লাচিত ফুকন
কবিৰ চমু পৰিচয়
দেৱকান্ত বৰুৱা আধুনিক অসমীয়া কবিতাৰ এগৰাকী উল্লেখযোগ্য কবি। অসমীয়া কাব্যজগতত তেওঁ ‘দোমোজাৰ কবি’ হিচাপে পৰিচিত। পুৰণি কাব্যধাৰা আৰু আধুনিক কাব্যচেতনাৰ সন্ধিক্ষণত তেওঁৰ কবিতাই এক বিশেষ স্থান অধিকাৰ কৰিছে। তেওঁৰ কবিতাত ৰবাৰ্ট ব্ৰাউনিঙৰ নাটকীয় স্বগতোক্তিমূলক ৰচনাশৈলীৰ প্ৰভাৱ দেখা যায়।
তেওঁৰ একমাত্ৰ কাব্যপুথি ‘সাগৰ দেখিছা’। ‘আমি দুৱাৰ মুকলি কৰোঁ’ কবিতাত প্ৰথমে তেওঁৰ আধুনিক কাব্যচেতনাৰ স্পষ্ট প্ৰতিধ্বনি শুনিবলৈ পোৱা যায়। দৈনন্দিন কথিত ভাষাৰ সজীৱ প্ৰয়োগো তেওঁৰ কবিতাৰ অন্যতম বৈশিষ্ট্য।
‘লাচিত ফুকন’ কবিতাত কবিয়ে বীৰ লাচিত বৰফুকনৰ ত্যাগ, বীৰত্ব আৰু অকৃত্ৰিম স্বদেশপ্ৰেমৰ বিপৰীতে সমকালীন সমাজৰ ভুৱা দেশপ্ৰেম, ক্ষমতালোভ, ভণ্ডামি আৰু নিষ্ক্ৰিয়তাক তীব্ৰ ব্যংগৰে উন্মোচন কৰিছে।
(ক) অতি চমু প্ৰশ্নোত্তৰ
১। দেৱকান্ত বৰুৱা অসমীয়া কাব্যজগতত কি কবি হিচাপে জনাজাত?
উত্তৰঃ দেৱকান্ত বৰুৱা অসমীয়া কাব্যজগতত ‘দোমোজাৰ কবি’ হিচাপে জনাজাত।
২। দেৱকান্ত বৰুৱাৰ একমাত্ৰ কাব্যপুথিখনৰ নাম কি?
উত্তৰঃ ‘সাগৰ দেখিছা’।
৩। দেৱকান্ত বৰুৱাৰ কোনটো কবিতাত প্ৰথমে আধুনিকতাৰ প্ৰতিধ্বনি শুনা যায়?
উত্তৰঃ ‘আমি দুৱাৰ মুকলি কৰোঁ’ কবিতাত।
৪। “দেশৰ বাতৰি শুনিবানে বীৰ”— ইয়াত ‘বীৰ’ বুলি কাক কোৱা হৈছে?
উত্তৰঃ লাচিত ফুকন বা লাচিত বৰফুকনক।
৫। “নৰ শোণিতেৰে কৰিলা আৰতি দেশৰ জয়শ্ৰীৰ”— ‘জয়শ্ৰী’ মানে কি?
উত্তৰঃ ‘জয়শ্ৰী’ মানে বিজয়ৰ গৌৰৱ, সৌভাগ্য বা সন্মান।
৬। ‘দুৰ্মদ’ শব্দৰ অৰ্থ কি?
উত্তৰঃ দুৰ্দমনীয়, অতি পৰাক্ৰমী বা দুৰ্ধৰ্ষ।
৭। অসমীয়া কবিতাত দৈনন্দিন কথিত ভাষাৰ ৰূপ প্ৰয়োগ কৰা উল্লেখযোগ্য আধুনিক কবি কোন?
উত্তৰঃ দেৱকান্ত বৰুৱা।
৮। অসমীয়া কবিতাৰ ‘দুৱাৰ মুকলি কৰোঁতা’ কবি বুলি কাক কোৱা হয়?
উত্তৰঃ দেৱকান্ত বৰুৱাক।
(খ) চমু প্ৰশ্নোত্তৰ
৯। দেৱকান্ত বৰুৱাৰ কবিতাত কোনগৰাকী ইংৰাজ কবিৰ প্ৰভাৱ দেখা যায়? সেই কবিগৰাকীৰ কাব্যিক শৈলীক কি বুলি কোৱা হয়?
উত্তৰঃ দেৱকান্ত বৰুৱাৰ কবিতাত ইংৰাজ কবি ৰবাৰ্ট ব্ৰাউনিংৰ প্ৰভাৱ দেখা যায়। ব্ৰাউনিঙৰ বিশেষ কাব্যিক কৌশলক নাটকীয় স্বগতোক্তি বা Dramatic Monologue শৈলী বুলি কোৱা হয়।
১০। ইব্ৰাহিম কোন আছিল? তেওঁ কি ত্যাগৰ আদৰ্শ দেখুৱাইছিল?
উত্তৰঃ ইব্ৰাহিম বা আব্ৰাহাম বাইবেল আৰু কোৰাণত উল্লেখ থকা এগৰাকী মহান নবী। ঈশ্বৰৰ আদেশৰ প্ৰতি সম্পূৰ্ণ আনুগত্য প্ৰকাশ কৰি তেওঁ নিজৰ অতি প্ৰিয় পুত্ৰকো বলিদান দিবলৈ সাজু হৈছিল।
এই ঘটনাৰ মূল তাৎপৰ্য হৈছে— ব্যক্তিগত মায়া-মোহতকৈ আদৰ্শ আৰু কৰ্তব্যক ওপৰত স্থান দিয়াৰ মানসিকতা। কবিয়ে লাচিতৰ ত্যাগৰ সৈতে এই আদৰ্শৰ তুলনা কৰিছে।
১১। “অসমৰ এই কাম্যভূমিত চৰিছে গাধৰ পাল”— ইয়াত ‘গাধৰ পাল’ বুলি কবিয়ে কাক বুজাইছে?
উত্তৰঃ ‘গাধৰ পাল’ বুলি কবিয়ে সমকালীন সমাজৰ আত্মসচেতনতাহীন, অন্ধ অনুগামী আৰু ভুৱা দেশপ্ৰেমত মাতাল লোকসকলক ব্যংগাত্মকভাৱে বুজাইছে।
এইসকল লোকে নিজৰ বুদ্ধি-বিবেচনা ব্যৱহাৰ নকৰি ক্ষমতাশালী বা স্বাৰ্থান্বেষী নেতাৰ কথামতে চলে। লাচিতৰ দৰে বীৰৰ বংশধৰ হৈও তেওঁলোকৰ মাজত সাহস, আত্মমৰ্যাদা আৰু দেশৰ প্ৰতি দায়বদ্ধতা নাই। এই বৈপৰীত্য প্ৰকাশ কৰিবলৈ কবিয়ে ‘গাধৰ পাল’ উপমা ব্যৱহাৰ কৰিছে।
১২। “হে অসমৰ ত্যাগৰ মূৰ্তি! মাতুল-ঘাতক-নবী”— ইয়াত কাক আৰু কিয় এইদৰে কোৱা হৈছে?
উত্তৰঃ ইয়াত লাচিত ফুকনক ‘মাতুল-ঘাতক’ বুলি কোৱা হৈছে।
দেশৰ সুৰক্ষা আৰু কৰ্তব্য পালনত গাফিলতি সহ্য নকৰি লাচিতে নিজৰ মোমায়েককো কঠোৰ শাস্তি দিয়াৰ ঐতিহ্যবাহী কাহিনী অসমীয়াৰ মাজত প্ৰচলিত। কবিয়ে এই ঘটনাক ব্যক্তিগত সম্পৰ্কতকৈ দেশৰ স্বাৰ্থক ওপৰত স্থান দিয়াৰ চূড়ান্ত ত্যাগৰ প্ৰতীক হিচাপে ব্যৱহাৰ কৰিছে।
১৩। দেশ-জননীৰ পূজাৰ কেনে আয়োজন দেখি “মুক্তি পলাল” বুলি কবিয়ে কৈছে?
উত্তৰঃ কবিয়ে ভুৱা আৰু বাহ্যিক দেশপ্ৰেমৰ আয়োজন দেখি “মুক্তি পলাল” বুলি কৈছে।
মন্দিৰত শংখ-ঘণ্টাৰ ঠাইত পিয়ানো, চাকিৰ ঠাইত মমবাতি, মুখে মুখে দেশপ্ৰেমৰ কথা, কিন্তু বাস্তৱত দেশৰ দুখীয়া-দুৰ্দশাগ্ৰস্ত মানুহৰ প্ৰতি কোনো দায়বদ্ধতা নাই—এই কৃত্ৰিম আৰু অনুকৰণপ্ৰিয় আয়োজনক কবিয়ে তীব্ৰ ব্যংগ কৰিছে। এনে অভিনয়ধৰ্মী দেশপূজাৰে প্ৰকৃত মুক্তি আহিব নোৱাৰে বুলিয়েই তেওঁ “মুক্তি পলাল” বুলি কৈছে।
(গ) দীঘল প্ৰশ্নোত্তৰ
১৪। ‘লাচিত ফুকন’ কবিতাটিত কেনেধৰণৰ চিন্তা আৰু কৰ্মই সমাজ-ব্যৱস্থা সোলোক-ঢোলোক কৰিছে বুলি কোৱা হৈছে?
উত্তৰঃ ‘লাচিত ফুকন’ কবিতাত কবি দেৱকান্ত বৰুৱাই সমকালীন সমাজত প্ৰচলিত ভুৱা স্বদেশপ্ৰেম, ক্ষমতালোভ, অন্ধ অনুকৰণ, নিষ্ক্ৰিয়তা আৰু অৰ্থহীন তৰ্ক-বিতৰ্কক সমাজ-ব্যৱস্থা সোলোক-ঢোলোক কৰাৰ মূল কাৰণ হিচাপে দেখুৱাইছে।
লাচিত ফুকন আছিল কৰ্তব্যনিষ্ঠা, বীৰত্ব আৰু আত্মত্যাগৰ প্ৰতীক। দেশৰ স্বাৰ্থত তেওঁ ব্যক্তিগত সম্পৰ্ককো গুৰুত্ব নিদিলে। কিন্তু কবিৰ সময়ৰ বহু তথাকথিত দেশপ্ৰেমিকৰ দেশসেৱা মুখৰ কথাত সীমাবদ্ধ। তেওঁলোকে আকাশ কঁপোৱা বক্তৃতা দিয়ে, দেশৰ মুক্তিৰ নামত বাহ্যিক আড়ম্বৰ কৰে, কিন্তু বাস্তৱৰ গভীৰ সমস্যাবোৰ সমাধান কৰিবলৈ কোনো পদক্ষেপ নলয়।
দেশৰ বহু মানুহ অনাহাৰত, দৰিদ্ৰতাত আৰু বঞ্চনাত ভুগি থকাৰ সময়তো তেওঁলোক তুচ্ছ বিষয়, ধৰ্মীয় আচাৰ-বিধি আৰু অৰ্থহীন তৰ্কত ব্যস্ত। বিদেশৰ উন্নতি বা সমাজ-পৰিৱৰ্তনৰ পৰা শিক্ষা লোৱাৰ সলনি অন্ধ অনুকৰণেৰে নিজৰ সংস্কৃতি আৰু আত্মপৰিচয়কো বিস্মৃত কৰে।
আনহাতে একাংশ নেতা লোকেল ব’ৰ্ডৰ সদস্যপদ, এছেম্বলী বা মন্ত্ৰিত্ব লাভকেই দেশসেৱাৰ লক্ষ্য হিচাপে গ্ৰহণ কৰে। ব্যক্তিগত ক্ষমতা আৰু পদ লাভৰ স্বাৰ্থত দেশপ্ৰেমৰ ভাও ধৰা এই মানসিকতাই সমাজত সত্যিকাৰ দেশসেৱাৰ পথ ৰুদ্ধ কৰে।
এইদৰে ভণ্ডামি, অকৰ্মণ্যতা, স্বাৰ্থপৰতা, অন্ধ অনুকৰণ আৰু দায়িত্বহীন চিন্তা-কৰ্মৰ ফলতেই সমাজ-ব্যৱস্থা টলমল হৈ পৰিছে বুলি কবিয়ে তীব্ৰ আক্ষেপ প্ৰকাশ কৰিছে।
১৫। ‘লাচিত ফুকন’ কবিতাটিত কবিয়ে কেনেধৰণৰ দেশপ্ৰেমক ভুৱা দেশপ্ৰেম বুলি কৈছে?
উত্তৰঃ ‘লাচিত ফুকন’ কবিতাত কবিয়ে কথাত ডাঙৰ কিন্তু কৰ্মত শূন্য, ব্যক্তিগত স্বাৰ্থসিদ্ধিমুখী আৰু বাহ্যিক আড়ম্বৰনির্ভৰ দেশপ্ৰেমক ভুৱা দেশপ্ৰেম বুলি অভিহিত কৰিছে।
লাচিতৰ দেশপ্ৰেম আছিল ত্যাগ, কৰ্তব্য আৰু সাহসৰ ওপৰত প্ৰতিষ্ঠিত। দেশৰ সুৰক্ষা তেওঁৰ বাবে ব্যক্তিগত স্বাৰ্থ আৰু আত্মীয়তাৰ ওপৰতো আছিল। তাৰ বিপৰীতে কবিৰ সমকালীন তথাকথিত দেশপ্ৰেমিকসকলে মুখে দেশৰ কথা কয় যদিও তেওঁলোকৰ লক্ষ্য ক্ষমতা, পদ আৰু প্ৰতিপত্তি লাভ কৰা।
তেওঁলোকে বক্তৃতাৰে আকাশ কঁপায়, বাহ্যিকভাৱে বিপ্লৱৰ অভিনয় কৰে, দেশমাতৃৰ পূজাৰ নামত পিয়ানো-মমবাতিৰ আড়ম্বৰ কৰে; কিন্তু দেশৰ সাধাৰণ মানুহৰ দুখ-কষ্টৰ প্ৰতি তেওঁলোক উদাসীন। সমাজৰ মূল সমস্যা এৰি তুচ্ছ আচাৰ-বিচাৰ আৰু অৰ্থহীন তৰ্কত সময় নষ্ট কৰে।
লোকেল ব’ৰ্ডৰ সদস্যপদ, এছেম্বলী বা মন্ত্ৰিত্বৰ পদ লাভ কৰাকেই দেশসেৱাৰ সফলতা বুলি ধৰা আৰু নিজৰ লাভৰ বাবে দেশপ্ৰেমৰ নাম ব্যৱহাৰ কৰাই ভুৱা স্বদেশপ্ৰেম।
সেয়ে কবিৰ মতে দেশপ্ৰেম মুখৰ ঘোষণা নহয়; দেশৰ স্বাৰ্থত ত্যাগ, কৰ্ম, সততা আৰু সাহস দেখুৱাব পৰাটোৱেই প্ৰকৃত দেশপ্ৰেম।
১৬। ‘লাচিত ফুকন’ কবিতাটোত কবিয়ে “দেশৰ বাতৰি শুনিবানে বীৰ” বুলি কৈ কি কি বাতৰি দিছে?
উত্তৰঃ কবিয়ে লাচিত ফুকনক সম্বোধন কৰি তেওঁৰ গৌৰৱময় অসমৰ বৰ্তমান অৱস্থাৰ এক বিষাদময় বাতৰি শুনাইছে।
কবিৰ মতে লাচিতৰ দেশত এতিয়া লাচিতসদৃশ সাহসী, আত্মত্যাগী আৰু কৰ্তব্যনিষ্ঠ লোকৰ অভাৱ দেখা দিছে। বহু লোক আত্মমৰ্যাদা আৰু স্বাধীন চিন্তা হেৰুৱাই ক্ষমতাশালী মানুহৰ পিছে অন্ধভাৱে চলিছে। কবিয়ে তেওঁলোকক ‘গাধৰ পাল’ বুলি ব্যংগ কৰিছে।
দেশপ্ৰেমৰ নামত ভণ্ডামি বৃদ্ধি পাইছে। বক্তৃতা, শ্লোগান, ভুৱা ৰণছালি আৰু বাহ্যিক আয়োজনেই যেন দেশসেৱাৰ পৰিচয় হৈ পৰিছে। মন্দিৰত পিয়ানো বজোৱা, মমবাতি জ্বলাই দেশ-জননীৰ পূজা কৰা আদি অন্ধ অনুকৰণে স্বকীয় সংস্কৃতিকো বিপন্ন কৰিছে।
আনফালে দেশৰ বহু মানুহে খাদ্য নাপাই কষ্টত দিন কটায়; কিন্তু তথাকথিত দেশহিতৈষীসকল তুচ্ছ বিতৰ্ক, আচাৰ-বিধি আৰু ব্যক্তিগত স্বাৰ্থত ব্যস্ত। ক্ষমতা, লোকেল ব’ৰ্ড, এছেম্বলী আৰু মন্ত্ৰিত্ব লাভ কৰাটোৱেই বহুজনৰ দেশপ্ৰেমৰ লক্ষ্য হৈ পৰিছে।
তথাপিও কবি সম্পূৰ্ণ নিৰাশ নহয়। তেওঁৰ বিশ্বাস— সমাজত এতিয়াও এনে যুৱক আছে যিসকলে দেশৰ দুৰ্দশাত ব্যথিত হয় আৰু লাচিতৰ আদৰ্শৰ অপেক্ষাত আছে। সেয়ে কবিয়ে যেন বীৰ লাচিতক পুনৰ আহ্বান জনাই নতুন প্ৰজন্মক সাহস, ত্যাগ আৰু সত্যিকাৰ দেশপ্ৰেমৰ মন্ত্ৰেৰে জাগ্ৰত কৰিবলৈ অনুৰোধ কৰিছে।
১৭। ‘লাচিত ফুকন’ কবিতাটিৰ মাজেৰে কবিৰ স্বদেশপ্ৰেম কিদৰে পৰিস্ফুট হৈছে?
উত্তৰঃ ‘লাচিত ফুকন’ কবিতাটোত কবি দেৱকান্ত বৰুৱাৰ গভীৰ স্বদেশপ্ৰেম আৰু জাতিৰ ভৱিষ্যৎ সম্বন্ধে উদ্বিগ্ন মন স্পষ্টভাৱে প্ৰকাশ পাইছে।
কবিয়ে প্ৰথমে অসমৰ গৌৰৱময় অতীতৰ প্ৰতীক লাচিত ফুকনৰ বীৰত্ব, ত্যাগ আৰু কৰ্তব্যনিষ্ঠা স্মৰণ কৰিছে। লাচিতৰ বাবে দেশৰ স্বাধীনতা আছিল ব্যক্তিগত সুখ, স্বাৰ্থ আৰু আত্মীয়তাতকৈও অধিক মূল্যবান। দেশৰ হকে নিজৰ আত্মীয়কো কঠোৰ শাস্তি দিবলৈ তেওঁ পিছপা হোৱা নাছিল।
এই মহান আদৰ্শৰ বিপৰীতে কবিয়ে সমকালীন অসমৰ দুৰৱস্থা দেখিছে। মানুহে আত্মমৰ্যাদা হেৰুৱাইছে, নেতাসকলে ক্ষমতাৰ বাবে দেশপ্ৰেমৰ ভাও ধৰিছে, সমাজ তুচ্ছ তৰ্ক আৰু অন্ধ অনুকৰণত ব্যস্ত। দেশৰ প্ৰকৃত সমস্যা, দাৰিদ্ৰ্য আৰু অনাহাৰৰ প্ৰতি উদাসীনতা কবিক গভীৰভাৱে ব্যথিত কৰিছে।
কবিৰ ব্যংগৰ অন্তৰালত দেশৰ প্ৰতি গভীৰ মমতা আছে। দেশৰ অধঃপতন দেখিয়েই তেওঁ ক্ষুব্ধ; জাতিৰ গৌৰৱ পুনৰুদ্ধাৰ কৰিব বিচাৰিয়েই তেওঁ লাচিতৰ আদৰ্শক আহ্বান কৰিছে।
তেওঁ আশা কৰে যে লাচিতৰ বীৰত্ব, আত্মত্যাগ আৰু দেশপ্ৰেমে নতুন প্ৰজন্মক পুনৰ জাগ্ৰত কৰিব। এই আক্ষেপ, ক্ষোভ, আশা আৰু জাতিক পুনৰ গঢ়ি তোলাৰ আকাঙ্ক্ষাৰ মাজেৰেই কবিৰ অকৃত্ৰিম স্বদেশপ্ৰেম পৰিস্ফুট হৈছে।
প্ৰসংগ-সংগতি দৰ্শাই ব্যাখ্যা কৰা
১৮।
“বক্তৃতা দি আকাশ কঁপাই, চিঞৰত টেঁটু ফালি,
বাঁহৰ কামীত চূণ সানি লৈ ধৰোঁ আমি ৰণছালি।”
উত্তৰঃ
প্ৰসংগঃ উদ্ধৃত কবিতাফাঁকি দেৱকান্ত বৰুৱাৰ ‘লাচিত ফুকন’ কবিতাৰ পৰা লোৱা হৈছে। সমকালীন ভুৱা দেশপ্ৰেমিকসকলৰ কথা আৰু কামৰ মাজত থকা গভীৰ ব্যৱধান দেখুৱাবলৈ কবিয়ে এই পংক্তিকেইটা ব্যৱহাৰ কৰিছে।
ব্যাখ্যাঃ কবিৰ মতে বৰ্তমানৰ বহু তথাকথিত দেশপ্ৰেমিক বীৰত্ব আৰু দেশসেৱাৰ কথা মুখে বহুত কয়। তেওঁলোকে ডাঙৰ ডাঙৰ বক্তৃতা দিয়ে, চিঞৰি আকাশ-বতাহ কঁপায় আৰু নিজকে বিপ্লৱী বুলি দেখুৱাব বিচাৰে।
কিন্তু বাস্তৱ কৰ্মৰ সময়ত তেওঁলোকৰ সাহস আৰু দেশপ্ৰেমৰ ফোপোলা স্বৰূপ প্ৰকাশ পায়। ‘বাঁহৰ কামীত চূণ সানি’ ৰণছালি ধৰা কথাটোৱে শিশুৰ খেল-যুদ্ধৰ দৰে নকল বীৰত্বক বুজাইছে। তেওঁলোকৰ যুদ্ধ সঁচা যুদ্ধ নহয়; সেয়া কেৱল অভিনয়।
লাচিত ফুকনে তৰোৱাল হাতেৰে দেশ ৰক্ষা কৰিছিল, নিজৰ জীৱন আৰু আত্মীয়তাৰ মোহ ত্যাগ কৰিছিল। কিন্তু আধুনিক ভুৱা দেশপ্ৰেমিকে কথাৰ ফুলজাৰি আৰু অভিনয়ৰ জৰিয়তে দেশসেৱা কৰা বুলি ভাবি লয়।
এইদৰে কবিয়ে ব্যংগাত্মক ভাষাৰে দেখুৱাইছে যে কথাৰ বীৰত্বৰ কোনো মূল্য নাই; প্ৰকৃত দেশপ্ৰেম কৰ্ম, ত্যাগ আৰু সাহসতহে প্ৰকাশ পায়।
অতিৰিক্ত গুৰুত্বপূৰ্ণ প্ৰশ্নোত্তৰ
১৯। ‘লাচিত ফুকন’ কবিতাটোৰ মূলভাব লিখা।
উত্তৰঃ ‘লাচিত ফুকন’ কবিতাটোৰ মূলভাব হৈছে লাচিত বৰফুকনৰ প্ৰকৃত দেশপ্ৰেম, বীৰত্ব আৰু আত্মত্যাগৰ আদৰ্শৰ বিপৰীতে সমকালীন সমাজৰ ভুৱা স্বদেশপ্ৰেম আৰু ভণ্ডামিক উন্মোচন কৰা।
কবিয়ে লাচিতৰ গৌৰৱময় অতীত স্মৰণ কৰি বৰ্তমান সমাজৰ আত্মবিস্মৃতি, অন্ধ অনুকৰণ, ক্ষমতালোভ, তুচ্ছ তৰ্ক, বক্তৃতাসৰ্বস্বতা আৰু দায়িত্বহীনতাক ব্যংগ কৰিছে। একে সময়তে তেওঁ নতুন প্ৰজন্মক লাচিতৰ আদৰ্শেৰে জাগ্ৰত হ’বলৈ আহ্বান জনাইছে।
২০। লাচিত ফুকনক কবিয়ে ‘ত্যাগৰ মূৰ্তি’ বুলি কিয় কৈছে?
উত্তৰঃ লাচিত ফুকনে দেশৰ স্বাধীনতা আৰু সুৰক্ষাক ব্যক্তিগত সম্পৰ্ক আৰু মায়া-মোহৰ ওপৰত স্থান দিছিল। কৰ্তব্যৰ ক্ষেত্ৰত তেওঁ কোনো আপোচ কৰা নাছিল। নিজৰ ঘনিষ্ঠ আত্মীয়কো কৰ্তব্যত গাফিলতি কৰাৰ বাবে কঠোৰ শাস্তি দিয়াৰ প্ৰচলিত কাহিনীয়ে তেওঁৰ এই মানসিকতাক প্ৰকাশ কৰে।
সেয়ে দেশৰ হকে ব্যক্তিগত স্বাৰ্থ ত্যাগ কৰিব পৰা লাচিতক কবিয়ে ‘ত্যাগৰ মূৰ্তি’ বুলি অভিহিত কৰিছে।
২১। ‘মোমাই কটা গড়’ কি কথাৰ প্ৰতীক?
উত্তৰঃ ‘মোমাই কটা গড়’ লাচিত ফুকনৰ কঠোৰ কৰ্তব্যনিষ্ঠা, অদম্য দেশপ্ৰেম আৰু দেশৰ স্বাৰ্থত ব্যক্তিগত মায়া-মোহ বিসৰ্জন দিয়াৰ প্ৰতীক।
২২। কবিয়ে লাচিতৰ আদৰ্শ পুনৰ প্ৰয়োজন বুলি কিয় অনুভৱ কৰিছে?
উত্তৰঃ কবিৰ মতে সমাজত ভুৱা দেশপ্ৰেম, ব্যক্তিস্বাৰ্থ, ক্ষমতালোভ, অন্ধ অনুকৰণ আৰু অকৰ্মণ্যতা বৃদ্ধি পাইছে। এনে সময়ত জাতিক পুনৰ সাহসী, কৰ্তব্যনিষ্ঠ আৰু আত্মমৰ্যাদাসম্পন্ন কৰি তুলিবলৈ লাচিতৰ ত্যাগ, বীৰত্ব আৰু নিঃস্বাৰ্থ স্বদেশপ্ৰেমৰ আদৰ্শৰ প্ৰয়োজন।
২৩। ‘লাচিত ফুকন’ কবিতাত ব্যংগৰ ভূমিকা কি?
উত্তৰঃ কবিতাটোত ব্যংগৰ জৰিয়তে কবিয়ে ভুৱা দেশপ্ৰেমিক, ক্ষমতালোভী নেতা, অন্ধ অনুকৰণকাৰী আৰু বক্তৃতাসৰ্বস্ব সমাজক তীব্ৰ সমালোচনা কৰিছে।
‘গাধৰ পাল’, ‘বক্তৃতা দি আকাশ কঁপাই’, ‘বাঁহৰ কামীত চূণ সানি’ আদি প্ৰকাশে কবিতাটোৰ ব্যংগাত্মক শক্তি বৃদ্ধি কৰিছে। এই ব্যংগৰ উদ্দেশ্য কেৱল উপহাস নহয়; সমাজক নিজৰ দুৰ্বলতা চিনি সজাগ কৰা।
শব্দাৰ্থ
| শব্দ | অৰ্থ |
|---|---|
| দোমোজা | দুটা যুগ বা ধাৰাৰ সন্ধিক্ষণ |
| দুৰ্মদ | দুৰ্দমনীয়, অতি পৰাক্ৰমী |
| শোণিত | তেজ |
| জয়শ্ৰী | বিজয়ৰ গৌৰৱ বা সৌভাগ্য |
| মাতুল | মোমায়েক |
| নবী | ঈশ্বৰৰ বাণী বহনকাৰী দূত |
| নকল-নবীছ | অনুকৰণকাৰী, নিজস্বতা নথকা |
| স্বদেশানুৰাগ | নিজৰ দেশৰ প্ৰতি গভীৰ প্ৰেম |
| ৰণছালি | যুদ্ধৰ ভাও বা যুদ্ধৰ আয়োজন |
| কুপমণ্ডূকতা | সংকীৰ্ণ দৃষ্টিভংগী |
| আৰতি | পূজাৰ এক অনুষ্ঠান |
| জননী | মাতৃ |
| প্ৰভুত্ববাদী | আধিপত্য বিস্তাৰ কৰিব বিচৰা |
| আত্মবিস্মৃতি | নিজৰ পৰিচয় পাহৰি যোৱা |
| অকৰ্মণ্য | কৰ্মত অক্ষম বা নিষ্ক্ৰিয় |
MCQ — বহু বিকল্পধৰ্মী প্ৰশ্ন
১। দেৱকান্ত বৰুৱা অসমীয়া কাব্যজগতত কি নামেৰে জনাজাত?
(ক) বিদ্ৰোহী কবি
(খ) দোমোজাৰ কবি
(গ) বনফুলৰ কবি
(ঘ) বিপ্লৱী কবি
উত্তৰঃ (খ) দোমোজাৰ কবি
২। দেৱকান্ত বৰুৱাৰ একমাত্ৰ কাব্যপুথি কোনখন?
(ক) মন-ময়ূৰী
(খ) সাগৰ দেখিছা
(গ) বালিছন্দা
(ঘ) পছোৱাৰ ডাক
উত্তৰঃ (খ) সাগৰ দেখিছা
৩। কোনটো কবিতাত দেৱকান্ত বৰুৱাৰ আধুনিকতাৰ প্ৰথম প্ৰতিধ্বনি শুনা যায়?
(ক) আমি দুৱাৰ মুকলি কৰোঁ
(খ) লাচিত ফুকন
(গ) সাগৰ দেখিছা
(ঘ) ৰাজপথ
উত্তৰঃ (ক) আমি দুৱাৰ মুকলি কৰোঁ
৪। “দেশৰ বাতৰি শুনিবানে বীৰ”— ইয়াত ‘বীৰ’ কোন?
(ক) চিলাৰায়
(খ) লাচিত ফুকন
(গ) গদাধৰ সিংহ
(ঘ) সুকাফা
উত্তৰঃ (খ) লাচিত ফুকন
৫। ‘শোণিত’ শব্দৰ অৰ্থ কি?
(ক) তেজ
(খ) গৌৰৱ
(গ) যুদ্ধ
(ঘ) দেশ
উত্তৰঃ (ক) তেজ
৬। ‘জয়শ্ৰী’ মানে কি?
(ক) দুখ
(খ) পৰাজয়
(গ) বিজয়ৰ গৌৰৱ
(ঘ) যুদ্ধৰ আহ্বান
উত্তৰঃ (গ) বিজয়ৰ গৌৰৱ
৭। দেৱকান্ত বৰুৱাৰ কবিতাত কোন ইংৰাজ কবিৰ প্ৰভাৱ দেখা যায়?
(ক) জন কীটছ
(খ) ৱৰ্ডছৱৰ্থ
(গ) ৰবাৰ্ট ব্ৰাউনিং
(ঘ) শ্বেলী
উত্তৰঃ (গ) ৰবাৰ্ট ব্ৰাউনিং
৮। ৰবাৰ্ট ব্ৰাউনিঙৰ বিশেষ কাব্যিক শৈলী কি?
(ক) নাটকীয় স্বগতোক্তি
(খ) গীতিধৰ্মী শৈলী
(গ) মহাকাব্যিক শৈলী
(ঘ) ব্যংগ-গদ্য
উত্তৰঃ (ক) নাটকীয় স্বগতোক্তি
৯। ইব্ৰাহিম কোন আছিল?
(ক) সেনাপতি
(খ) নবী
(গ) কবি
(ঘ) ৰজা
উত্তৰঃ (খ) নবী
১০। কবিয়ে ‘গাধৰ পাল’ বুলি কাক ব্যংগ কৰিছে?
(ক) কৃষকসকলক
(খ) আত্মসচেতনতাহীন অন্ধ অনুগামীসকলক
(গ) সৈনিকসকলক
(ঘ) শিক্ষিতসকলক
উত্তৰঃ (খ) আত্মসচেতনতাহীন অন্ধ অনুগামীসকলক
১১। লাচিত ফুকনক কবিয়ে কি ৰূপে দেখুৱাইছে?
(ক) ধনী ব্যক্তি
(খ) ত্যাগ আৰু বীৰত্বৰ প্ৰতীক
(গ) কবি
(ঘ) পণ্ডিত
উত্তৰঃ (খ) ত্যাগ আৰু বীৰত্বৰ প্ৰতীক
১২। ‘মাতুল’ মানে কি?
(ক) দেউতাক
(খ) মোমায়েক
(গ) ককায়েক
(ঘ) ভাই
উত্তৰঃ (খ) মোমায়েক
১৩। ‘বক্তৃতা দি আকাশ কঁপাই’ কথাষাৰে কাক ব্যংগ কৰিছে?
(ক) প্ৰকৃত দেশপ্ৰেমিকক
(খ) বক্তৃতাসৰ্বস্ব ভুৱা দেশপ্ৰেমিকক
(গ) সৈনিকক
(ঘ) কবিক
উত্তৰঃ (খ) বক্তৃতাসৰ্বস্ব ভুৱা দেশপ্ৰেমিকক
১৪। ‘বাঁহৰ কামীত চূণ সানি’ কি বুজাইছে?
(ক) প্ৰকৃত যুদ্ধ
(খ) নকল যুদ্ধৰ অভিনয়
(গ) কৃষিকাৰ্য
(ঘ) পূজা
উত্তৰঃ (খ) নকল যুদ্ধৰ অভিনয়
১৫। কবিৰ মতে ভুৱা দেশপ্ৰেমিকৰ প্ৰধান লক্ষ্য কি?
(ক) আত্মত্যাগ
(খ) ক্ষমতা আৰু পদ লাভ
(গ) যুদ্ধ কৰা
(ঘ) শিক্ষা বিস্তাৰ
উত্তৰঃ (খ) ক্ষমতা আৰু পদ লাভ
১৬। লাচিতৰ দেশপ্ৰেমৰ মূল বৈশিষ্ট্য কি?
(ক) বক্তৃতা
(খ) ত্যাগ আৰু কৰ্তব্যনিষ্ঠা
(গ) সম্পদ
(ঘ) বিদেশ অনুকৰণ
উত্তৰঃ (খ) ত্যাগ আৰু কৰ্তব্যনিষ্ঠা
১৭। ‘নকল-নবীছ’ মানে কি?
(ক) মৌলিক স্ৰষ্টা
(খ) অনুকৰণকাৰী
(গ) বীৰ সৈনিক
(ঘ) নবী
উত্তৰঃ (খ) অনুকৰণকাৰী
১৮। কবিতাটোৰ মূল লক্ষ্য কি?
(ক) প্ৰকৃতি বৰ্ণনা
(খ) ভুৱা দেশপ্ৰেমৰ সমালোচনা আৰু প্ৰকৃত দেশপ্ৰেমৰ আহ্বান
(গ) প্ৰেম প্ৰকাশ
(ঘ) ধৰ্মীয় শিক্ষা
উত্তৰঃ (খ) ভুৱা দেশপ্ৰেমৰ সমালোচনা আৰু প্ৰকৃত দেশপ্ৰেমৰ আহ্বান
১৯। ‘মোমাই কটা গড়’ কিহৰ প্ৰতীক?
(ক) লাচিতৰ কৰ্তব্যনিষ্ঠা
(খ) বিলাসিতা
(গ) সাহিত্য
(ঘ) বাণিজ্য
উত্তৰঃ (ক) লাচিতৰ কৰ্তব্যনিষ্ঠা
২০। ‘লাচিত ফুকন’ কবিতাৰ প্ৰধান সুৰ কি?
(ক) হাস্য
(খ) প্ৰকৃতি-প্ৰীতি
(গ) স্বদেশপ্ৰেম আৰু ব্যংগ
(ঘ) ভক্তি
উত্তৰঃ (গ) স্বদেশপ্ৰেম আৰু ব্যংগ
Teacher Generate Question Answer
ক) অতি চমু প্ৰশ্নঃ
১। দেৱকান্ত বৰুৱা অসমীয়া কাব্য জগতত কি কবি হিচাপে জনাজাত?
উত্তৰঃ দেৱকান্ত বৰুৱা অসমীয়া কাব্য জগতত দোমোজা কবি হিচাপে খ্য়াত বা জনাজাত।
২। দেৱকান্ত বৰুৱাৰ একমাত্ৰ কাব্যপুথিখনৰ নাম কি?
উত্তৰঃ দেৱকান্ত বৰুৱাৰ একমাত্ৰ কাব্য়পুথিখনৰ নাম হল- ‘সাগৰ দেখিছা’।
৩। দেৱকান্ত বৰুৱাৰ কোনটো কবিতাত প্ৰথমে আধুনিকতাৰ প্ৰতিধ্বনি শুনা যায়?
উত্তৰঃ দেৱকান্ত বৰুৱাৰ ‘আমি দুৱাৰ মুকলি কৰোঁ’ কবিতাটোত প্ৰথম আধুনিকতাৰ প্ৰতিধ্বনি শুনা যায়।
৪। “দেশৰ বাতৰি শুনিবানে বীৰ” – ইয়াত বীৰ বুলি কাৰ কথা কোৱা হৈছে?
উত্তৰঃ প্ৰশ্নোক্ত বাক্য় শাৰীত বীৰ বুলি লাচিত ফুকনক কোৱা হৈছে।
৫। “নৰ শোণিতেৰে কৰিলা আৰতি দেশৰ জয়শ্ৰীৰ” – জয়শ্ৰী মানে কি?
উত্তৰঃ প্ৰশ্নোক্ত বাক্য়শাৰীত ‘জয়শ্রী’ মানে শক্ৰক পৰাজয় কৰাৰ পৰা হােৱা সৌভাগ্য বা সন্মান।
খ) চমু প্ৰশ্নঃ
১। দেৱকান্ত বৰুৱাৰ কবিতাত কোন গৰাকী ইংৰাজ কবিৰ কবিতাৰ প্ৰভাৱ দেখা যায়? সেই ইংৰাজ কবি গৰাকীৰ কাব্যিক শৈলীক কি শৈলী বুলি কোৱা হয়?
উত্তৰঃ দেৱকান্ত বৰুৱাৰ কবিতাত ইংৰাজী কবি ৰববাৰ্ত ব্ৰাউনিং ৰ কবিতাৰ প্ৰভাৱ দেখা যায়। ৰবাৰ্ত ব্ৰাউনিংৰ কাব্য়িক শৈলীক স্বৰ্গতোক্তিৰ শৈলী বুলি কোৱা হয়।
২। ইব্ৰাহিম কোন আছিল? তেওঁ কি বীৰত্ব প্ৰদৰ্শন কৰিছিল?
উত্তৰঃ ইব্রাহিম (আব্রাহাম) হ’ল বাইবেল আৰু কোৰাণত উল্লেখ থকা এগৰাকী ঈশ্বৰৰ দূত। ঈশ্বৰে সপােনত দিয়া নির্দেশমতে তেওঁ নিজ পুত্র ইছমাইলক কোৰবাণি দিছিল। অৱশ্যে ঈশ্বৰে ইব্রাহিমৰ ত্যাগৰ পৰীক্ষাহে লৈছিল। গতিকে ইছমাইলৰ মৃত্যু নহৈ বলিদানৰ স্থানত এটা ভেৰাৰ মৃতদেহ দেখা গৈছিল।
৩। ‘অসমৰ এই কাম্যভূমিত চৰিছে গাধৰ পাল’ -ইয়াত গাধৰ পাল বুলি কবিয়ে কাক বুজাইছে?
উত্তৰঃ উপৰোক্ত বাক্যফাঁকিৰ জৰিয়তে কবিয়ে অসমত বাস কৰা নিৰ্বলী জনসাধাৰণৰ দুখজনক অৱস্থাক প্ৰকাশ কৰিছে। অসমত হসবাস কৰা বৰ্তমানৰ লোকসকলে যেন নিজৰ আত্মবল, বিচাৰ-বিবেচনা আৰু আবেগ-অনুভূতি সকলো হেৰাই পেলাইছে। তেওঁলোক এতিয়া ক্ষমতালোভী আৰু প্ৰভুত্ববাদী লোকসকলৰ কথামতে নিৰ্বিচাৰে উঠা-বহা কৰে। যিসকলৰ পূৰ্বপুৰুষ সিংহসদৃশ সাহসী লোক আছিল, সেইসকলৰ সন্তান আজি গাধৰ দৰে হৈ পৰিছে। নিজৰ জননীসদৃশ আই মাতৃ অসমীৰ কল্যাণৰ বাবে যেন তেওঁলোকৰ একোৱেই কৰণীয় নাথাকে।
৪। ‘হে অসমৰ ত্যাগৰ মূৰ্তি! মাতুল-ঘাতক-নবী’- ইয়াত কাক কিয় মাতুল ঘাতক নবী বুলি কোৱা হৈছে?
উত্তৰঃ ইয়াত লাচিত ফুকনক মাতুলঘাতক বীৰ বুলি অভিহিত কৰা হৈছে। তেওঁ দেশৰ স্বাধীনতা আৰু স্বাভিমান অক্ষুণ্ণ ৰখাৰ উদ্দেশ্যে তেওঁ নিজৰ মোমায়েকৰ জীৱনকো বলিদান দিবলৈ এক কুণ্ঠাবোধ কৰা নাছিল।
৫। দেশ জননীৰ পূজাৰ কেনে আয়োজন দেখি ‘মুক্তি পলাল’ বুলি কবিয়ে কৈছে?
উত্তৰঃ দেশ জননীৰ পূজাৰ অদ্ভূদ আয়োজন দেখি ‘মুক্তি পলাল’ ববুলি কবিয়ে কৈছে।
গ) দীঘল প্ৰশ্নঃ
১। ‘লাচিত ফুকন’ কবিতাটিত কেনেধৰণৰ চিন্তা কৰ্মই সমাজ ব্যৱস্থা সোলোক-ঢোলোক কৰিছে বুলি কোৱা হৈছে ?
উত্তৰঃ “লাচিত ফুকন” কবিতাটিৰ জৰিয়তে কবিয়ে সমসাময়িক সমাজৰ বৰমূৰীয়া শ্ৰেণীৰ ভুৱা স্বদেশপ্ৰেমৰ তীব্ৰ সমালোচনা কৰিছে। এই ভুৱা স্বদেশপ্ৰেমে দেশৰ অৱস্থা সোলক-ঢোলক কৰি তোলাত কবিক গভীৰভাৱে ব্যতিব্যস্ত আৰু উৎকণ্ঠিত কৰি তুলিছে। কবিয়ে অসমৰ গৌৰৱময় বীৰ লাচিত বৰফুকনৰ দেশপ্ৰেম আৰু বৰ্তমান সময়ৰ নেতাসকলৰ দেশ শাসনৰ ধৰণ-কৰণৰ মাজত তীব্ৰ তুলনা আগবঢ়াইছে।
অসমৰ সুযোগ্য বীৰ লাচিতে মোগল সেনাৰ আক্ৰমণ প্ৰতিৰোধ কৰিবলৈ এৰাতিৰ ভিতৰতে গড় বান্ধি দেশ ৰক্ষা কৰিছিল। কৰ্তব্যত গাফিলতি কৰাৰ বাবে তেওঁ নিজৰ মোমায়েককো কঠোৰ শাস্তি দিবলৈ কুণ্ঠাবোধ কৰা নাছিল। এই আত্মত্যাগী দেশপ্ৰেমৰ বিপৰীতে বৰ্তমানৰ তথাকথিত বংশধৰসকলৰ স্বদেশপ্ৰেম কেৱল নিজৰ স্বাৰ্থভৰা বুলি কবিয়ে আক্ষেপ প্ৰকাশ কৰিছে। আজিৰ সমাজত আগৰ সেই বীৰ অসমীয়াৰ কোনো চিন দেখা নাযায়; তাৰ ঠাইত গাধৰ পালহে ভৰি পৰিছে বুলি কবিয়ে ব্য়ক্ত কৰিছে। কবিৰ মতে, পবিত্ৰ অসম ভূমিত এই ভুৱা স্বদেশপ্ৰেমীৰা অন্ধ অনুকৰণত লিপ্ত হৈ নিজৰ আত্মপৰিচয় হেৰুৱাই পেলাইছে। ভুৱা স্বদেশপ্ৰেমৰ প্ৰবল সোঁতত দেশৰ অৱস্থা টলবল হৈ পৰিছে। অন্ধ অনুকৰণকাৰীসকলে ব্যংগ যুদ্ধ আৰু ফাঁকি-প্ৰবঞ্চনাৰে দেশ ভৰি পৰিছে। দেশ মুক্তিৰ নামত মন্দিৰত শংখ-ঘণ্টাৰ সলনি পিয়ানো বজোৱা, চাকিৰ সলনি বেদীত মমবাতি জ্বলাই আৰতি কৰা আদি কাৰ্যৰ জৰিয়তে আধুনিকতাৰ নামেৰে আত্মবিস্মৃতিৰ দৃষ্টান্ত দাঙি ধৰিছে। কবিয়ে কৈছে যে এইসকলে বাহিৰৰ সমাজৰ বিপ্লৱ আৰু পৰিবৰ্তনৰ খবৰ ৰাখিলেও নিজৰ দেশৰ প্ৰকৃত অৱস্থা আৰু সমস্যা সম্পৰ্কে সম্পূৰ্ণ উদাসীন। বৰ্তমান সময়ৰ নেতাসকল ভণ্ডামিত ভৰা; তেওঁলোকে দেশৰ সমস্যাসমূহলৈ দৃষ্টি নিদি সৰু সৰু বিষয়ত ব্যস্ত হৈ দেশৰ স্বাভাৱিক উন্নতিৰ পথ ৰুদ্ধ কৰি ৰাখিছে।
এই অজ্ঞানী আৰু অকৰ্মণ্য লোকসকলৰ কবলত পৰি অসমৰ অৱস্থা সোলক-ঢোলক হৈ পৰিছে। ফলস্বৰূপে অসম জননীৰ হাত-ভৰি কোঙা হৈ পৰিছে, অৰ্থাৎ অসমৰ গৌৰৱ আৰু স্বাধীন সত্তা স্থবিৰ হৈ পৰাৰ আশংকা সৃষ্টি হৈছে। কবিয়ে এই কবিতাৰ জৰিয়তে জাতিৰ আত্মজাগৰণৰ আহ্বান জনাইছে।
২। ‘লাচিত ফুকন’ কবিতাটিত কবিয়ে কেনেধৰণৰ দেশপ্ৰেমক ভুৱা দেশপ্ৰেম বুলি কৈছে?
উত্তৰঃ ‘লাচিত ফুকন’ নামৰ কবিতাটিত কবিয়ে অসমৰ সুযোগ্য বীৰ সন্তান লাচিত ফুকনৰ প্ৰকৃত স্বদেশপ্ৰেমৰ কথা সোঁৱৰি তাক বৰ্তমানৰ পৰিস্থিতিৰ সৈতে ৰিজাই চাবলৈ যত্ন কৰিছে আৰু দেশৰ শোচনীয় অৱস্থাৰ বাবে গভীৰ আক্ষেপ প্ৰকাশ কৰিছে। কবিয়ে প্ৰথমেই উল্লেখ কৰিছে যে বৰ্তমানৰ বহু স্বদেশপ্ৰেমী আচলতে নকল-নবীছ। স্বদেশপ্ৰেমী দেখুৱাবৰ বাবে প্ৰয়োজন নহ’লে তেওঁলোকে নিজৰ মাজতেই ব্যংগ যুদ্ধৰ অৱতাৰণা কৰে। দেশৰ মুক্তিৰ নামত মন্দিৰত শংখ-ঘণ্টাৰ ঠাইত পিয়ানো বজাই আৰতি কৰে অথবা মমবাতি জ্বলাই বেদীত ৰাখি পৰিবৰ্তন আনিব বিচাৰে।
এওঁলোকৰ ভুৱা স্বদেশপ্ৰেমৰ কোবাল সোঁতত দেশ টলমল কৰিবলৈ ধৰিছে যদিও দেশৰ সাধাৰণ মানুহে খাবলৈ নাপাই মৰিছে—এই বাস্তৱতাৰ প্ৰতি তেওঁলোক সম্পূৰ্ণ উদাসীন। বাহিৰৰ সমাজখনত ঘটা বিপ্লৱ আৰু পৰিবৰ্তনৰ খবৰ ৰখাৰ ঠাইত এইসকল তথাকথিত স্বদেশপ্ৰেমী কানিৰ মূল্য নিৰূপণৰ দৰে তুচ্ছ বিষয়ত ব্যস্ত থাকে। সমস্ত শাস্ত্ৰৰ তলি উদং কৰিও মৰ আঁউসীত হাল বালে কেনেধৰণৰ পৰাচিত লাগে বা মৃতকৰ কাম ত্ৰিশ দিনত নে এঘাৰ দিনত কৰিব লাগে তাকো তেওঁলোকে নিশ্চিত কৰিব নোৱাৰে। অৰ্থাৎ এইসকল দেশহিতৈষীয়ে অৰ্থহীন বিতৰ্কত সময় নষ্ট কৰি সমাজখনক ক্ৰমে কুপমুণ্ডকতাৰ দিশলৈ লৈ যায়; কিন্তু বাহিৰৰ পৃথিৱীৰ পৰিবৰ্তনৰ সৈতে খাপ খুৱাই দেশখন আগুৱাই নিয়াৰ প্ৰতি তেওঁলোকৰ কোনো প্ৰচেষ্টা নাই।
এইচাম দেশপ্ৰেমী ভণ্ডামীৰে ভৰা। তেওঁলোকে বক্তৃতাৰে ৰণ জিনিব পাৰে, বাঁহৰ কামীত ৰং সানি লৈ ৰণ কৰাৰ ভাও ধৰিব পাৰে। কিন্তু তেওঁলোকৰ স্বদেশ পূজাৰ মন্দিৰ হ’ল লোকেল ব’ৰ্ড। অৰ্থাৎ মন্ত্ৰীত্ব, এছেম্বলী বা ক্ষমতা লাভেই তেওঁলোকৰ মুখ্য লক্ষ্য, আৰু এইবোৰৰ জৰিয়তেই দেশসেৱা কৰা বুলি তেওঁলোকে ভাবি লয়। সেয়েহে লাচিত ফুকনৰ দৰে প্ৰকৃত স্বদেশপ্ৰেমী বীৰৰ ত্যাগ আৰু দেশপ্ৰেমৰ গভীৰ অৰ্থ তেওঁলোকে বুজি নাপায়। এনে ধৰণৰ স্বদেশানুৰাগক কবিয়ে যথার্থভাৱে ভুৱা স্বদেশপ্ৰেম বুলি আখ্যা দিছে।
৩। ‘লাচিত ফুকন’ কবিতাটোত কবিয়ে ‘দেশৰ বাতৰি শুনিবানে বীৰ’ বুলি কৈ কি কি বাতৰি দিছে?
উত্তৰঃ ‘লাচিত ফুকন’ নামৰ কবিতাটিত কবি দেৱকান্ত বৰুৱাই অসমৰ গৌৰৱ বীৰ লাচিত ফুকনৰ বীৰত্ব আৰু নিঃস্বাৰ্থ স্বদেশপ্ৰেমৰ স্মৃতি সোঁৱৰি তাক বৰ্তমানৰ অসমীয়া সমাজৰ অৱস্থাৰ সৈতে ৰিজাই চাবলৈ যত্ন কৰিছে আৰু সমাজখনৰ অধঃপতনৰ বাবে গভীৰ দুখ আৰু আক্ষেপ প্ৰকাশ কৰিছে। কবিয়ে উপলব্ধি কৰিছে যে আজিৰ অসমত লাচিতৰ দৰে প্ৰকৃত বীৰ আৰু স্বদেশপ্ৰেমিক প্ৰায় নাই বুলিয়েই ক’ব পাৰি। লাচিতৰ দেশতে আজি কাপুৰুষ আৰু স্বাৰ্থান্বেষী মানুহে ভৰি পৰিছে, যাক কবিয়ে তীব্ৰ ব্যংগৰে ‘গাধৰ পাল’ বুলি আখ্যা দিছে। এইসকল লোকে গাধৰ দৰে প্ৰভুৰ আজ্ঞামতে কেৱল বোজা কঢ়িয়াই ফুৰে; নিজৰ চিন্তা, আত্মসম্মান বা স্বকীয়তা বুলিবলৈ একো নাই, সকলো দিশতে অন্ধ অনুকৰণেই তেওঁলোকৰ বৈশিষ্ট্য।
কবিয়ে আক্ষেপেৰে দেখুৱাইছে যে আধুনিকতাৰ নামত মন্দিৰত শংখ-ঘণ্টাৰ ঠাইত পিয়ানো বজোৱা হয় আৰু চাকিৰ ঠাই মমবাতিয়ে লৈছে। দেশৰ মুক্তিৰ নামত আৰতি, পূজা-পাঠ, মমবাতি জ্বলাই বা ভুৱা বিপ্লৱৰ নাটক কৰি পৰিবৰ্তন আনিব খোজাটোৱেই আজিৰ বহু তথাকথিত দেশপ্ৰেমীৰ কৰ্ম। অথচ দেশৰ হাজাৰ হাজাৰ মানুহ খাবলৈ নাপাই মৰিছে— এই বাস্তৱতাৰ প্ৰতি তেওঁলোক সম্পূৰ্ণ উদাসীন। বাহিৰৰ পৃথিৱীত ঘটি থকা বিপ্লৱ বা প্ৰকৃত পৰিবৰ্তনৰ খবৰ ৰখাৰ সলনি তেওঁলোকে কানিৰ মূল্য নিৰূপণ, শাস্ত্ৰগত তুচ্ছ তর্ক-বিতৰ্ক, মৃতকৰ কাম কিমান দিনত কৰিব লাগে আদি অৰ্থহীন বিষয়ত সময় নষ্ট কৰে। এনে আচৰণে সমাজখনক ক্ৰমে কুপমুণ্ডকতাৰ দিশলৈ লৈ যায় আৰু দেশৰ প্ৰগতিৰ পথ ৰুদ্ধ কৰি পেলায়।
কবিৰ মতে আজিৰ বহু নেতা আৰু দেশপ্ৰেমিক ভণ্ডামীৰে ভৰা। তেওঁলোকে বক্তৃতাৰে ৰণ জিনিব পাৰে, বাঁহৰ কামীত চূণ বা ৰং সানি লৈ ৰণ কৰাৰ ভাও ধৰিব পাৰে, কিন্তু প্ৰকৃত দেশসেৱাৰ সাহস বা ত্যাগ তেওঁলোকৰ নাই। লোকেল ব’ৰ্ডৰ সদস্যপদ, এছেম্বলী বা মন্ত্ৰীত্ব লাভ কৰাটোৱেই তেওঁলোকৰ মূল লক্ষ্য, আৰু এই ক্ষমতাৰ জৰিয়তেই দেশসেৱা কৰা বুলি তেওঁলোকে ভাৱে। সেয়েহে লাচিত ফুকনৰ দৰে নিঃস্বাৰ্থ স্বদেশপ্ৰেমী বীৰৰ ত্যাগ, সাহস আৰু আদৰ্শৰ তাৎপৰ্য তেওঁলোকে বুজি নাপায়।
তথাপিও কবিয়ে আশা এৰি নিদিয়ে। তেওঁ বিশ্বাস কৰে যে এই ভণ্ডসকলৰ বাহিৰেও আজিও বহু যুৱক আছে যাৰ হৃদয় দেশমাতৃৰ দুৰ্দশাত ব্যাকুল হৈ উঠে আৰু লাচিতৰ দৰে প্ৰকৃত বীৰৰ এটা আহ্বানৰ বাবেই অপেক্ষা কৰি আছে। সেইবাবে কবিয়ে লাচিত ফুকনক আহ্বান জনাইছে যেন তেওঁ আকৌ এবাৰ নিজৰ বীৰত্ব আৰু স্বদেশপ্ৰেমৰ আদৰ্শেৰে এই যুৱকসকলক অনুপ্ৰাণিত কৰি অসমক পুনৰ সজীৱ আৰু শক্তিশালী কৰি তোলে।
৪। ‘লাচিত ফুকন’ কবিতাটিৰ মাজেৰে কবিৰ স্বদেশপ্ৰেম কিদৰে পৰিস্ফুট হৈছে আলোচনা কৰা ৷
উত্তৰঃ দেৱকান্ত বৰুৱাৰ ‘লাচিত ফুকন’ কবিতাটোত কবিয়ে লাচিত ফুকনৰ অগাধ স্বদেশপ্ৰেম, সাহস আৰু বীৰত্বৰ গৌৰৱময় চিত্ৰ অতি সজীৱভাৱে উপস্থাপন কৰিছে। এই কবিতাত লাচিতে কেনেদৰে নিজৰ অদম্য সাহস আৰু বীৰত্বৰে শত্ৰুৰ সৈতে যুঁজ দি দেশৰ স্বাধীনতা অক্ষুণ্ণ ৰাখিছিল, সেই কথা সুন্দৰ ভাষাত বৰ্ণিত হৈছে। আহোম সেনাপতি লাচিত ফুকনৰ সাহস আৰু স্বদেশপ্ৰেমৰ কাহিনী সকলোৰে পৰিচিত, কিয়নো দেশৰ ৰক্ষাৰ বাবে তেওঁ নিজৰ মোমায়েকৰ জীৱনো বলিদান দিবলৈ কুণ্ঠাবোধ কৰা নাছিল।
কবিতাটোত কবিয়ে লাচিতৰ বীৰত্ব স্মৰণ কৰি দেশৰ কাৰণে মৃত্যুকো আহ্বান জনোৱাৰ দৰে দৃঢ় মনোভাৱৰ কথা উল্লেখ কৰিছে। তেওঁৰ ত্যাগ আৰু সাহসেৰে জাতিৰ বুকুত অদম্য যৌৱন আৰু উদ্দীপনা জগাই তোলে বুলি কবিয়ে প্ৰকাশ কৰিছে। আজিও ‘মোমাই কটা গড়’ লাচিত ফুকনৰ ত্যাগ, বীৰত্ব আৰু স্বদেশপ্ৰেমৰ জ্বলন্ত স্মৃতি হিচাপে থিয় হৈ আছে। ইয়াৰ লগতে কবিয়ে লাচিতৰ ত্যাগ আৰু বীৰত্বৰ কাহিনীৰ সৈতে ইব্ৰাহিমৰ বীৰত্বৰ কথাও তুলনা কৰি কবিতাটোক অধিক গভীৰ আৰু তাৎপৰ্যপূৰ্ণ কৰি তুলিছে।
৫। প্ৰসংগ-সংগতি দৰ্শাই ব্যাখ্যা কৰা ৷
ক) “বক্তৃতা দি আকাশ কঁপাই,চিঞৰত টেটু ফালি,
বাঁহৰ কামীত চূণ সানি লৈ ধৰোঁ আমি ৰণছালি ৷”
উত্তৰঃ উক্ত কবিতাফাঁকি আমাৰ পাঠ্যপুথিত অন্তৰ্গত কবি দেৱকান্ত বৰুৱাদেৱৰ দ্বাৰা ৰচিত ‘লাচিত ফুকন’ নামৰ কবিতাটোৰ পৰা তুলি অনা হৈছে।
এই কবিতাফাঁকিৰ জৰিয়তে কবিয়ে সমসাময়িক অসমীয়া নেতাসকলৰ প্ৰকৃত স্বৰূপ উন্মোচন কৰিবলৈ চেষ্টা কৰিছে। কবিয়ে কথা আৰু কামৰ মাজত থকা বৃহৎ পাৰ্থক্য়ক বুজাবলৈ এই কবিতাফাঁকিৰ অৱতাৰণা কৰিছে।
বক্তৃতাৰে আকাশ কঁপোৱা এইসকল নেতাই বাহিৰে-বাহিৰে বীৰত্ব দেখুৱালেও বাস্তৱত তেওঁলোকৰ স্বৰূপ ফোপোলা বুলি কবিয়ে ব্যক্ত কৰিছে। কবিৰ মতে আজিৰ অসমীয়াৰ মাজত লাচিত ফুকনৰ দৰে সাহস, বীৰত্ব আৰু সত্য স্বদেশপ্ৰেম লুপ্তপ্ৰায়। কৰ্মসংস্কৃতিৰ অভাৱ, উন্নতিৰ দিশত আগবঢ়াৰ দৃঢ় সংকল্পৰ অভাৱ আজিৰ সমাজত স্পষ্ট। কেৱল মুখৰ কথা আৰু জোৰাল বক্তৃতাৰে বীৰত্ব প্ৰদৰ্শন কৰিলেও, বাস্তৱ জীৱনত সেইবোৰ একেবাৰে অৰ্থহীন। কথা আৰু কামৰ সামঞ্জস্যহীনতাৰ জৰিয়তে তেওঁলোকৰ ভুৱা প্ৰতিশ্ৰুতি আৰু ভুৱা স্বদেশপ্ৰেম সহজেই বুজা যায়। দেশমাতৃৰ সেৱা আৰু দেশ ৰক্ষাৰ নামত কৰা এইবোৰ বক্তৃতাৰ আঁৰত লুকাই থাকে কেৱল নিজস্ব স্বাৰ্থ। স্বাৰ্থহীনভাৱে দেশমাতৃৰ সেৱা কৰা প্ৰকৃত দেশপ্ৰেমিক আজিৰ সমাজত অতি নগণ্য।
এইদৰে স্বদেশবাসীৰ এনে নিকৃষ্ট মানসিকতা, ভণ্ডামি আৰু অদূৰদৰ্শিতাৰ প্ৰতি ক্ষোভ প্ৰকাশ কৰি কবিয়ে ব্যংগাত্মক ভাষাৰে উক্ত কবিতাফাঁকি অৱতাৰনা কৰিছে।
এই Post টো Update কৰাত সহায় কৰিব বিচাৰে নেকি?
ইয়াত কিবা ভুল, অসম্পূৰ্ণ তথ্য বা নতুন তথ্য থাকিলে আপুনি এটা উন্নত version প্ৰস্তুত কৰিব পাৰে। Live Post তৎক্ষণাৎ সলনি নহ'ব।
Update This Post