বুৰঞ্জীৰ দৌৰাত্ম্য
(ক) অতি চমু প্ৰশ্নোত্তৰ
১। ‘বুৰঞ্জীৰ দৌৰাত্ম্য’ পাঠটোৰ লেখক কোন?
উত্তৰঃ ‘বুৰঞ্জীৰ দৌৰাত্ম্য’ পাঠটোৰ লেখক লক্ষ্মীনাথ বেজবৰুৱা।
২। ‘বুৰঞ্জী’ শব্দটো কোন ভাষাৰ পৰা আহিছে?
উত্তৰঃ ‘বুৰঞ্জী’ শব্দটো টাই-আহোম ভাষাৰ পৰা আহিছে।
৩। ‘বুৰঞ্জী’ শব্দৰ অৰ্থ কি?
উত্তৰঃ ‘বুৰঞ্জী’ৰ অৰ্থ নজনা কথা জনাৰ ভঁৰাল।
৪। ‘ন্যায় দৰ্শন’ৰ প্ৰণেতা কোন?
উত্তৰঃ ‘ন্যায় দৰ্শন’ৰ প্ৰণেতা মহৰ্ষি গৌতম।
৫। বৈদিক সাহিত্যৰ অন্তিম ভাগৰ নাম কি?
উত্তৰঃ বৈদিক সাহিত্যৰ অন্তিম ভাগৰ নাম উপনিষদ বা বেদান্ত।
৬। আয়ুৰ্বেদ কি বিষয়ক শাস্ত্ৰ?
উত্তৰঃ আয়ুৰ্বেদ হৈছে চিকিৎসাবিজ্ঞান বিষয়ক শাস্ত্ৰ।
৭। দুখন প্ৰাচীন আয়ুৰ্বেদ গ্ৰন্থৰ নাম লিখা।
উত্তৰঃ চৰক সংহিতা আৰু সুশ্ৰুত সংহিতা।
৮। বেদ কেইখন আৰু কি কি?
উত্তৰঃ বেদ চাৰিখন— ঋগবেদ, যজুৰ্বেদ, সামবেদ আৰু অথৰ্ববেদ।
৯। ‘নিবোকা চামোন’ মানে কি?
উত্তৰঃ ‘নিবোকা চামোন’ মানে নিমাতি বা মুখেৰে কথা নোকোৱা লোক।
১০। ‘লেমটো’ শব্দৰ অৰ্থ কি?
উত্তৰঃ কোনো স্বাৰ্থ বা লাভৰ আশাত আনৰ পিছে পিছে ঘূৰি ফুৰা লোকক লেমটো বোলে।
১১। লক্ষ্মীনাথ বেজবৰুৱাৰ একমাত্ৰ উপন্যাসখনৰ নাম কি?
উত্তৰঃ ‘পদুম কুঁৱৰী’।
১২। লক্ষ্মীনাথ বেজবৰুৱাৰ কবিতাপুথিখনৰ নাম কি?
উত্তৰঃ ‘কদমকলি’।
১৩। ‘কদমকলি’ৰ ৰচক কোন?
উত্তৰঃ লক্ষ্মীনাথ বেজবৰুৱা।
১৪। ‘বাঁহী’ আলোচনীৰ প্ৰথম সম্পাদক কোন আছিল?
উত্তৰঃ লক্ষ্মীনাথ বেজবৰুৱা।
১৫। ‘বাঁহী’ আলোচনী কিমান চনত প্ৰকাশ পায়?
উত্তৰঃ ‘বাঁহী’ আলোচনী ১৯০৯ চনত প্ৰকাশ পায়।
১৬। অঃ ভাঃ উঃ সাঃ সভা কিমান চনত স্থাপিত হৈছিল?
উত্তৰঃ অসমীয়া ভাষা উন্নতি সাধিনী সভা ১৮৮৮ চনৰ ২৫ আগষ্টত স্থাপিত হৈছিল।
১৭। লক্ষ্মীনাথ বেজবৰুৱাই কোন চনত অসম সাহিত্য সভাৰ সভাপতিত্ব কৰিছিল?
উত্তৰঃ তেওঁ ১৯২৪ চনত গুৱাহাটীত অনুষ্ঠিত সপ্তম অধিৱেশনত সভাপতিত্ব কৰিছিল।
১৮। লক্ষ্মীনাথ বেজবৰুৱাই কিমান চনত মৃত্যু বৰণ কৰে?
উত্তৰঃ তেওঁ ১৯৩৮ চনত মৃত্যু বৰণ কৰে।
১৯। বেজবৰুৱাই ৰচনা কৰা দুখন নাটকৰ নাম লিখা।
উত্তৰঃ ‘বেলিমাৰ’ আৰু ‘চক্ৰধ্বজ সিংহ’।
২০। কল্পতৰু কি?
উত্তৰঃ হিন্দু পৌৰাণিক বিশ্বাসমতে মানুহৰ কামনা পূৰণ কৰা স্বৰ্গীয় গছক কল্পতৰু বোলে।
২১। জ্যোতিৰ্বিদ্যা কি?
উত্তৰঃ গ্ৰহ-নক্ষত্ৰৰ গতি, স্থিতি আৰু জ্যোতিষীয় বিষয় অধ্যয়ন কৰা বিদ্যাক জ্যোতিৰ্বিদ্যা বোলে।
২২। ‘বিষ্ণু পুৰাণ’ত মূলতঃ কাৰ মাহাত্ম্য বৰ্ণিত হৈছে?
উত্তৰঃ ভগৱান বিষ্ণুৰ মাহাত্ম্য।
২৩। দৰ্শনৰ মূল দুটা ভাগ কি কি?
উত্তৰঃ আস্তিক আৰু নাস্তিক।
২৪। ষড়দৰ্শন কি কি?
উত্তৰঃ ন্যায়, বৈশেষিক, সাংখ্য, যোগ, পূৰ্ব-মীমাংসা আৰু উত্তৰ-মীমাংসা বা বেদান্ত।
(খ) চমু প্ৰশ্নোত্তৰ
১। পুৰাণ কাক বোলে? পুৰাণৰ পাঁচটা লক্ষণ কি কি?
উত্তৰঃ প্ৰাচীন কালৰ সৃষ্টি, দেৱ-ঋষিৰ বংশ, মনুসমূহৰ কাল, বিখ্যাত বংশ আৰু চৰিত্ৰ আদি বৰ্ণিত ধৰ্মীয় আখ্যানমূলক শাস্ত্ৰক পুৰাণ বোলে।
পুৰাণৰ পাঁচটা প্ৰধান লক্ষণ হ’ল—
১. সৰ্গ — সৃষ্টিৰ বিৱৰণ।
২. প্ৰতিসৰ্গ — প্ৰলয়ৰ পিছৰ পুনঃসৃষ্টি।
৩. বংশ — দেৱতা আৰু ঋষিসকলৰ বংশবিৱৰণ।
৪. মন্বন্তৰ — বিভিন্ন মনুৰ শাসনকাল।
৫. বংশানুচৰিত — বিখ্যাত বংশধৰসকলৰ চৰিত্ৰ।
২। শ্ৰীমদ্ভাগৱতৰ মতে পুৰাণৰ দহটা লক্ষণ কি কি?
উত্তৰঃ সৰ্গ, বিসৰ্গ, স্থান, পোষণ, উতি, মন্বন্তৰ, ঈশানুকথা, নিৰোধ, মুক্তি আৰু আশ্ৰয়।
৩। আয়ুৰ্বেদ কি? দুখন উল্লেখযোগ্য আয়ুৰ্বেদ গ্ৰন্থৰ নাম লিখা।
উত্তৰঃ ৰোগৰ কাৰণ, লক্ষণ, চিকিৎসা আৰু স্বাস্থ্যৰক্ষাৰ বিধান আলোচনা কৰা প্ৰাচীন ভাৰতীয় চিকিৎসাবিজ্ঞানক আয়ুৰ্বেদ বোলে। ইয়াৰ দুখন উল্লেখযোগ্য গ্ৰন্থ হ’ল চৰক সংহিতা আৰু সুশ্ৰুত সংহিতা।
৪। বেদ কি? ইয়াৰ প্ৰধান ভাগ কি?
উত্তৰঃ ‘বিদ্’ ধাতুৰ পৰা ‘বেদ’ শব্দৰ উৎপত্তি; ইয়াৰ অৰ্থ জ্ঞান। বেদ প্ৰাচীন ভাৰতীয় জ্ঞান আৰু ধৰ্মচিন্তাৰ মূল আধাৰ। বেদৰ প্ৰধান ভাগ দুটা— মন্ত্ৰ আৰু ব্ৰাহ্মণ। বেদ চাৰিখন— ঋগ, যজুঃ, সাম আৰু অথৰ্ব।
৫। ষড়দৰ্শন বুলিলে কি বুজা যায়?
উত্তৰঃ ভাৰতীয় আস্তিক দৰ্শনৰ ছটা প্ৰধান শাখাক একেলগে ষড়দৰ্শন বোলে। সেইবোৰ হৈছে— ন্যায়, বৈশেষিক, সাংখ্য, যোগ, পূৰ্ব-মীমাংসা আৰু উত্তৰ-মীমাংসা বা বেদান্ত।
৬। চৌষষ্ঠি কলা বুলিলে কি বুজা যায়?
উত্তৰঃ প্ৰাচীন ভাৰতীয় জীৱনত প্ৰয়োজনীয় গীত, বাদ্য, নৃত্য, চিত্ৰাংকন, ফুল গাঁথনি, সাজ-পোছাক, অলংকাৰ, স্থাপত্য আদি বিভিন্ন ব্যৱহাৰিক আৰু সুকুমাৰ বিদ্যাৰ সমষ্টিক চৌষষ্ঠি কলা বোলে।
৭। কাশীনাথ তামুলী ফুকন কোন?
উত্তৰঃ কাশীনাথ তামুলী ফুকন আহোম ৰাজত্বৰ অন্তিম সময়ৰ এজন উল্লেখযোগ্য বুৰঞ্জীকাৰ। পুৰন্দৰ সিংহৰ নিৰ্দেশ আৰু ৰাজবিষয়া ৰাধানাথ বৰবৰুৱাৰ সহায়ত তেওঁ ‘অসম বুৰঞ্জী’ ৰচনা কৰিছিল। তেওঁৰ ৰচনা অসমীয়া ঐতিহাসিক সাহিত্যৰ এক উল্লেখযোগ্য সম্পদ।
৮। হৰকান্ত সদৰামিন কোন?
উত্তৰঃ হৰকান্ত বৰুৱা, যাক সদৰামিন হৰকান্ত বুলিও কোৱা হয়, এজন উল্লেখযোগ্য বুৰঞ্জীকাৰ আৰু ব্ৰিটিছ আমোলৰ বিষয়া আছিল। তেওঁ কাশীনাথ তামুলী ফুকনৰ ‘অসম বুৰঞ্জী’ৰ তথ্য অধিক বিস্তৃত কৰি পৰৱৰ্তী ৰূপ প্ৰস্তুত কৰিছিল।
৯। বুৰঞ্জী লিখোঁতে কেতিয়াবা অসত্য কথা কিয় সোমাই পৰে?
উত্তৰঃ এজন বুৰঞ্জীকাৰ সকলো ঘটনা নিজ চকুৰে দেখা সৰ্বজ্ঞ ব্যক্তি নহয়। তেওঁ যি দেখে, শুনে বা তেওঁৰ নিজস্ব দৃষ্টিভংগীৰে যি বুজে, তাকেই লিখে। ব্যক্তিগত পক্ষপাত, অসম্পূৰ্ণ তথ্য বা আনৰ পৰা শুনা কথাৰ ওপৰত নিৰ্ভৰ কৰাৰ ফলত অজ্ঞাতসাৰে অসত্য বা একপক্ষীয় কথা বুৰঞ্জীত সোমাই পৰিব পাৰে।
১০। “A lion is painting himself” কথাটোৰ তাৎপৰ্য কি?
উত্তৰঃ কথাটোৱে নিজে নিজৰ গুণগান কৰা বা পক্ষপাতদুষ্ট আত্মপ্ৰশংসা বুজায়। বেজবৰুৱাই কিছুমান বংশীয় বুৰঞ্জীত নিজৰ বংশক অতিমাত্ৰা মহান কৰি আৰু প্ৰতিদ্বন্দ্বীক নীচ দেখুওৱাৰ প্ৰৱণতাক এই কথাৰে ব্যংগ কৰিছে।
১১। বেজবৰুৱাৰ মতে পুৰাণৰ মূল্য কিয় অধিক?
উত্তৰঃ বেজবৰুৱাৰ মতে পুৰাণ কেৱল কাহিনীৰ পুথি নহয়। ইয়াত ধৰ্ম, নীতি, আধ্যাত্মিক জ্ঞান, উপদেশ, উপাখ্যান, বংশাৱলী, সমাজজীৱন আদি বহু বিষয় সন্নিৱিষ্ট হৈ আছে। সেয়েহে তেওঁ পুৰাণক জ্ঞানৰ এক বিশাল ভঁৰালৰূপে গণ্য কৰিছে।
১২। বেজবৰুৱাই প্ৰাচীন ঋষি-মুনিসকলৰ জ্ঞানৰ প্ৰশংসা কেনেদৰে কৰিছে?
উত্তৰঃ তেওঁ কৈছে যে প্ৰাচীন ঋষি-মুনিসকলে বেদ-বেদান্ত, দৰ্শন, আয়ুৰ্বেদ, জ্যোতিৰ্বিদ্যা, নীতি, পুৰাণ, সংহিতা, গীত-নৃত্য, ধনুৰ্বিদ্যা আদি প্ৰায় সকলো প্ৰয়োজনীয় বিষয়ৰ গ্ৰন্থ ৰচনা কৰি গৈছে। মানুহৰ আধ্যাত্মিক আৰু ব্যৱহাৰিক জীৱনৰ প্ৰায় সকলো প্ৰয়োজনৰ জ্ঞান তেওঁলোকে দি গৈছিল।
(গ) ৰচনাধৰ্মী প্ৰশ্নোত্তৰ
১। অতীত ভাৰতবৰ্ষৰ আৰ্য ঋষি-মুনিসকলে বুৰঞ্জী নিলিখাৰ সন্দৰ্ভত বেজবৰুৱাই ব্যংগাত্মকভাৱে কোৱা কথাখিনি তোমাৰ নিজৰ ভাষাত লিখা।
উত্তৰঃ ‘বুৰঞ্জীৰ দৌৰাত্ম্য’ পাঠত লক্ষ্মীনাথ বেজবৰুৱাই প্ৰাচীন ভাৰতীয় ঋষি-মুনিসকলে আধুনিক অৰ্থত বুৰঞ্জী নিলিখাৰ বিষয়টো তীক্ষ্ণ ব্যংগৰ মাজেৰে আলোচনা কৰিছে।
প্ৰাচীন ঋষি-মুনিসকলৰ প্ৰতিভাৰ অভাৱ নাছিল। তেওঁলোকে বেদ, বেদান্ত, ষড়দৰ্শন, ন্যায়-নীতি, পুৰাণ, সংহিতা, আয়ুৰ্বেদ, জ্যোতিৰ্বিদ্যা, ৰসায়ন, ধনুৰ্বিদ্যা, গীত, বাদ্য, নৃত্য আৰু চৌষষ্ঠি কলাৰ বিভিন্ন বিষয়ত অসংখ্য গ্ৰন্থ ৰচনা কৰিছিল। অৰ্থাৎ মানুহৰ জীৱনৰ বাবে প্ৰয়োজনীয় প্ৰায় সকলো জ্ঞানেই তেওঁলোকে দি গৈছিল।
সেয়ে বেজবৰুৱাই কৌতুক কৰি প্ৰশ্ন কৰিছে— ইমান জ্ঞানী লোকসকলৰ এখন বুৰঞ্জী লিখিব পৰাকৈ বিদ্যাৰ নাটনি পৰিল নেকি? অন্ততঃ “চকুত বেমাৰ হ’লে বটি দিবলৈ” হলেও এখন খোৰা বুৰঞ্জী লিখি থৈ যাব নোৱাৰিলেহেঁতেন নেকি? বুৰঞ্জীৰ ক্ষেত্ৰত তেওঁলোক কিয় ‘নিবোকা চামোন’ হৈ থাকিল— এই ভাষাই লেখকৰ ব্যংগৰ তীক্ষ্ণতা প্ৰকাশ কৰে।
পাশ্চাত্যৰ কিছুমান পণ্ডিতে ভাৰতীয়সকলৰ ‘Historical Sense’ নাছিল বুলি কৈছিল। বেজবৰুৱাই এই ধাৰণা মানি লোৱা নাই। তেওঁৰ মতে পুৰাণ, মহাকাব্য আৰু প্ৰাচীন শাস্ত্ৰবোৰ মানুহৰ আধ্যাত্মিক, সামাজিক আৰু নৈতিক জীৱনৰ বহু মূল্যবান তথ্য সংৰক্ষণ কৰি ৰাখিছে।
প্ৰাচীন ঋষি-মুনিসকলৰ দৃষ্টিত কেৱল ৰজা-মহাৰজাৰ যুদ্ধ, জয়-পৰাজয়, তাৰিখ, ব্যক্তিগত কীৰ্তি আদি লিপিবদ্ধ কৰাই জ্ঞানৰ শ্ৰেষ্ঠ কাম নাছিল। তেওঁলোকে মানুহৰ চিৰস্থায়ী কল্যাণ, ধৰ্ম, নীতি আৰু আত্মিক উন্নতিৰ ওপৰত বেছি গুৰুত্ব দিছিল।
আনহাতে সাধাৰণ বুৰঞ্জীত ব্যক্তিগত পক্ষপাত সোমাই সত্য বিকৃত হোৱাৰ সম্ভাৱনা থাকে। নিজৰ পক্ষৰ মানুহে নিজৰ বীৰত্ব বঢ়াই লিখে আৰু বিপক্ষক হেয় কৰি দেখুৱায়। সেই দিশৰ পৰা বেজবৰুৱাই ব্যংগেৰে যেন কৈছে— এনে পক্ষপাতদুষ্ট বুৰঞ্জী নিলিখি ঋষি-মুনিসকলে বৰং ভাল কামেই কৰিলে।
এইদৰে গভীৰ যুক্তিৰ লগত হাস্য-ব্যংগৰ সংমিশ্ৰণেৰে বেজবৰুৱাই প্ৰাচীন ভাৰতীয় জ্ঞানচৰ্চাৰ মহত্ত্ব আৰু আধুনিক বুৰঞ্জীচৰ্চাৰ সীমাবদ্ধতা প্ৰকাশ কৰিছে।
২। ‘বুৰঞ্জীৰ দৌৰাত্ম্য’ লেখাটোৰ মূল কথাখিনি লিখি বেজবৰুৱাৰ ব্যংগাত্মক ভাবধাৰা কেনেদৰে প্ৰকাশ পাইছে আলোচনা কৰা।
উত্তৰঃ ‘বুৰঞ্জীৰ দৌৰাত্ম্য’ লক্ষ্মীনাথ বেজবৰুৱাৰ এক তীক্ষ্ণ ব্যংগধৰ্মী ৰচনা। ৰচনাটোৰ মূল উদ্দেশ্য বুৰঞ্জীৰ প্ৰয়োজনীয়তা নস্যাৎ কৰা নহয়; বৰং একপক্ষীয়, অতিৰঞ্জিত, অসত্য আৰু পাণ্ডিত্যৰ ভেমেৰে লিখা বুৰঞ্জীৰ বিপদ দেখুওৱা।
প্ৰথমতে বেজবৰুৱাই প্ৰাচীন ভাৰতীয় ঋষি-মুনিসকলৰ বহুমুখী জ্ঞানৰ কথা উল্লেখ কৰিছে। তেওঁলোকে বেদ-বেদান্তৰ পৰা আয়ুৰ্বেদ, দৰ্শন, জ্যোতিৰ্বিদ্যা, পুৰাণ, নীতি, সংগীত আৰু চৌষষ্ঠি কলালৈ অসংখ্য বিষয়ৰ পুথি ৰচনা কৰিছিল; অথচ আধুনিক অৰ্থৰ বুৰঞ্জী নিলিখিলে। লেখকে এই কথাকে ব্যংগ কৰি সুধিছে— ইমান জ্ঞানীসকলৰ বুৰঞ্জী লিখিবলৈহে বিদ্যাৰ নাটনি হ’ল নেকি?
লেখকৰ মতে পুৰাণক একেবাৰে অবাস্তৱ কাহিনী বুলি উৰুৱাই দিব নোৱাৰি। তাত আধ্যাত্মিক জ্ঞান, নীতি, উপাখ্যান, বংশাৱলী, সমাজজীৱন আদি বহু মূল্যবান কথা সন্নিৱিষ্ট হৈ আছে।
আধুনিক বুৰঞ্জীৰ ক্ষেত্ৰত বেজবৰুৱাই আটাইতকৈ ডাঙৰ সমস্যা হিচাপে পক্ষপাতিত্ব দেখিছে। বুৰঞ্জীকাৰৰ নিজস্ব দৃষ্টিভংগী, স্বজাতি বা স্ববংশৰ প্ৰতি পক্ষপাত আৰু প্ৰতিদ্বন্দ্বীৰ প্ৰতি বিদ্বেষে সত্যক বিকৃত কৰিব পাৰে। এজন ব্যক্তিয়ে সম্পূৰ্ণ সত্য নাজানি শুনা কথা বা আংশিক তথ্যৰ ভিত্তিত সিদ্ধান্ত ল’ব পাৰে।
নিজৰ বংশৰ ইতিহাস নিজে লিখিলে তাৰ অৱস্থা “সিংহই নিজৰ ছবি নিজে অঁকা”ৰ দৰে হ’ব পাৰে। নিজৰ মানুহক বীৰ আৰু আনক কলংকিত কৰাৰ এই প্ৰৱণতাই বুৰঞ্জীৰ মূল্য নষ্ট কৰে।
বেজবৰুৱাৰ ব্যংগাত্মক ভাবধাৰা বিশেষকৈ তেওঁৰ ভাষাত প্ৰকাশ পাইছে। ‘নিবোকা চামোন’, ‘খোৰা বুৰঞ্জী’, ‘লেমটো’, নিজৰ পো সোনামুৱা আৰু পৰৰ পো লাঠুৱা আদি ৰসাল তুলনা আৰু উক্তিৰে তেওঁ গম্ভীৰ বিষয়কো হাস্যৰসাত্মক কৰি তুলিছে।
তেওঁৰ ব্যংগ কেৱল হাঁহিৰ বাবে নহয়। ইয়াৰ আঁৰত আছে সত্য সন্ধান, পক্ষপাতমুক্ত চিন্তা আৰু জ্ঞানৰ প্ৰতি গভীৰ শ্ৰদ্ধা। সেয়েহে ‘বুৰঞ্জীৰ দৌৰাত্ম্য’ একে সময়তে হাস্যৰসাত্মক আৰু চিন্তাশীল ৰচনা।
৩। “মুঠতে কওঁ, আগৰকলীয়া জ্ঞানীসকলে আমাক যিহকে লাগে সেইবোৰ দি গৈছিল”—কথাষাৰ বিশ্লেষণ কৰা।
উত্তৰঃ উক্ত কথাষাৰৰ মাজেৰে লক্ষ্মীনাথ বেজবৰুৱাই প্ৰাচীন ভাৰতীয় ঋষি-মুনিসকলৰ গভীৰ জ্ঞান আৰু বহুমুখী প্ৰতিভাৰ প্ৰশংসা কৰিছে।
প্ৰাচীন ভাৰতীয় জ্ঞানীসকলে মানুহৰ আধ্যাত্মিক, সামাজিক, শাৰীৰিক আৰু ব্যৱহাৰিক জীৱনৰ প্ৰায় সকলো ক্ষেত্ৰতে গ্ৰন্থ ৰচনা কৰিছিল। ধৰ্ম আৰু আধ্যাত্মিক জ্ঞানৰ বাবে বেদ, উপনিষদ আৰু পুৰাণ; যুক্তি আৰু তত্ত্বৰ বাবে বিভিন্ন দৰ্শন; চিকিৎসাৰ বাবে আয়ুৰ্বেদ; গ্ৰহ-নক্ষত্ৰৰ বাবে জ্যোতিৰ্বিদ্যা; সামাজিক জীৱনৰ বাবে স্মৃতি-নীতি; আৰু সংগীত, নৃত্য, চিত্ৰ, যুদ্ধবিদ্যা আদি বিষয়ৰো গ্ৰন্থ তেওঁলোকে ৰচনা কৰিছিল।
সেয়েহে লেখকে ক’ব বিচাৰিছে যে পূৰ্বপুৰুষসকলে মানৱজীৱনৰ জ্ঞানৰ প্ৰায় সকলো প্ৰয়োজনীয় ভঁৰাল আমাৰ বাবে এৰি থৈ গৈছে।
আধুনিক অৰ্থৰ ৰাজনৈতিক বুৰঞ্জী তেওঁলোকে বিশেষভাৱে নিলিখিলেও তেওঁলোকৰ গ্ৰন্থসমূহত সেই যুগৰ সমাজ, ধৰ্ম, সংস্কৃতি, নীতি আৰু মানুহৰ জীৱনচিন্তাৰ অমূল্য তথ্য সংৰক্ষিত হৈ আছে।
এই কাৰণেই বেজবৰুৱাই প্ৰাচীন শাস্ত্ৰসমূহক কেৱল অতীতৰ পুথি হিচাপে নেদেখি জীৱন গঢ়াৰ অমূল্য সম্পদ হিচাপে গণ্য কৰিছে।
৪। “অসমীয়া বুৰঞ্জী নিশ্চয় আহোমসকলৰ দান”—কথাষাৰ আলোচনা কৰা।
উত্তৰঃ অসমীয়া সাহিত্য আৰু অসমৰ ইতিহাসচৰ্চালৈ আহোমসকলৰ অন্যতম গুৰুত্বপূৰ্ণ অৱদান হৈছে বুৰঞ্জী লিখাৰ পৰম্পৰা।
আহোমসকলে অসমত ৰাজত্ব স্থাপনৰ আৰম্ভণিৰ পৰাই ৰাজনৈতিক, সামৰিক আৰু প্ৰশাসনিক গুৰুত্বৰ ঘটনাবোৰ লিপিবদ্ধ কৰাৰ অভ্যাস গঢ়ি তুলিছিল। ৰাজকাৰ্য, যুদ্ধ-বিগ্ৰহ, সন্ধি, দূতৰ সংবাদ, ৰাজবংশৰ ঘটনা আদিবোৰ সংৰক্ষণ কৰাৰ বাবে বিশেষ বুৰঞ্জীকাৰ আছিল।
এই পৰম্পৰাৰ ফলতেই অসমত এক শক্তিশালী ঐতিহাসিক চেতনাৰ সৃষ্টি হয়। পৰৱৰ্তী সময়ত বহু বংশ, ৰাজফৈদ আৰু ব্যক্তিয়েও নিজ নিজ বুৰঞ্জী বা বংশাৱলী লিখিবলৈ আৰম্ভ কৰে।
বেজবৰুৱাই আহোমসকলৰ এই ঐতিহাসিক চেতনাৰ প্ৰশংসা কৰিছে। তেওঁৰ মতে বুৰঞ্জীৰ প্ৰতি এই ধাউতি অসমীয়া সমাজে মূলতঃ আহোমসকলৰ পৰাই লাভ কৰিছে।
কিন্তু ইয়াৰ লগতে তেওঁ সতর্ক কৰিছে যে পৰৱৰ্তী সময়ত নিজ বংশৰ বুৰঞ্জী লিখাৰ ক্ষেত্ৰত বহুতে অতিমাত্ৰা আত্মপ্ৰশংসা আৰু পক্ষপাতিত্বৰ আশ্ৰয় লৈছিল। নিজৰ বংশৰ জয়গান আৰু অপছন্দৰ লোকৰ নিন্দা কৰাত বুৰঞ্জীৰ সত্যতা ক্ষুণ্ণ হৈছিল।
সেয়েহে বেজবৰুৱাই আহোমসকলৰ মূল বুৰঞ্জীচৰ্চাৰ গুণক সন্মান জনাইছে, কিন্তু তাৰ বিকৃত অনুকৰণৰ ওপৰত ব্যংগ কৰিছে।
এইদৰে ক’ব পাৰি যে অসমীয়া বুৰঞ্জী সাহিত্যৰ সুদৃঢ় ভেটি আহোমসকলেই স্থাপন কৰিছিল।
৫। বুৰঞ্জী লিখোঁতে অজ্ঞাতসাৰে অসত্য কথা কেনেদৰে সোমাই পৰে? পাঠৰ আধাৰত আলোচনা কৰা।
উত্তৰঃ বেজবৰুৱাৰ মতে কোনো বুৰঞ্জীকাৰেই সৰ্বজ্ঞ নহয়। ইতিহাসৰ সকলো ঘটনা তেওঁ নিজে উপস্থিত থাকি দেখা সম্ভৱ নহয়। বহুত সময়ত তেওঁ আন মানুহৰ পৰা শুনা কথা, অসম্পূৰ্ণ তথ্য বা নিজৰ দৃষ্টিভংগীৰ ওপৰত নিৰ্ভৰ কৰি লিখিবলগীয়া হয়।
একে ঘটনাক দুই বিপৰীত পক্ষই সম্পূৰ্ণ বেলেগ ধৰণে দেখা স্বাভাৱিক। যুদ্ধত বিজয়ী পক্ষই নিজৰ বীৰত্ব বঢ়াই দেখুৱাব পাৰে আৰু পৰাজিত পক্ষই ঘটনাটোৰ আন ৰূপ দিব পাৰে। জাতি, ধৰ্ম, বংশ বা ব্যক্তিগত পছন্দ-অপছন্দেও লেখকৰ বিচাৰত প্ৰভাৱ পেলাব পাৰে।
সেয়েহে এজন বুৰঞ্জীকাৰ ইচ্ছাকৃতভাৱে মিছা নিলিখিলেও তেওঁৰ ‘Angle of Vision’ বা নিজস্ব দৃষ্টিভংগীৰ সীমাবদ্ধতাৰ বাবে অসম্পূৰ্ণ বা অসত্য তথ্য সোমাই পৰিব পাৰে।
এই কথা বুজাবলৈ বেজবৰুৱাই কণাই হাতী দেখা সাধুৰ দৰে অৱস্থাৰ ইংগিত দিছে— প্ৰত্যেকে হাতীৰ এটা অংশ স্পৰ্শ কৰি তাকেই সম্পূৰ্ণ সত্য বুলি ভাবিছিল।
গতিকে বুৰঞ্জীৰ তথ্য গ্ৰহণ কৰাৰ সময়ত যুক্তি, তুলনা আৰু নিৰপেক্ষ বিচাৰৰ প্ৰয়োজন আছে— পাঠটোৰ এক গুৰুত্বপূৰ্ণ বক্তব্য এইটোৱেই।
৬। প্ৰাচীন ভাৰতীয় ঋষি-মুনিসকলে কেনে ধৰণৰ গ্ৰন্থ লিখি থৈ গৈছে?
উত্তৰঃ প্ৰাচীন ভাৰতীয় ঋষি-মুনিসকলে জ্ঞান-বিজ্ঞানৰ প্ৰায় সকলো শাখাতে মূল্যবান গ্ৰন্থ ৰচনা কৰিছিল।
তেওঁলোকে আধ্যাত্মিক জ্ঞানৰ বাবে বেদ, উপনিষদ আৰু পুৰাণ; যুক্তি আৰু তত্ত্বৰ বাবে ষড়দৰ্শন; চিকিৎসাৰ বাবে আয়ুৰ্বেদ; গ্ৰহ-নক্ষত্ৰৰ অধ্যয়নৰ বাবে জ্যোতিৰ্বিদ্যা; ধৰ্ম-নীতিৰ বাবে স্মৃতি-সংহিতা; যুদ্ধবিদ্যাৰ বাবে ধনুৰ্বিদ্যা আৰু গীত, বাদ্য, নৃত্য, চিত্ৰকলা আদি চৌষষ্ঠি কলাৰ বিষয়েও জ্ঞান দি গৈছে।
তেওঁলোকৰ সাহিত্যত মানুহৰ নৈতিক আৰু আধ্যাত্মিক উন্নতিৰ বাবে উপদেশ, আৰ্হি, কাহিনী, ৰূপক আৰু জীৱনদৰ্শনো সন্নিৱিষ্ট হৈছে।
সেয়েহে বেজবৰুৱাৰ মতে প্ৰাচীন জ্ঞানীসকলে মানুহৰ জীৱনৰ বাবে প্ৰয়োজনীয় প্ৰায় সকলো জ্ঞানেই উত্তৰপুৰুষৰ বাবে দি গৈছে।
(ঘ) প্ৰসংগ-সংগতিৰ ব্যাখ্যা
১। “সেই দেখি আমাৰ পৰম জ্ঞানী ঋষি-মুনিসকলে তেনে অসাৰ্থক মূল বুৰঞ্জী আৰু ইতিহাসত হাত দি সেইবোৰ কটা-ছিঙাকৈ এৰি গৈছে।”
উত্তৰঃ উদ্ধৃত কথাষাৰ সাহিত্যৰথী লক্ষ্মীনাথ বেজবৰুৱাৰ ‘বুৰঞ্জীৰ দৌৰাত্ম্য’ পাঠৰ অন্তৰ্গত।
প্ৰাচীন ঋষি-মুনিসকলে আধুনিক ধৰণৰ ৰজা-মহাৰজাৰ যুদ্ধ, তাৰিখ, জয়-পৰাজয় আদি কেন্দ্ৰিক ইতিহাস ৰচনা নকৰাৰ কাৰণ বুজাবলৈ লেখকে এই কথা কৈছে।
ঋষি-মুনিসকলে মানুহৰ চিৰস্থায়ী কল্যাণৰ বাবে ধৰ্ম, নীতি, দৰ্শন, চিকিৎসা আৰু আধ্যাত্মিক উন্নতিৰ শাস্ত্ৰ ৰচনা কৰিছিল। তেওঁলোকৰ দৃষ্টিত পক্ষপাতপূৰ্ণ যুদ্ধ-বিৱৰণ বা ক্ষণস্থায়ী ব্যক্তিগত কীৰ্তিৰ তুলনাত মানুহৰ নৈতিক আৰু আত্মিক উন্নতি অধিক মূল্যবান আছিল।
তদুপৰি মানুহে লিখা ইতিহাসত ব্যক্তিগত পক্ষপাত আৰু অসত্য সোমাই পৰাৰ সম্ভাৱনাও থাকে। এই কথাকে হাস্য-ব্যংগৰ মাজেৰে বেজবৰুৱাই প্ৰকাশ কৰিছে।
(ঙ) অতিৰিক্ত গুৰুত্বপূৰ্ণ প্ৰশ্নোত্তৰ
১। বেজবৰুৱাই পুৰাণক ‘কল্পতৰু’ৰ সৈতে কিয় তুলনা কৰিছে?
উত্তৰঃ পুৰাণত ধৰ্ম, নীতি, আধ্যাত্মিক জ্ঞান, উপাখ্যান, বংশাৱলী, সামাজিক শিক্ষা আদি নানা প্ৰয়োজনীয় জ্ঞান পোৱা যায়। মানুহে যি ধৰণৰ নৈতিক বা আধ্যাত্মিক শিক্ষা বিচাৰে তাৰ বহু উপকৰণ পুৰাণত থকা বাবে তেওঁ ইয়াক কল্পতৰুৰ সৈতে তুলনা কৰিছে।
২। বেজবৰুৱাই আধুনিক বুৰঞ্জীৰ কি দোষ দেখিছে?
উত্তৰঃ পক্ষপাত, অতিৰঞ্জন, অসম্পূৰ্ণ তথ্য, আত্মপ্ৰশংসা আৰু বিপক্ষৰ প্ৰতি বিদ্বেষ আধুনিক বুৰঞ্জীৰ সম্ভাব্য দোষ হিচাপে দেখুৱাইছে।
৩। বেজবৰুৱাই বুৰঞ্জী সম্পূৰ্ণৰূপে নাকচ কৰিছেনে?
উত্তৰঃ নহয়। তেওঁ বুৰঞ্জীৰ প্ৰয়োজনীয়তা নাকচ কৰা নাই; অসত্য, পক্ষপাতমূলক আৰু পাণ্ডিত্যৰ ভেমেৰে লিখা বুৰঞ্জীকহে ব্যংগ কৰিছে।
৪। ‘বুৰঞ্জীৰ দৌৰাত্ম্য’ নামকৰণ কিয় সাৰ্থক?
উত্তৰঃ বুৰঞ্জীৰ নামত সত্য বিকৃত কৰা, নিজ বংশৰ গুণগান গোৱা, বিপক্ষক নিন্দা কৰা আৰু অতিৰঞ্জিত সিদ্ধান্ত লোৱাৰ যি প্ৰৱণতা, তাক লেখকে বুৰঞ্জীৰ ‘দৌৰাত্ম্য’ বা অত্যাচাৰ ৰূপে দেখুৱাইছে। সেয়েহে নামকৰণ সাৰ্থক।
৫। বেজবৰুৱাৰ ব্যংগৰ মূল উদ্দেশ্য কি?
উত্তৰঃ মানুহৰ ভণ্ডামি, পক্ষপাত, আত্মগৰ্ব আৰু ভুল চিন্তাধাৰাক হাঁহিৰ মাজেৰে উদঙাই দি পাঠকক সচেতন কৰাই তেওঁৰ ব্যংগৰ মূল উদ্দেশ্য।
৬। বুৰঞ্জীকাৰৰ ‘Angle of Vision’ বুলিলে কি বুজায়?
উত্তৰঃ কোনো ঘটনা চোৱাৰ বা মূল্যায়ন কৰাৰ নিজস্ব দৃষ্টিভংগীক বুজায়।
৭। বেজবৰুৱাই ‘কণাই হাতী দেখা’ৰ ইংগিত কিয় দিছে?
উত্তৰঃ আংশিক সত্যক সম্পূৰ্ণ সত্য বুলি ধৰি লোৱাৰ বিপদ বুজাবলৈ।
৮। আহোম বুৰঞ্জীৰ ঐতিহাসিক মূল্য কি?
উত্তৰঃ আহোম বুৰঞ্জীসমূহত ৰাজনীতি, যুদ্ধ, প্ৰশাসন, কূটনীতি, ৰাজবংশ আৰু সেই সময়ৰ সমাজ-সংস্কৃতিৰ বহু তথ্য সংৰক্ষিত আছে। সেয়েহে অসমৰ ইতিহাসৰ গুৰুত্বপূৰ্ণ উৎস।
(চ) শব্দাৰ্থ
বুৰঞ্জী — নজনা কথা জনাৰ ভঁৰাল; ইতিহাস।
দৌৰাত্ম্য — অত্যাচাৰ, অতিমাত্ৰা উপদ্ৰৱ।
নিবোকা — নিমাত, কথা নোকোৱা।
চামোন — লোকবিশ্বাসমতে এক প্ৰকাৰ ভূত; ‘নিবোকা চামোন’ত নিমাত লোক বুজায়।
লেমটো — লাভৰ আশাত আনৰ পিছে পিছে ঘূৰি ফুৰা লোক।
কল্পতৰু — মনোবাঞ্ছা পূৰণ কৰা পৌৰাণিক স্বৰ্গীয় বৃক্ষ।
সংহিতা — সংগ্ৰহ কৰি সজোৱা শাস্ত্ৰ বা গ্ৰন্থ।
আয়ুৰ্বেদ — প্ৰাচীন ভাৰতীয় চিকিৎসাশাস্ত্ৰ।
জ্যোতিৰ্বিদ্যা — গ্ৰহ-নক্ষত্ৰ আদি বিষয়ক বিদ্যা।
বংশাৱলী — বংশৰ ধাৰাবাহিক তালিকা বা বিৱৰণ।
পক্ষপাত — কোনো এক পক্ষৰ প্ৰতি অন্যায়ভাৱে অধিক সমৰ্থন।
অতিৰঞ্জন — বাস্তৱতকৈ বঢ়াই কোৱা।
মন্বন্তৰ — এজন মনুৰ অধিকাৰকাল।
প্ৰতিসৰ্গ — পুনঃসৃষ্টি।
সৰ্গ — সৃষ্টি।
(ছ) ২০টা MCQ
১। ‘বুৰঞ্জীৰ দৌৰাত্ম্য’ৰ লেখক কোন?
A) হেমচন্দ্ৰ গোস্বামী
B) লক্ষ্মীনাথ বেজবৰুৱা
C) চন্দ্ৰকুমাৰ আগৰৱালা
D) ৰজনীকান্ত বৰদলৈ
উত্তৰঃ B) লক্ষ্মীনাথ বেজবৰুৱা
২। ‘বুৰঞ্জী’ শব্দটো কোন ভাষাৰ পৰা আহিছে?
A) সংস্কৃত
B) ফাৰ্চী
C) আৰবী
D) টাই-আহোম
উত্তৰঃ D) টাই-আহোম
৩। ন্যায় দৰ্শনৰ প্ৰণেতা কোন?
A) মহৰ্ষি গৌতম
B) পতঞ্জলি
C) কপিল
D) জৈমিনি
উত্তৰঃ A) মহৰ্ষি গৌতম
৪। ‘পদুম কুঁৱৰী’ কি?
A) নাটক
B) কবিতাপুথি
C) বেজবৰুৱাৰ উপন্যাস
D) প্ৰবন্ধ
উত্তৰঃ C) বেজবৰুৱাৰ উপন্যাস
৫। লক্ষ্মীনাথ বেজবৰুৱাৰ কবিতাপুথিৰ নাম কি?
A) কদমকলি
B) প্ৰতিমা
C) আৱেগ
D) ইন্দ্ৰধনু
উত্তৰঃ A) কদমকলি
৬। আয়ুৰ্বেদ কি বিষয়ক শাস্ত্ৰ?
A) জ্যোতিষ
B) চিকিৎসা
C) সংগীত
D) স্থাপত্য
উত্তৰঃ B) চিকিৎসা
৭। তলৰ কোনখন আয়ুৰ্বেদ গ্ৰন্থ?
A) কীৰ্তন-ঘোষা
B) ভাগৱত
C) ন্যায়সূত্ৰ
D) চৰক সংহিতা
উত্তৰঃ D) চৰক সংহিতা
৮। পুৰাণৰ পাঁচটা লক্ষণৰ ভিতৰত কোনটো আছে?
A) ব্যাকৰণ
B) অলংকাৰ
C) মন্বন্তৰ
D) নাট্য
উত্তৰঃ C) মন্বন্তৰ
৯। ‘বাঁহী’ৰ প্ৰথম সম্পাদক কোন?
A) চন্দ্ৰকুমাৰ আগৰৱালা
B) লক্ষ্মীনাথ বেজবৰুৱা
C) হেমচন্দ্ৰ গোস্বামী
D) বেণুধৰ ৰাজখোৱা
উত্তৰঃ B) লক্ষ্মীনাথ বেজবৰুৱা
১০। অঃ ভাঃ উঃ সাঃ সভা কিমান চনত স্থাপিত হৈছিল?
A) ১৮৮৮
B) ১৮৮৯
C) ১৯০৯
D) ১৯১৭
উত্তৰঃ A) ১৮৮৮
১১। ‘লেমটো’ মানে কি?
A) নিমাত লোক
B) পণ্ডিত লোক
C) ইতিহাসবিদ
D) স্বাৰ্থৰ আশাত আনৰ পিছে ফুৰা লোক
উত্তৰঃ D) স্বাৰ্থৰ আশাত আনৰ পিছে ফুৰা লোক
১২। বৈদিক সাহিত্যৰ অন্তিম ভাগ কোনটো?
A) স্মৃতি
B) পুৰাণ
C) উপনিষদ
D) সংহিতা
উত্তৰঃ C) উপনিষদ
১৩। বেদ কেইখন?
A) চাৰিখন
B) তিনিখন
C) ছখন
D) ওঠৰখন
উত্তৰঃ A) চাৰিখন
১৪। ‘নিবোকা চামোন’ কথাটোৱে কাক বুজায়?
A) অত্যন্ত কথকী মানুহ
B) নিমাত লোক
C) ধনী লোক
D) ইতিহাসবিদ
উত্তৰঃ B) নিমাত লোক
১৫। তলৰ কোনটো ষড়দৰ্শনৰ অন্তৰ্গত?
A) আয়ুৰ্বেদ
B) পুৰাণ
C) সাংখ্য
D) স্মৃতি
উত্তৰঃ C) সাংখ্য
১৬। বেজবৰুৱাই অসম সাহিত্য সভাৰ কোন চনৰ অধিৱেশনত সভাপতিত্ব কৰিছিল?
A) ১৯১৭
B) ১৯৩১
C) ১৯২৫
D) ১৯২৪
উত্তৰঃ D) ১৯২৪
১৭। “A lion is painting himself” কথাটোৱে কি বুজায়?
A) প্ৰকৃতিচিত্ৰ
B) আত্মপ্ৰশংসামূলক পক্ষপাত
C) বীৰত্ব
D) চিত্ৰকলা
উত্তৰঃ B) আত্মপ্ৰশংসামূলক পক্ষপাত
১৮। ‘বুৰঞ্জী’ৰ পাঠ্যপুথিমুখী অৰ্থ কি?
A) নজনা কথা জনাৰ ভঁৰাল
B) যুদ্ধৰ কাহিনী
C) ৰাজবংশৰ তালিকা
D) ধৰ্মগ্ৰন্থ
উত্তৰঃ A) নজনা কথা জনাৰ ভঁৰাল
১৯। অসমত বুৰঞ্জী লিখাৰ সুদৃঢ় পৰম্পৰা মূলতঃ কাৰ সৈতে জড়িত?
A) মোগলসকল
B) ইংৰাজসকল
C) কোচসকল
D) আহোমসকল
উত্তৰঃ D) আহোমসকল
২০। ‘বুৰঞ্জীৰ দৌৰাত্ম্য’ ৰচনাৰ প্ৰধান সাহিত্যিক বৈশিষ্ট্য কি?
A) কৰুণ ৰস
B) ৰহস্যবাদ
C) হাস্য-ব্যংগ
D) প্ৰকৃতি বৰ্ণনা
উত্তৰঃ C) হাস্য-ব্যংগ
Teacher Generate Question Answer
বুৰঞ্জীৰ দৌৰাত্ম্য
প্ৰশ্নাৱলীঃ
১। অতীত ভাৰতবৰ্ষৰ আৰ্য ঋষি মুনিসকলে বুৰঞ্জী নিলিখাৰ সন্দৰ্ভত বেজবৰুৱা ডাঙৰীয়াই ব্যংগাত্মকভাৱে কোৱা কথাখিনি তোমাৰ নিজৰ ভাষাত লিখা।
উত্তৰঃ লক্ষ্মীনাথ বেজবৰুৱাৰ ‘বুৰঞ্জী দৌৰাত্ম্য’ তেওঁৰ ভালেমান কৃপাবৰী ৰচনাৰ মাজত এখন অন্যতন ৰচনা অসমীয়া বুলি নহয়, মানৱ সমাজৰ ভালেমান দিশৰ ওপৰত পোহৰ পেলাই তেওঁ নতুন নতুন তথ্যসম্ভাৰেৰে উন্নত সমাজ মানস গঢ়ি তোলাৰ ব্ৰতত হৈয়ে যে হাতত কলম তুলি লৈছিল যেন বোধ হয়।
‘বুৰঞ্চীৰ দৌৰাত্ম্য’ নামৰ পাঠটিত বেজবৰুৱাই প্ৰাচীন ভাৰতীয় আৰ্য সভ্যতাৰ জ্ঞান-বিস্তাৰৰ নিদৰ্শন স্বৰূপ বেদ, বেদান্ত, দৰ্শন, জ্যোতিৰ্বিদ্যা, আয়ুৰ্বেদ, ধনুৰ্বিদ্যা, গীত, নৃত্য, পুৰাণ, সংহিতা আদি ৰচনা হোৱাৰ বিপৰীতে আধুনিক অৰ্থৰ ‘হিষ্টৰি’ যে ৰচনা হোৱা নাছিল, তাৰ যথাযথ কাৰণ নিৰ্ণয় কৰিছে। তেওঁ কৈছে সেই সময়ত বুৰঞ্জী ৰচনা কৰিবলৈ প্ৰতিভাৰ অভাৱ নিশ্চয় হোৱা নাছিল। সেয়ে বুৰঞ্জীৰ প্ৰসংগত তেওঁৰ দৃষ্টিভংগীও ৰচনাখনত ব্যংগাত্মক হৈ পৰিছে।
পাশ্চাত্যৰ পণ্ডিতসকলে ভাৰতীয়সকলৰ ইতিহাস চেতনা নাই বুলি কব খোজে প্ৰাচীন শাস্ত্ৰসমূহ অধ্যয়ন কৰি বেজবৰুৱাই যি প্ৰচুৰ জ্ঞান আহৰণ কৰিছিল তাৰ আধাৰত কৈছে যে ভাৰতীয়সকলৰ বুৰঞ্জীতকৈ ভাৰতৰ প্ৰাচীন শাস্ত্ৰসমূহৰ সহত্ব গভীৰ। কিছুমানে ভবাৰ দৰে পুৰণি কালত ৰচিত পুৰাণবোৰ ভঙুৱাৰ গল্প, কাণীয়াৰ কীৰ্তন অথবা পাগলৰ প্ৰলাপ নহয়।
মূল কথা:
‘বুৰঞ্জীৰ দৌৰাত্ম্য’ৰ মূল কথা হ’ল বুৰঞ্জীৰ নামত চলোৱা পাণ্ডিত্যৰ অপব্যৱহাৰ। বেজবৰুৱাই দেখুৱাইছে যে বুৰঞ্জীবিদসকলে কেনেকৈ সাধাৰণ আৰু নগণ্য কথাবোৰক লৈ দীঘলীয়া গৱেষণা কৰে আৰু কাল্পনিক যুক্তি দি একো একোটা বুৰঞ্জীৰ অধ্যায় সৃষ্টি কৰে। লেখাটিত বেজবৰুৱাই এজন তথাকথিত বুৰঞ্জীবিদৰ জৰিয়তে দেখুৱাইছে যে তেওঁলোকে কেনেকৈ কোনো এজন ঐতিহাসিক ব্যক্তিৰ ব্যক্তিগত জীৱনৰ সৰু সৰু কথা (যেনে— তেওঁ চেনি বেছি খাইছিল নে নিমখ) লৈও ডাঙৰ ডাঙৰ তথ্য উলিয়াব পাৰে। আচলতে, প্ৰকৃত বুৰঞ্জীৰ গাম্ভীৰ্য ৰক্ষা নকৰি কেৱল নাম আৰু প্ৰতিপত্তিৰ বাবে কৰা এনে ‘দৌৰাত্ম্য’ই কেনেকৈ বুৰঞ্জীক হাস্যস্পদ কৰি তোলে, সেয়াই এই লেখাৰ মূল বিষয়।
বেজবৰুৱাৰ ব্যংগাত্মক ভাবধাৰা:
বেজবৰুৱাৰ এই লেখাটি তেওঁৰ তীক্ষ্ণ ব্যংগ বা ‘Wit’ ৰ বাবে বিখ্যাত। তেওঁৰ ব্যংগাত্মক ভাবধাৰা তলত দিয়া দিশসমূহৰ মাজেৰে প্ৰকাশ পাইছে:
অতিৰঞ্জন (Exaggeration): বেজবৰুৱাই দেখুৱাইছে যে বুৰঞ্জীবিদসকলে কেনেকৈ তিলটোকে তাল কৰি দেখুৱাব পাৰে। কোনো এজন ৰজাই কিমান চেনি খাইছিল বা তেওঁৰ দাঁতৰ বিষ আছিল নে নাই— এনেবোৰ নগণ্য কথাৰ পৰাও তেওঁলোকে কেনেকৈ ‘ঐতিহাসিক সিদ্ধান্ত’ লয়, তাক বেজবৰুৱাই ব্যংগ কৰিছে।
পাণ্ডিত্যৰ ভেম: লেখকৰ মতে, কিছুমান বুৰঞ্জীবিদৰ প্ৰধান উদ্দেশ্য সত্য উদঘাটন কৰা নহয়, বৰঞ্চ নিজৰ পাণ্ডিত্য জাহিৰ কৰাহে। তেওঁলোকে পুৰণি তুলাপাতৰ বা উইয়ে খোৱা কাগজৰ পৰা তথ্য উদ্ধাৰ কৰি যিমানখিনি সত্য জানিব পাৰে, তাতকৈ দহ গুণ বেছি কল্পনাৰ ৰং সানি বুৰঞ্জী লিখে। বেজবৰুৱাই ইয়াক বুৰঞ্জীৰ ‘দৌৰাত্ম্য’ বা অত্যাচাৰ বুলি অভিহিত কৰিছে।
ভাষাৰ কৌতুক: বেজবৰুৱাৰ ভাষা অতিশয় ৰসাল। তেওঁ গম্ভীৰ বিষয় এটাকো লঘু কৰি দেখুৱাব পাৰে। বুৰঞ্জীবিদসকলৰ গৱেষণা পদ্ধতি আৰু তেওঁলোকৰ মাজত চলা তৰ্কবোৰক লৈ কৰা মন্তব্যই পাঠকক হাঁহিৰ খোৰাক দিয়ে, কিন্তু লগতে ভাবিবলৈও বাধ্য কৰে।
ভ্ৰান্ত ধাৰণাৰ প্ৰতি কটাক্ষ: বুৰঞ্জীত কেৱল ৰজা-মহাৰজাৰ যুদ্ধ বা বংশাৱলীৰ উপৰি বহুতো অদ্ভুত তথ্য সোমাই দিয়াৰ যি প্ৰৱণতা, তাক বেজবৰুৱাই সমালোচনা কৰিছে। তেওঁৰ মতে, বুৰঞ্জীবিদসকলে মৃত ব্যক্তিক কবৰৰ পৰা তুলি আনি নিজৰ ইচ্ছামতে নচুৱাব খোজে।
২।’ বুৰঞ্জীৰ দৌৰাত্ম্য’ লেখাটোৰ মূল কথাখিনি তোমাৰ ভাষাত লিখি বেজবৰুৱাৰ ব্যংগাত্মক ভাবধাৰা কেনেদৰে প্ৰকাশ পাইছে, আলোচনা কৰা।
উত্তৰঃ ‘বুৰঞ্জীৰ দৌৰাত্ম্য’ৰ মূল কথা হ’ল বুৰঞ্জীৰ নামত চলোৱা পাণ্ডিত্যৰ অপব্যৱহাৰ। বেজবৰুৱাই দেখুৱাইছে যে বুৰঞ্জীবিদসকলে কেনেকৈ সাধাৰণ আৰু নগণ্য কথাবোৰক লৈ দীঘলীয়া গৱেষণা কৰে আৰু কাল্পনিক যুক্তি দি একো একোটা বুৰঞ্জীৰ অধ্যায় সৃষ্টি কৰে। লেখাটিত বেজবৰুৱাই এজন তথাকথিত বুৰঞ্জীবিদৰ জৰিয়তে দেখুৱাইছে যে তেওঁলোকে কেনেকৈ কোনো এজন ঐতিহাসিক ব্যক্তিৰ ব্যক্তিগত জীৱনৰ সৰু সৰু কথা (যেনে— তেওঁ চেনি বেছি খাইছিল নে নিমখ) লৈও ডাঙৰ ডাঙৰ তথ্য উলিয়াব পাৰে। আচলতে, প্ৰকৃত বুৰঞ্জীৰ গাম্ভীৰ্য ৰক্ষা নকৰি কেৱল নাম আৰু প্ৰতিপত্তিৰ বাবে কৰা এনে ‘দৌৰাত্ম্য’ই কেনেকৈ বুৰঞ্জীক হাস্যস্পদ কৰি তোলে, সেয়াই এই লেখাৰ মূল বিষয়।
বেজবৰুৱাৰ এই লেখাটি তেওঁৰ তীক্ষ্ণ ব্যংগ বা ‘Wit’ ৰ বাবে বিখ্যাত। তেওঁৰ ব্যংগাত্মক ভাবধাৰা তলত দিয়া দিশসমূহৰ মাজেৰে প্ৰকাশ পাইছে:
অতিৰঞ্জন (Exaggeration): বেজবৰুৱাই দেখুৱাইছে যে বুৰঞ্জীবিদসকলে কেনেকৈ তিলটোকে তাল কৰি দেখুৱাব পাৰে। কোনো এজন ৰজাই কিমান চেনি খাইছিল বা তেওঁৰ দাঁতৰ বিষ আছিল নে নাই— এনেবোৰ নগণ্য কথাৰ পৰাও তেওঁলোকে কেনেকৈ ‘ঐতিহাসিক সিদ্ধান্ত’ লয়, তাক বেজবৰুৱাই ব্যংগ কৰিছে।
পাণ্ডিত্যৰ ভেম: লেখকৰ মতে, কিছুমান বুৰঞ্জীবিদৰ প্ৰধান উদ্দেশ্য সত্য উদঘাটন কৰা নহয়, বৰঞ্চ নিজৰ পাণ্ডিত্য জাহিৰ কৰাহে। তেওঁলোকে পুৰণি তুলাপাতৰ বা উইয়ে খোৱা কাগজৰ পৰা তথ্য উদ্ধাৰ কৰি যিমানখিনি সত্য জানিব পাৰে, তাতকৈ দহ গুণ বেছি কল্পনাৰ ৰং সানি বুৰঞ্জী লিখে। বেজবৰুৱাই ইয়াক বুৰঞ্জীৰ ‘দৌৰাত্ম্য’ বা অত্যাচাৰ বুলি অভিহিত কৰিছে।
ভাষাৰ কৌতুক: বেজবৰুৱাৰ ভাষা অতিশয় ৰসাল। তেওঁ গম্ভীৰ বিষয় এটাকো লঘু কৰি দেখুৱাব পাৰে। বুৰঞ্জীবিদসকলৰ গৱেষণা পদ্ধতি আৰু তেওঁলোকৰ মাজত চলা তৰ্কবোৰক লৈ কৰা মন্তব্যই পাঠকক হাঁহিৰ খোৰাক দিয়ে, কিন্তু লগতে ভাবিবলৈও বাধ্য কৰে।
ভ্ৰান্ত ধাৰণাৰ প্ৰতি কটাক্ষ: বুৰঞ্জীত কেৱল ৰজা-মহাৰজাৰ যুদ্ধ বা বংশাৱলীৰ উপৰি বহুতো অদ্ভুত তথ্য সোমাই দিয়াৰ যি প্ৰৱণতা, তাক বেজবৰুৱাই সমালোচনা কৰিছে। তেওঁৰ মতে, বুৰঞ্জীবিদসকলে মৃত ব্যক্তিক কবৰৰ পৰা তুলি আনি নিজৰ ইচ্ছামতে নচুৱাব খোজে।
এই অধ্যায়টোৰ পৰা যোৱা দহ বছৰত অহা প্ৰশ্নবোৰ ঃ
১/ অঃ ভাঃ উঃ সাঃ সভা (অসমীয়া ভাষা উন্নতি সাধিনী সভা) কিমান চনত স্থাপিত হৈছিল? (২০০৮, ২০১৮)
উত্তৰঃ ১৮৮৮ চনৰ ২৫ আগষ্ট তাৰিখে কলিকতাত স্থাপিত হৈছিল।
২/ লক্ষ্মীনাথ বেজবৰুৱাই লিখা একমাত্ৰ উপন্যাসখনৰ নাম কি? (২০১৮)
উত্তৰঃ ‘পদুম কুঁৱৰী’।
৩/ ‘কদম কলি’ কবিতাপুথিখন কোনে ৰচনা কৰিছিল? (২০০৮)
উত্তৰঃ লক্ষ্মীনাথ বেজবৰুৱাই। (মনত ৰাখিব: সীতানাথ ব্ৰহ্মচৌধুৰীৰ পুথিখনৰ নাম ‘কদমকলি’, আৰু বেজবৰুৱাৰ খনৰ নামো একেই)।
৪/ ‘বুৰঞ্জী’ কোন ভাষাৰ পৰা অহা শব্দ? (২০০৯, ২০১৩, ২০১৫, ২০১৬)
উত্তৰঃ টাই (আহোম) ভাষাৰ পৰা।
৫/ ‘নিবোকা চামোন’ শব্দৰ অৰ্থ কি? (২০১১)
উত্তৰঃ ‘নিবোকা চামোন’ মানে হ’ল নিমাতি বা কথা নোকোৱা ব্যক্তি। লোকবিশ্বাস অনুসৰি ‘চামোন’ হ’ল চোম গছত থকা এবিধ ভূত, যিয়ে লম্ভিলে মানুহ বোবা বা নিবোকা হয়।
৬/ ‘বুৰঞ্জী’ শব্দৰ আভিধানিক অৰ্থ কি? (২০১৬)
উত্তৰঃ টাই ভাষাৰ মতে, ‘বু’ মানে নজনা, ‘ৰঞ্জী’ মানে জনাৰ ভৰাল। অৰ্থাৎ ‘নজনা কথা জনাৰ ভৰাল’।
৭/ ‘লেমটো’ শব্দৰ অৰ্থ কি? (২০১০, ২০১৬, ২০১৮)
উত্তৰঃ ‘লেমটো’ মানে হ’ল কোনো স্বাৰ্থৰ আশাত কাৰোবাৰ পাছে পাছে ঘূৰি ফুৰা আমনিদায়ক লোক।
৮/ ‘বৰ বুৰঞ্জী’ বুলি কোনকেইখন বুৰঞ্জীক কোৱা হয়?
উত্তৰঃ বেজবৰুৱাৰ মতে— ‘লাংপুং ৰচিত বুৰঞ্জী’, ‘ৰবিন্সন প্ৰণীত হিষ্টৰি’ আৰু ‘মঞ্চুপ ভনিত একচন্দ্ৰ স্তমোহন্তি’ বুৰঞ্জীক বৰ বুৰঞ্জী বুলি কোৱা হয়।
৯/ লক্ষ্মীনাথ বেজবৰুৱাই কোন ঠাইত অসম সাহিত্য সভাৰ সভাপতিত্ব কৰিছিল?
উত্তৰঃ ১৯২৪ চনত গুৱাহাটীত অনুষ্ঠিত অসম সাহিত্য সভাৰ সপ্তম অধিৱেশনত।
১০/ ‘অসমীয়া বুৰঞ্জী নিশ্চয় আহোমসকলৰ দান।’ — আলোচনা কৰা। (২০১৩)
উত্তৰ: ভাৰতৰ অন্যান্য প্ৰান্তৰ তুলনাত অসমত বুৰঞ্জী লিখাৰ পৰম্পৰা অতি চহকী আৰু ইয়াৰ সম্পূৰ্ণ কৃতিত্ব আহোমসকলৰ। স্বৰ্গদেউ চুকাফাই অসমলৈ আহোঁতে লগত বুৰঞ্জী লিখক বা ‘বাইলুং’সকলক লৈ আহিছিল আৰু নিৰ্দেশ দিছিল যে ৰাজ্যত ঘটা প্ৰতিটো ঘটনা যেনেকৈ দেখিছে তেনেকৈ লিপিবদ্ধ কৰিব লাগে।
লক্ষ্মীনাথ বেজবৰুৱাই আহোমসকলৰ এই বুৰঞ্জী লিখাৰ প্ৰতি থকা ‘Sense’ বা ধাউতিটোক যথাযোগ্য সন্মান জনাইছে। কিন্তু তেওঁ লগতে এটা ব্যংগাত্মক দিশো দাঙি ধৰিছে। আহোমসকলৰ অনুকৰণত পৰৱৰ্তী সময়ত অসমৰ বিভিন্ন ফৈদ বা বংশই নিজৰ নিজৰ বংশাৱলী বা বুৰঞ্জী লিখিবলৈ লৈছিল। কিন্তু সেইবোৰৰ বহুলাংশই সত্যৰ ওপৰত প্ৰতিষ্ঠিত হোৱাৰ পৰিৱৰ্তে নিজৰ গুণগান বা অতিৰঞ্জিত বৰ্ণনাৰে ভৰি আছিল (যাক কবিয়ে ‘A lion painting himself’ অৰ্থাৎ সিংহই নিজৰ ছবি নিজে অঁকাৰ সৈতে তুলনা কৰিছে)।
গতিকে, আহোমসকলে বুৰঞ্জী লিখাৰ যি ভেটি স্থাপন কৰিছিল, সেয়া অসমীয়া সাহিত্যলৈ এক অমূল্য দান হ’লেও, ইয়াৰ বিকৃত ৰূপটোকহে বেজবৰুৱাই ‘বুৰঞ্জীৰ দৌৰাত্ম্য’ বুলি সমালোচনা কৰিছে।
(ক) অতি চমু প্ৰশ্নঃ শুধৰণি কৰা সংস্কৰণ
১। ‘ন্যায় দৰ্শন’ৰ প্ৰণেতা কোন? [HS ’08, ’17]
উত্তৰঃ মহৰ্ষি গৌতম।
২। ‘নিবোকা চামোন’ শব্দৰ অৰ্থ কি? [HS ’07, ’09, ’11]
উত্তৰঃ নিমাতি বা কথা নোকোৱা ব্যক্তি (লোকবিশ্বাসমতে চামোন ভূত লম্ভিলে মানুহ নিবোকা হয়)।
৩। ‘কদমকলি’ কবিতা পুথিখন কোনে ৰচনা কৰিছিল? [HS ’08]
উত্তৰঃ লক্ষ্মীনাথ বেজবৰুৱাই।
৪। ‘বুৰঞ্জী’ কোন ভাষাৰ পৰা অহা শব্দ? [HS ’09, ’13, ’15]
উত্তৰঃ টাই (আহোম) ভাষাৰ পৰা। (বি:দ্ৰ: আপুনি ফাৰ্ছী বুলি লিখিছে, সেইটো ভুল হ’ব)।
৫। ‘লেমটো’ শব্দৰ অৰ্থ কি? [HS ’10, ’12]
উত্তৰঃ কোনো স্বাৰ্থৰ আশাত কাৰোবাৰ পাছে পাছে ঘূৰি ফুৰা আমনিদায়ক লোক। (বি:দ্ৰ: আপুনি গছৰ কলম বুলি লিখিছে, সেইটো ভুল)।
৬। বৈদিক সাহিত্যৰ অন্তিম ভাগৰ নাম কি? [HS ’14]
উত্তৰঃ উপনিষদ বা বেদাস্ত।
৭। ‘বুৰঞ্জী’ শব্দৰ আভিধানিক অৰ্থ কি? [HS ’16]
উত্তৰঃ টাই ভাষাৰ মতে, ‘বু’ মানে নজনা আৰু ‘ৰঞ্জী’ মানে জনাৰ ভৰাল। অৰ্থাৎ ‘নজনা কথা জনাৰ ভৰাল’।
(খ) চমু প্ৰশ্নঃ
১। ‘পুৰাণ’ কাক বোলে? ‘পুৰাণ’ৰ কি কি পাঁচোটা লক্ষণ আছে লিখা। [HS ’09]
উত্তৰঃ ভাৰতীয় ধৰ্মীয় পৰম্পৰাত দেৱ-দেৱীৰ মহিমা, সৃষ্টিতত্ত্ব আৰু ইতিহাস বৰ্ণিত হোৱা ধৰ্মশাস্ত্ৰসমূহেই হ’ল পুৰাণ। পুৰাণৰ পাঁচটা লক্ষণ হ’ল— সৰ্গ, প্ৰতিসৰ্গ, বংশ, মন্বন্তৰ আৰু বংশানুচৰিত।
২। ‘আয়ুৰ্বেদ’ কি বিষয়ক শাস্ত্ৰ? তোমাৰ পাঠ্যপুথিত উল্লেখ কৰা দুখন আয়ুৰ্বেদ গ্ৰন্থৰ নাম লিখা। [HS ’10, ’12]
উত্তৰঃ ‘আয়ুৰ্বেদ’ হ’ল প্ৰাচীন ভাৰতীয় চিকিৎসা বিজ্ঞান বিষয়ক শাস্ত্ৰ। পাঠ্যপুথিত উল্লেখ কৰা দুখন উল্লেখযোগ্য গ্ৰন্থ হ’ল—
১/ চৰক সংহিতা (আপুনি সঙ্কৰ বুলি লিখিছিল, সেইটো সংহিতা হ’ব)।
২/ সুশ্ৰুত সংহিতা।
লক্ষ্মীনাথ বেজবৰুৱাৰ ‘বুৰঞ্জীৰ দৌৰাত্ম্য’ পাঠটোৰ আধাৰত এই প্ৰশ্নটো অতি গুৰুত্বপূৰ্ণ। পৰীক্ষাত ৫ নম্বৰৰ বাবে আহিলে আপোনাৰ উত্তৰটো অলপ চহকী কৰিবলৈ মই তলত দিয়া ধৰণে লিখিবলৈ পৰামৰ্শ দিম:
৩। ‘অসমীয়া বুৰঞ্জী নিশ্চয় আহোমসকলৰ দান।’ — আলোচনা কৰা। [HS’ 13, ’18]
উত্তৰ: অসমীয়া সাহিত্য আৰু ইতিহাসৰ ভঁৰাললৈ আহোমসকলৰ সৰ্বশ্ৰেষ্ঠ অৱদান হ’ল বুৰঞ্জী। এই বিষয়ে তলত দিয়া ধৰণে আলোচনা কৰিব পাৰি:
বুৰঞ্জী লিখাৰ পৰম্পৰা: ১২২৮ খ্ৰীষ্টাব্দত স্বৰ্গদেউ চুকাফাই যেতিয়া অসমত আহোম ৰাজত্ব স্থাপন কৰিছিল, তেতিয়া তেওঁ নিজৰ লগত বুৰঞ্জী লিখক বা ‘বাইলুং’সকলক লৈ আহিছিল। চুকাফাৰ নিৰ্দেশ আছিল যে ৰাজ্যত ঘটা প্ৰতিটো সৰু-বৰ ঘটনা সঠিকভাৱে লিপিবদ্ধ কৰিব লাগে। তেতিয়াৰ পৰাই অসমত ধাৰাবাহিকভাৱে বুৰঞ্জী লিখাৰ প্ৰথা আৰম্ভ হয়।
গদ্য সাহিত্যৰ বিকাশ: আহোমসকলৰ এই দানৰ ফলতেই অসমীয়া গদ্য সাহিত্যই এক নিৰ্দিষ্ট গতি লাভ কৰিছিল। ভাৰতৰ আন ঠাইত যেতিয়া ইতিহাস কেৱল কবিতা বা আখ্যানৰ মাজত সীমাবদ্ধ আছিল, অসমত কিন্তু নিৰপেক্ষ গদ্যত বাস্তৱিক ঘটনাৰ বুৰঞ্জী লিখা হৈছিল।
ঐতিহাসিক সচেতনতা: লেখক লক্ষ্মীনাথ বেজবৰুৱাই উল্লেখ কৰিছে যে আহোমসকলৰ বুৰঞ্জী জ্ঞান বা ‘Historical Sense’ জন্মগত আছিল। তেওঁলোকৰ এই চৰ্চাই পৰৱৰ্তী সময়ত অসমৰ অন্যান্য জাতি-জনগোষ্ঠী আৰু সত্ৰসমূহকো নিজৰ ইতিহাস বা চৰিত-পুথি লিখিবলৈ অনুপ্ৰাণিত কৰিছিল।
বেজবৰুৱাৰ দৃষ্টিভংগী: বেজবৰুৱাই আহোমসকলৰ এই দানক সন্মান জনাইছে যদিও ব্যংগাত্মকভাৱে কৈছে যে এই বুৰঞ্জী লিখাৰ পৰম্পৰাৰ অনুকৰণ কৰিবলৈ গৈয়েই পৰৱৰ্তী কালত বহুতো অনৈতিহাসিক আৰু অতিৰঞ্জিত ‘বংশাৱলী’ৰ সৃষ্টি হ’ল, যাক তেওঁ ‘বুৰঞ্জীৰ দৌৰাত্ম্য’ বুলি অভিহিত কৰিছে।
সামৰণি: গতিকে ক’ব পাৰি যে আহোমসকলৰ পৃষ্ঠপোষকতাতেই অসমত বিজ্ঞানসন্মত বুৰঞ্জী চৰ্চাৰ ভেটি নিৰ্মাণ হৈছিল আৰু ই আজিও অসমীয়া পৰিচয়ৰ এক অবিচ্ছেদ্য অংগ হৈ আছে।
১. পুৰাণৰ পাঁচটা লক্ষণ (প্ৰশ্ন ৩): আপুনি লিখা আধ্যাত্মিক শিক্ষা, নৈতিক উপদেশ— এইবোৰ সাধাৰণ অৰ্থত ঠিকেই আছে, কিন্তু শাস্ত্ৰীয়মতে পুৰাণৰ পাঁচটা নিৰ্দিষ্ট লক্ষণ আছে। সেইবোৰ হ’ল: সৰ্গ, প্ৰতিসৰ্গ, বংশ, মন্বন্তৰ আৰু বংশানুচৰিত। (এইটো লিখিলেহে সম্পূৰ্ণ নম্বৰ পোৱা যায়)।
২. কবিতা পুথিৰ নাম (প্ৰশ্ন ৪ – অতি চমু): লক্ষ্মীনাথ বেজবৰুৱাৰ কবিতা পুথিখনৰ নাম হ’ল ‘কদমকলি’। আপুনি উত্তৰত ‘পদুমকলি’ বুলি লিখিছে। (মনত ৰাখিব, তেওঁৰ একমাত্ৰ উপন্যাসখনহে ‘পদুম কুঁৱৰী’)।
৩. বুৰঞ্জী শব্দৰ অৰ্থ (প্ৰশ্ন ৪ – ৰচনাধৰ্মী): ইয়াত টাই ভাষাৰ অৰ্থটো লিখা দৰকাৰ। ‘বু’ মানে নজনা আৰু ‘ৰঞ্জী’ মানে জনাৰ ভৰাল।
ৰচনাধৰ্মী প্ৰশ্নৰ আৰ্হি উত্তৰ:
১। প্ৰাচীন ভাৰতীয় ঋষি-মুনিসকলে কেনে ধৰণৰ গ্ৰন্থ লিখি থৈ গৈছে? [HS ’08]
উত্তৰ: প্ৰাচীন ভাৰতীয় ঋষি-মুনিসকলে মানৱ জীৱনৰ বাবে প্ৰয়োজনীয় সকলো জ্ঞানৰে ভাণ্ডাৰ স্বৰূপ গ্ৰন্থ লিখি থৈ গৈছে। বেজবৰুৱাৰ মতে, তেওঁলোকে আমাক ধৰ্মৰ বাবে ‘বেদ-উপনিষদ’, সমাজ নীতিৰ বাবে ‘স্মৃতি-সংহিতা’, স্বাস্থ্যৰ বাবে ‘আয়ুৰ্বেদ’, তৰ্কৰ বাবে ‘ন্যায় দৰ্শন’ আৰু বিভিন্ন কলা-কৌশলৰ বাবে ‘চৌষষ্ঠি কলা’ৰ দৰে অমূল্য গ্ৰন্থ দি গৈছে। অৰ্থাৎ আধ্যাত্মিকতাৰ পৰা আৰম্ভ কৰি দৈনন্দিন জীৱনৰ প্ৰয়োজনীয় সকলো শাস্ত্ৰই তেওঁলোকে ৰচনা কৰিছিল।
২। “মুঠতে কওঁ, আগৰকলীয়া জ্ঞানীসকলে আমাক যিহকে লাগে সেইবোৰ দি গৈছিল” — কথাষাৰ বিশ্লেষণ কৰা। [HS ’10]
উত্তৰ: এই উক্তিটোৰ জৰিয়তে বেজবৰুৱাই প্ৰাচীন ভাৰতীয় ঋষি-মুনিসকলৰ বহুমুখী প্ৰতিভাৰ প্ৰশংসা কৰিছে। তেওঁৰ মতে, আধ্যাত্মিক জ্ঞান, সাহিত্য, দৰ্শন, চিকিৎসাবিদ্যা বা শিল্পকলা— সকলোতে আমাৰ পূৰ্বপুৰুষসকলে চৰম উৎকৰ্ষ সাধন কৰিছিল। তেওঁলোকে আমাক দৰ্শনৰ পৰা কামশাস্ত্ৰলৈকে সকলো দি গৈছিল। কেৱল এটা বস্তুৰহে অভাৱ আছিল, সেয়া হ’ল ‘বুৰঞ্জী’। কাৰণ তেওঁলোকৰ দৃষ্টিত জগতখন আছিল মায়া বা মৰীচিকাৰ দৰে ক্ষণস্থায়ী। সেয়ে তেওঁলোকে পাৰ্থিৱ ঘটনাৱলী লিপিবদ্ধ কৰি ৰখাতকৈ আধ্যাত্মিক সত্য বিচাৰি উলিওৱাতহে বেছি গুৰুত্ব দিছিল।
১/ ‘বুৰঞ্জীৰ দৌৰাত্ম্য’ পাঠৰ সাৰাংশ আৰু প্ৰয়োজনীয় টোকা
ক) বুৰঞ্জী আৰু হিষ্ট্ৰী (History):
বেজবৰুৱাৰ মতে, বৰ্তমান যুগৰ তথাকথিত বুৰঞ্জীবিদসকলে ‘History’ শব্দটোক ‘হিষ্টুৰি’ বুলি উচ্চাৰণ কৰি তাৰ এটা নতুন ৰূপ দিছে। তেওঁ ব্যংগ কৰিছে যে আধুনিক বুৰঞ্জীত আধ্যাত্মিকতা বা সত্যতকৈ তাৰিখ আৰু যুদ্ধৰ বিৱৰণকহে বেছি গুৰুত্ব দিয়া হয়।
খ) ষড়দৰ্শন (Six Systems of Philosophy):
প্ৰাচীন ভাৰতৰ ছয়খন প্ৰধান দৰ্শন শাস্ত্ৰ হ’ল:
১/ ন্যায় (মহৰ্ষি গৌতম)
২/ বৈশেষিক (মহৰ্ষি কণাদ)
৩/ সাংখ্য (মহৰ্ষি কপিল)
৪/ যোগ (মহৰ্ষি পতঞ্জলি)
৫/ পূৰ্ব-মীমাংসা (মহৰ্ষি জৈমিনি)
৬/ উত্তৰ-মীমাংসা বা বেদান্ত (মহৰ্ষি ব্যাস)
গ) বেদৰ ভাগ (Four Vedas):
বেজবৰুৱাই উল্লেখ কৰিছে যে ঋষি-মুনিসকলে আমাক আধ্যাত্মিক তৃপ্তিৰ বাবে চাৰিখন বেদ দি গৈছে।
ঋগবেদ: জ্ঞানৰ সংগ্ৰহ (স্তোত্ৰসমূহ)।
যজুৰ্বেদ: কৰ্মকাণ্ড বা যজ্ঞৰ বিধি।
সামবেদ: উপাসনা বা সংগীত।
অথৰ্ববেদ: দৈনন্দিন জীৱনৰ বিজ্ঞান আৰু ঔষধি।
২/ “A Lion is Painting Himself” — ইয়াৰ তাৎপৰ্য
আপুনি আপোনাৰ উত্তৰত এই বাক্যশাৰী ব্যৱহাৰ কৰিছে। ইয়াৰ প্ৰকৃত অৰ্থ হ’ল— “স্বার্থজড়িত আত্ম-প্ৰশংসা”। বেজবৰুৱাই দেখুৱাইছে যে আহোমসকলৰ পাছত যিবোৰ বংশাৱলী বা বুৰঞ্জী লিখা হ’ল, তাত লিখকসকলে নিজৰ বংশৰ গুণগান গাবলৈ গৈ বহুতো মিছা বা অতিৰঞ্জিত কথা লিখিলে। যিদৰে এটা সিংহই যদি নিজৰ ছবি নিজে আঁকে, তেন্তে সি নিজকে সদায় বীৰ হিচাপেই দেখুৱাব; ঠিক তেনেকৈ এই বুৰঞ্জীবোৰো আছিল একপক্ষীয়। ইয়াকে কবিয়ে ‘বুৰঞ্জীৰ দৌৰাত্ম্য’ বুলিছে।
৩/ পুৰাণৰ দহটা লক্ষণ (শ্ৰীমদ্ভাগৱতৰ মতে)
আপুনি দিয়া দহটা লক্ষণ শুদ্ধ আছে। পৰীক্ষাত কেতিয়াবা ২ নম্বৰৰ বাবে ইয়াৰে যিকোনো চাৰিটা বা পাঁচটা সুধিব পাৰে। আপুনি দিয়া লিষ্টিখন মনত ৰাখিলে যথেষ্ট হ’ব।
মনত ৰাখিবলগীয়া কথা:
বেজবৰুৱাই এই গোটেই পাঠটোত আধুনিক বুৰঞ্জীবিদসকলক সমালোচনা কৰিছে, কাৰণ তেওঁলোকে সামান্য তথ্য এটা পালেই তাক লৈ অৰ্থহীন তৰ্কত লিপ্ত হয়। তেওঁলোকৰ মতে গংগাৰ পানী গৰম আছিল নে চেঁচা, সেইটোৱে বুৰঞ্জীৰ ডাঙৰ বিষয়। ইয়াৰ বিপৰীতে ঋষি-মুনিসকলে জগতক মায়া বুলি ভাবিছিল কাৰণেহে এনে অসাৰ বুৰঞ্জী নিলিখিলে— এইটোৱেই লেখকৰ মূল যুক্তি।
এই Post টো Update কৰাত সহায় কৰিব বিচাৰে নেকি?
ইয়াত কিবা ভুল, অসম্পূৰ্ণ তথ্য বা নতুন তথ্য থাকিলে আপুনি এটা উন্নত version প্ৰস্তুত কৰিব পাৰে। Live Post তৎক্ষণাৎ সলনি নহ'ব।
Update This Post