কৃষি
১। কৃষি বুলিলে কি বুজা? কৃষিক প্ৰভাৱান্বিত কৰা কাৰকবোৰৰ এটি আভাস দিয়া।
উত্তৰঃ সাধাৰণ অৰ্থত ভূমি কৰ্ষণ কৰি শস্য উৎপাদন কৰা আৰু পশুপালন কৰা কাৰ্যক কৃষি বোলে।
কৃষি কাৰ্য বহুতো প্ৰাকৃতিক আৰু আৰ্থ-সামাজিক কাৰকৰ ওপৰত নিৰ্ভৰ কৰে।
প্ৰাকৃতিক কাৰক
- মাটিৰ গুণাগুণ
- ভূমিৰ ঢাল বা ভূ-অৱয়ব
- জলবায়ু
- উষ্ণতা
- বৃষ্টিপাত
- পানীৰ সুবিধা।
আৰ্থ-সামাজিক কাৰক
- কৃষকৰ আৰ্থিক অৱস্থা
- শিক্ষা আৰু দক্ষতা
- প্ৰযুক্তিৰ ব্যৱহাৰ
- নগৰীকৰণ
- ঔদ্যোগীকৰণ
- যাতায়ত আৰু পৰিবহণ
- বজাৰৰ চাহিদা
- চৰকাৰী নীতি।
এই কাৰকসমূহ ঠাইভেদে বেলেগ হোৱা বাবে কৃষিৰ ধৰণো পৃথক হয়।
২। পৃথিৱীৰ সকলো ঠাইতে কৃষি একে নোহোৱাৰ কাৰণ ব্যাখ্যা কৰা।
উত্তৰঃ পৃথিৱীৰ সকলো ঠাইতে কৃষিকাৰ্য একেধৰণৰ নহয়, কাৰণ কৃষিক প্ৰভাৱিত কৰা প্ৰাকৃতিক আৰু আৰ্থ-সামাজিক কাৰকসমূহ সকলো ঠাইতে একে নহয়।
এখন ঠাইৰ—
- মাটি
- ভূমিৰ ঢাল
- উষ্ণতা
- বৃষ্টিপাত
- পানীৰ সুবিধা
- আৰ্থিক অৱস্থা
- প্ৰযুক্তি
- যাতায়ত
- বজাৰ
আদি আন এখন ঠাইৰ পৰা ভিন্ন হয়।
উদাহৰণস্বৰূপে, সাৰুৱা সমভূমিত যান্ত্ৰিক আৰু স্থায়ী কৃষি সহজে কৰা যায়। কিন্তু পাহাৰীয়া অঞ্চলত ঢাল বেছি হোৱা বাবে ঝুম বা স্থানান্তৰিত কৃষিৰ প্ৰচলন দেখা যায়।
সেইদৰে উষ্ণ আৰু অধিক বৰষুণ হোৱা অঞ্চলত ধানৰ খেতি ভাল হয়, আনহাতে নাতিশীতোষ্ণ আৰু তুলনামূলকভাৱে কম বৰষুণ হোৱা অঞ্চলত ঘেঁহুৰ খেতি উপযোগী।
৩। কৃষিক বিভিন্ন শ্ৰেণীত বিভক্ত কৰা আৰু শ্ৰেণীবিভাজনৰ ভিত্তিৰ আভাস দিয়া।
উত্তৰঃ কৃষিৰ স্থায়িত্ব, কৃষিক্ষেত্ৰৰ আকাৰ, উদ্দেশ্য, জলবায়ু আৰু পদ্ধতিৰ ওপৰত ভিত্তি কৰি কৃষিক বিভিন্ন ভাগত বিভক্ত কৰা হয়।
(ক) স্থায়িত্বৰ ভিত্তিত
১. স্থায়ী কৃষি
২. ঠাই সলনি বা ঝুম কৃষি।
(খ) কৃষিক্ষেত্ৰৰ আকাৰৰ ভিত্তিত
১. বিস্তৃত কৃষি
২. গহন বা ক্ষুদ্ৰ কৃষি।
(গ) উদ্দেশ্য বা আৰ্থিক দিশৰ ভিত্তিত
১. বাণিজ্যিক কৃষি
২. আত্মনিৰ্ভৰশীল কৃষি।
(ঘ) জলবায়ু আৰু মাটিৰ অৱস্থাৰ ভিত্তিত
১. শুষ্ক কৃষি
২. আৰ্দ্ৰ কৃষি।
(ঙ) বিশেষ কৃষি
- ৰোপণ কৃষি
- উদ্যান কৃষি
- বজাৰকেন্দ্ৰিক কৃষি
- যৌথ কৃষি।
৪। স্থায়ী কৃষি কি? ইয়াৰ বৈশিষ্ট্যসমূহ চমুকৈ আলোচনা কৰা।
উত্তৰঃ কোনো নিৰ্দিষ্ট ঠাইত স্থায়ীভাৱে বসবাস কৰি বছৰৰ পিছত বছৰ ধৰি একেডৰা মাটিত কৰা কৃষিক স্থায়ী কৃষি বোলে।
ইয়াৰ প্ৰধান বৈশিষ্ট্যসমূহ হ’ল—
১. সাধাৰণতে সমভূমি অঞ্চলত কৰা হয়।
২. একেডৰা মাটিত বহু বছৰ ধৰি খেতি কৰা হয়।
৩. হাল, ট্ৰেক্টৰ, জলসিঞ্চন, সাৰ আদি ব্যৱহাৰ কৰা হয়।
৪. উৎপাদনৰ পৰিমাণ তুলনামূলকভাৱে বেছি।
৫. ঘৰুৱা প্ৰয়োজনৰ লগতে বাণিজ্যিক উদ্দেশ্যও থাকিব পাৰে।
৬. পশুপালনো স্থায়ী কৃষিৰ এটা গুৰুত্বপূৰ্ণ অংগ।
৫। ঠাই সলনি বা ঝুম কৃষিৰ এটি চমু আভাস দিয়া। এই কৃষিয়ে কেনেকৈ পৰিৱেশৰ ক্ষতি কৰে?
উত্তৰঃ পাহাৰীয়া অঞ্চলত হাবি-বন কাটি বা পুৰি ভূমি মুকলি কৰি ২-৩ বছৰ খেতি কৰাৰ পিছত সেই ঠাই এৰি আন ঠাইত একে পদ্ধতিৰে খেতি কৰাকে ঠাই সলনি কৃষি বা ঝুম কৃষি বোলে।
উত্তৰ-পূৰ্বাঞ্চলৰ বহু পাহাৰীয়া অঞ্চলত এই কৃষি দেখা যায়।
পৰিৱেশৰ ক্ষতি
১. বনাঞ্চল ধ্বংস হয়।
২. জৈৱ-বৈচিত্ৰ্য হ্ৰাস পায়।
৩. পাহাৰৰ ঢালত ভূমিক্ষয় বৃদ্ধি পায়।
৪. ভূমিস্খলনৰ সম্ভাৱনা বৃদ্ধি পায়।
৫. হাবি পুৰিলে বায়ু প্ৰদূষণ হয়।
৬. মাটিৰ উৰ্বৰতা দ্ৰুতগতিত হ্ৰাস পায়।
৬। বিস্তৃত কৃষি আৰু গহন কৃষিৰ এটি তুলনাত্মক চিত্ৰ দাঙি ধৰা।
উত্তৰঃ
| বৈশিষ্ট্য | বিস্তৃত কৃষি | গহন কৃষি |
|---|---|---|
| কৃষিভূমি | বিশাল | সীমিত বা ক্ষুদ্ৰ |
| জনসংখ্যা | কম জনবসতিৰ দেশত | ঘন জনবসতিৰ দেশত |
| পদ্ধতি | যন্ত্ৰ আৰু আধুনিক প্ৰযুক্তিনিৰ্ভৰ | অধিক শ্ৰমনিৰ্ভৰ |
| উৎপাদনৰ লক্ষ্য | বাণিজ্য আৰু ৰপ্তানি | ঘৰুৱা চাহিদা আৰু স্থানীয় বজাৰ |
| একক মাটিত শ্ৰম | কম | বেছি |
| উদাহৰণ | আমেৰিকা, কানাডা, অষ্ট্ৰেলিয়া | ভাৰত, বাংলাদেশ, জাপান, চীন |
৭। ৰোপণ কৃষি বুলিলে কি বুজা? ইয়াৰ বিশেষত্ব আলোচনা কৰা।
উত্তৰঃ বৃহৎ এলেকাজুৰি অধিক মূলধন, বহু শ্ৰমিক আৰু আধুনিক প্ৰযুক্তিৰ সহায়ত বাণিজ্যিক উদ্দেশ্যে সাধাৰণতে এবিধ বিশেষ শস্যৰ খেতি কৰাকে ৰোপণ কৃষি বোলে।
প্ৰধান ৰোপণ শস্য হ’ল—
- চাহ
- কফি
- ৰবৰ
- কোকা।
ৰোপণ কৃষিৰ বৈশিষ্ট্য
১. বৃহৎ পৰিমাণৰ পুঁজিৰ প্ৰয়োজন।
২. বিশাল বাগিচাত কৰা হয়।
৩. আধুনিক প্ৰযুক্তি ব্যৱহাৰ কৰা হয়।
৪. বহু শ্ৰমিক নিয়োজিত থাকে।
৫. সাধাৰণতে এবিধ শস্যৰ ওপৰত গুৰুত্ব দিয়া হয়।
৬. উৎপাদন বাণিজ্যিক আৰু ৰপ্তানিমুখী।
৭. কাৰখানা, পথ আৰু পৰিবহণৰ লগত নিবিড় সম্পৰ্ক থাকে।
৮। নগৰীকৰণ আৰু বজাৰকেন্দ্ৰিক কৃষিৰ সম্বন্ধৰ এটি আভাস দিয়া।
উত্তৰঃ নগৰীকৰণ আৰু বজাৰকেন্দ্ৰিক কৃষিৰ মাজত ঘনিষ্ঠ সম্পৰ্ক আছে।
নগৰ আৰু ঔদ্যোগিক কেন্দ্ৰত জনসংখ্যা আৰু ক্ৰয়ক্ষমতা বেছি হোৱা বাবে—
- শাক-পাচলি
- ফল-মূল
- ফুল
- গাখীৰ
- অন্যান্য সতেজ কৃষিজাত সামগ্ৰীৰ
চাহিদা সদায় বেছি থাকে।
এই চাহিদা পূৰণ কৰিবলৈ নগৰৰ আশে-পাশে নিবিড়ভাৱে কৃষি কৰা হয়। এনে কৃষিক বজাৰকেন্দ্ৰিক কৃষি বোলে।
উন্নত যাতায়ত ব্যৱস্থাৰ বাবে উৎপাদিত সামগ্ৰী অতি কম সময়তে নগৰীয়া বজাৰত যোগান ধৰিব পাৰি। গুৱাহাটীসহ বৃহৎ নগৰসমূহৰ আশে-পাশে এনে কৃষিৰ প্ৰচলন দেখা যায়।
৯। ধান খেতিৰ বাবে কেনে পৰিৱেশৰ প্ৰয়োজন? ইয়াৰ ভৌগোলিক বিতৰণৰ বিষয়ে চমুকৈ লিখা।
উত্তৰঃ ধান এবিধ প্ৰধান খাদ্যশস্য আৰু মৌচুমী জলবায়ুৰ গুৰুত্বপূৰ্ণ শস্য।
ধান খেতিৰ উপযোগী পৰিৱেশ
- উষ্ণতা প্ৰায় ২৫°-৩৫° চেলছিয়াছ।
- বাৰ্ষিক বৃষ্টিপাত প্ৰায় ১০০-২০০ চেন্টিমিটাৰ।
- পানীৰ যথেষ্ট সুবিধা।
- পলসুৱা আৰু সমতল মাটি।
- নদী উপত্যকা, বদ্বীপ আৰু উপকূলীয় সমভূমি।
ভৌগোলিক বিতৰণ
ধান উৎপাদনকাৰী প্ৰধান দেশসমূহ হ’ল—
- চীন
- ভাৰত
- বাংলাদেশ
- ম্যানমাৰ
- থাইলেণ্ড
- ভিয়েটনাম
- জাপান
- ফিলিপাইনছ।
আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰ, ব্ৰাজিল আৰু ইজিপ্ততো ধান উৎপাদন হয়।
ভাৰতত গংগা-ব্ৰহ্মপুত্ৰ উপত্যকা আৰু পূব উপকূলীয় অঞ্চল ধান খেতিৰ বাবে বিশেষভাৱে বিখ্যাত।
১০। ঘেঁহু খেতিৰ এটি বিৱৰণ দিয়া।
উত্তৰঃ ঘেঁহু পৃথিৱীৰ অন্যতম প্ৰধান খাদ্যশস্য। ই বিশেষকৈ নাতিশীতোষ্ণ অঞ্চলৰ শস্য।
উপযোগী পৰিৱেশ
- বাৰ্ষিক বৃষ্টিপাত প্ৰায় ৫০-১০০ চেন্টিমিটাৰ।
- মৃদু বা নাতিশীতোষ্ণ জলবায়ু।
- আলতীয়া আৰু বালিঅঁহীয়া মাটি।
- শীতপ্ৰধান অঞ্চলত কমেও কেইমাহমান বৰফমুক্ত সময়ৰ প্ৰয়োজন।
বৰষুণ কম হোৱা অঞ্চলত জলসিঞ্চনৰ সহায়তো ঘেঁহু খেতি কৰা হয়।
প্ৰধান উৎপাদনকাৰী দেশ
- চীন
- ভাৰত
- আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰ
- ৰাছিয়া
- কানাডা
- অষ্ট্ৰেলিয়া
- ফ্ৰান্স
- জাৰ্মানি
- পাকিস্তান।
ভাৰতৰ গংগা উপত্যকা ঘেঁহু খেতিৰ বাবে উল্লেখযোগ্য।
১১। কপাহ খেতিৰ গুৰুত্ব আৰু ভৌগোলিক বিতৰণ সম্বন্ধে লিখা।
উত্তৰঃ কপাহ এবিধ অতি গুৰুত্বপূৰ্ণ আঁহজাতীয় বাণিজ্যিক শস্য। বয়ন আৰু বস্ত্ৰ উদ্যোগ কপাহৰ ওপৰত যথেষ্ট নিৰ্ভৰশীল।
কপাহ খেতিৰ উপযোগী পৰিৱেশ
- উষ্ণ জলবায়ু
- মধ্যমীয়া বৃষ্টিপাত
- পানী জমা নোহোৱা মাটি
- প্ৰায় ৬৫-১১৫ চেন্টিমিটাৰ বৰষুণ
- দীঘল বৰফমুক্ত সময়।
দাক্ষিণাত্য মালভূমিৰ ক’লা লাভা মাটি কপাহৰ বাবে বিশেষ উপযোগী।
ভৌগোলিক বিতৰণ
প্ৰধান কপাহ উৎপাদনকাৰী দেশসমূহ হ’ল—
- চীন
- ভাৰত
- আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰ
- পাকিস্তান
- ব্ৰাজিল
- ইজিপ্ত।
আমেৰিকা যুক্তৰাষ্ট্ৰৰ মিছিছিপি অঞ্চল, চীনৰ হোৱাংহো-ইয়াংছি উপত্যকা আৰু ইজিপ্তৰ নীল উপত্যকা কপাহৰ বাবে উল্লেখযোগ্য।
১২। চাহ খেতিৰ বাবে কেনে ধৰণৰ পৰিৱেশৰ প্ৰয়োজন? ইয়াৰ ভৌগোলিক বিতৰণৰ এটি আভাস দিয়া।
উত্তৰঃ চাহ এবিধ গুৰুত্বপূৰ্ণ পানীয় আৰু ৰোপণ শস্য।
চাহ খেতিৰ উপযোগী পৰিৱেশ
- উষ্ণ আৰু সেমেকা জলবায়ু
- যথেষ্ট বৰষুণ
- পানী জমা নোহোৱা এঢলীয়া ভূমি
- উৰ্বৰ ৰঙা বা অম্লীয় মাটি
- পৰ্যাপ্ত শ্ৰমশক্তি।
চাহ খেতি মূলধন আৰু প্ৰযুক্তিনিৰ্ভৰ বাণিজ্যিক কৃষি।
ভৌগোলিক বিতৰণ
প্ৰধান চাহ উৎপাদনকাৰী অঞ্চলসমূহ হ’ল—
- চীন
- ভাৰত
- শ্ৰীলংকা
- কেনিয়া
- ইন্দোনেছিয়া
- জাপান।
ভাৰতত—
- অসমৰ ব্ৰহ্মপুত্ৰ উপত্যকা
- বৰাক উপত্যকা
- দাৰ্জিলিং
- দক্ষিণ ভাৰতৰ পাহাৰীয়া অঞ্চল
চাহ খেতিৰ বাবে বিখ্যাত।
১৩। শুদ্ধকৈ মিলোৱা।
উত্তৰঃ
| ‘ক’ অংশ | ‘খ’ অংশ |
|---|---|
| চাহ | এবিধ ৰোপণ কৃষি |
| কম জনসংখ্যাৰ দেশবোৰত | বিস্তৃত কৃষি কৰা হয় |
| ঘন জনবসতিৰ দেশবোৰত | গহন কৃষি কৰা হয় |
| ঝুম খেতি | উৎপাদিকা শক্তি কম |
| কুঁহিয়াৰ | এবিধ বাণিজ্যিক শস্য |
| ধান খেতি | মৌচুমী অঞ্চলৰ প্ৰধান খেতি |
| কপাহ | এবিধ আঁহজাতীয় শস্য |
| বাণিজ্যিক কৃষি | উৎপাদিকা শক্তি বেছি |
Teacher Generate Question Answer
১। কৃষি বুলিলে কি বুজা? কৃষিক প্ৰভাৱান্বিত কৰা কাৰকবোৰৰ এটি আভাস দিয়া।
উত্তৰঃ সাধাৰণ অৰ্থত ভূমি কৰ্ষণ কৰি শস্য উৎপাদন কৰা আৰু পশুপালন কৰা কাৰ্যকে কৃষি বুলি কোৱা হয়।
কৃষি কাৰ্য প্ৰধানকৈ দুবিধ কাৰকৰ ওপৰত নিৰ্ভৰশীল:
প্ৰাকৃতিক কাৰক: ভূ-অৱয়ব (মাটিৰ ঢাল), জলবায়ু (উষ্ণতা আৰু বৃষ্টিপাত), মাটিৰ গুণাগুণ আৰু পানীৰ সুবিধা।
আৰ্থ-সামাজিক কাৰক: কৃষকৰ আৰ্থিক অৱস্থা, প্ৰযুক্তিৰ ব্যৱহাৰ, বজাৰৰ চাহিদা, যাতায়ত-পৰিবহণ ব্যৱস্থা আৰু চৰকাৰী নীতি।
২। পৃথিৱীৰ সকলো ঠাইতে কৃষি একে নোহোৱাৰ কাৰণ ব্যাখ্যা কৰা।
উত্তৰঃ পৃথিৱীৰ বিভিন্ন প্ৰান্তত প্ৰাকৃতিক আৰু আৰ্থ-সামাজিক কাৰকবোৰ ভিন্ন হোৱা বাবে কৃষি কাৰ্যও বেলেগ বেলেগ হয়।
উদাহৰণস্বৰূপে: পাহাৰীয়া অঞ্চলত মাটিৰ ঢাল বেছি হোৱা বাবে তাত যান্ত্ৰিক কৃষি কঠিন, সেয়েহে তাত ঝুম খেতি বা খোপনি খেতি কৰা হয়। আনহাতে, সাৰুৱা সমভূমি অঞ্চলত জলসিঞ্চন আৰু যন্ত্ৰৰ সহায়ত নিবিড়ভাৱে স্থায়ী কৃষি কৰা সহজ। জলবায়ুৰ তাৰতম্যৰ বাবেও কোনো ঠাইত ধান আৰু কোনো ঠাইত ঘেঁহু বা মৰাপাটৰ খেতি ভাল হয়।
৩। কৃষিক বিভিন্ন শ্ৰেণীত বিভক্ত কৰা আৰু শ্ৰেণীবিভাজনৰ ভিত্তিৰ আভাস দিয়া।
উত্তৰঃ কৃষি পদ্ধতি, স্থায়িত্ব আৰু উদ্দেশ্যৰ ওপৰত ভিত্তি কৰি কৃষিক তলত দিয়া ধৰণে ভাগ কৰিব পাৰি:
১। স্থায়িত্বৰ ভিত্তিত: (ক) স্থায়ী কৃষি (খ) স্থানান্তৰিত বা ঝুম কৃষি।
২। আকাৰৰ ভিত্তিত: (ক) বিস্তৃত কৃষি (বিশাল পথাৰ) (খ) গহন কৃষি (ক্ষুদ্ৰ পথাৰ)।
৩। উদ্দেশ্যৰ ভিত্তিত: (ক) বাণিজ্যিক কৃষি (বিক্ৰীৰ বাবে) (খ) আত্মনিৰ্ভৰশীল কৃষি (নিজা ভোগৰ বাবে)।
৪। জলবায়ুৰ ভিত্তিত: (ক) আৰ্দ্ৰ কৃষি (খ) শুষ্ক কৃষি।
৫। বিশেষ কৃষি: ৰোপণ কৃষি, উদ্যান কৃষি আৰু বজাৰকেন্দ্ৰিক কৃষি।
৪। স্থায়ী কৃষি কি? ইয়াৰ বৈশিষ্ট্য সম্বন্ধে চমুকৈ আলোচনা কৰা।
উত্তৰঃ একোখন নিৰ্দিষ্ট ঠাইত স্থায়ীভাৱে বসতি স্থাপন কৰি বছৰৰ পিছত বছৰ ধৰি একেডৰা মাটিতে কৰা কৃষিক স্থায়ী কৃষি বোলে।
বৈশিষ্ট্য:
ই মূলত সমভূমি অঞ্চলত কৰা হয়।
ইয়াত আধুনিক সঁজুলি, সাৰ আৰু জলসিঞ্চন ব্যৱহাৰ কৰা হয়।
উৎপাদনৰ হাৰ বেছি আৰু ইয়াৰ সৈতে পশুপালনো জড়িত হৈ থাকে।
৫। ঝুম কৃষিৰ এটি চমু আভাস দিয়া। ই পৰিৱেশৰ কেনেকৈ ক্ষতি কৰে?
উত্তৰঃ পাহাৰীয়া অঞ্চলৰ লোকে হাবি-বন পুৰি পৰিষ্কাৰ কৰি ২-৩ বছৰৰ বাবে যি অস্থায়ী খেতি কৰে, তাকে ঝুম কৃষি বা ঠাই সলনি কৃষি বোলে।
পৰিৱেশৰ ক্ষতি:
বনাঞ্চল ধ্বংস হোৱাৰ ফলত জৈৱ-বৈচিত্ৰ্য হ্ৰাস পায়।
পাহাৰৰ ঢালত গছ কটাৰ ফলত প্ৰবল ভূমিক্ষয় আৰু ভূমিস্খলন ঘটে।
হাবি পুৰিলে বায়ু প্ৰদূষণ হয় আৰু মাটিৰ উৰ্বৰতা দ্ৰুতগতিত কমে।
৬। বিস্তৃত কৃষি আৰু গহন কৃষিৰ এটি তুলনাত্মক চিত্ৰ দাঙি ধৰা।
| বৈশিষ্ট্য | বিস্তৃত কৃষি (Extensive) | গহন কৃষি (Intensive) |
| মাটিৰ পৰিমাণ | বিশাল কৃষিভূমি। | সীমিত বা ক্ষুদ্ৰ কৃষিভূমি। |
| জনসংখ্যা | কম জনবসতিৰ দেশত কৰা হয়। | ঘন জনবসতিৰ দেশত কৰা হয়। |
| পদ্ধতি | সম্পূৰ্ণৰূপে যন্ত্ৰ নিৰ্ভৰ। | অধিক শ্ৰম নিৰ্ভৰ। |
| উদ্দেশ্য | ৰপ্তানি বা বাণিজ্যিক। | নিজৰ পৰিয়ালৰ ভৰণ-পোষণ। |
| দেশ | আমেৰিকা, কানাডা, অষ্ট্ৰেলিয়া। | ভাৰত, বাংলাদেশ, চীন। |
৭। ৰোপণ কৃষি বুলিলে কি বুজা? ইয়াৰ বৈশিষ্ট্য লিখা।
উত্তৰঃ বাণিজ্যিক ভিত্তিত বিশাল এলেকা জুৰি বৈজ্ঞানিক পদ্ধতিৰে এবিধ নিৰ্দিষ্ট শস্যৰ উৎপাদন কৰা প্ৰক্ৰিয়াক ৰোপণ কৃষি বোলে।
বৈশিষ্ট্য:
বৃহৎ পৰিমাণৰ মূলধন বা পুঁজিৰ প্ৰয়োজন।
আধুনিক প্ৰযুক্তি আৰু কাৰখানাৰ সৈতে প্ৰত্যক্ষ সম্পৰ্ক থাকে।
ই মূলত ৰপ্তানিভিত্তিক। যেনে— চাহ, কফি, ৰবৰ আদি।
৮। নগৰীকৰণ আৰু বজাৰকেন্দ্ৰিক কৃষিৰ সম্বন্ধৰ আভাস দিয়া।
উত্তৰঃ নগৰ অঞ্চলত মানুহৰ ক্ৰয় ক্ষমতা বেছি আৰু তাত শাক-পাচলি, ফল-মূল আদিৰ চাহিদা সদায় থাকে। এই চাহিদা পূৰণৰ বাবে নগৰৰ উপকণ্ঠ অঞ্চলত যি নিবিড় কৃষি কৰা হয়, তাকে বজাৰকেন্দ্ৰিক কৃষি বোলে। উন্নত যাতায়তৰ বাবে পথাৰৰ পৰা সতেজ দ্ৰব্যসমূহ অতি কম সময়তে নগৰৰ বজাৰত যোগান ধৰিব পৰা যায়।
৯। ধান খেতিৰ বাবে কেনে পৰিৱেশৰ প্ৰয়োজন? ইয়াৰ বিতৰণ লিখা।
উত্তৰঃ ধান এবিধ প্ৰধান মৌচুমী শস্য।
পৰিৱেশ: ২৫° – ৩৫° ছেলচিয়াছ উষ্ণতা আৰু ১০০ – ২০০ চে.মি. বৃষ্টিপাতৰ প্ৰয়োজন। পলসুৱা সমতল ভূমি ইয়াৰ বাবে উৎকৃষ্ট।
বিতৰণ: চীন (বিশ্বৰ ভিতৰত প্ৰথম), ভাৰত, বাংলাদেশ, জাপান, ভিয়েটনাম আদি দেশত প্ৰচুৰ পৰিমাণে ধান উৎপাদন হয়।
১০। ঘেঁহু খেতিৰ এটি বিৱৰণ দিয়া।
উত্তৰঃ ঘেঁহু পৃথিৱীৰ নাতিশীতোষ্ণ অঞ্চলৰ প্ৰধান খাদ্য শস্য। ইয়াৰ বাবে ৫০ – ১০০ চে.মি. বৰষুণ আৰু মৃদু উষ্ণতাৰ প্ৰয়োজন। আলতীয়া আৰু বালিঅঁহীয়া মাটি ইয়াৰ বাবে উপযোগী। চীন, ভাৰত, ৰাছিয়া, আমেৰিকা আৰু কানাডা ইয়াৰ প্ৰধান উৎপাদক দেশ।
১১। কপাহ খেতিৰ গুৰুত্ব আৰু ভৌগোলিক বিতৰণ লিখা।
উত্তৰঃ কপাহ এবিধ প্ৰধান আঁহজাতীয় বাণিজ্যিক শস্য। বয়ন শিল্প কপাহৰ ওপৰত নিৰ্ভৰশীল। ইয়াৰ বাবে উষ্ণ জলবায়ু আৰু ক’লা লাভা মাটি (দাক্ষিণাত্য মালভূমিৰ দৰে) অতি উপযোগী। চীন, আমেৰিকা, ভাৰত আৰু পাকিস্তান বিশ্বৰ প্ৰধান কপাহ উৎপাদনকাৰী দেশ।
১২। চাহ খেতিৰ বাবে কেনে পৰিৱেশৰ প্ৰয়োজন? ইয়াৰ বিতৰণ লিখা।
উত্তৰঃ চাহ এবিধ ৰোপণ শস্য।
পৰিৱেশ: প্ৰচুৰ বৰষুণ কিন্তু শিপাত পানী জমা নোহোৱা এঢলীয়া পাহাৰীয়া ৰঙা মাটি চাহৰ বাবে প্ৰয়োজন।
বিতৰণ: চীন, ভাৰত (বিশেষকৈ অসম), শ্ৰীলংকা আৰু কেনিয়া চাহ উৎপাদনত আগবঢ়া। অসমৰ ব্ৰহ্মপুত্ৰ উপত্যকা চাহৰ বাবে বিশ্ববিখ্যাত।
১৩। শুদ্ধকৈ মিলোৱা:
| ‘ক’ অংশ | ‘খ’ অংশ |
| চাহ | এবিধ ৰোপণ কৃষি। |
| কম জনসংখ্যাৰ দেশবোৰত | বিস্তৃত কৃষি কৰা হয়। |
| ঘন জনবসতিৰ দেশবোৰত | গহন কৃষি কৰা হয়। |
| ঝুম খেতিৰ | উৎপাদিকা শক্তি কম। |
| কুঁহিয়াৰ | এবিধ বাণিজ্যিক শস্য। |
| ধান খেতি | মৌচুমী অঞ্চলৰ প্ৰধান খেতি। |
| কপাহ | এবিধ আঁহজাতীয় শস্য। |
| বাণিজ্যিক কৃষিৰ | উৎপাদিকা শক্তি বেছি। |
এই Post টো Update কৰাত সহায় কৰিব বিচাৰে নেকি?
ইয়াত কিবা ভুল, অসম্পূৰ্ণ তথ্য বা নতুন তথ্য থাকিলে আপুনি এটা উন্নত version প্ৰস্তুত কৰিব পাৰে। Live Post তৎক্ষণাৎ সলনি নহ'ব।
Update This Post