Update This Post

FYUGP GU BA 1st Sem MDC “Basics of Commerce & Management” Chapter 2 “ব্যৱসায়িক পৰিবেশ (Business Environment)” Solution | BA 1st Sem MDC “Basics of Commerce & Management” Chapter 2 “ব্যৱসায়িক পৰিবেশ (Business Environment)” Question Answer

Note: আপুনি ইয়াত Post টোৰ এটা copy edit কৰি আছে। Submit নকৰালৈ Live WordPress Post-ত কোনো change নহ'ব।

Post Title

FYUGP GU BA 1st Sem MDC "Basics of Commerce & Management" Chapter 2 "ব্যৱসায়িক পৰিবেশ (Business Environment)" Solution | BA 1st Sem MDC "Basics of Commerce & Management" Chapter 2 "ব্যৱসায়িক পৰিবেশ (Business Environment)" Question Answer

Post Title edit কৰিব নোৱাৰিব। কেৱল Post Content update কৰিব পাৰিব।

Post Content

&nbsp;Chapter 2&nbsp;

"ব্যৱসায়িক পৰিবেশ (Business Environment)"

অতি চমু প্ৰশ্ন-উত্তৰ :

প্ৰশ্ন ১: গোলকীকৰণ (Globalisation) ৰ সংজ্ঞা দিয়া।

উত্তৰ: দেশৰ অৰ্থনীতিখনক বিশ্ব অৰ্থনীতিৰ সৈতে যুক্ত কৰি মুক্ত বাণিজ্য আৰু লেনদেনৰ পথ প্ৰশস্ত কৰা।

প্ৰশ্ন ২: ব্যৱসায়িক পৰিৱেশৰ এটা প্ৰধান বৈশিষ্ট্য লিখা।

উত্তৰ: গতিশীলতা (Dynamic Nature) বা নিৰৱচ্ছিন্ন পৰিৱৰ্তনশীলতা।

প্ৰশ্ন ৩: Demonetisation বা মুদ্ৰাৰ অসংবেদ্যকৰণ ভাৰতত কেতিয়া কৰা হৈছিল?

উত্তৰ: ৮ নৱেম্বৰ, ২০১৬ চনত।

প্ৰশ্ন ৪: সামাজিক পৰিৱেশৰ (Social Environment) এটা উদাহৰণ দিয়া।

উত্তৰ: লোকসকলৰ জীৱনধাৰাৰ মান, ফেশ্বন, নীতি-নিয়ম আৰু সামাজিক মূল্যবোধ।

প্ৰশ্ন ৫: উদাৰীকৰণ (Liberalisation) ৰ মূল অৰ্থ কি?

উত্তৰ: ব্যৱসায় আৰু উদ্যোগৰ ওপৰত থকা চৰকাৰী নিয়ন্ত্ৰণ, আমোলাতান্ত্ৰিক বাধা আৰু লাইচেঞ্চ ব্যৱস্থা উঠাই দিয়া বা সৰল কৰা।

প্ৰশ্ন ৬: ৰাজনৈতিক পৰিৱেশৰ (Political Environment) মূল ভেটি কি?

উত্তৰ: দেশৰ চৰকাৰৰ স্থায়িত্ব, শান্তিপূৰ্ণ পৰিৱেশ আৰু ব্যৱসায়ৰ প্ৰতি চৰকাৰৰ দৃষ্টিভংগী।

প্ৰশ্ন ৭: ডিভেষ্টমেণ্ট বা পুঁজি প্ৰত্যাহাৰ (Disinvestment) মানে কি?

উত্তৰ: চৰকাৰে ৰাজহুৱা প্ৰতিষ্ঠানৰ নিজৰ হাতত থকা শ্বেয়াৰ ব্যক্তিগত খণ্ডৰ ওচৰত বিক্ৰী কৰা প্ৰক্ৰিয়া।

প্ৰশ্ন ৮: 'প্ৰথম প্ৰৱেশকৰ সুবিধা' (First Mover Advantage) মানে কি?

উত্তৰ: ব্যৱসায়িক পৰিৱেশৰ সুযোগসমূহ আগতীয়াকৈ অনুধাৱন কৰি বজাৰত প্ৰথমবাৰলৈ প্ৰতিষ্ঠা লাভ কৰাৰ সুবিধাক প্ৰথম প্ৰৱেশকৰ সুবিধা বোলে।

প্ৰশ্ন ৯: GST ৰ সম্পূৰ্ণ ৰূপটো কি?

উত্তৰ: Goods and Services Tax (পণ্য আৰু সেৱা কৰ)।

প্ৰশ্ন ১০: ব্যৱসায়িক পৰিৱেশ (Business Environment) মানে কি?

উত্তৰ: ব্যৱসায় প্ৰতিষ্ঠানখনৰ বাহিৰত থকা যিবোৰ শক্তি, প্ৰতিষ্ঠান আৰু পৰিস্থিতিয়ে ব্যৱসায়টোৰ কাৰ্যক্ষমতা আৰু সিদ্ধান্ত গ্ৰহণত প্ৰভাৱ পেলায়, সেইবোৰৰ সমষ্টিক ব্যৱসায়িক পৰিৱেশ বোলে।

প্ৰশ্ন ১১: ব্যক্তিগতকৰণ (Privatisation) বোলেতে কি বুজা?

উত্তৰ: ৰাজহুৱা বা চৰকাৰী খণ্ডৰ প্ৰতিষ্ঠানসমূহৰ গৰাকীত্ব আৰু পৰিচালনাৰ দায়িত্ব বেচৰকাৰী বা ব্যক্তিগত খণ্ডৰ হাতলৈ হস্তান্তৰ কৰা।

প্ৰশ্ন ১২: আইনী পৰিৱেশ (Legal Environment) কিহক লৈ গঠিত?

উত্তৰ: সংসদত গৃহীত বিভিন্ন ব্যৱসায়িক আইন, ন্যায়ালয়ৰ ৰায় আৰু চৰকাৰী নিয়ন্ত্ৰণসমূহ।

প্ৰশ্ন ১৩: প্ৰযুক্তিগত পৰিৱেশে (Technological Environment) ব্যৱসায়ত কেনে প্ৰভাৱ পেলায়?

উত্তৰ: উৎপাদনৰ নতুন নতুন কাৰিকৰী পদ্ধতি আৰু ব্যৱসায় চলোৱাৰ উন্নীত আধুনিক প্ৰণালী যোগান ধৰে।

প্ৰশ্ন ১৪: ভাৰতত ১৯৯১ চনত প্ৰৱৰ্তন কৰা নতুন অৰ্থনৈতিক নীতিৰ (NEP) প্ৰধান তিনিটা স্তম্ভ কি কি?

উত্তৰ: উদাৰীকৰণ (LPG: Liberalisation), ব্যক্তিগতকৰণ (Privatisation) আৰু গোলকীকৰণ (Globalisation)।

প্ৰশ্ন ১৫: অৰ্থনৈতিক পৰিৱেশৰ (Economic Environment) এটা উপাদান উল্লেখ কৰা।

উত্তৰ: সুতৰ হাৰ, মুদ্ৰাস্ফীতিৰ হাৰ বা দেশৰ জাতীয় আয়।

২. চমু প্ৰশ্ন-উত্তৰ :

প্ৰশ্ন ১: ব্যৱসায়িক পৰিৱেশৰ অ অনিশ্চয়তা (Uncertainty) বৈশিষ্ট্যটো বুজাই লিখা।

উত্তৰ: ব্যৱসায়িক পৰিৱেশৰ ভৱিষ্যৎ পৰিৱৰ্তনসমূহ আগতীয়াকৈ নিৰ্ভুলভাৱে জনাটো সহজ নহয়। গ্ৰাহকৰ পছন্দ, প্ৰযুক্তি, চৰকাৰী নীতি আদি সলনি হৈ থাকিব পাৰে। সেয়েহে ব্যৱসায়িক পৰিৱেশক অনিশ্চিত বুলি কোৱা হয়। তথ্য-প্ৰযুক্তি আৰু ফেশ্বন উদ্যোগত এই বৈশিষ্ট্য বিশেষভাৱে দেখা যায়।

প্ৰশ্ন ২: ব্যৱসায়িক পৰিৱেশ অধ্যয়নে 'সতৰ্কবাণী' (Warning Signal) হিচাপে কেনেদৰে কাম কৰে?

উত্তৰ: ব্যৱসায়িক পৰিৱেশৰ নিয়মিত অধ্যয়নৰ দ্বাৰা ব্যৱসায়ীসকলে সম্ভাৱ্য বিপদ আৰু ভাবুকিৰ বিষয়ে আগতীয়াকৈ জানিব পাৰে। নতুন প্ৰতিযোগী, কেঁচামালৰ অভাৱ আদি সমস্যাৰ আগজাননী পালে প্ৰতিষ্ঠানখনে সময়মতে প্ৰয়োজনীয় ব্যৱস্থা গ্ৰহণ কৰিব পাৰে।

প্ৰশ্ন ৩: অৰ্থনৈতিক পৰিৱেশে (Economic Environment) ব্যৱসায় প্ৰতিষ্ঠানক কেনেদৰে প্ৰভাৱিত কৰে?

উত্তৰ: সুতৰ হাৰ, মুদ্ৰাস্ফীতি, জনমূৰি আয় আদি অৰ্থনৈতিক উপাদানে ব্যৱসায়ত যথেষ্ট প্ৰভাৱ পেলায়। এইবোৰৰ পৰিৱৰ্তনে গ্ৰাহকৰ ক্ৰয় ক্ষমতা আৰু সামগ্ৰীৰ চাহিদা সলনি কৰে। উদাহৰণস্বৰূপে, সুতৰ হাৰ হ্ৰাস পালে ঋণ লৈ ঘৰ বা গাড়ী ক্ৰয় কৰাৰ প্ৰৱণতা বৃদ্ধি পাব পাৰে।

প্ৰশ্ন ৪: ব্যৱসায়ত সামাজিক পৰিৱেশৰ (Social Environment) গুৰুত্ব কি?

উত্তৰ: সামাজিক পৰিৱেশে মানুহৰ ৰীতি-নীতি, মূল্যবোধ, জীৱনধাৰা আৰু পছন্দক প্ৰতিফলিত কৰে। ব্যৱসায়িক প্ৰতিষ্ঠানসমূহে এই পৰিৱৰ্তনসমূহ বুজি গ্ৰাহকৰ প্ৰয়োজন অনুসৰি সামগ্ৰী আৰু সেৱা আগবঢ়াব লাগে। ইয়াৰ ফলত বজাৰত গ্ৰাহকৰ সন্তুষ্টি আৰু ব্যৱসায়ৰ সফলতা বৃদ্ধি পায়।

প্ৰশ্ন ৫: প্ৰযুক্তিগত পৰিৱেশৰ (Technological Environment) দুটা মূল প্ৰভাৱ লিখা।

উত্তৰ:

১. উন্নত প্ৰযুক্তিৰ ব্যৱহাৰে উৎপাদন প্ৰক্ৰিয়া অধিক দ্ৰুত আৰু দক্ষ কৰি তোলে আৰু উৎপাদন ব্যয় হ্ৰাস কৰাত সহায় কৰে।

২. নতুন প্ৰযুক্তিৰ আগমনে পুৰণি প্ৰযুক্তিৰ ওপৰত নিৰ্ভৰশীল ব্যৱসায়ৰ বাবে প্ৰতিযোগিতাত টিকি থকাটো কঠিন কৰি তুলিব পাৰে।

প্ৰশ্ন ৬: ৰাজনৈতিক পৰিৱেশ আৰু আইনী পৰিৱেশৰ পাৰ্থক্য কি?

উত্তৰ: ৰাজনৈতিক পৰিৱেশে চৰকাৰৰ স্থায়িত্ব, ৰাজনৈতিক দলসমূহৰ নীতি আৰু ব্যৱসায়ৰ প্ৰতি চৰকাৰৰ মনোভাৱক বুজায়। আনহাতে, আইনী পৰিৱেশে ব্যৱসায় নিয়ন্ত্ৰণ কৰা আইন, বিধি, আদালতৰ নিৰ্দেশ আৰু চৰকাৰী নিয়মসমূহক বুজায়। ৰাজনৈতিক পৰিৱেশে নীতি নিৰ্ধাৰণত প্ৰভাৱ পেলায়, আৰু আইনী পৰিৱেশে সেই নিয়মসমূহ মানি চলাটো নিশ্চিত কৰে।

প্ৰশ্ন ৭: ১৯৯১ চনৰ নতুন অৰ্থনৈতিক নীতি অনুসৰি 'উদাৰীকৰণ' (Liberalisation) ৰ মুখ্য উদ্দেশ্য কি আছিল?

উত্তৰ: উদাৰীকৰণৰ প্ৰধান উদ্দেশ্য আছিল ব্যৱসায় আৰু উদ্যোগৰ ওপৰত থকা অতিৰিক্ত চৰকাৰী নিয়ন্ত্ৰণ হ্ৰাস কৰা। লাইচেঞ্চ ব্যৱস্থা আৰু আমোলাতান্ত্ৰিক জটিলতা কমাই ব্যক্তিগত উদ্যোগক উৎসাহিত কৰা আৰু ব্যৱসায়িক প্ৰতিষ্ঠানসমূহৰ কাৰ্যক্ষমতা বৃদ্ধি কৰাই ইয়াৰ অন্যতম লক্ষ্য আছিল।

প্ৰশ্ন ৮: ভাৰতত 'ব্যক্তিগতকৰণ' (Privatisation) প্ৰক্ৰিয়া কেনেকৈ কাৰ্যকৰী কৰা হৈছিল?

উত্তৰ: ভাৰতত ব্যক্তিগতকৰণৰ বাবে চৰকাৰে ৰাজহুৱা খণ্ডৰ কিছুমান প্ৰতিষ্ঠানৰ শ্বেয়াৰ ব্যক্তিগত বিনিয়োগকাৰীৰ ওচৰত বিক্ৰী কৰে। ইয়াৰ উপৰি কিছুমান চৰকাৰী প্ৰতিষ্ঠানক অধিক স্বায়ত্তশাসন দি দক্ষতা বৃদ্ধি কৰাৰ ব্যৱস্থা কৰা হয়। এইদৰে ব্যক্তিগত খণ্ডৰ অংশগ্ৰহণ বৃদ্ধি কৰা হৈছিল।

প্ৰশ্ন ৯: অৰ্থনীতিৰ 'গোলকীকৰণ' (Globalisation) ৰ দুটা সুফল উল্লেখ কৰা।

উত্তৰ:

১. বিদেশী মূলধন আৰু আধুনিক প্ৰযুক্তি দেশলৈ অহাৰ সুযোগ বৃদ্ধি পায়।

২. গ্ৰাহকসকলে বিভিন্ন দেশৰ বিভিন্ন ধৰণৰ উন্নত মানৰ সামগ্ৰী বাছনি কৰাৰ অধিক সুযোগ লাভ কৰে।

প্ৰশ্ন ১০: চৰকাৰী নীতিৰ পৰিৱৰ্তনে ভাৰতীয় উদ্যোগখণ্ডত 'প্ৰতিযোগিতা' কেনেদৰে বৃদ্ধি কৰিলে?

উত্তৰ: ১৯৯১ চনৰ অৰ্থনৈতিক সংস্কাৰৰ পিছত আমদানি আৰু বিদেশী বিনিয়োগৰ ক্ষেত্ৰত বহু বাধা হ্ৰাস কৰা হয়। ফলত বিদেশী আৰু বহুৰাষ্ট্ৰীয় কোম্পানীসমূহে ভাৰতীয় বজাৰত অধিক সক্ৰিয়ভাৱে প্ৰৱেশ কৰে। ইয়াৰ ফলত দেশীয় প্ৰতিষ্ঠানসমূহে অধিক প্ৰতিযোগিতাৰ সন্মুখীন হয় আৰু নিজৰ মান উন্নত কৰিবলৈ চেষ্টা কৰে।

প্ৰশ্ন ১১: অৰ্থনৈতিক সংস্কাৰৰ পিছত গ্ৰাহকসকল কিদৰে লাভান্বিত হ'ল?

উত্তৰ: অৰ্থনৈতিক সংস্কাৰৰ পিছত বজাৰত বিভিন্ন কোম্পানীৰ নতুন নতুন সামগ্ৰী আৰু ব্ৰেণ্ড উপলব্ধ হ'বলৈ ধৰিলে। গ্ৰাহকসকলে অধিক বিকল্প লাভ কৰিলে আৰু গুণগত মান, মূল্য আৰু সুবিধাৰ ভিত্তিত সামগ্ৰী বাছনি কৰাৰ সুযোগ বৃদ্ধি পালে। ফলত গ্ৰাহকৰ গুৰুত্ব বজাৰত অধিক বৃদ্ধি পালে।

প্ৰশ্ন ১২: চৰকাৰী নীতিৰ পৰিৱৰ্তনে 'মানৱ সম্পদৰ বিকাশ'ত (Human Resource Development) কেনে গুৰুত্ব দিলে?

উত্তৰ: অৰ্থনৈতিক সংস্কাৰৰ পিছত ব্যৱসায়িক ক্ষেত্ৰত প্ৰতিযোগিতা আৰু প্ৰযুক্তিৰ ব্যৱহাৰ বৃদ্ধি পালে। ফলত দক্ষ আৰু প্ৰশিক্ষিত কৰ্মচাৰীৰ প্ৰয়োজনীয়তা বৃদ্ধি হ'ল। সেইবাবে প্ৰতিষ্ঠানসমূহে কৰ্মচাৰীৰ প্ৰশিক্ষণ, দক্ষতা বৃদ্ধি আৰু পেছাগত বিকাশৰ ওপৰত অধিক গুৰুত্ব দিবলৈ আৰম্ভ কৰিলে।

প্ৰশ্ন ১৩: 'কৰ্পোৰেট সামাজিক দায়বদ্ধতা' (CSR) আইনী পৰিৱেশৰ অন্তৰ্ভুক্তনে?

উত্তৰ: হয়, CSR আইনী পৰিৱেশৰ সৈতে জড়িত। ভাৰতীয় কোম্পানী আইন, ২০১৩ৰ ধাৰা ১৩৫ অনুসৰি নিৰ্দিষ্ট চৰ্ত পূৰণ কৰা কোম্পানীসমূহে সামাজিক কল্যাণমূলক কামত নিৰ্দিষ্ট পৰিমাণৰ ধন ব্যয় কৰিব লাগে। ইয়াৰ জৰিয়তে ব্যৱসায়িক প্ৰতিষ্ঠানসমূহক সমাজৰ উন্নয়নত অংশগ্ৰহণ কৰিবলৈ উৎসাহিত কৰা হৈছে।

প্ৰশ্ন ১৪: 'ডিজিটেল ইণ্ডিয়া' (Digital India) প্ৰচেষ্টাই ব্যৱসায়িক পৰিৱেশত কি পৰিৱৰ্তন আনিলে?

উত্তৰ: ডিজিটেল ইণ্ডিয়া প্ৰচেষ্টাৰ ফলত ব্যৱসায়িক ক্ষেত্ৰত ডিজিটেল প্ৰযুক্তিৰ ব্যৱহাৰ বৃদ্ধি পাইছে। অনলাইন লেনদেন, ই-কমাৰ্চ, ডিজিটেল যোগাযোগ আৰু অনলাইন সেৱাসমূহ অধিক সহজলভ্য হৈছে। ইয়াৰ ফলত ব্যৱসায়িক কাম-কাজ অধিক দ্ৰুত আৰু সুবিধাজনক হৈছে।

প্ৰশ্ন ১৫: ব্যৱসায়িক পৰিৱেশৰ 'সামগ্ৰিকতা' (Totality of External Forces) মানে কি?

উত্তৰ: ব্যৱসায়িক পৰিৱেশ কোনো এটা বাহ্যিক কাৰকৰ দ্বাৰা গঠিত নহয়। অৰ্থনৈতিক, সামাজিক, ৰাজনৈতিক, আইনী আৰু প্ৰযুক্তিগত আদি সকলো বাহ্যিক শক্তিয়ে মিলি ব্যৱসায়িক পৰিৱেশ গঠন কৰে। এই সকলো উপাদানৰ সামূহিক প্ৰভাৱক ব্যৱসায়িক পৰিৱেশৰ সামগ্ৰিকতা বুলি কোৱা হয়।

৩. দীঘল প্ৰশ্ন-উত্তৰ :

প্ৰশ্ন ১: ব্যৱসায়িক পৰিৱেশৰ গুৰুত্ব সম্পৰ্কে বিশদভাৱে আলোচনা কৰা।

উত্তৰ: ব্যৱসায়িক প্ৰতিষ্ঠান এখনৰ সফলতা বহু পৰিমাণে ইয়াৰ বাহ্যিক পৰিৱেশৰ ওপৰত নিৰ্ভৰ কৰে। সেয়েহে ব্যৱসায়িক পৰিৱেশৰ বিষয়ে জ্ঞান আৰু ইয়াৰ নিয়মীয়া বিশ্লেষণ ব্যৱসায়ৰ বাবে অতি প্ৰয়োজনীয়। ইয়াৰ গুৰুত্বসমূহ হ'ল—

১. নতুন সুযোগৰ সন্ধান: পৰিৱেশ বিশ্লেষণৰ জৰিয়তে ব্যৱসায়ে বজাৰত থকা নতুন সুযোগসমূহ চিনাক্ত কৰি সময়মতে সেইবোৰ গ্ৰহণ কৰিব পাৰে।

২. সম্ভাব্য ভাবুকি চিনাক্তকৰণ: প্ৰতিযোগিতা, চৰকাৰী নীতি বা বজাৰৰ পৰিৱৰ্তনৰ পৰা সৃষ্টি হোৱা বিপদসমূহ আগতীয়াকৈ জানিব পাৰি আৰু তাৰ বাবে প্ৰয়োজনীয় ব্যৱস্থা গ্ৰহণ কৰিব পাৰি।

৩. সম্পদৰ সঠিক ব্যৱহাৰ: কেঁচামাল, মূলধন, শ্ৰমিক আৰু অন্যান্য সম্পদৰ প্ৰয়োজনীয়তা বুজি ব্যৱসায়ে সেইবোৰ সঠিকভাৱে সংগ্ৰহ আৰু ব্যৱহাৰ কৰিব পাৰে।

৪. পৰিৱৰ্তনৰ সৈতে খাপ খোৱা: গ্ৰাহকৰ ৰুচি, প্ৰযুক্তি আৰু বজাৰৰ চাহিদা সলনি হৈ থাকে। পৰিৱেশ অধ্যয়নে এই পৰিৱৰ্তনৰ সৈতে ব্যৱসায়ক খাপ খুৱাবলৈ সহায় কৰে।

৫. পৰিকল্পনা প্ৰস্তুত কৰা: পৰিৱেশৰ পৰা লাভ কৰা তথ্যৰ ভিত্তিত ব্যৱসায়ে ভৱিষ্যতৰ পৰিকল্পনা আৰু নীতি অধিক ফলপ্ৰসূভাৱে প্ৰস্তুত কৰিব পাৰে।

প্ৰশ্ন ২: ব্যৱসায়িক পৰিৱেশৰ মূল মাত্ৰাসমূহ (Dimensions of Business Environment) বৰ্ণনা কৰা।

উত্তৰ: ব্যৱসায়িক পৰিৱেশৰ বিভিন্ন বাহ্যিক উপাদানক ইয়াৰ মাত্ৰা বুলি কোৱা হয়। ইয়াৰ প্ৰধান মাত্ৰাসমূহ হ'ল—

১. অৰ্থনৈতিক পৰিৱেশ (Economic Environment): দেশৰ অৰ্থনৈতিক অৱস্থা, অৰ্থনৈতিক নীতি, সুতৰ হাৰ, মুদ্ৰাস্ফীতি, জনমূৰি আয় আদি ইয়াৰ অন্তৰ্গত। এইবোৰে ব্যৱসায়ৰ ক্ৰয়-বিক্ৰয় আৰু লাভৰ ওপৰত প্ৰভাৱ পেলায়।

২. সামাজিক পৰিৱেশ (Social Environment): সমাজৰ মূল্যবোধ, ৰীতি-নীতি, শিক্ষা, জনসংখ্যা, জীৱনধাৰা আৰু ফেশ্বন আদি সামাজিক পৰিৱেশৰ অংশ। গ্ৰাহকৰ চাহিদা নিৰ্ধাৰণত ইয়াৰ গুৰুত্ব আছে।

৩. প্ৰযুক্তিগত পৰিৱেশ (Technological Environment): নতুন প্ৰযুক্তি, উৎপাদনৰ আধুনিক পদ্ধতি, কম্পিউটাৰ আৰু ডিজিটেল ব্যৱস্থা আদি ইয়াৰ অন্তৰ্ভুক্ত। ইয়াৰ ফলত ব্যৱসায়ৰ দক্ষতা আৰু উৎপাদনশীলতা বৃদ্ধি পাব পাৰে।

৪. ৰাজনৈতিক পৰিৱেশ (Political Environment): চৰকাৰৰ স্থায়িত্ব, ৰাজনৈতিক নীতি, শান্তি-শৃংখলা আৰু ব্যৱসায়ৰ প্ৰতি চৰকাৰৰ মনোভাৱ ইয়াৰ অন্তৰ্গত।

৫. আইনী পৰিৱেশ (Legal Environment): চৰকাৰে প্ৰণয়ন কৰা ব্যৱসায়িক আইন, নিয়ম-কানুন আৰু আদালতৰ ৰায়সমূহ আইনী পৰিৱেশৰ অংশ। ব্যৱসায়ে এইবোৰ মানি চলিব লাগে।

প্ৰশ্ন ৩: ১৯৯১ চনৰ অৰ্থনৈতিক সংস্কাৰৰ অন্তৰ্গত উদাৰীকৰণ, ব্যক্তিগতকৰণ আৰু গোলকীকৰণ (LPG) ৰ ধাৰণাটো ব্যাখ্যা কৰা।

উত্তৰ: ১৯৯১ চনত ভাৰতীয় অৰ্থনীতিত ব্যাপক সংস্কাৰ সাধন কৰি নতুন অৰ্থনৈতিক নীতি গ্ৰহণ কৰা হয়। এই নীতিৰ তিনিটা গুৰুত্বপূৰ্ণ দিশ আছিল উদাৰীকৰণ, ব্যক্তিগতকৰণ আৰু গোলকীকৰণ।

১. উদাৰীকৰণ (Liberalisation): ব্যৱসায় আৰু উদ্যোগৰ ওপৰত থকা চৰকাৰী নিয়ন্ত্ৰণ আৰু অনুজ্ঞাপত্ৰৰ জটিলতা হ্ৰাস কৰাকে উদাৰীকৰণ বোলে। ইয়াৰ ফলত ব্যক্তিগত উদ্যোগে অধিক স্বাধীনভাৱে ব্যৱসায় কৰাৰ সুযোগ পালে।

২. ব্যক্তিগতকৰণ (Privatisation): ৰাজহুৱা খণ্ডৰ তুলনাত ব্যক্তিগত খণ্ডৰ অংশগ্ৰহণ বৃদ্ধি কৰা আৰু কিছুমান চৰকাৰী প্ৰতিষ্ঠানৰ শ্বেয়াৰ বিক্ৰী কৰাৰ নীতিক ব্যক্তিগতকৰণ বোলে।

৩. গোলকীকৰণ (Globalisation): ভাৰতীয় অৰ্থনীতিক বিশ্ব অৰ্থনীতিৰ সৈতে অধিক সংযুক্ত কৰাকে গোলকীকৰণ বোলে। ইয়াৰ ফলত বিদেশী বাণিজ্য, বিনিয়োগ আৰু আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় ব্যৱসায়ৰ সুযোগ বৃদ্ধি পালে।

সেয়েহে LPG নীতিয়ে ভাৰতীয় অৰ্থনীতিত প্ৰতিযোগিতা আৰু বাণিজ্যিক কাৰ্যকলাপৰ পৰিসৰ বৃদ্ধি কৰাত সহায় কৰিলে।

প্ৰশ্ন ৪: চৰকাৰী নীতিৰ পৰিৱৰ্তনে (উদাৰীকৰণ, ব্যক্তিগতকৰণ, গোলকীকৰণ) ভাৰতীয় ব্যৱসায় আৰু উদ্যোগৰ ওপৰত পেলোৱা প্ৰভাৱসমূহ আলোচনা কৰা।

উত্তৰ: ১৯৯১ চনৰ অৰ্থনৈতিক সংস্কাৰৰ ফলত ভাৰতীয় ব্যৱসায় আৰু উদ্যোগৰ ক্ষেত্ৰত বহুতো পৰিৱৰ্তন দেখা যায়। ইয়াৰ প্ৰধান প্ৰভাৱসমূহ হ'ল—

১. প্ৰতিযোগিতা বৃদ্ধি: বিদেশী প্ৰতিষ্ঠানৰ প্ৰৱেশৰ ফলত ভাৰতীয় উদ্যোগসমূহে অধিক প্ৰতিযোগিতাৰ সন্মুখীন হ'বলগীয়া হয়।

২. গ্ৰাহকৰ গুৰুত্ব বৃদ্ধি: বজাৰত অধিক বিকল্প উপলব্ধ হোৱাৰ বাবে গ্ৰাহকসকল অধিক সচেতন আৰু দাবীদাৰ হৈ পৰিল।

৩. প্ৰযুক্তিৰ উন্নতি: প্ৰতিযোগিতাত টিকি থাকিবলৈ ভাৰতীয় উদ্যোগসমূহে নতুন আৰু উন্নত প্ৰযুক্তি গ্ৰহণ কৰিবলৈ আৰম্ভ কৰিলে।

৪. দক্ষ কৰ্মচাৰীৰ প্ৰয়োজন: আধুনিক প্ৰযুক্তি আৰু পৰিৱৰ্তিত বজাৰৰ বাবে প্ৰশিক্ষিত আৰু দক্ষ মানৱ সম্পদৰ প্ৰয়োজনীয়তা বৃদ্ধি পালে।

৫. বজাৰমুখী দৃষ্টিভংগী: গ্ৰাহকৰ প্ৰয়োজন আৰু পছন্দৰ ওপৰত গুৰুত্ব দি সামগ্ৰী উৎপাদন আৰু বিপণনৰ প্ৰৱণতা বৃদ্ধি পালে।

প্ৰশ্ন ৫: ভাৰতৰ সাম্প্ৰতিক অৰ্থনৈতিক পৰিৱেশত 'মুদ্ৰাৰ অসংবেদ্যকৰণ' (Demonetisation) আৰু 'পণ্য আৰু সেৱা কৰ' (GST) ৰ প্ৰভাৱ বিশদভাৱে মূল্যায়ন কৰা।

উত্তৰ: ভাৰতীয় অৰ্থনৈতিক পৰিৱেশত মুদ্ৰাৰ অসংবেদ্যকৰণ আৰু GST দুটা গুৰুত্বপূৰ্ণ পদক্ষেপ। এই দুয়োটাৰ প্ৰভাৱ তলত উল্লেখ কৰা হ'ল—

১. মুদ্ৰাৰ অসংবেদ্যকৰণ (Demonetisation) ৰ প্ৰভাৱ:

<ul class="wp-block-list">
<li>অঘোষিত ধন নিয়ন্ত্ৰণ: পুৰণি ৫০০ আৰু ১০০০ টকাৰ নোট বাতিল কৰাৰ জৰিয়তে অঘোষিত ধন আৰু ভুৱা নোটৰ বিৰুদ্ধে ব্যৱস্থা গ্ৰহণৰ চেষ্টা কৰা হৈছিল।</li>

<li>ডিজিটেল লেনদেন বৃদ্ধি: নগদ ধনৰ ব্যৱহাৰ কমি বেংকিং আৰু ডিজিটেল পেমেণ্ট ব্যৱহাৰৰ প্ৰৱণতা বৃদ্ধি পালে।</li>

<li>ব্যৱসায়ত সাময়িক অসুবিধা: নগদ ধনৰ ওপৰত অধিক নিৰ্ভৰশীল সৰু ব্যৱসায় আৰু অসংগঠিত খণ্ডত কিছু সময়ৰ বাবে লেনদেনৰ সমস্যা দেখা দিছিল।</li>
</ul>

২. পণ্য আৰু সেৱা কৰ (GST) ৰ প্ৰভাৱ:

<ul class="wp-block-list">
<li>একীকৃত কৰ ব্যৱস্থা: GST-এ বিভিন্ন পৰোক্ষ কৰৰ পৰিৱৰ্তে এক সংযুক্ত কৰ ব্যৱস্থা প্ৰৱৰ্তন কৰাত সহায় কৰিলে।</li>

<li>কৰৰ ওপৰত কৰ হ্ৰাস: ইনপুট টেক্স ক্ৰেডিটৰ ব্যৱস্থাৰ জৰিয়তে কৰৰ ওপৰত পুনৰ কৰ আৰোপৰ সমস্যা হ্ৰাস কৰাত সহায় কৰে।</li>

<li>বাণিজ্য সহজীকৰণ: ৰাজ্যৰ মাজত সামগ্ৰী পৰিবহণ আৰু কৰ প্ৰদানৰ প্ৰক্ৰিয়া অধিক সংগঠিত আৰু সহজ হৈ পৰে।</li>
</ul>

সামগ্ৰিকভাৱে, এই দুয়োটা পদক্ষেপে ভাৰতীয় অৰ্থনীতিত ডিজিটেল লেনদেন, কৰ-অনুসৰণ আৰু অৰ্থনৈতিক কাৰ্যকলাপৰ অধিক আনুষ্ঠানিকীকৰণৰ দিশত প্ৰভাৱ পেলাইছে।

*****

Your Email ID

Verification record-ৰ বাবে Email ID প্রয়োজন। Name নালাগে।

What did you update?

আপুনি কি কি সলনি কৰিলে সৰুকৈ লিখক। Admin Review page-ত automatic change highlight-ও দেখা যাব।

Submit কৰাৰ পাছত এই Update টো Pending Verification হিচাপে save হ'ব।

Update This Post

My Subjects