দুৰ্যোগ ব্যৱস্থাপনাঃ দায়িত্ব আৰু সাৱধানতা
প্ৰশ্নাৱলী আৰু উত্তৰ
১। দুটা প্ৰাকৃতিক দুৰ্যোগ আৰু দুটা মানৱসৃষ্ট দুৰ্যোগৰ নাম লিখা।
উত্তৰঃ প্ৰাকৃতিক দুৰ্যোগ:
১) ভূমিকম্প
২) বানপানী
মানৱসৃষ্ট দুৰ্যোগ:
১) ঔদ্যোগিক দুৰ্ঘটনা
২) সন্ত্ৰাসবাদী আক্ৰমণ
২। অসম বিভিন্ন দুৰ্যোগৰ দ্বাৰা আক্ৰান্ত হোৱাৰ কাৰণ কি কি বুলি তুমি ভাবা?
উত্তৰঃ অসম দুৰ্যোগপ্ৰবণ ৰাজ্য। ইয়াৰ কাৰণসমূহ—
ব্ৰহ্মপুত্ৰ আৰু ইয়াৰ উপনদীসমূহৰ প্ৰবল বন্যা
ভৌগোলিকভাৱে ভূমিকম্প-সংবেদনশীল অঞ্চলত অৱস্থিত
অতিবৃষ্টিপাত
পাহাৰীয়া অঞ্চলত বন উজাৰ
মাটিৰ ক্ষয় আৰু ভূমিস্খলন
৩। ভাৰতবৰ্ষ বিভিন্ন কৃত্ৰিম দুৰ্যোগৰ দ্বাৰা আক্ৰান্ত হোৱাৰ তিনিটা কাৰণ লিখা।
উত্তৰঃ ১) ঔদ্যোগীকৰণ আৰু ৰাসায়নিক কাৰখানাৰ বিস্তাৰ
২) নগৰীকৰণ আৰু জনসংখ্যা বৃদ্ধি
৩) অসাৱধানতাৰে খনি, পৰিবহন আৰু শক্তি ব্যৱস্থাপনা
৪। মানৱসৃষ্ট দুৰ্যোগসমূহ কিদৰে উপশম কৰিব পাৰি?
উত্তৰঃ ১) কঠোৰ সুৰক্ষা আইন আৰু নীতি অনুসৰণ
২) জনসচেতনতা আৰু প্ৰশিক্ষণ ব্যৱস্থা বৃদ্ধি
৩) দুৰ্যোগ পূৰ্বপ্ৰস্তুতি আৰু নিয়ন্ত্ৰণ ব্যৱস্থা উন্নত কৰা
৫। দুৰ্যোগৰ আগত আৰু পিছত ল’ব পৰা ব্যৱস্থা উল্লেখ কৰা।
উত্তৰঃ দুৰ্যোগৰ আগত:
সাৱধানতা
পূৰ্বানুমান
প্ৰস্তুতি
জনসচেতনতা
দুৰ্যোগৰ পিছত:
সাহায্য আৰু পুনঃসংস্থাপন
স্বাস্থ্যসেৱা
ৰাস্তাঘাট আৰু যোগাযোগ ব্যৱস্থাৰ পুনৰ্নিৰ্মাণ
৬। বিগত দুটা দশক ধৰি দুৰ্যোগ বৃদ্ধি হোৱাৰ প্ৰধান কাৰণ কি কি?
উত্তৰঃ জলবায়ু পৰিৱৰ্তন
বন উজাৰ আৰু পৰিৱেশ ধ্বংস
অতি নগৰীকৰণ
জনসংখ্যা বৃদ্ধি
পৰিকল্পনাহীন উন্নয়ন
৭। বিশ্বৰ ভিতৰত আটাইতকৈ ডাঙৰ ভূমিকম্প দুটা কোন চনত আৰু ক’ত সংঘটিত হৈছিল?
উত্তৰঃ ১) ১৯৬০ চনত Valdivia, চিলিত (Magnitude 9.5)
২) ১৯৬৪ চনত Alaska, আমেৰিকাত (Magnitude 9.2)
৮। অসমত বৰ্তমান সঘনাই বানপানী হোৱাৰ মূল কাৰণ কি?
উত্তৰঃ অতিবৃষ্টিপাত
ব্ৰহ্মপুত্ৰ নদীৰ পলি জমা
বন উজাৰ
নদীৰ পাৰ ভাঙন
জলবায়ু পৰিৱৰ্তন
৯। ভূমিকম্পৰ সৈতে জড়িত সম্ভাৱ্য সমস্যা পাঁচটা লিখা।
উত্তৰঃ ১) ঘৰ-দুৱাৰ ধ্বংস
২) প্ৰাণহানি
৩) ৰাস্তাঘাট আৰু সেতু ভাঙি যোৱা
৪) বিদ্যুৎ আৰু যোগাযোগ ব্যৱস্থা ক্ষতিগ্ৰস্ত
৫) অগ্নিকাণ্ড বা ভূমিস্খলন
১০। অসম ৰাজ্যিক দুৰ্যোগ ব্যৱস্থাপনা বিভাগটোৰ কাৰ্য আৰু উদ্দেশ্য কি?
উত্তৰঃ অসম ৰাজ্যিক দুৰ্যোগ ব্যৱস্থাপনা অভীকৰণ অৰ্থাৎ Assam State Disaster Management Authority (ASDMA) স্থাপন কৰা হয় ৰাজ্যখনত দুৰ্যোগ মোকাবিলা কৰাৰ উদ্দেশ্যে।
মুখ্য উদ্দেশ্যসমূহঃ
১) Planning (পৰিকল্পনা)
২) Preparation (প্ৰস্তুতি)
৩) Operation (কাৰ্যকৰণ)
৪) Co-ordination (সমন্বয়)
৫) Community Participation (ৰাইজৰ সহযোগিতা)
১১। ২০০৮ চনত হোৱা ‘গুৱাহাটী ছিৰিয়েল ব্লাষ্টটো’ কোন শ্ৰেণীৰ দুৰ্যোগ?
উত্তৰঃ ই মানৱসৃষ্ট দুৰ্যোগ (সন্ত্ৰাসবাদী আক্ৰমণ)।
১২। ভাৰতবৰ্ষৰ খনি দুৰ্ঘটনাৰ বিষয়ে এটি টোকা লিখা।
উত্তৰঃ ভাৰতবৰ্ষত বিভিন্ন সময়ত খনিত বিস্ফোৰণ, প্লাৱন, মূধচ খহি পৰা আদি দুৰ্ঘটনা সংঘটিত হৈছে। ১৯৭৫ চনত Chasnala খনিত প্লাৱনৰ ফলত বহু লোকৰ মৃত্যু হৈছিল। এনে দুৰ্ঘটনাই সুৰক্ষা ব্যৱস্থাৰ গুৰুত্ব বুজাই দিয়ে।
১৩। দুৰ্যোগ ব্যৱস্থাপনাৰ স্তৰ কেইটা আৰু কি কি?
উত্তৰঃ দুৰ্যোগ ব্যৱস্থাপনাৰ তিনিটা স্তৰ—
১) দুৰ্যোগৰ পূৰ্বে – সাৱধানতা, প্ৰস্তুতি, জনসচেতনতা
২) দুৰ্যোগৰ সময়ত – উদ্ধাৰ কাৰ্য, তাৎক্ষণিক সহায়
৩) দুৰ্যোগৰ পিছত – পুনঃসংস্থাপন, পুনৰ্নিৰ্মাণ, চিকিৎসা
১৪। দুৰ্যোগ ব্যৱস্থাপনাত এজন ছাত্ৰ বা ছাত্ৰীৰূপে তোমাৰ কৰণীয় পাঁচটা পদক্ষেপ লিখা।
উত্তৰঃ ১) দুৰ্যোগ সম্পৰ্কে জ্ঞান লাভ কৰা
২) সচেতনতা কাৰ্যসূচীত অংশ লোৱা
৩) আনক সজাগ কৰা
৪) প্ৰাথমিক চিকিৎসা শিকি লোৱা
৫) দুৰ্যোগৰ সময়ত শৃংখলাবদ্ধভাৱে সহায় কৰা
১৫। দুৰ্যোগৰ সময়ত কি কি কৰিব নালাগে?
উত্তৰঃ আতংকিত হ’ব নালাগে
অসাৱধানতাৰে উদ্ধাৰ কাৰ্য আৰম্ভ নকৰা
বিদ্যুতৰ তাঁৰ স্পৰ্শ নকৰা
ধ্বংসাৱশেষত অযথা ঘূৰি নফুৰা
সুৰক্ষা বিধি উলংঘা নকৰা
১৬। ৰাষ্ট্ৰীয় দুৰ্যোগ প্ৰশমন সঁহাৰি গোট (NDRF)ৰ বিষয়ে কি বুজা?
উত্তৰঃ National Disaster Response Force (NDRF) হৈছে দুৰ্যোগৰ সময়ত উদ্ধাৰ আৰু সহায় প্ৰদান কৰা বিশেষ বাহিনী। ইয়াৰ সদস্যসকল বিশেষ প্ৰশিক্ষিত।
তদুপৰি National Institute of Disaster Management (NIDM) হৈছে দুৰ্যোগ ব্যৱস্থাপনা বিষয়ক শীৰ্ষ প্ৰশিক্ষণ প্ৰতিষ্ঠান।
১৭। অসম ৰাজ্যিক দুৰ্যোগ ব্যৱস্থাপনা অভীকৰণ বুলিলে কি বুজা?
উত্তৰঃ Assam State Disaster Management Authority হৈছে ৰাজ্যখনত দুৰ্যোগ প্ৰস্তুতি, নিয়ন্ত্ৰণ আৰু পুনঃসংস্থাপনৰ বাবে গঠন কৰা সংস্থা। ইয়াৰ মুখ্য কাৰ্যালয় গুৱাহাটীত অৱস্থিত।
১৮। গুৱাহাটীত ভূমিস্খলনৰ কাৰণ আৰু প্ৰতিৰোধ ব্যৱস্থা উল্লেখ কৰা।
উত্তৰঃ কাৰণসমূহঃ
পাহাৰত অনিয়ন্ত্ৰিত ঘৰ নিৰ্মাণ
বন উজাৰ
অতিবৃষ্টি
ৰাস্তাঘাট নিৰ্মাণত অসাৱধানতা
প্ৰতিৰোধ ব্যৱস্থাঃ
১) বন সংৰক্ষণ
২) পাহাৰ কাটি ঘৰ নিৰ্মাণ বন্ধ কৰা
৩) সঠিক ড্ৰেইনেজ ব্যৱস্থা
৪) ভূমি ব্যৱহাৰত কঠোৰ নীতি