&nbsp;সিমান&nbsp;গুৰুত্ব&nbsp;আৰোপ&nbsp;কৰা&nbsp;হোৱা&nbsp;নাছিল।&nbsp;ফৰাচী&nbsp;বিপ্লৱৰ&nbsp;পাছৰ&nbsp;পৰাহে&nbsp;সাম্য&nbsp;মৈত্রী&nbsp;আৰু&nbsp;স্বাধীনতাৰ&nbsp;ধ্বনি&nbsp;শক্তিশালী&nbsp;হৈছিল।

(৩)&nbsp;আইনগত&nbsp;তত্ত্বঃ&nbsp;বেন্থাম,&nbsp;হবচ&nbsp;আদি&nbsp;দার্শনিক&nbsp;সকলে&nbsp;অধিকাৰক&nbsp;আইনৰ&nbsp;লগতহে&nbsp;জড়িত&nbsp;কৰে।&nbsp;তেওঁলোকৰ&nbsp;মতে&nbsp;অধিকাৰবিলাক&nbsp;আইনৰহে&nbsp;সৃষ্টি।&nbsp;ৰাষ্ট্ৰই&nbsp;স্বীকৃতি&nbsp;নিদিলে&nbsp;বা&nbsp;কাৰ্যকৰী&nbsp;নকৰিলে&nbsp;কোনো&nbsp;অধিকাৰে&nbsp;স্বীকৃত&nbsp;নাপায়&nbsp;আৰু&nbsp;অধিকাৰ&nbsp;সুৰক্ষা&nbsp;কৰিবও&nbsp;নোৱাৰি।&nbsp;সেইকাৰণে&nbsp;অধিকাৰবিলাক&nbsp;প্রাকৃতিক&nbsp;হ'ব&nbsp;নোৱাৰে।

(৪)&nbsp;অধিকাৰৰ&nbsp;সামাজিক&nbsp;কল্যাণ&nbsp;অধিকাৰ&nbsp;তত্ত্ব:&nbsp;এই&nbsp;তত্ত্ব&nbsp;অনুসৰি&nbsp;অধিকাৰক&nbsp;সামাজিক&nbsp;উপযোগিতা&nbsp;দিশৰ&nbsp;পৰা&nbsp;বিচাৰ&nbsp;কৰিব&nbsp;লাগে।&nbsp;যিবোৰ&nbsp;অধিকাৰে&nbsp;সমাজৰ&nbsp;সৰহ&nbsp;সংখ্যক&nbsp;লোকৰ&nbsp;কল্যাণ&nbsp;সাধন&nbsp;কৰে&nbsp;তেনে&nbsp;অধিকাৰহে&nbsp;গ্রহণযোগ্য।&nbsp;সকলো&nbsp;অধিকাৰ&nbsp;সামাজিক&nbsp;দায়বদ্ধতাৰ&nbsp;লগত&nbsp;জড়িত।&nbsp;অধিকাৰে&nbsp;সৰ্বাধিক&nbsp;লোকৰ&nbsp;বাবে&nbsp;সৰ্বাধিক&nbsp;কল্যাণ&nbsp;সাধন&nbsp;কৰিব&nbsp;পাৰিব&nbsp;লাগিব।&nbsp;কেবল&nbsp;ব্যক্তিৰ&nbsp;অধিকাৰক&nbsp;অগ্ৰাধিকাৰ&nbsp;দিলে&nbsp;সামাজিক&nbsp;কল্যাণ&nbsp;বাধাগ্রস্ত&nbsp;হ'ব&nbsp;পাৰে।&nbsp;গতিকে&nbsp;অধিকাৰৰ&nbsp;প্ৰকৃতি&nbsp;সামাজিক&nbsp;কল্যাণৰ&nbsp;এটা&nbsp;দিশ।

(৫)&nbsp;আদর্শবাদী&nbsp;তত্ত্ব:&nbsp;এই&nbsp;তত্ত্ব&nbsp;অনুসৰি&nbsp;মানৱ&nbsp;অধিকাৰ&nbsp;ব্যক্তিত্ব&nbsp;বিকাশৰ&nbsp;লগত&nbsp;জড়িত।&nbsp;জীৱন&nbsp;ধাৰণৰ&nbsp;অধিকাৰে&nbsp;বুজায়&nbsp;যে&nbsp;এই&nbsp;অধিকাৰে&nbsp;ব্যক্তিৰ&nbsp;ব্যক্তিত্ব&nbsp;বিকাশত&nbsp;সহায়&nbsp;কৰে।&nbsp;গতিকে&nbsp;ব্যক্তিৰ&nbsp;অন্তর্নিহিত&nbsp;গুণবিলাক&nbsp;বিকাশ&nbsp;সাধন&nbsp;কৰিবলৈ&nbsp;যিবিলাক&nbsp;অধিকাৰৰ&nbsp;প্ৰয়োজন&nbsp;সেই&nbsp;অধিকাৰবিলাকেই&nbsp;মানৱ&nbsp;অধিকাৰ।&nbsp;এই&nbsp;তত্ত্বক&nbsp;ব্যক্তিত্ব&nbsp;তত্ত্ব&nbsp;বোলা&nbsp;হয়&nbsp;এই&nbsp;কাৰণেই&nbsp;যে&nbsp;আন&nbsp;সকলো&nbsp;অধিকাৰ&nbsp;ব্যক্তি&nbsp;অধিকাৰৰ&nbsp;তলতীয়া।

ব্যৱহাৰিক&nbsp;অধ্যয়ন&nbsp;পদ্ধতি&nbsp;(Proagmatic approach):&nbsp;মানৱ&nbsp;অধিকাৰৰ&nbsp;ব্যৱহাৰিক&nbsp;দিশটো&nbsp;এই&nbsp;দৃষ্টিভংগীয়ে&nbsp;গুৰুত্ব&nbsp;দিয়ে।&nbsp;কেবল&nbsp;অধিকাৰ&nbsp;থাকিলেই&nbsp;মানুহে&nbsp;কেবল&nbsp;অধিকাৰ&nbsp;ভোগ&nbsp;কৰিবলৈ&nbsp;নাপাবও&nbsp;পাৰে।&nbsp;কাৰণ&nbsp;অধিকাৰক&nbsp;স্বীকৃতি&nbsp;দিবলৈ,&nbsp;ৰক্ষণাবেক্ষণ&nbsp;দিবলৈ&nbsp;একোটা&nbsp;অনুস্থানৰ&nbsp;প্ৰয়োজন&nbsp;হয়।&nbsp;মানৱ&nbsp;অধিকাৰ&nbsp;ৰক্ষা&nbsp;কৰিবলৈ&nbsp;ৰাষ্ট্ৰসংঘৰ&nbsp;অধীনত&nbsp;আইন&nbsp;প্রণয়ন&nbsp;কৰা&nbsp;হৈছে।&nbsp;মানৱ&nbsp;অধিকাৰৰ&nbsp;প্ৰকৃতি&nbsp;বুজাবলৈ&nbsp;হ'লে&nbsp;আন্তর্জাতিক&nbsp;দলিল,&nbsp;আঞ্চলিক&nbsp;পৰ্যায়ৰ&nbsp;দলিল,&nbsp;চুক্তি,&nbsp;বিশেষ&nbsp;গোটৰ&nbsp;বাবে&nbsp;স্বাক্ষৰিত&nbsp;সন্ধি&nbsp;আদি&nbsp;বিশ্লেষণ&nbsp;কৰি&nbsp;চাব&nbsp;লাগিব।&nbsp;এইদৰে&nbsp;দলিল,&nbsp;চুক্তি,&nbsp;সন্ধি&nbsp;আদিৰ&nbsp;দ্বাৰাহে&nbsp;মানৱ&nbsp;অধিকাৰে&nbsp;বৰ্তমান&nbsp;অৱস্থাত&nbsp;উপনীত&nbsp;হৈছে।&nbsp;মানর&nbsp;অধিকাৰে&nbsp;আৰু&nbsp;নতুন&nbsp;অধিকাৰে&nbsp;ক্ষেত্ৰ&nbsp;সামৰি&nbsp;ল'ব&nbsp;পাৰিব&nbsp;লাগিব।

মানৱ&nbsp;অধিকাৰৰ&nbsp;গুৰুত্বঃ&nbsp;মানৱ&nbsp;অধিকাৰৰ&nbsp;গুৰুত্ব&nbsp;অপৰিসীম।&nbsp;নিষ্ঠুৰ&nbsp;দমননীতি,&nbsp;শোষণ,&nbsp;নিষ্পেষণৰ&nbsp;পৰা&nbsp;যুগ&nbsp;যুগ&nbsp;ধৰি&nbsp;পুট,&nbsp;উৎপীড়িত&nbsp;মানব&nbsp;জাতিয়ে&nbsp;মানৱ&nbsp;অধিকাৰৰ&nbsp;যোগেদি&nbsp;এনে&nbsp;শোষণ,&nbsp;নিষ্পেষণৰ&nbsp;পৰা&nbsp;মুক্তি&nbsp;পোৱাৰ&nbsp;পথ&nbsp;সুগম&nbsp;হ'ল।&nbsp;আত্মনিৰ্ধাৰণৰ&nbsp;অধিকাৰ&nbsp;সাব্যস্ত&nbsp;কৰিবলৈ&nbsp;এচিয়া,&nbsp;আফ্রিকা&nbsp;আৰু&nbsp;লেটিন&nbsp;আমেৰিকাৰ&nbsp;মুক্তকামী&nbsp;জনসাধাৰণে&nbsp;উঠি&nbsp;পৰি&nbsp;লাগিল।&nbsp;দ্বিতীয়&nbsp;বিশ্বযুদ্ধৰ&nbsp;পাছত&nbsp;ৰাষ্ট্ৰসংঘৰ&nbsp;চনদত&nbsp;মানৱ&nbsp;অধিকাৰ&nbsp;প্ৰদান,&nbsp;সুৰক্ষাৰ&nbsp;বাবে,&nbsp;মানৱ&nbsp;মৰ্যাদা&nbsp;ৰক্ষাৰ&nbsp;বাবে&nbsp;আদর্শ&nbsp;গ্রহণ&nbsp;কৰা&nbsp;হ'ল।

মানৱ&nbsp;অধিকাৰ&nbsp;অবিহনে&nbsp;এজন&nbsp;ব্যক্তিয়ে&nbsp;মানুহ&nbsp;হিচাপে&nbsp;জীয়াই&nbsp;থকাৰ&nbsp;সম্ভৱ&nbsp;নহয়।&nbsp;মানৱ&nbsp;অধিকাৰক&nbsp;সন্মান&nbsp;জনাব&nbsp;নোৱাৰিলে&nbsp;স্বতন্ত্রতা&nbsp;অর্থহীন&nbsp;শব্দত&nbsp;পৰিণত&nbsp;হ'ব।&nbsp;কিন্তু&nbsp;১৯৪৮&nbsp;চনত&nbsp;মানৱ&nbsp;অধিকাৰৰ&nbsp;সাৰ্বজনীন&nbsp;ঘোষণা&nbsp;পত্ৰত&nbsp;মানৱ&nbsp;অধিকাৰৰ&nbsp;গুৰুত্ব&nbsp;প্রকাশ&nbsp;কৰা&nbsp;হৈছে।&nbsp;ঘোষণাপত্ৰৰ&nbsp;১নং&nbsp;অনুচ্ছেদত&nbsp;কোৱা&nbsp;হৈছে&nbsp;যে&nbsp;"সকলো&nbsp;মানুহে&nbsp;স্বাধীন&nbsp;ভাবে&nbsp;জন্ম&nbsp;লাভ&nbsp;কৰিছে&nbsp;আৰু&nbsp;অধিকাৰ&nbsp;আৰু&nbsp;মৰ্যদাৰ&nbsp;ক্ষেত্ৰত&nbsp;সকলো&nbsp;সমান।"

মানৱ&nbsp;অধিকাৰ&nbsp;ঘোষণা&nbsp;পত্ৰৰ&nbsp;৩নং&nbsp;অনুচ্ছেদত&nbsp;কোৱা&nbsp;হৈছে&nbsp;যে&nbsp;ব্যক্তিৰ&nbsp;জীৱন&nbsp;ধাৰণৰ&nbsp;অধিকাৰ,&nbsp;স্বতন্ত্ৰতাৰ&nbsp;অধিকাৰ&nbsp;আৰু&nbsp;ব্যক্তিগত&nbsp;নিৰাপত্তাৰ&nbsp;অধিকাৰ&nbsp;প্ৰত্যেক&nbsp;ব্যক্তিৰ&nbsp;মৌলিক&nbsp;অধিকাৰ&nbsp;আৰু&nbsp;বাকী&nbsp;অধিকাৰসমূহ&nbsp;এই&nbsp;তিনিবিধ&nbsp;অধিকাৰৰ&nbsp;ওপৰত&nbsp;নিৰ্ভৰশীল।

গতিকে&nbsp;দেখা&nbsp;যায়&nbsp;যে&nbsp;মানৱ&nbsp;অধিকাৰৰ&nbsp;ওপৰত&nbsp;গুৰুত্ব&nbsp;প্রদান&nbsp;কৰি&nbsp;মানবীয়&nbsp;মর্যাদা&nbsp;বৃদ্ধিৰ&nbsp;বাবে,&nbsp;ব্যক্তিক&nbsp;এটা&nbsp;সুন্দৰ&nbsp;আৰু&nbsp;সভ্য&nbsp;জীৱন&nbsp;যাপনৰ&nbsp;বাবে&nbsp;সুবিধা&nbsp;প্ৰদানৰ&nbsp;ব্যৱস্থা&nbsp;কৰা&nbsp;হৈছে।&nbsp;মানৱ&nbsp;অধিকাৰৰ&nbsp;গুৰুত্ব&nbsp;ইমান&nbsp;অধিক&nbsp;যে&nbsp;ই&nbsp;মানুহৰ&nbsp;সন্মান,&nbsp;মর্যাদা&nbsp;আৰু&nbsp;সুৰক্ষাৰ&nbsp;নিশ্চয়তা&nbsp;প্রদান&nbsp;কৰে।&nbsp;মানৱ&nbsp;অধিকাৰে&nbsp;এনে&nbsp;কিছুমান&nbsp;অৱস্থা&nbsp;সৃষ্টি&nbsp;কৰে&nbsp;যাৰ&nbsp;দ্বাৰা&nbsp;ব্যক্তিৰ&nbsp;ব্যক্তিত্বৰ&nbsp;পূৰ্ণ&nbsp;বিকাশ&nbsp;সম্ভৱ&nbsp;হয়&nbsp;আৰু&nbsp;ৰাজনৈতিক,&nbsp;আর্থ-সামাজিক&nbsp;দিশত&nbsp;মানুহে&nbsp;পাৰদৰ্শিতা&nbsp;দেখুৱাব&nbsp;পাৰে।&nbsp;মানৱ&nbsp;অধিকাৰ&nbsp;নাথাকিলে&nbsp;ব্যক্তিৰ&nbsp;ব্যক্তিত্বই&nbsp;বাধা&nbsp;পালেহেতেন,&nbsp;সামাজিক-ৰাজনৈতিক&nbsp;আৰু&nbsp;আর্থিক&nbsp;জীৱন&nbsp;দুর্বিসহ&nbsp;হ'লহেতেন,&nbsp;জাতীয়&nbsp;জীৱনৰ&nbsp;অশান্তিয়ে&nbsp;দেখা&nbsp;দিলেহেঁতেন,&nbsp;ব্যক্তি-গোষ্ঠীৰ&nbsp;ৰাষ্ট্ৰৰ&nbsp;মাজত&nbsp;সংঘাত&nbsp;আৰু&nbsp;সংঘর্ষই&nbsp;দেখা&nbsp;দিলেহেঁতেন।&nbsp;মানুহ&nbsp;আকৌ&nbsp;জোৰ&nbsp;যাৰ&nbsp;মুলুক&nbsp;তাৰ&nbsp;অৱস্থালৈ&nbsp;ঘূৰি&nbsp;গ'লহেতেন।&nbsp;মানৱ&nbsp;জীৱনক&nbsp;ঘোৰ-অন্ধকাৰৰ&nbsp;পৰা&nbsp;পোহৰলৈ&nbsp;অনাত&nbsp;মানৱ&nbsp;অধিকাৰৰ&nbsp;গু&nbsp;ৰুত্ব&nbsp;অপৰিসীম।

নাগৰিক&nbsp;আৰু&nbsp;ৰাজনৈতিক&nbsp;অধিকাৰ&nbsp;সম্পৰ্কীয়&nbsp;চুক্তিপত্র&nbsp;১৯৬৬,&nbsp;অর্থনৈতিক&nbsp;আৰু&nbsp;সামাজিক&nbsp;অধিকাৰ&nbsp;সম্পৰ্কীয়&nbsp;চুক্তিপত্র&nbsp;১৯৬৬,&nbsp;শান্তি,&nbsp;প্রগতি&nbsp;আৰু&nbsp;আত্মনির্ধাৰণৰ&nbsp;অধিকাৰ&nbsp;আদিয়ে&nbsp;বিশ্বৰ&nbsp;জনসাধাৰণৰ&nbsp;মানৱ&nbsp;অধিকাৰ&nbsp;সুৰক্ষাৰ&nbsp;বাবে&nbsp;চুক্তি,&nbsp;দলিল,&nbsp;সংবিধানিক&nbsp;ব্যৱস্থা,&nbsp;আইনগত&nbsp;কাঠামোৰ&nbsp;গঢ়ি&nbsp;তোলা&nbsp;হৈছে।&nbsp;এনে&nbsp;ব্যৱস্থাসমূহে&nbsp;মানৱ&nbsp;অধিকাৰ&nbsp;যে&nbsp;মানৱ&nbsp;জাতিৰ&nbsp;বাবে&nbsp;ব্যক্তিগত&nbsp;ভাৱেই&nbsp;হওক&nbsp;অতি&nbsp;গুৰুত্বপূর্ণ&nbsp;সেই&nbsp;কথা&nbsp;প্রতীয়মান&nbsp;কৰে।

৬।&nbsp;মানৱ&nbsp;অধিকাৰৰ&nbsp;উৎপত্তি&nbsp;আৰু&nbsp;ক্ৰমবিকাশৰ&nbsp;বিষয়ে&nbsp;আলোচনা&nbsp;কৰা।

উত্তৰঃ&nbsp;জন্মসূত্রে&nbsp;লাভ&nbsp;কৰা&nbsp;প্ৰাকৃতিক&nbsp;আৰু&nbsp;অবিচ্ছিন্নসমূহৰ&nbsp;সুৰক্ষাৰ&nbsp;ধাৰণাটি&nbsp;অতি&nbsp;পুৰণি&nbsp;যদিও&nbsp;বেবিলনৰ&nbsp;আইন&nbsp;ব্যৱস্থাত&nbsp;ইয়াৰ&nbsp;প্ৰথম&nbsp;ব্যৱহাৰ&nbsp;পৰিলক্ষিত&nbsp;হৈছিল।&nbsp;কুৰি&nbsp;শতিকাৰ&nbsp;প্ৰথমাৰ্ধৰ&nbsp;পৰা&nbsp;আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয়&nbsp;আৰু&nbsp;ৰাষ্ট্ৰীয়&nbsp;পটভূমিত&nbsp;মানৱ&nbsp;অধিকাৰ&nbsp;ধাৰণাই&nbsp;প্ৰসাৰ&nbsp;আৰু&nbsp;জনপ্রিয়তা&nbsp;লাভ&nbsp;কৰে&nbsp;যদিও&nbsp;প্রাকৃতিক&nbsp;অধিকাৰ&nbsp;আৰু&nbsp;প্ৰাকৃতিক&nbsp;আইন&nbsp;হিচাপে&nbsp;ইয়াৰ&nbsp;ধাৰণা&nbsp;অতি&nbsp;পুৰণি।&nbsp;গ্রীক&nbsp;দার্শনিক&nbsp;প্লেটোৱে&nbsp;পোন&nbsp;প্ৰথমতে&nbsp;নৈতিক&nbsp;আচৰণ&nbsp;আৰু&nbsp;অধিকাৰৰ&nbsp;বিষয়ে&nbsp;উল্লেখ&nbsp;কৰিছিল।&nbsp;এৰিষ্টট'লে&nbsp;এনে&nbsp;নৈতিক&nbsp;অধিকাৰ&nbsp;প্ৰদানৰ&nbsp;পোষকতা&nbsp;কৰিছিল।&nbsp;ৰোমান&nbsp;লিখক&nbsp;চিচাৰোৱে&nbsp;মানৱ&nbsp;সভ্যতাৰ&nbsp;হকে&nbsp;এনেকুৱা&nbsp;সাৰ্বজনীন&nbsp;মানব&nbsp;অধিকাৰৰ&nbsp;পোষকতা&nbsp;কৰিছিল।&nbsp;যিবোৰে&nbsp;সমাজৰ&nbsp;পৰম্পৰাগত&nbsp;প্ৰথা&nbsp;আৰু&nbsp;পৌৰ&nbsp;আইনৰ&nbsp;বিকল্প&nbsp;হিচাবে&nbsp;ভূমিকা&nbsp;পালন&nbsp;কৰিব&nbsp;পাৰে।

পৰৱৰ্তী&nbsp;সময়ত&nbsp;ষ্টইক&nbsp;দার্শনিক&nbsp;সকলেও&nbsp;প্রাকৃতিক&nbsp;অধিকাৰৰ&nbsp;ধাৰণাৰ&nbsp;জনপ্ৰিয়&nbsp;কৰিছিল।&nbsp;মধ্য&nbsp;যুগীয়&nbsp;সময়ত&nbsp;প্রাকৃতিক&nbsp;আইনৰ&nbsp;শ্ৰেষ্ঠতাৰ&nbsp;প্ৰতিপন্ন&nbsp;কৰাৰ&nbsp;উদ্দেশ্যে&nbsp;জৈৱিক&nbsp;আইনৰ&nbsp;ধাৰণাৰ&nbsp;প্ৰসাৰ&nbsp;হৈছিল।

১২১৫&nbsp;চনৰ&nbsp;মেগনাকার্টাক&nbsp;দৰাচলতে&nbsp;মানৱ&nbsp;অধিকাৰ&nbsp;আন্দোলনৰ&nbsp;অন্যতম&nbsp;বাটকটীয়া&nbsp;বুলিব&nbsp;পাৰি।&nbsp;ইয়াক&nbsp;ইংৰাজসকলৰ&nbsp;স্বাধীনতাৰ&nbsp;অন্যতম&nbsp;চনদ&nbsp;বা&nbsp;দলিল&nbsp;বুলিও&nbsp;বহুতে&nbsp;ক'ব&nbsp;বিচাৰে।

প্রাকৃতিক&nbsp;আইন&nbsp;হিচাপে&nbsp;মানৱ&nbsp;অধিকাৰ&nbsp;আইনগত&nbsp;মৰ্যদা&nbsp;দিয়াৰ&nbsp;বাটকটীয়া&nbsp;আছিল&nbsp;থমাচ্&nbsp;হচ,&nbsp;জন&nbsp;ল'ক&nbsp;আৰু&nbsp;ৰুছো।&nbsp;বিশেষকৈ&nbsp;জন&nbsp;ল'কে&nbsp;১৮৮৯&nbsp;চনৰ&nbsp;"Civil Government"&nbsp;নামৰ&nbsp;গ্ৰন্থত&nbsp;সাংবিধানিক&nbsp;ৰাজতন্ত্ৰৰ&nbsp;দৰে&nbsp;শাসন&nbsp;ব্যৱস্থাৰ&nbsp;জৰিয়তে&nbsp;জনসাধাৰণৰ&nbsp;ন্যূনতম&nbsp;পৌৰ&nbsp;অধিকাৰসমূহৰ&nbsp;সুনিশ্চিতকৰণৰ&nbsp;পোষকতা&nbsp;কৰিছিল।

অষ্টাদশ&nbsp;শতিকাত&nbsp;প্রাকৃতিক&nbsp;আইনৰ&nbsp;ধাৰণাৰ&nbsp;বিৰোধীতা&nbsp;কৰি&nbsp;বিধিবদ্ধ&nbsp;আইন&nbsp;হিচাপে&nbsp;মানৱ&nbsp;অধিকাৰসমূহৰ&nbsp;ৰক্ষণাবেক্ষণৰ&nbsp;হকে&nbsp;বৌদ্ধিক&nbsp;জনমত&nbsp;গঢ়&nbsp;লৈ&nbsp;উঠিছিল।

ইংলেণ্ডৰ&nbsp;গৌৰৱময়&nbsp;বিপ্লৱৰ&nbsp;পিছত&nbsp;অধিকাৰ&nbsp;বিধেয়ক&nbsp;প্রণয়ন&nbsp;কৰি&nbsp;নাগৰিকসকলক&nbsp;পৌৰ&nbsp;স্বাধীনতা&nbsp;অর্পণ&nbsp;কৰা&nbsp;হৈছিল।&nbsp;গৌৰৱময়&nbsp;বিপ্লবে&nbsp;প্রতিনিধিত্বমূলক&nbsp;গণতন্ত্ৰৰ&nbsp;পথ&nbsp;মুকলি&nbsp;কৰিছিল।

১৭৭৬&nbsp;চনৰ&nbsp;আমেৰিকাৰ&nbsp;ভার্জিনিয়া&nbsp;ঘোষণাপত্ৰত&nbsp;পোন&nbsp;প্ৰথমবাৰৰ&nbsp;বাবে&nbsp;জনসাধাৰণৰ&nbsp;মৌলিক&nbsp;অধিকাৰৰ&nbsp;ধাৰণাক&nbsp;অন্তৰ্ভূক্ত&nbsp;কৰা&nbsp;হৈছিল।

১৭৮৯&nbsp;চনৰ&nbsp;২৬&nbsp;আগষ্ট&nbsp;তাৰিখে&nbsp;ফ্ৰান্সৰ&nbsp;জাতীয়&nbsp;সভাই&nbsp;নাগৰিকৰ&nbsp;অধিকাৰ&nbsp;ঘোষণাপত্ৰখন&nbsp;গৃহীত&nbsp;কৰে।&nbsp;এই&nbsp;ঘোষণাপত্ৰত&nbsp;স্পষ্টভাৱে&nbsp;উল্লেখিত&nbsp;আছিল&nbsp;যে&nbsp;সকলো&nbsp;মানুহে&nbsp;মুক্তভাৱে&nbsp;জন্মগ্রহণ&nbsp;কৰে&nbsp;তথা&nbsp;স্বাধীনতা,&nbsp;সম্পত্তি&nbsp;ৰক্ষা&nbsp;তথা&nbsp;নিষ্পেষণৰ&nbsp;বিৰুদ্ধে&nbsp;অধিকাৰ&nbsp;লাভ&nbsp;কৰে।

১৯৪১&nbsp;চনৰ&nbsp;ৰুছ&nbsp;ভেল্টৰ&nbsp;ঘোষণাপত্ৰৰ&nbsp;উল্লেখিত&nbsp;চাৰিবিধ&nbsp;স্বাধীনতাক&nbsp;আধুনিক&nbsp;যুগৰ&nbsp;মানৱ&nbsp;অধিকাৰসমূহৰ&nbsp;প্ৰথম&nbsp;লিপিবদ্ধ&nbsp;দস্তাবেজ&nbsp;বুলি&nbsp;ক'ব&nbsp;পাৰি।

১৯৪৮&nbsp;চনৰ&nbsp;১০&nbsp;ডিচেম্বৰ&nbsp;তাৰিখে&nbsp;সৰ্বসন্মতিভাৱে&nbsp;ৰাষ্ট্ৰসংঘই&nbsp;গৃহীত&nbsp;কৰা&nbsp;সাৰ্বজনীন&nbsp;মানৱ&nbsp;অধিকাৰ&nbsp;ঘোষণাপত্ৰ&nbsp;মানৱ&nbsp;অধিকাৰৰ&nbsp;প্ৰথম&nbsp;ঐতিহাসিক&nbsp;দলিল।&nbsp;এই&nbsp;ঘোষণাপত্রখনে&nbsp;বিশ্বৰ&nbsp;সকলো&nbsp;জনসাধাৰণৰ&nbsp;সহজাত&nbsp;অধিকাৰসমূহৰ&nbsp;মান্যতা&nbsp;দিছে&nbsp;তথা&nbsp;ইয়ে&nbsp;দেশসমূহৰ&nbsp;মাজত&nbsp;ঐক্যমত&nbsp;আৰু&nbsp;সংহতিৰ&nbsp;সৃষ্টি&nbsp;কৰিছে।

৭।&nbsp;মানৱ&nbsp;অধিকাৰৰ&nbsp;ধাৰণা&nbsp;আৰু&nbsp;অৰ্থৰ&nbsp;বিষয়ে&nbsp;আলোচনা&nbsp;কৰা।

উত্তৰ:&nbsp;মানুহৰ&nbsp;অধিকাৰৰ&nbsp;ধাৰণাটো&nbsp;মানৱ&nbsp;সভ্যতাৰ&nbsp;সমানেই&nbsp;পুৰণি&nbsp;যদিও&nbsp;ফৰাচী&nbsp;বিপ্লৱৰ&nbsp;পাছৰ&nbsp;পৰাহে&nbsp;ইয়াৰ&nbsp;ওপৰত&nbsp;বিশেষ&nbsp;গুৰুত্ব&nbsp;দিয়া&nbsp;পৰিলক্ষিত&nbsp;হয়।&nbsp;ৰাষ্ট্ৰসংঘই&nbsp;১৯৪৮&nbsp;চনৰ&nbsp;১০&nbsp;ডিচেম্বৰ&nbsp;তাৰিখৰ&nbsp;পৰা&nbsp;মানৱ&nbsp;অধিকাৰৰ&nbsp;ঘোষণা-পত্ৰ&nbsp;গ্ৰহণ&nbsp;কৰাৰ&nbsp;পাছৰে&nbsp;পৰা&nbsp;মানৱ&nbsp;অধিকাৰে&nbsp;সাৰ্বজনীনতা&nbsp;লাভ&nbsp;কৰে।

যিবোৰ&nbsp;অধিকাৰ&nbsp;অবিহনে&nbsp;মানুহে&nbsp;ভালদৰে&nbsp;জীয়াই&nbsp;থাকিব&nbsp;নোৱাৰে&nbsp;সেইবোৰ&nbsp;অধিকাৰকে&nbsp;সাধাৰণতে&nbsp;মানৱ&nbsp;অধিকাৰ&nbsp;বুলি&nbsp;অভিহিত&nbsp;কৰা&nbsp;হয়।&nbsp;যিবোৰ&nbsp;অধিকাৰ&nbsp;দেশৰ&nbsp;প্রত্যেকজন&nbsp;ব্যক্তিয়ে&nbsp;জাতি-বর্ণ-ধর্ম-ভাষা-জন্মস্থান-ভৌগোলিক&nbsp;পৰিসীমা,&nbsp;ৰাজনৈতিক&nbsp;শাসন&nbsp;ব্যবস্থা&nbsp;নির্বিশেষে&nbsp;কেবল&nbsp;মানুহে&nbsp;ভোগ&nbsp;কৰিব&nbsp;পাৰে।&nbsp;অধিকাৰ&nbsp;প্ৰতিজন&nbsp;ব্যক্তিয়েই&nbsp;জন্মসূত্রে&nbsp;লাভ&nbsp;কৰে&nbsp;আৰু&nbsp;কোনেও&nbsp;এই&nbsp;অধিকাৰৰ&nbsp;পৰা&nbsp;তেওঁক&nbsp;বঞ্চিত&nbsp;কৰিব&nbsp;নোৱাৰে।&nbsp;মানুহ&nbsp;হিচাপে&nbsp;সকলোৰে&nbsp;এই&nbsp;অধিকাৰ&nbsp;উপভোগ&nbsp;কৰিব&nbsp;পাৰে।&nbsp;মানৱ&nbsp;অধিকাৰ&nbsp;হ'ল&nbsp;মানুহক&nbsp;মৰ্যদা&nbsp;সহকাৰে&nbsp;জীয়াই&nbsp;থকাত&nbsp;সহায়&nbsp;কৰাৰ&nbsp;অধিকাৰ।&nbsp;মানৱ&nbsp;অধিকাৰৰ&nbsp;জৰিয়তে&nbsp;ব্যক্তিয়ে&nbsp;তেওঁলোকৰ&nbsp;নৈতিক&nbsp;চিন্তাধাৰা&nbsp;শক্তিশালী&nbsp;কৰি&nbsp;আধ্যাত্মিক&nbsp;গুণাগুণসমূহৰ&nbsp;পূৰ্ণ&nbsp;বিকাশত&nbsp;সহায়ক&nbsp;হ'ব&nbsp;পাৰে।&nbsp;মানৱ&nbsp;অধিকাৰৰ&nbsp;পৰিসৰ&nbsp;যথেষ্ট&nbsp;বহল&nbsp;আৰু&nbsp;বিভিন্ন&nbsp;ধৰণৰ&nbsp;অধিকাৰ&nbsp;ইয়াৰ&nbsp;ভিতৰত&nbsp;নিহিত&nbsp;হৈ&nbsp;আছে।&nbsp;এই&nbsp;মানৱ&nbsp;অধিকাৰসমূহৰ&nbsp;অধিকাংশই&nbsp;বাষ্ট্রীয়&nbsp;আৰু&nbsp;আন্তঃর্জাতিক&nbsp;স্তৰত&nbsp;বৈধ&nbsp;অধিকাৰৰ&nbsp;স্বীকৃতি&nbsp;লাভ&nbsp;কৰিছে।&nbsp;বৰ্ত্তমান&nbsp;দেশৰ&nbsp;সংবিধান,&nbsp;ৰাষ্ট্ৰী&nbsp;আইন,&nbsp;আর্ন্তজাতিক&nbsp;আইন,&nbsp;ন্যায়িক&nbsp;সিদ্ধান্ত&nbsp;আদিত&nbsp;মানৱ&nbsp;অধিকাৰসমূহে&nbsp;যথেষ্ট&nbsp;গুৰুত্ব&nbsp;লাভ&nbsp;কৰিবলৈ&nbsp;সক্ষম&nbsp;হৈছে।&nbsp;বর্তমান&nbsp;ৰাষ্ট্ৰসংঘই&nbsp;মানৱ&nbsp;অধিকাৰ&nbsp;ৰক্ষা&nbsp;কৰাৰ&nbsp;ক্ষেত্ৰত&nbsp;পদ্ধতিগত&nbsp;পদক্ষেপ&nbsp;গ্রহণ&nbsp;কৰিছে&nbsp;যাৰ&nbsp;পৰিপ্ৰেক্ষিতত&nbsp;কোনো&nbsp;ব্যক্তি,&nbsp;অনুষ্ঠান&nbsp;বা&nbsp;ৰাষ্ট্ৰয়ো&nbsp;কোনো&nbsp;ব্যক্তিৰে&nbsp;জন্মগত&nbsp;ভাৱে&nbsp;আহৰণ&nbsp;কৰা&nbsp;এই&nbsp;ক্ষমতাসমূহ&nbsp;বা&nbsp;অধিকাৰসমূহ&nbsp;খর্ব&nbsp;কৰিব&nbsp;নোৱাৰে।&nbsp;বিশ্বৰ&nbsp;বহু&nbsp;দেশে&nbsp;মানৱ&nbsp;অধিকাৰৰ&nbsp;গুৰুত্ব&nbsp;তথা&nbsp;মহত্ব&nbsp;অনুভৱ&nbsp;কৰি&nbsp;মানৱ&nbsp;অধিকাৰক&nbsp;মৌলিক&nbsp;অধিকাৰ&nbsp;হিচাপে&nbsp;ঘোষণা&nbsp;কৰিছে।

মানৱ&nbsp;অধিকাৰ&nbsp;ধাৰণাটোৰ&nbsp;বিকাশৰ&nbsp;ক্ষেত্ৰত&nbsp;অষ্টাদশ&nbsp;শতিকাৰ&nbsp;শেষৰ&nbsp;কালছোৱাত&nbsp;পশ্চিমৰ&nbsp;কিছুমান&nbsp;দেশত&nbsp;মূৰদাঙি&nbsp;উঠা&nbsp;বৈপ্লবিক&nbsp;আন্দোলনৰ&nbsp;গুৰুত্বপূৰ্ণ&nbsp;ভূমিকা&nbsp;আছে।&nbsp;স্বৈৰাচাৰী&nbsp;আৰু&nbsp;মইমতীয়া&nbsp;ৰাজনৈতিক&nbsp;আমোলাবোৰক&nbsp;ক্ষমতাচুত্য&nbsp;কৰাৰ&nbsp;লক্ষ্যৰে&nbsp;এই&nbsp;আন্দোলন&nbsp;গঢ়ি&nbsp;তোলা&nbsp;হৈছিল।&nbsp;কোনেও&nbsp;কেতিয়াও&nbsp;কাঢ়ি&nbsp;নিব&nbsp;নোৱাৰা&nbsp;অধিকাৰবোৰকেই&nbsp;তেওঁলোকে&nbsp;আন্দোলনৰ&nbsp;মাজেৰে&nbsp;দাবি&nbsp;কৰাটো&nbsp;মূল&nbsp;উদ্দেশ্য&nbsp;হিচাপে&nbsp;গ্রহণ&nbsp;কৰিছিল&nbsp;আৰু&nbsp;সেই&nbsp;সময়ত&nbsp;সমগ্র&nbsp;বিশ্বতে&nbsp;বিভিন্ন&nbsp;বৈপ্লবিক&nbsp;আন্দোলনবোৰৰ&nbsp;অনুপ্ৰেৰণাৰ&nbsp;থল&nbsp;হৈ&nbsp;পৰিছিল&nbsp;এই&nbsp;অধিকাৰবোৰ।

সকলো&nbsp;মানুহেই&nbsp;সমান&nbsp;মর্যদা&nbsp;আৰু&nbsp;সমান&nbsp;অধিকাৰ&nbsp;লৈ&nbsp;জন্মগ্রহণ&nbsp;কৰে।&nbsp;কেৱল&nbsp;তেওঁলোকৰ&nbsp;মানৱীয়তাৰ&nbsp;খাতিৰতেই&nbsp;এই&nbsp;অধিকাৰসমূহ&nbsp;প্ৰতিজন&nbsp;ব্যক্তিৰ&nbsp;বাবে&nbsp;অপৰিহাৰ্য&nbsp;তথা&nbsp;জন্মগত&nbsp;নৈতিক&nbsp;হক।&nbsp;স্পষ্ট&nbsp;আৰু&nbsp;সহজে&nbsp;বোধগম্য&nbsp;হোৱাকৈ&nbsp;সূত্রবদ্ধ&nbsp;কৰা&nbsp;হোৱা&nbsp;এই&nbsp;হকবোৰকেই&nbsp;আমি&nbsp;আজি&nbsp;মানৱ&nbsp;অধিকাৰ&nbsp;বুলি&nbsp;কওঁ&nbsp;যাক&nbsp;ৰাষ্ট্ৰীয়&nbsp;আৰু&nbsp;আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয়&nbsp;উভয়&nbsp;সমাজতে&nbsp;আইন&nbsp;নির্ধাৰণকাৰী&nbsp;প্ৰক্ৰিয়াবোৰৰ&nbsp;দ্বাৰা&nbsp;ন্যায়িক&nbsp;অধিকাৰৰূপে&nbsp;গঢ়&nbsp;দিয়া&nbsp;হৈছে।&nbsp;তেওঁলোকৰ&nbsp;সন্মতিয়েই&nbsp;হ'ল&nbsp;এই&nbsp;ন্যায়িক&nbsp;অধিকাৰ&nbsp;সমূহৰ&nbsp;আধাৰ।

ৰাজনৈতিক&nbsp;আৰু&nbsp;সামাজিকভারে&nbsp;সচেতন&nbsp;তথা&nbsp;শিক্ষিত&nbsp;ব্যক্তি&nbsp;মাত্রেই&nbsp;মানৱ&nbsp;অধিকাৰ&nbsp;সম্পর্কে&nbsp;এটা&nbsp;ধাৰণা&nbsp;থাকে।&nbsp;প্রত্যেক&nbsp;ব্যক্তিয়েই&nbsp;জীয়াই&nbsp;থকাৰ&nbsp;অধিকাৰ&nbsp;দাবী&nbsp;কৰে,&nbsp;কাৰণ&nbsp;তেওঁ&nbsp;মানুহ&nbsp;হিচাবে&nbsp;জন্ম&nbsp;গ্রহণ&nbsp;কৰিছে&nbsp;যেতিয়া,&nbsp;মানুহ&nbsp;হিচাবে&nbsp;জীয়াই&nbsp;থাকিবলৈ&nbsp;পাবই&nbsp;লাগিব।&nbsp;কিন্তু&nbsp;মানুহে&nbsp;সমাজ&nbsp;পাতি&nbsp;বাস&nbsp;কৰিবলৈ&nbsp;শিকাৰ&nbsp;আগলৈকে&nbsp;বা&nbsp;'মানব&nbsp;সভ্যতা' (Human civilization)&nbsp;গঢ়ি&nbsp;উঠাৰ&nbsp;আগলৈকে&nbsp;এই&nbsp;ধাৰণাৰ&nbsp;ব্যাখ্যা&nbsp;এতিয়াৰ&nbsp;দৰে&nbsp;আছিল&nbsp;বুলি&nbsp;ক'ব&nbsp;পৰা&nbsp;নাযায়।&nbsp;কাৰণ&nbsp;আদিম&nbsp;মানুহৰ&nbsp;মাজত&nbsp;নিজকে&nbsp;প্রতিষ্ঠা&nbsp;কৰাৰ&nbsp;বাবে&nbsp;পৰস্পৰ&nbsp;যুদ্ধ-বিগ্রহ,&nbsp;কটা-মৰা&nbsp;আদিবোৰে&nbsp;ইয়াকে&nbsp;সূচায়&nbsp;যে&nbsp;এচামে&nbsp;জীয়াই&nbsp;থাকিবৰ&nbsp;বাবে&nbsp;আন&nbsp;এচামক&nbsp;জীয়াই&nbsp;থাকিবলৈ&nbsp;দিয়া&nbsp;নাছিল।&nbsp;তেনে&nbsp;অবস্থা&nbsp;এতিয়াও&nbsp;নাই&nbsp;বুলি&nbsp;ক'ব&nbsp;নোৱাৰি&nbsp;আৰু&nbsp;আছে&nbsp;কাৰণেই&nbsp;সভ্য&nbsp;জগতৰ&nbsp;মানুহে&nbsp;মানৱ&nbsp;অধিকাৰ&nbsp;ৰক্ষণাবেক্ষণৰ&nbsp;বাবে&nbsp;অহৰহ&nbsp;প্রচেষ্টা&nbsp;চলাই&nbsp;আহিছে।&nbsp;সেই&nbsp;কাৰণেই&nbsp;মানৱ&nbsp;অধিকাৰ&nbsp;সম্পৰ্কত&nbsp;চিন্তা&nbsp;কৰা&nbsp;চিন্তাবিদ&nbsp;সকলে&nbsp;ব্যক্ত&nbsp;কৰিছে&nbsp;যে&nbsp;মানৱ&nbsp;সভ্যতা&nbsp;যিমান&nbsp;পুৰণি&nbsp;মানৱ&nbsp;অধিকাৰৰ&nbsp;ধাৰণাও&nbsp;সিমানেই&nbsp;পুৰণি&nbsp;(The concept of Human rights is as ancient as human civilizations.)

মানুহ&nbsp;হিচাপে&nbsp;জন্ম&nbsp;গ্রহণ&nbsp;কৰা&nbsp;প্ৰতিজন&nbsp;ব্যক্তিয়েই&nbsp;মানুহৰ&nbsp;মৰ্যদা&nbsp;আৰু&nbsp;মানুহৰ&nbsp;হিচাপে&nbsp;জীয়াই&nbsp;থকাৰ&nbsp;অধিকাৰ&nbsp;পাব&nbsp;লাগে।&nbsp;জাতি,&nbsp;ধর্ম,&nbsp;বর্ণ,&nbsp;লিঙ্গ&nbsp;আদি&nbsp;সকলো&nbsp;ধৰণৰ&nbsp;বৈশিষ্ট্য&nbsp;নির্বিশেষে&nbsp;মানুহ&nbsp;মাত্রেই&nbsp;কিছুমান&nbsp;অধিকাৰ&nbsp;পাব&nbsp;লাগে&nbsp;বুলি&nbsp;মানুহৰ&nbsp;মাজত&nbsp;যিটো&nbsp;ধাৰণা&nbsp;আছে&nbsp;সেয়েই&nbsp;মানৱ&nbsp;অধিকাৰৰ&nbsp;ধাৰণা।&nbsp;বর্তমান&nbsp;সময়ত&nbsp;মানৱ&nbsp;অধিকাৰৰ&nbsp;ধাৰণা&nbsp;কেৱল&nbsp;দেশৰ&nbsp;মাজতে&nbsp;বর্তি&nbsp;থকা&nbsp;নাই,&nbsp;এই&nbsp;ধাৰণা&nbsp;এটা&nbsp;সাৰ্বজনীন&nbsp;ধাৰণালৈ&nbsp;(Universal concept)&nbsp;পর্যবসিত&nbsp;হৈছে।

৮।&nbsp;Human Rights Councilৰ&nbsp;ভূমিকা,&nbsp;গঠন,&nbsp;কাৰ্য&nbsp;আৰু&nbsp;সমালোচনা&nbsp;আলোচনা&nbsp;কৰা।

উত্তৰ:&nbsp;মানৱ&nbsp;অধিকাৰ&nbsp;ৰক্ষা&nbsp;হৈছে&nbsp;জাতিসংঘৰ&nbsp;মুখ্য&nbsp;লক্ষ্য।&nbsp;২০০৬&nbsp;চনত&nbsp;Human Rights Council (HRC)&nbsp;গঠন&nbsp;কৰা&nbsp;হয়,&nbsp;আগৰ&nbsp;Commission on Human Rights&nbsp;ৰ&nbsp;পৰিবৰ্তে।&nbsp;ই&nbsp;UN&nbsp;ৰ&nbsp;এটা&nbsp;প্রধান&nbsp;অঙ্গ।

গঠন:

গঠন&nbsp;বর্ষ:&nbsp;২০০৬

সদস্যঃ&nbsp;৪৭&nbsp;খন&nbsp;দেশ

কাৰ্যকাল:&nbsp;৩&nbsp;বছৰ

কার্যালয়:&nbsp;জেনেভা, Switzerland

অধীনতা:&nbsp;UN General Assembly

মূল&nbsp;কার্য:

(১)&nbsp;Universal Periodic Review (UPR):&nbsp;প্রতিটো&nbsp;সদস্য&nbsp;দেশৰ&nbsp;মানৱ&nbsp;অধিকাৰ&nbsp;পৰিস্থিতিৰ&nbsp;নিয়মিত&nbsp;পর্যালোচনা।

(২)&nbsp;বিশেষ&nbsp;ৰেপোৰ্টাৰ&nbsp;ব্যৱস্থা:&nbsp;নির্দিষ্ট&nbsp;ক্ষেত্র&nbsp;(যেনে-&nbsp;লিংগ&nbsp;বৈষম্য,&nbsp;মতপ্রকাশ,&nbsp;শিক্ষা)&nbsp;পর্যবেক্ষণৰ&nbsp;বাবে&nbsp;বিশেষ&nbsp;নিযুক্ত&nbsp;ব্যক্তি।

(৩)&nbsp;বিশেষ&nbsp;অধিবেশনঃ&nbsp;সংকটকালীন&nbsp;দেশসমূহত&nbsp;(যেনে-&nbsp;যুদ্ধ,&nbsp;গণহত্যা)&nbsp;তৎকালীন&nbsp;অধিবেশন।

(৪)&nbsp;মানৱ&nbsp;অধিকাৰ&nbsp;শিক্ষা&nbsp;আৰু&nbsp;প্ৰচাৰঃ&nbsp;বিশ্বজুৰি&nbsp;সচেতনতা&nbsp;বৃদ্ধি&nbsp;আৰু&nbsp;মানদণ্ড&nbsp;স্থাপন।

সফলতা:

(ক)&nbsp;বিশ্বজুৰি&nbsp;মানৱ&nbsp;অধিকাৰ&nbsp;পৰিস্থিতি&nbsp;পৰ্যবেক্ষণৰ&nbsp;এক&nbsp;প্রাতিষ্ঠানিক&nbsp;পদ্ধতি&nbsp;সৃষ্টি।

(খ)&nbsp;UPR&nbsp;প্রক্রিয়াই&nbsp;দেশসমূহক&nbsp;উত্তৰদায়ী&nbsp;কৰিছে।

(গ)&nbsp;বহু&nbsp;ক্ষেত্রত&nbsp;দমন,&nbsp;গণহত্যা&nbsp;আদি&nbsp;বিষয়&nbsp;উত্থাপন।

সমালোচনাঃ

(ক)&nbsp;সদস্য&nbsp;দেশবোৰৰ&nbsp;মাজত&nbsp;মানৱ&nbsp;অধিকাৰ&nbsp;লংঘনকাৰী&nbsp;ৰাষ্ট্ৰও&nbsp;অন্তর্ভুক্ত&nbsp;হয়।

(খ)&nbsp;ৰাজনৈতিক&nbsp;পক্ষপাতিত্বৰ&nbsp;অভিযোগ।

(গ)&nbsp;HRC&nbsp;ৰ&nbsp;সিদ্ধান্ত&nbsp;বহু&nbsp;সময়ত&nbsp;অবাধ্য&nbsp;আৰু&nbsp;অপ্রয়োগযোগ্য।

Human Rights Council&nbsp;হৈছে&nbsp;বিশ্বমানৱ&nbsp;অধিকাৰৰ&nbsp;প্ৰহৰী।&nbsp;যদিও&nbsp;ইয়াৰ&nbsp;সীমাবদ্ধতা&nbsp;আছে,&nbsp;তথাপিও&nbsp;ই&nbsp;মানৱ&nbsp;গৰিমা&nbsp;ৰক্ষাৰ&nbsp;এক&nbsp;সৰ্বাধিক&nbsp;প্রভাবশালী&nbsp;আন্তর্জাতিক&nbsp;সংস্থা।

৯।&nbsp;সার্বজনীন&nbsp;মানৱ&nbsp;অধিকাৰসমূহৰ&nbsp;বৈশিষ্ট্যসমূহ&nbsp;কি&nbsp;কি?

উত্তৰঃ&nbsp;এই&nbsp;ঘোষণাৰ&nbsp;কেইটামান&nbsp;উল্লেখযোগ্য&nbsp;বৈশিষ্ট্য&nbsp;হ'ল-

(১)&nbsp;এই&nbsp;ঘোষণাই&nbsp;বিশ্বৰ&nbsp;প্ৰত্যেকজন&nbsp;ব্যক্তিৰে&nbsp;বিকাশৰ&nbsp;বাবে&nbsp;প্রয়োজনীয়&nbsp;অধিকাৰ&nbsp;সমূহৰ&nbsp;উল্লেখ&nbsp;কৰিছে।

(২)&nbsp;এই&nbsp;ঘোষণা&nbsp;মানি&nbsp;চলাটো&nbsp;সদস্য&nbsp;ৰাষ্ট্ৰসমূহৰ&nbsp;বাবে&nbsp;বাধ্যতামূলক&nbsp;কৰা&nbsp;হোৱা&nbsp;নাই&nbsp;যদিও&nbsp;প্রত্যেকখন&nbsp;ৰাষ্ট্ৰই&nbsp;জনসাধাৰণৰ&nbsp;মানৱ&nbsp;অধিকাৰ&nbsp;সুৰক্ষাৰ&nbsp;ক্ষেত্ৰত&nbsp;ল'ব&nbsp;গা&nbsp;ব্যৱস্থাৰ&nbsp;গুৰি&nbsp;ধৰিছে।

(৩)&nbsp;ৰাষ্ট্ৰীয়&nbsp;আইনৰ&nbsp;ক্ষেত্রত&nbsp;এই&nbsp;ঘোষণাই&nbsp;উল্লেখযোগ্য&nbsp;বিকাশৰ&nbsp;ভূমিকা&nbsp;গ্ৰহণ&nbsp;কৰিছে।

(৪)&nbsp;এই&nbsp;ঘোষণা&nbsp;আইনৰ&nbsp;কেৱল&nbsp;উৎসই&nbsp;নহয়,&nbsp;ই&nbsp;আইনৰ&nbsp;শক্তি&nbsp;ৰূপেও&nbsp;পৰিগণিত&nbsp;হৈছে।

(৫)&nbsp;সার্বজনীন&nbsp;মানৱ&nbsp;অধিকাৰৰ&nbsp;ঘোষণাৰ&nbsp;দৰে&nbsp;অন্য&nbsp;কোনো&nbsp;আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয়&nbsp;ঘোষণাই&nbsp;সমাদৰ&nbsp;লাভ&nbsp;কৰা&nbsp;নাই।

(৬)&nbsp;আন্তৰাষ্ট্ৰীয়&nbsp;সম্পৰ্কৰ&nbsp;ক্ষেত্ৰত&nbsp;এই&nbsp;ঘোষণাই&nbsp;গুৰুত্বপূৰ্ণ&nbsp;উদ্দেশ্য&nbsp;সাধনত&nbsp;সহায়&nbsp;কৰিছে।

(৭)&nbsp;কিছুমান&nbsp;নতুনকৈ&nbsp;সংগঠিত&nbsp;হোৱা&nbsp;ৰাষ্ট্ৰৰ&nbsp;সংবিধান&nbsp;প্রণয়ন&nbsp;আৰু&nbsp;আঞ্চলিক&nbsp;সংহতি&nbsp;সাধনৰ&nbsp;ক্ষেত্ৰত&nbsp;মানৱ&nbsp;অধিকাৰৰ&nbsp;সাৰ্বজনীন&nbsp;ঘোষণাই&nbsp;ইতিবাচক&nbsp;প্রভাৱ&nbsp;বিস্তাৰ&nbsp;কৰিব&nbsp;পাৰিছে।

১০।&nbsp;মানৱ&nbsp;অধিকাৰৰ&nbsp;বৈশিষ্ট্যসমূহৰ&nbsp;বিষয়ে&nbsp;লিখা।

উত্তৰ:&nbsp;মানৱ&nbsp;অধিকাৰৰ&nbsp;কিছুমান&nbsp;বৈশিষ্ট্য&nbsp;আছে।&nbsp;সেইসমূহ&nbsp;তলত&nbsp;আলোচনা&nbsp;কৰা&nbsp;হ'ল&nbsp;

(ক)&nbsp;সার্বজনীন&nbsp;(Universal):&nbsp;মানৱ&nbsp;অধিকাৰ&nbsp;মানুহৰ&nbsp;সামগ্রিক&nbsp;অধিকাৰ,&nbsp;মৰ্যাদা,&nbsp;পোৱা-নোপোৱাৰ&nbsp;অনুভৱৰ&nbsp;নায্যতা&nbsp;দিয়া&nbsp;এক&nbsp;ধাৰণা।&nbsp;ই&nbsp;বৈষম্যবিহীনভাবে&nbsp;সকলোকে&nbsp;সামৰি&nbsp;লৈ&nbsp;সমান&nbsp;অধিকাৰৰ&nbsp;ওপৰত&nbsp;গুৰুত্ব&nbsp;দিয়ে।&nbsp;সমাজৰ&nbsp;সকলো&nbsp;লোকেই&nbsp;সমান&nbsp;অধিকাৰ&nbsp;ভোগ&nbsp;কৰাৰ&nbsp;লগতে&nbsp;সমান&nbsp;স্বাধীনতাও&nbsp;বৈধ।&nbsp;সেয়েহে&nbsp;মানৱ&nbsp;অধিকাৰৰ&nbsp;উৎকৃষ্ট&nbsp;তথা&nbsp;সর্বজনগ্রাহ্য&nbsp;ৰূপটোৱেই&nbsp;হ'ল&nbsp;সার্বজনীনতা।&nbsp;ই&nbsp;সকলোৰে&nbsp;বাবে&nbsp;উপভোগ্য&nbsp;আৰু&nbsp;আইনৰ&nbsp;দিশৰপৰা&nbsp;স্বতন্ত্র।

(খ)&nbsp;অহস্তান্তৰযোগ্য&nbsp;(Inalienable):&nbsp;মানৱ&nbsp;অধিকাৰ&nbsp;হ'ল&nbsp;আইনৰ&nbsp;দ্বাৰা&nbsp;সুৰক্ষিত&nbsp;এক&nbsp;অহস্তান্তৰযোগ্য&nbsp;অধিকাৰ।&nbsp;মানৱ&nbsp;অধিকাৰৰ&nbsp;সমৰূপতা&nbsp;আছে&nbsp;কিন্তু&nbsp;এজনৰ&nbsp;অধিকাৰ&nbsp;আন&nbsp;এজনলৈ&nbsp;হস্তান্তৰ&nbsp;কৰা&nbsp;নাযায়।&nbsp;বাহ্যিক&nbsp;দৃষ্টিত&nbsp;সমৰূপতাই&nbsp;অধিকাৰসমূহৰ&nbsp;সাৰ্বজনীনতাহে&nbsp;বুজায়,&nbsp;হস্তান্তৰযোগ্যতা&nbsp;নুবুজায়।

(গ)&nbsp;জন্মগত&nbsp;(Inherent):&nbsp;মানৱ&nbsp;জীৱনৰ&nbsp;দৰে&nbsp;প্ৰাকৃতিক&nbsp;অধিকাৰসমূহো&nbsp;প্রকৃতি&nbsp;প্রদত্ত।&nbsp;প্রত্যেক&nbsp;ব্যক্তিয়ে&nbsp;পৃথিৱীত&nbsp;জন্মগ্রহণ&nbsp;কৰাৰ&nbsp;দিন&nbsp;ধৰি&nbsp;মানুহৰ&nbsp;অধিকাৰসমূহ&nbsp;ভোগ&nbsp;কৰিবলৈ&nbsp;পায়।&nbsp;জাতি,&nbsp;ধর্ম,&nbsp;বর্ণ&nbsp;নির্বিশেষে&nbsp;সকলো&nbsp;মানুহে&nbsp;বৈষম্যহীনভাবে&nbsp;মানৱ&nbsp;অধিকাৰসমূহো&nbsp;ভোগ&nbsp;কৰিবলৈ&nbsp;পায়।&nbsp;সামাজিকেই&nbsp;হওক&nbsp;বা&nbsp;সাংস্কৃতিক,&nbsp;ৰাজনৈতিকতাই&nbsp;হওক,&nbsp;লিঙ্গ&nbsp;ভিত্তিতেই&nbsp;হওক&nbsp;বা&nbsp;বর্ণ-সম্প্রদায়&nbsp;ভিত্তিতেই&nbsp;হওক&nbsp;বৈষম্য&nbsp;সৃষ্টি&nbsp;কৰি&nbsp;কাকো&nbsp;প্রকৃত&nbsp;মানৱ&nbsp;অধিকাৰ&nbsp;ভোগৰপৰা&nbsp;বঞ্চিত&nbsp;কৰিব&nbsp;নোৱাৰিব।&nbsp;সৰু-বৰ&nbsp;সকলোৱেই&nbsp;দ্বিধাহীনভাবে&nbsp;মানৱ&nbsp;অধিকাৰসমূহ&nbsp;ভোগ&nbsp;কৰিবলৈ&nbsp;পাব&nbsp;লাগিব।&nbsp;মানৱ&nbsp;অধিকাৰে&nbsp;ব্যক্তিৰ&nbsp;মৰ্যাদা&nbsp;নিশ্চিত&nbsp;কৰে।

(ঘ)&nbsp;স্থায়িত্ব&nbsp;(Permanence):&nbsp;মানৱ&nbsp;জাতিৰ&nbsp;ইতিহাস&nbsp;অতি&nbsp;প্রাচীন।&nbsp;অধিকাৰৰ&nbsp;কথা&nbsp;জনা&nbsp;হোৱাৰপৰা&nbsp;মানুহে&nbsp;সেইসমূহ&nbsp;ৰক্ষা&nbsp;আৰু&nbsp;উপভোগৰ&nbsp;পাৰ্যমানে&nbsp;চেষ্টা&nbsp;কৰে।&nbsp;অৱশ্যে&nbsp;মানুহৰ&nbsp;অধিকাৰসমূহ&nbsp;স্থান-কাল-পাত্র&nbsp;ভেদে&nbsp;নিশ্চিত&nbsp;হোৱা&nbsp;দৰকাৰ।&nbsp;ই&nbsp;যিহেতু&nbsp;সাময়িকভাৱে&nbsp;ভোগ&nbsp;কৰা&nbsp;বস্তু&nbsp;নহয়।&nbsp;গতিকে&nbsp;ইয়াৰ&nbsp;স্থায়িত্ব&nbsp;আন&nbsp;এটা&nbsp;বৈশিষ্ট্য।&nbsp;মানৱ&nbsp;অধিকাৰসমূহ&nbsp;কোনেও&nbsp;বঞ্চিত&nbsp;নোহোৱাকৈ&nbsp;স্থায়ীভাবে&nbsp;ভোগ&nbsp;কৰা&nbsp;হ'ব&nbsp;লাগে।

(ঙ)&nbsp;মৌলিকতা&nbsp;(Fundamentality):&nbsp;মৌলিকতা&nbsp;মানৱ&nbsp;অধিকাৰৰ&nbsp;আন&nbsp;এটা&nbsp;বৈশিষ্ট্য।&nbsp;মৌলিক&nbsp;নীতি&nbsp;হিচাপে&nbsp;মানৱ&nbsp;অধিকাৰে&nbsp;ৰাষ্ট্ৰীয়&nbsp;বা&nbsp;আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয়&nbsp;আইনৰ&nbsp;কাৰ্যকাৰিতা&nbsp;নিৰূপণ&nbsp;কৰে।&nbsp;ৰাজ্যৰ&nbsp;নাগৰিকসকলে&nbsp;প্ৰকৃততে&nbsp;অধিকাৰসমূহ&nbsp;ভোগ&nbsp;কৰিবলৈ&nbsp;পাইছে&nbsp;নে&nbsp;নাই&nbsp;বা&nbsp;কাৰোবাৰ&nbsp;দ্বাৰা&nbsp;মানৱ&nbsp;অধিকাৰসমূহ&nbsp;লংঘন&nbsp;কৰা&nbsp;হৈছে&nbsp;নেকি&nbsp;এই&nbsp;সকলোবিলাক&nbsp;নিৰ্ভৰ&nbsp;কৰিছে&nbsp;ইয়াৰ&nbsp;মৌলিকতাৰ&nbsp;ওপৰত।

মানৱ&nbsp;অধিকাৰে&nbsp;ব্যক্তিৰ&nbsp;সমমর্যাদা,&nbsp;সমঅধিকাৰ&nbsp;নিশ্চিত&nbsp;কৰে।&nbsp;অৱশ্যে&nbsp;অবাধ&nbsp;স্বাধীনতাৰ&nbsp;দ্বাৰা&nbsp;ব্যক্তিৰ&nbsp;অধিকাৰ&nbsp;অতিৰঞ্জিত&nbsp;হোৱাৰ&nbsp;লগে&nbsp;লগে&nbsp;ইয়াৰ&nbsp;মৌলিকতা&nbsp;গুণ&nbsp;লোপ&nbsp;পোৱাৰ&nbsp;অৱকাশ&nbsp;থাকে।

(চ)&nbsp;আন্তর্জাতিকতা&nbsp;(Internationality):&nbsp;১৯৪৮&nbsp;চনৰ&nbsp;ৰাষ্ট্ৰসংঘৰ&nbsp;সাৰ্বজনীন&nbsp;মানৱ&nbsp;অধিকাৰ&nbsp;ঘোষণা-পত্ৰৰ&nbsp;যোগেদিয়েই&nbsp;মানৱ&nbsp;অধিকাৰে&nbsp;আন্তর্জাতিক&nbsp;স্বীকৃতি&nbsp;লাভ&nbsp;কৰে।&nbsp;ৰাষ্ট্ৰসংঘৰ&nbsp;চনদত&nbsp;মানৱ&nbsp;অধিকাৰৰ&nbsp;বিষয়টো&nbsp;অন্তর্ভুক্ত&nbsp;কৰাৰ&nbsp;লগে&nbsp;লগেই&nbsp;আন্তর্জাতিক&nbsp;সম্প্ৰদায়ৰ&nbsp;বাবে&nbsp;মানৱ&nbsp;অধিকাৰ&nbsp;ৰক্ষা&nbsp;কৰাটো&nbsp;বাধ্যতামূলক&nbsp;হৈ&nbsp;পৰে।&nbsp;'ইণ্টাৰনেচনেল&nbsp;কমিটী&nbsp;অব্&nbsp;দ্য&nbsp;ৰেডক্ৰছ'ৰ&nbsp;জন্মদাতা&nbsp;জ্যাঁ&nbsp;হেনৰী&nbsp;ডুনাণ্টৰ&nbsp;নিৰলস&nbsp;প্রচেষ্টাত&nbsp;১৮৪৪-ৰ&nbsp;পৰা&nbsp;১৯৪৯&nbsp;চনৰ&nbsp;ভিতৰত&nbsp;জেনেভা&nbsp;সম্মিলনে&nbsp;এটা&nbsp;কাৰ্যকৰী&nbsp;ৰূপ&nbsp;পৰিগ্ৰহণ&nbsp;কৰে।&nbsp;সম্মিলনে&nbsp;মানৱ&nbsp;অধিকাৰ&nbsp;সম্পৰ্কীয়&nbsp;আইন,&nbsp;যেনে-&nbsp;আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয়&nbsp;মানৱীয়&nbsp;আইন&nbsp;বা&nbsp;সশস্ত্র&nbsp;সংঘৰ্ষৰ&nbsp;আইন&nbsp;বা&nbsp;যুদ্ধৰ&nbsp;আইন&nbsp;আদি&nbsp;মানৱ&nbsp;অধিকাৰৰ&nbsp;সুৰক্ষামূলক&nbsp;আইন&nbsp;প্রস্তুতৰ&nbsp;বাট&nbsp;প্রশস্ত&nbsp;কৰিলে।&nbsp;অন্যহাতে&nbsp;ৰাষ্ট্ৰসংঘৰ&nbsp;সদস্য&nbsp;ৰাষ্ট্ৰসমূহে&nbsp;মানৱ&nbsp;অধিকাৰ&nbsp;লংঘন&nbsp;নকৰিবলৈ&nbsp;অংগীকাৰবদ্ধ&nbsp;হোৱা&nbsp;বাবে&nbsp;প্রয়োজনীয়&nbsp;সময়ত&nbsp;বিফল&nbsp;হ'লে&nbsp;ৰাষ্ট্ৰসংঘই&nbsp;কৈফিয়ৎ&nbsp;তলব&nbsp;কৰিব&nbsp;পাৰে।&nbsp;মুঠৰ&nbsp;ওপৰত&nbsp;মানৱ&nbsp;অধিকাৰ&nbsp;ৰাষ্ট্ৰৰ&nbsp;সীমান্ত&nbsp;অতিক্ৰম&nbsp;কৰি&nbsp;আন্তর্জাতিক&nbsp;সম্প্ৰদায়ৰ&nbsp;সমূহীয়া&nbsp;আদর্শ&nbsp;হৈ&nbsp;পৰিছে।

(ছ)&nbsp;স্বয়ংসম্পূর্ণতা&nbsp;(Absolutness):&nbsp;মানৱ&nbsp;অধিকাৰ&nbsp;সাৰ্বজনীনভাবে&nbsp;গ্রহণযোগ্য&nbsp;স্বীকৃত&nbsp;অধিকাৰ।&nbsp;মানুহৰ&nbsp;ব্যক্তিগত&nbsp;তথা&nbsp;সামাজিক&nbsp;অধিকাৰসমূহ&nbsp;ৰক্ষাৰ&nbsp;সময়ত&nbsp;দায়বদ্ধতাৰে&nbsp;আনৰ&nbsp;অধিকাৰৰ&nbsp;প্ৰতি&nbsp;সচেতন&nbsp;হোৱাটো&nbsp;প্রয়োজন।&nbsp;ৰাষ্ট্ৰই&nbsp;ব্যক্তিৰ&nbsp;অধিকাৰ&nbsp;খৰ্ব&nbsp;কৰিব&nbsp;পৰা&nbsp;আইনসমূহৰ&nbsp;প্ৰতি&nbsp;নেতিবাচক&nbsp;দৃষ্টিভঙ্গীৰে&nbsp;বাধা&nbsp;প্রদান&nbsp;কৰা&nbsp;দৰকাৰ।&nbsp;ব্যক্তিৰ&nbsp;মৰ্যাদাপূর্ণ&nbsp;অধিকাৰ&nbsp;সদায়&nbsp;একক&nbsp;আৰু&nbsp;স্বয়ংসম্পূর্ণ।&nbsp;অন্যহাতে&nbsp;আপেক্ষিকতাবাদী&nbsp;অধ্যয়ন&nbsp;পদ্ধতিৰ&nbsp;আর্হিত&nbsp;মানৱ&nbsp;অধিকাৰসমূহ&nbsp;তাত্ত্বিক&nbsp;আৰ্হি&nbsp;(Model)&nbsp;কিছুমানৰ&nbsp;ওপৰত&nbsp;নিৰ্ভৰশীল,&nbsp;যিবিলাকে&nbsp;মানৱ&nbsp;অধিকাৰৰ&nbsp;স্বকীয়তা&nbsp;বজাই&nbsp;ৰখাত&nbsp;সহায়&nbsp;কৰিছে।&nbsp;এনেবিলাক&nbsp;আৰ্হি&nbsp;মানৱ&nbsp;অধিকাৰৰ&nbsp;বৈশিষ্ট্যৰ&nbsp;অন্তৰ্ভুক্ত

সেইবিলাক&nbsp;হ'ল-&nbsp;(১)&nbsp;পৰম্পৰাগত&nbsp;ৰাজনৈতিক&nbsp;আর্হি; (২)&nbsp;বিশ্বজনীন&nbsp;আর্হি; (৩)&nbsp;আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয়&nbsp;আৰ্হি।

Your Email ID

Verification record-ৰ বাবে Email ID প্রয়োজন। Name নালাগে।

What did you update?

আপুনি কি কি সলনি কৰিলে সৰুকৈ লিখক। Admin Review page-ত automatic change highlight-ও দেখা যাব।

Submit কৰাৰ পাছত এই Update টো Pending Verification হিচাপে save হ'ব।