ব’হাগ বিহুৰ পৰম্পৰা
(ক) অতি চমু প্ৰশ্নোত্তৰ
১। ‘ব’হাগ বিহুৰ পৰম্পৰা’ প্ৰবন্ধটোৰ লেখক কোন?
উত্তৰঃ ড° প্ৰফুল্লদত্ত গোস্বামী।
২। ড° প্ৰফুল্লদত্ত গোস্বামীৰ জন্ম কেতিয়া আৰু ক’ত হৈছিল?
উত্তৰঃ ১৯১৯ চনৰ ১৮ মাৰ্চত দক্ষিণ কামৰূপৰ নহিৰা সত্ৰত।
৩। ‘অসমীয়া জনসাহিত্য’ গ্ৰন্থখনৰ ৰচক কোন?
উত্তৰঃ ড° প্ৰফুল্লদত্ত গোস্বামী।
৪। ড° প্ৰফুল্লদত্ত গোস্বামীৰ দুখন ইংৰাজী গ্ৰন্থৰ নাম লিখা।
উত্তৰঃ Folk Literature of Assam আৰু Bihu Songs of Assam।
৫। ‘কেঁচা পাতৰ কঁপনি’ উপন্যাসখনৰ ৰচক কোন?
উত্তৰঃ ড° প্ৰফুল্লদত্ত গোস্বামী।
৬। ‘বিলাতী হোজা’ গ্ৰন্থখনৰ লেখক কোন?
উত্তৰঃ ড° প্ৰফুল্লদত্ত গোস্বামী।
৭। ‘পৃথিৱীৰ চৌপাশে এপাক’ গ্ৰন্থখনৰ লেখক কোন?
উত্তৰঃ ড° প্ৰফুল্লদত্ত গোস্বামী।
৮। ‘বিহু’ শব্দটোৰ উৎপত্তি কোন শব্দৰ পৰা হোৱা বুলি পণ্ডিতসকলে মত প্ৰকাশ কৰিছে?
উত্তৰঃ সংস্কৃত ‘বিষুৱণ’ শব্দৰ পৰা।
৯। ‘বিষুৱণ’ কি?
উত্তৰঃ প্ৰাচীন বৈদিক কালত বিশেষ যাগ-যজ্ঞ কৰা এটা দিন বা অনুষ্ঠান।
১০। দক্ষিণ ভাৰতৰ নায়াৰসকলে নৱবৰ্ষৰ উৎসৱক কি বোলে?
উত্তৰঃ বিষু।
১১। হিমালয়ৰ নামনি অঞ্চলৰ খচসকলৰ মাজত কোন উৎসৱৰ প্ৰচলন আছে?
উত্তৰঃ বিষু উৎসৱ।
১২। মধ্যপ্ৰদেশৰ ওৰাওঁসকলে গ্ৰীষ্মকালত কি অনুষ্ঠান কৰে?
উত্তৰঃ বিষু চিকাৰ।
১৩। কোনখন উপন্যাসত বিহুনাচ আৰু বিহুগীতৰ প্ৰাচীন বহল বৰ্ণনা পোৱা যায়?
উত্তৰঃ ৰজনীকান্ত বৰদলৈৰ ‘মিৰি-জীয়ৰী’।
১৪। ‘মিৰি-জীয়ৰী’ৰ ৰচক কোন?
উত্তৰঃ ৰজনীকান্ত বৰদলৈ।
১৫। ‘অসমৰ স্কট’ বুলি কাক কোৱা হয়?
উত্তৰঃ ৰজনীকান্ত বৰদলৈক।
১৬। ‘বিহু আৰু তাৰ প্ৰাকৃতিক চিত্ৰ’ পুস্তিকাখনৰ ৰচক কোন?
উত্তৰঃ গণেশচন্দ্ৰ হাজৰিকা।
১৭। ‘বিহু আৰু তাৰ প্ৰাকৃতিক চিত্ৰ’ কিমান চনত প্ৰকাশ পাইছিল?
উত্তৰঃ ১৯১৮ চনত।
১৮। বিহুৰ নৃত্য-গীতক অশোভন বুলি কোনে ঠাৱৰ কৰিছিল?
উত্তৰঃ হলিৰাম ঢেকিয়াল ফুকনে।
১৯। বলীনাৰায়ণ বৰাই বিহুৰ বিষয়ে কোনখন আলোচনীত লিখিছিল?
উত্তৰঃ **‘আসাম বন্ধু’**ত।
২০। ‘আসাম বন্ধু’ৰ সম্পাদক কোন আছিল?
উত্তৰঃ গুণাভিৰাম বৰুৱা।
২১। ‘আসাম বন্ধু’ কিমান চনত প্ৰকাশ পাইছিল?
উত্তৰঃ ১৮৮৫ চনত।
২২। ‘বাঁহী’ আলোচনী প্ৰথম কিমান চনত প্ৰকাশ পাইছিল?
উত্তৰঃ ১৯০৯ চনত।
২৩। ‘বাঁহী’ৰ প্ৰথম সম্পাদক কোন আছিল?
উত্তৰঃ লক্ষ্মীনাথ বেজবৰুৱা।
২৪। “বিহুৱে কাকো দুখ নিদিয়ে, সকলোকে ৰং দিয়ে…”— মন্তব্যটো কাৰ?
উত্তৰঃ লক্ষ্মীনাথ বেজবৰুৱাৰ।
২৫। ১৮৯৬ চনত অসমীয়া নাৰীৰ বিহুনাচক বৃন্দাবনৰ গোপীসকলৰ নৃত্যৰ সৈতে কোনে তুলনা কৰিছিল?
উত্তৰঃ গৰ্ডন চাহাবে।
২৬। ‘লাইহাৰাওবা’ নৃত্য কোন অঞ্চলত প্ৰচলিত?
উত্তৰঃ মণিপুৰত।
২৭। কাতি বিহুৰ সময়ত সূৰ্য কোন ৰাশিলৈ যায়?
উত্তৰঃ তুলা ৰাশিলৈ।
২৮। ব’হাগ বিহুৰ সময়ত সূৰ্য কোন ৰাশিলৈ যায়?
উত্তৰঃ মেষ ৰাশিলৈ।
২৯। বিহুৰ আগদিনা পালন কৰা অনুষ্ঠানটোক কি বোলে?
উত্তৰঃ গৰু বিহু।
৩০। হুঁচৰি কি?
উত্তৰঃ ব’হাগ বিহুৰ সময়ত দলবদ্ধভাৱে ঘৰে ঘৰে গৈ গীত-নৃত্য কৰি আশীৰ্বাদ দিয়া লোকাচাৰ।
৩১। ‘ঐতৰেয় ব্ৰাহ্মণ’ কি?
উত্তৰঃ বৈদিক যুগৰ এখন প্ৰাচীন ব্ৰাহ্মণ গ্ৰন্থ।
৩২। ইন্দ্ৰধ্বজ পূজা কি?
উত্তৰঃ বৰষুণ, শস্য আৰু ৰাজ্যৰ মংগল কামনাৰে পালন কৰা এক প্ৰাচীন ধৰ্মীয় পূজা।
৩৩। অসমৰ কোনখন নগৰত প্ৰথম ৰাজহুৱাভাৱে বিহু উৎসৱ পতাৰ উল্লেখ পোৱা যায়?
উত্তৰঃ গুৱাহাটী নগৰত।
(খ) চমু প্ৰশ্নোত্তৰ
১। বিহু শব্দৰ উৎপত্তিৰ বিষয়ে প্ৰবন্ধটোত কি কোৱা হৈছে?
উত্তৰঃ পণ্ডিতসকলৰ মতে ‘বিহু’ শব্দটো সংস্কৃত ‘বিষুৱণ’ শব্দৰ সৈতে সম্পৰ্কিত। অথৰ্ববেদ আৰু ঐতৰেয় ব্ৰাহ্মণৰ দৰে প্ৰাচীন শাস্ত্ৰত ‘বিষুৱণ’ক বিশেষ যাগ-যজ্ঞৰ দিন হিচাপে উল্লেখ কৰা হৈছে। এই যাগ-যজ্ঞৰ উদ্দেশ্য আছিল সূৰ্যৰ গতিক অনুকূল কৰি শস্য উৎপাদন আৰু কৃষিৰ মংগল কামনা কৰা।
কালক্ৰমত এই বিষুৱকালীন কৃষিমূলক মাংগলিক অনুষ্ঠানৰ লগত অসমৰ আৰ্য আৰু অনাৰ্য লোকাচাৰৰ সংমিশ্ৰণ ঘটি বৰ্তমানৰ বিহু উৎসৱৰ ৰূপ গঢ় লৈ উঠা বুলি প্ৰবন্ধকাৰে আলোচনা কৰিছে।
২। বিহু উৎসৱত কি কি উপাদানৰ সংমিশ্ৰণ ঘটিছে?
উত্তৰঃ বিহু একক কোনো সংস্কৃতিৰ সৃষ্টি নহয়। ইয়াত মূলতঃ দুটা সাংস্কৃতিক সোঁতৰ সংমিশ্ৰণ দেখা যায়—
আৰ্য উপাদান: বিষুৱকালীন যাগ-যজ্ঞ, পূজা-পাতল, দান-দক্ষিণা, গৰু-গাইৰ মংগল কামনা, ঘৰ-বাৰী পৰিষ্কাৰ কৰা আদি।
অনাৰ্য বা প্ৰাক্-আৰ্য উপাদান: কৃষিজীৱী সমাজৰ উৰ্বৰা বিশ্বাস, নৃত্য-গীত, ডেকা-গাভৰুৰ মিলন, প্ৰকৃতি আৰু প্ৰজননশক্তিৰ সৈতে জড়িত লোকাচাৰ।
এই দুয়োটা ধাৰাই একেলগ হৈ বিহুক অসমৰ নিজস্ব কৃষিভিত্তিক লোক-উৎসৱত পৰিণত কৰিছে।
৩। বিহু মূলতঃ কি ধৰণৰ উৎসৱ?
উত্তৰঃ বিহু মূলতঃ কৃষিভিত্তিক উৎসৱ। কৃষিজীৱী সমাজে নতুন কৃষিবৰ্ষৰ আৰম্ভণি, শস্যৰ বৃদ্ধি, গৰু-গাইৰ মংগল আৰু মানুহৰ সুখ-সমৃদ্ধি কামনা কৰি বিভিন্ন আচাৰ, নৃত্য আৰু গীত পালন কৰিছিল। পাছলৈ ইয়াৰ লগত ধৰ্মীয়, সামাজিক আৰু সাংস্কৃতিক বহু উপাদান যুক্ত হয়।
৪। “বিহু এক ধৰ্মীয় অনুষ্ঠান”— কথাষাৰ কিয় কোৱা হৈছে?
উত্তৰঃ বিহুৰ বহু আচাৰৰ লগত মংগল কামনা আৰু প্ৰাচীন ধৰ্মীয় বিশ্বাস জড়িত। ঘৰ-বাৰী নিকা কৰা, ন-কাপোৰ পিন্ধা, গৰু-গাইৰ যত্ন লোৱা, দেৱতা বা গোসাঁইক পূজা কৰা, কৃষিৰ উন্নতি কামনা কৰা, নৃত্য-গীত কৰা—এই সকলো কাৰ্যৰ মূলতে মানুহ, জীৱ-জন্তু আৰু শস্যৰ কল্যাণৰ ভাব আছে।
প্ৰাচীন বিষুৱণ যাগ-যজ্ঞৰ উদ্দেশ্যও আছিল কৃষিৰ মংগল। সেয়েহে উৎপত্তিগত আৰু আচাৰগত দিশৰ পৰা বিহুত ধৰ্মীয় বৈশিষ্ট্য স্পষ্ট।
৫। বৰ্তমান বিহুক আগৰ দৰে কেৱল ধৰ্মীয় উৎসৱ বুলি ক’ব নোৱাৰি কিয়?
উত্তৰঃ বৰ্তমান বিহু কোনো এটা ধৰ্ম, বৰ্ণ বা জনগোষ্ঠীৰ মাজত সীমাবদ্ধ নহয়। অসমৰ বিভিন্ন জাতি-জনগোষ্ঠী আৰু ধৰ্মৰ মানুহে সমান আনন্দেৰে বিহু পালন কৰে।
বিহু এতিয়া অসমৰ সামূহিক সাংস্কৃতিক পৰিচয়, জাতীয় ঐক্য আৰু সম্প্ৰীতিৰ প্ৰতীক। সেয়েহে ইয়াৰ প্ৰাচীন ধৰ্মমূলক বৈশিষ্ট্য থাকিলেও বৰ্তমান ই ঘাইকৈ জাতীয় আৰু সাংস্কৃতিক উৎসৱ।
৬। অসমত বিষুৱ সংক্ৰান্তিৰ সময়ত পালন কৰা বিহুৰ সদৃশ অনুষ্ঠান ভাৰতৰ আন ঠাইতো পোৱা যায়নে?
উত্তৰঃ হয়। ভাৰতৰ বিভিন্ন অঞ্চলত বিষুৱ বা বৈশাখৰ লগত জড়িত উৎসৱৰ প্ৰচলন আছে। দক্ষিণ ভাৰতৰ নায়াৰসকলে নৱবৰ্ষৰ উৎসৱক ‘বিষু’ বোলে। হিমালয়ৰ নামনি অঞ্চলৰ খচসকলৰ মাজতো ‘বিষু’ উৎসৱ আছে। মধ্যপ্ৰদেশৰ ওৰাওঁসকলে গ্ৰীষ্মকালত ‘বিষু চিকাৰ’ কৰে।
কিছুমান অঞ্চলত এই নৱবৰ্ষীয় কৃষি উৎসৱক ‘বৈশাখী’ বুলিও জনা যায়। ইয়াৰ পৰা ভাৰতীয় কৃষিজীৱী সংস্কৃতিত বিষুৱকালীন উৎসৱৰ বিস্তৃত পৰম্পৰা থকা বুলি বুজা যায়।
৭। সপ্তদশ শতিকাৰ মুছলমান ভ্ৰমণকাৰীৰ বৰ্ণনাত অসমৰ বিহুৰ কেনে ছবি পোৱা যায়?
উত্তৰঃ সেই ভ্ৰমণকাৰীৰ বৰ্ণনাত অসমৰ নৱবৰ্ষীয় উৎসৱত পুৰুষ আৰু নাৰী উভয়ে নৃত্য-গীত কৰি ৰং-ধেমালি কৰাৰ কথা পোৱা যায়। ঢোল, পেঁপা, টকা আদি বাদ্যযন্ত্ৰ ব্যৱহাৰৰো উল্লেখ আছে।
তেওঁ ডেকা-গাভৰুৰ মাজত এই উৎসৱৰ সময়ত মনৰ আদান-প্ৰদান হোৱাৰ কথাও উল্লেখ কৰিছিল। এই বৰ্ণনাক বিহুৰ প্ৰাচীন ৰূপৰ অন্যতম গুৰুত্বপূৰ্ণ লিখিত সাক্ষ্য বুলি ধৰা হয়।
৮। আহোম ৰজাসকলে বিহুৰ বিকাশত কি ভূমিকা লৈছিল?
উত্তৰঃ আহোম ৰজাসকলে বিহু উৎসৱক পৃষ্ঠপোষকতা কৰি ইয়াক ৰাজকীয় স্বীকৃতি আৰু সামাজিক মৰ্যাদা প্ৰদান কৰিছিল বুলি ধৰা হয়। ফলত স্থানীয় কৃষিভিত্তিক লোক-উৎসৱটোৱে বৃহৎ সামাজিক পৰিসৰ লাভ কৰে আৰু ধীরে ধীরে অসমৰ জাতীয় উৎসৱৰ ৰূপ লয়।
৯। হলিৰাম ঢেকিয়াল ফুকনৰ বিহু সম্পৰ্কীয় দৃষ্টিভংগী কি আছিল?
উত্তৰঃ হলিৰাম ঢেকিয়াল ফুকনে বিহুৰ নৃত্য-গীতৰ কিছুমান দিশক অশোভন বুলি গণ্য কৰিছিল। উনবিংশ শতিকাৰ শিক্ষিত সমাজৰ একাংশৰ মাজত লোক-উৎসৱ আৰু লোকনৃত্যৰ প্ৰতি থকা ৰক্ষণশীল মনোভাৱ তেওঁৰ মন্তব্যত প্ৰতিফলিত হৈছিল।
১০। বলীনাৰায়ণ বৰাই বিহুক কেনেদৰে মূল্যায়ন কৰিছিল?
উত্তৰঃ বলীনাৰায়ণ বৰাই ১৮৮৫ চনত ‘আসাম বন্ধু’ত বিহুৰ প্ৰতি ইতিবাচক দৃষ্টিভংগী প্ৰকাশ কৰিছিল। তেওঁৰ মতে বসন্তৰ আগমনত প্ৰকৃতিৰ সৌন্দৰ্য বৃদ্ধি পোৱাৰ লগে লগে মানুহৰ মনতো আনন্দ, প্ৰেম আৰু উৎসাহৰ জাগৰণ ঘটে। এই আনন্দ স্বাভাৱিকভাৱে গীত, নৃত্য আৰু সামাজিক মিলনৰ মাজেৰে প্ৰকাশ পায়।
তেওঁ এইদৰে বিহুৰ ৰং-ধেমালিক স্বাভাৱিক আৰু সামাজিক উৎসৱৰ ৰূপত গ্ৰহণ কৰিছিল।
১১। গণেশচন্দ্ৰ হাজৰিকাই বিহু সম্পৰ্কে কি মত প্ৰকাশ কৰিছিল?
উত্তৰঃ গণেশচন্দ্ৰ হাজৰিকাই ১৯১৮ চনত ‘বিহু আৰু তাৰ প্ৰাকৃতিক চিত্ৰ’ প্ৰকাশ কৰি বিহুৰ প্ৰতি শিক্ষিত সমাজৰ ইতিবাচক দৃষ্টিভংগী গঢ়ি তোলাত সহায় কৰিছিল।
তেওঁৰ মূল বক্তব্য আছিল—পুৰণি পৰম্পৰাক অন্ধভাৱে ত্যাগ নকৰি তাৰ মূল্যবান অংশসমূহ বাছি লৈ বৰ্তমান সমাজৰ উপযোগী কৰি তুলিব লাগে। এইদৰেই ঐতিহ্যৰ সহায়ত সমাজৰ মংগল সাধন কৰিব পাৰি।
১২। লক্ষ্মীনাথ বেজবৰুৱাই বিহুৰ সপক্ষে কেনেদৰে ওকালতি কৰিছিল?
উত্তৰঃ বিহুক অশোভন বা অসংস্কৃত বুলি নাকচ কৰা শিক্ষিত সমাজৰ একাংশক বেজবৰুৱাই নিজৰ স্বভাৱসুলভ হাস্য-ব্যংগৰে সমালোচনা কৰিছিল।
তেওঁ বিহুক অসমীয়া মানুহৰ স্বাভাৱিক আনন্দ, প্ৰাণচাঞ্চল্য আৰু সংস্কৃতিৰ প্ৰকাশ হিচাপে গ্ৰহণ কৰিছিল। “বিহুৱে কাকো দুখ নিদিয়ে, সকলোকে ৰং দিয়ে”—এই মন্তব্যৰ মাজেৰে তেওঁ বিহুৰ আনন্দময় আৰু সামাজিক স্বৰূপটোক স্পষ্টভাৱে সমৰ্থন কৰিছিল।
১৩। গৰ্ডন চাহাবৰ বিহু সম্পৰ্কীয় মন্তব্য কি আছিল? সেই মন্তব্য সম্পূৰ্ণ শুদ্ধ নে?
উত্তৰঃ গৰ্ডন চাহাবে অসমীয়া মহিলাসকলে বৃন্দাবনৰ গোপীসকলৰ অনুকৰণত হাবি বা গছৰ তলত নাচ-গীত কৰা বুলি মন্তব্য কৰিছিল।
এই তুলনা সম্পূৰ্ণ ঐতিহাসিকভাৱে শুদ্ধ নহয়। বিহু নৃত্যৰ নিজস্ব কৃষিভিত্তিক আৰু লোক-সাংস্কৃতিক পটভূমি আছে। অৱশ্যে উভয় ক্ষেত্ৰতে নৃত্য-গীতৰ মাজেৰে স্বতঃস্ফূৰ্ত আনন্দ প্ৰকাশ পোৱাৰ কিছু বাহ্যিক সাদৃশ্য তেওঁ লক্ষ্য কৰিছিল বুলি ক’ব পাৰি।
১৪। ‘মিৰি-জীয়ৰী’ উপন্যাসৰ বিহু-চৰ্চাৰ গুৰুত্ব কি?
উত্তৰঃ ৰজনীকান্ত বৰদলৈৰ ‘মিৰি-জীয়ৰী’ত মিচিং সমাজৰ পটভূমিত বিহুনাচ, বিহুগীত, ডেকা-গাভৰুৰ অংশগ্ৰহণ আৰু সামাজিক ৰং-ধেমালিৰ জীৱন্ত ছবি পোৱা যায়।
সাহিত্যিক ৰচনাত বিহুৰ প্ৰাচীন সামাজিক ৰূপ বুজিবলৈ এই উপন্যাসৰ বৰ্ণনা বিশেষ গুৰুত্বপূৰ্ণ।
১৫। “এই ধাৰণা শুদ্ধ নহয় যেন লাগে”— লেখকে কোন ধাৰণাৰ কথা কৈছে?
উত্তৰঃ বিহুৰ নৃত্য-গীত অমাৰ্জিত বা অশোভন—এই ধাৰণাটোৰ কথাই লেখকে কৈছে। তেওঁৰ মতে বিহু নৃত্য-গীতক তাৰ ঐতিহাসিক, কৃষিভিত্তিক আৰু লোকসাংস্কৃতিক পটভূমিৰ পৰা বিচ্ছিন্ন কৰি বিচাৰ কৰাটো শুদ্ধ নহয়।
এই নৃত্য-গীত অসমৰ পুৰণি লোকজীৱন, প্ৰকৃতি আৰু উৰ্বৰা বিশ্বাসৰ লগত গভীৰভাৱে জড়িত।
(গ) ৰচনাধৰ্মী প্ৰশ্নোত্তৰ
১। বিহুক অসমৰ জাতীয় উৎসৱ বুলি কোৱাৰ কাৰণ কি? পাঠ্য প্ৰবন্ধৰ সহায়ত আলোচনা কৰা।
উত্তৰঃ ড° প্ৰফুল্লদত্ত গোস্বামীৰ ‘ব’হাগ বিহুৰ পৰম্পৰা’ প্ৰবন্ধত বিহুক অসমৰ জাতীয় সংস্কৃতিৰ অন্যতম প্ৰধান প্ৰতীক হিচাপে দেখুওৱা হৈছে।
বিহুৰ আৰম্ভণি কৃষিজীৱী সমাজৰ মংগল কামনাৰে হোৱা লোকাচাৰৰ মাজত। সময়ৰ লগে লগে আৰ্য আৰু অনাৰ্য বিভিন্ন সাংস্কৃতিক উপাদান ইয়াৰ লগত মিলি যায়। বিষুৱকালীন যাগ-যজ্ঞ, গৰুৰ যত্ন, ঘৰ-বাৰী শুচি কৰা, ন-কাপোৰ পিন্ধা, পূজা-পাতল আদি আৰ্য আচাৰৰ লগতে নৃত্য-গীত, উৰ্বৰা বিশ্বাস, ডেকা-গাভৰুৰ সামাজিক মিলন আদি অনাৰ্য উপাদানো বিহুত সংযুক্ত হয়।
আহোম ৰজাসকলৰ পৃষ্ঠপোষকতাত এই লোক-উৎসৱ অধিক সামাজিক স্বীকৃতি লাভ কৰে। পিছলৈ সাহিত্যিক, চিন্তাবিদ আৰু জাতীয়তাবাদীসকলেও ইয়াৰ সাংস্কৃতিক মূল্য উপলব্ধি কৰি বিহুক সন্মানজনক স্থান দিয়ে।
বৰ্তমান বিহু কোনো এটা বিশেষ জাতি, বৰ্ণ বা ধৰ্মৰ উৎসৱ নহয়। অসমৰ পাহাৰ-ভৈয়াম, চহৰ-গাঁও সকলো ঠাইতে বিভিন্ন ভাষা, ধৰ্ম আৰু জনগোষ্ঠীৰ মানুহে ইয়াত অংশগ্ৰহণ কৰে।
বিহুৰ নৃত্য, গীত, হুঁচৰি, বিহুৱান, সেৱা-সৎকাৰ, আত্মীয়-স্বজনৰ মিলন—এই সকলো আচাৰে অসমীয়া সমাজত ঐক্য, মৰম আৰু সম্প্ৰীতি গঢ়ি তোলে।
সেয়েহে বিহু এতিয়া কেৱল কৃষি বা ধৰ্মীয় উৎসৱ নহয়; ই অসমীয়া জাতীয় জীৱন, সাংস্কৃতিক সমন্বয় আৰু সামূহিক পৰিচয়ৰ প্ৰতীক। এই কাৰণেই বিহুক অসমৰ জাতীয় উৎসৱ বুলি কোৱা হয়।
২। বিহুৰ উৎপত্তি আৰু বিহুনৃত্য সম্বন্ধে বিভিন্নজনে আগবঢ়োৱা মন্তব্যসমূহ আলোচনা কৰা।
উত্তৰঃ বিহু আৰু বিহুনৃত্যৰ সঠিক আৰম্ভণিৰ সময় নিৰ্ণয় কৰা সহজ নহয়। তথাপি বিভিন্ন শাস্ত্ৰীয় উল্লেখ, ভ্ৰমণ-বিৱৰণ আৰু সাহিত্যিক মন্তব্যৰ পৰা ইয়াৰ বিকাশৰ এটা ধাৰণা লাভ কৰিব পাৰি।
পণ্ডিতসকলৰ মতে ‘বিহু’ শব্দটো ‘বিষুৱণ’ শব্দৰ লগত সম্পৰ্কিত। অথৰ্ববেদ আৰু ঐতৰেয় ব্ৰাহ্মণত বিষুৱণ যাগ-যজ্ঞৰ দিন হিচাপে উল্লেখিত। কৃষিৰ উন্নতি আৰু শস্যৰ মংগলৰ লগত ইয়াৰ সম্পৰ্ক আছিল।
প্ৰাচীন কৃষিজীৱী সমাজত নৃত্য-গীত আৰু স্ত্ৰী-পুৰুষৰ আনুষ্ঠানিক মিলনে পৃথিৱীৰ উৰ্বৰা শক্তি বৃদ্ধি কৰে বুলি বিশ্বাস কৰা হৈছিল। বিহু নৃত্যৰ কিছুমান প্ৰাচীন ভংগীত এই উৰ্বৰা অনুষ্ঠানৰ স্মৃতি থকা বুলি প্ৰবন্ধকাৰে মত প্ৰকাশ কৰিছে।
সপ্তদশ শতিকাৰ এজন মুছলমান ভ্ৰমণকাৰীয়ে অসমৰ নৱবৰ্ষৰ উৎসৱত পুৰুষ-নাৰীৰ নৃত্য-গীত, ঢোল-পেঁপা-টকাৰ ব্যৱহাৰ আৰু ডেকা-গাভৰুৰ মনৰ আদান-প্ৰদানৰ বৰ্ণনা দিছে।
পিছৰ সময়ত হলিৰাম ঢেকিয়াল ফুকনে বিহুনৃত্য-গীতক অশোভন বুলি গণ্য কৰিছিল। বলীনাৰায়ণ বৰাই বিহুক অধিক সহানুভূতিশীল দৃষ্টিৰে চাই ইয়াৰ আনন্দময় সামাজিক স্বৰূপক স্বীকৃতি দিয়ে।
গৰ্ডন চাহাবে বিহু নৃত্যৰ সৈতে বৃন্দাবনৰ গোপীসকলৰ নৃত্যৰ সাদৃশ্য বিচাৰিছিল। ৰজনীকান্ত বৰদলৈৰ ‘মিৰি-জীয়ৰী’ত বিহুৰ জীৱন্ত সামাজিক চিত্ৰ পোৱা যায়।
কুৰি শতিকাৰ আৰম্ভণিত গণেশচন্দ্ৰ হাজৰিকা আৰু লক্ষ্মীনাথ বেজবৰুৱাৰ দৰে সাহিত্যিকে বিহুৰ পক্ষে দৃঢ় মত প্ৰকাশ কৰে। এই সকলো মতামত আৰু বৰ্ণনাৰ পৰা বুজা যায় যে কৃষিমূলক লোকাচাৰৰ পৰা আৰম্ভ হোৱা বিহু সময়ৰ লগে লগে অসমৰ জাতীয় সংস্কৃতিৰ অন্যতম প্ৰধান অংগত পৰিণত হৈছে।
৩। ‘ব’হাগ বিহুৰ পৰম্পৰা’ প্ৰবন্ধৰ আধাৰত অসমত ব’হাগ বিহুৰ ঐতিহাসিক বিকাশ আলোচনা কৰা।
উত্তৰঃ ব’হাগ বিহুৰ পৰম্পৰা অতি প্ৰাচীন। কৃষিজীৱী সমাজত নতুন বছৰৰ আৰম্ভণিতে কৃষি, পশুধন আৰু মানুহৰ মংগল কামনাৰে বিভিন্ন আচাৰ পালন কৰাৰ প্ৰথাৰ পৰাই ইয়াৰ আদিৰূপ গঢ় লৈ উঠিছিল।
বিহুৰ নামৰ লগত সংস্কৃত ‘বিষুৱণ’ শব্দৰ সম্পৰ্ক দেখুওৱা হৈছে। বৈদিক যুগত বিষুৱণ বিশেষ মাংগলিক যাগ-যজ্ঞৰ দিন আছিল। বিষ্ণুপুৰাণ আৰু স্মৃতিশাস্ত্ৰতো বিষুৱকালীন দান-দক্ষিণা আৰু মাংগলিক আচাৰৰ উল্লেখ আছে।
অসমৰ বিহুত কালক্ৰমত আৰ্য আৰু অনাৰ্য সংস্কৃতিৰ মিলন ঘটে। পূজা, দান, গৰুৰ যত্ন আদি আচাৰৰ লগত নৃত্য-গীত আৰু কৃষিভিত্তিক উৰ্বৰা অনুষ্ঠানৰ পৰম্পৰাও মিলি যায়।
সপ্তদশ শতিকাৰ মুছলমান ভ্ৰমণকাৰীৰ বৰ্ণনাত অসমৰ নৱবৰ্ষীয় নৃত্য-গীতৰ উল্লেখ পোৱা যায়। আহোম ৰজাসকলৰ পৃষ্ঠপোষকতাত বিহুৱে সামাজিক মৰ্যাদা আৰু বিস্তৃতি লাভ কৰে।
উনবিংশ শতিকাত পাশ্চাত্য শিক্ষা আৰু ৰক্ষণশীল মধ্যবিত্ত মানসিকতাৰ প্ৰভাৱত এচাম লোক বিহুনৃত্য-গীতৰ প্ৰতি নেতিবাচক হৈ পৰে। কিন্তু বলীনাৰায়ণ বৰা, ৰজনীকান্ত বৰদলৈ, গণেশচন্দ্ৰ হাজৰিকা আৰু লক্ষ্মীনাথ বেজবৰুৱাৰ দৰে ব্যক্তিয়ে বিহুৰ সাংস্কৃতিক মূল্য পুনৰ প্ৰতিষ্ঠা কৰাত ভূমিকা লয়।
কুৰি শতিকাৰ জাতীয় জাগৰণে বিহুক অসমীয়া জাতীয় সংস্কৃতিৰ প্ৰতীক হিচাপে অধিক শক্তিশালী কৰি তোলে। শেষত ই ধৰ্মীয়-কৃষিভিত্তিক লোকাচাৰৰ সীমা পাৰ হৈ অসমৰ সৰ্বজনীন জাতীয় উৎসৱত পৰিণত হয়।
৪। বিহু এক ধৰ্মীয় অনুষ্ঠান— যুক্তিযুক্ততা প্ৰতিপন্ন কৰা।
উত্তৰঃ বিহুৰ প্ৰাচীন ৰূপ বিশ্লেষণ কৰিলে ইয়াৰ ধৰ্মীয় আৰু মাংগলিক চৰিত্ৰ স্পষ্ট হৈ পৰে।
‘বিহু’ শব্দৰ সৈতে সম্পৰ্কিত ‘বিষুৱণ’ বৈদিক যুগত যাগ-যজ্ঞৰ বিশেষ দিন আছিল। এই যাগ-যজ্ঞৰ লক্ষ্য আছিল সূৰ্যৰ অনুকূল গতি, শস্যৰ অংকুৰোদ্গম আৰু কৃষিৰ মংগল কামনা কৰা।
বিহুৰ সময়ত ঘৰ-বাৰী পৰিষ্কাৰ কৰা, ন-কাপোৰ পিন্ধা, গৰু-গাই ধুৱাই যত্ন লোৱা, গোসাঁই বা দেৱতাৰ পূজা কৰা, জ্যেষ্ঠজনক সেৱা কৰা আদি আচাৰৰ মাজত পবিত্ৰতা আৰু মংগল কামনাৰ ভাব স্পষ্ট।
অনাৰ্য কৃষিজীৱী সমাজতো নৃত্য-গীত আৰু উৰ্বৰা শক্তিৰ সৈতে জড়িত আচাৰ পালন কৰা হৈছিল। উদ্দেশ্য আছিল মানুহ, পশু আৰু শস্যৰ উৎপাদনশক্তি বৃদ্ধি কৰা।
অৰ্থাৎ আৰ্য আৰু অনাৰ্য—দুয়ো পৰম্পৰাৰ বিহু-সংলগ্ন আচাৰৰ মূল উদ্দেশ্য মংগল কামনা। সেই দিশৰ পৰা প্ৰাচীন বিহুক এক ধৰ্মীয় বা মাংগলিক অনুষ্ঠান বুলি কোৱাটো যুক্তিসংগত।
অৱশ্যে বৰ্তমান বিহু কেৱল ধৰ্মীয় অনুষ্ঠান নহয়; ই অসমৰ জাতীয় আৰু সাংস্কৃতিক উৎসৱত পৰিণত হৈছে।
৫। “বিহু এতিয়া আগৰ দৰে ধৰ্মমূলক উৎসৱ নহয়, ই ঘাইকৈ জাতীয় উৎসৱ, অসমীয়া সংস্কৃতিৰ প্ৰতীক”— আলোচনা কৰা।
উত্তৰঃ বিহুৰ প্ৰাথমিক ৰূপ কৃষি আৰু মংগল কামনাৰ লগত জড়িত আছিল। সেয়েহে ইয়াত যাগ-যজ্ঞ, পূজা, গৰুৰ যত্ন, ঘৰ-বাৰী শুচি কৰা আদি ধৰ্মীয়-মাংগলিক আচাৰ আছিল।
কিন্তু সময়ৰ লগে লগে বিহুৰ পৰিসৰ বহল হৈ যায়। অসমৰ বিভিন্ন জাতি-জনগোষ্ঠীৰ নৃত্য, গীত, বাদ্য, লোকাচাৰ আৰু সামাজিক আচাৰ ইয়াৰ লগত যুক্ত হয়।
বৰ্তমান ব’হাগ বিহুত জাতি, ধৰ্ম, ভাষা বা বৰ্ণৰ বাধা নাই। সকলোৱে বিহুৱান দিয়ে, হুঁচৰি গায়, নাচে, গায়, আত্মীয়-স্বজনৰ ঘৰলৈ যায় আৰু আনন্দ ভাগ কৰে।
ইয়াৰ মাজেৰে অসমীয়া সমাজৰ প্ৰেম-প্ৰীতি, অতিথিপৰায়ণতা, সামাজিক বন্ধন আৰু সাংস্কৃতিক বৈচিত্ৰ্য প্ৰকাশ পায়।
সেইবাবে বিহু এতিয়া কোনো নিৰ্দিষ্ট ধৰ্মীয় অনুষ্ঠানৰ সীমাত আবদ্ধ নহয়। ই অসমীয়া সংস্কৃতিৰ সজীৱ প্ৰতীক, জাতীয় ঐক্যৰ বাহক আৰু অসমৰ সৰ্বজনীন উৎসৱ।
৬। “আমাৰ জাতীয় জাগৰণেও বিহু উৎসৱৰ জনপ্ৰিয়তা বঢ়োৱাত সহায় কৰিলে”— বুজাই লিখা।
উত্তৰঃ উনবিংশ শতিকাৰ শিক্ষিত সমাজৰ একাংশই বিহুক গ্ৰাম্য বা অশোভন উৎসৱ হিচাপে গণ্য কৰিছিল। ফলত কিছু সময়ৰ বাবে বিহুৰ সামাজিক মৰ্যাদা হ্ৰাস পাইছিল।
কিন্তু কুৰি শতিকাত ভাৰতীয় জাতীয়তাবাদ শক্তিশালী হোৱাৰ লগে লগে নিজ নিজ অঞ্চলৰ ভাষা, সাহিত্য, লোকসংস্কৃতি আৰু ঐতিহ্যক নতুন মূল্যৰে চোৱাৰ প্ৰৱণতা বৃদ্ধি পালে।
অসমতো সাহিত্যিক আৰু সংস্কৃতিবান লোকসকলে বিহুৰ মাজত অসমীয়া জাতীয় পৰিচয়ৰ শক্তিশালী প্ৰতীক বিচাৰি পালে। বেজবৰুৱা, গণেশচন্দ্ৰ হাজৰিকা আদি ব্যক্তিয়ে ইয়াৰ সপক্ষে লিখিলে।
ৰাজহুৱা বিহু, বিহু সন্মিলন আৰু সাংস্কৃতিক অনুষ্ঠানৰ প্ৰচলনে ইয়াক গাঁৱৰ সীমাৰ পৰা নগৰীয়া সমাজলৈ লৈ আহিল।
এইদৰেই জাতীয় জাগৰণে বিহুক পুনৰ মূল্যায়ন কৰি অসমীয়া জাতীয় সংস্কৃতিৰ কেন্দ্ৰীয় স্থানলৈ উন্নীত কৰাত সহায় কৰিলে।
৭। “ইয়াত এফালে আৰ্য সংস্কৃতিৰ এটি সুঁতি জাহ গৈছে, আনহাতে অনাৰ্য অথবা প্ৰাক্-আৰ্য প্ৰাচীন উৰ্বৰা অনুষ্ঠানৰ সুঁতিও লগ লাগিছে”— ব্যাখ্যা কৰা।
উত্তৰঃ উক্ত কথাষাৰে বিহুৰ সংমিশ্ৰিত সাংস্কৃতিক চৰিত্ৰ প্ৰকাশ কৰিছে।
আৰ্য সংস্কৃতিৰ বিষুৱণ যাগ-যজ্ঞ, পূজা, দান-দক্ষিণা, শুচিতা আৰু মংগল কামনাৰ আচাৰ বিহুত প্ৰভাৱ পেলাইছে।
আনহাতে অসমৰ প্ৰাচীন কৃষিজীৱী অনাৰ্য জনগোষ্ঠীৰ মাজত প্ৰকৃতি, ভূমি, শস্য আৰু উৰ্বৰতাৰ সৈতে জড়িত নৃত্য-গীত আৰু সামূহিক অনুষ্ঠানৰ প্ৰচলন আছিল।
বিহুনৃত্য, গীত, ডেকা-গাভৰুৰ সামাজিক মিলন আৰু কৃষিভিত্তিক আনন্দ-উৎসৱৰ মাজত সেই প্ৰাক্-আৰ্য লোকবিশ্বাসৰ স্মৃতি ৰৈ গৈছে।
দুয়োটা সাংস্কৃতিক সোঁতৰ সমন্বয়তেই আজিৰ ব’হাগ বিহুৰ বহুৰঙী ৰূপ গঢ় লৈ উঠিছে।
(ঘ) প্ৰসংগ-সংগতি দৰ্শাই ব্যাখ্যা কৰা
১। “বিহুৱে কাকো দুখ নিদিয়ে, সকলোকে ৰং দিয়ে, সেই দেখি বিহুক লোকে হাঁহে, বেয়া পায়।”
প্ৰসংগঃ উক্ত কথাষাৰ লক্ষ্মীনাথ বেজবৰুৱাৰ। ড° প্ৰফুল্লদত্ত গোস্বামীয়ে ‘ব’হাগ বিহুৰ পৰম্পৰা’ প্ৰবন্ধত ইয়াক উদ্ধৃত কৰিছে।
সংগতিঃ বিহুক অশোভন বা অসংস্কৃত বুলি তুচ্ছ কৰা লোকসকলক ব্যংগ কৰি বেজবৰুৱাই এই মন্তব্য কৰিছিল।
ব্যাখ্যাঃ বিহু মূলতঃ আনন্দৰ উৎসৱ। ইয়াৰ নৃত্য, গীত, ঢোল-পেঁপাৰ সুৰ আৰু সামাজিক মিলনে মানুহক আনন্দ দিয়ে। কিন্তু এটা সময়ত শিক্ষিত সমাজৰ একাংশই বিহুৰ এই স্বতঃস্ফূৰ্ত প্ৰকাশক অশোভন বুলি গণ্য কৰিছিল।
বেজবৰুৱাই এই সংকীৰ্ণ দৃষ্টিভংগীক ব্যংগ কৰি বুজাইছে যে বিহুৱে কাৰো ক্ষতি নকৰে; বৰং সকলোকে আনন্দ দিয়ে। সেইবাবে বিহুক নিন্দা কৰাৰ কোনো যুক্তি নাই।
২। “কিছুমান অঞ্চলত ‘বিষু’ নুবুলি ‘বৈশাখী’ বোলা হয়।”
প্ৰসংগঃ উক্ত কথাষাৰ ড° প্ৰফুল্লদত্ত গোস্বামীৰ ‘ব’হাগ বিহুৰ পৰম্পৰা’ প্ৰবন্ধৰ অন্তৰ্গত।
সংগতিঃ ভাৰতৰ বিভিন্ন অঞ্চলত বিষুৱ বা নৱবৰ্ষ উপলক্ষে পালন কৰা একে ধৰণৰ উৎসৱৰ কথা আলোচনা কৰিবলৈ লেখকে কথাষাৰ কৈছে।
ব্যাখ্যাঃ অসমৰ বিহুৰ সদৃশ কৃষি আৰু নৱবৰ্ষকেন্দ্ৰিক উৎসৱ ভাৰতৰ বহু অঞ্চলত প্ৰচলিত। দক্ষিণ ভাৰতত ‘বিষু’, হিমালয়ৰ কিছু অঞ্চলত ‘বিষু’ আৰু আন অঞ্চলত বৈশাখ মাহক কেন্দ্ৰ কৰি ‘বৈশাখী’ নামে উৎসৱ পালন কৰা হয়।
ইয়াৰ পৰা এই ধৰণৰ বসন্তকালীন কৃষি-নৱবৰ্ষ উৎসৱৰ সৰ্বভাৰতীয় পৰম্পৰা বুজা যায়।
৩। “বিহু এতিয়া আগৰ দৰে ধৰ্মমূলক উৎসৱ নহয়।”
প্ৰসংগঃ উক্ত কথাষাৰ ‘ব’হাগ বিহুৰ পৰম্পৰা’ প্ৰবন্ধৰ পৰা লোৱা হৈছে।
সংগতিঃ বিহুৰ প্ৰাচীন আৰু আধুনিক ৰূপৰ পাৰ্থক্য দেখুৱাবলৈ লেখকে এই মন্তব্য কৰিছে।
ব্যাখ্যাঃ প্ৰাচীন বিহুৰ লগত কৃষিৰ মংগল, পূজা-পাতল, বিষুৱণৰ ধৰ্মীয় আচাৰ আদি ঘনিষ্ঠভাৱে জড়িত আছিল।
বৰ্তমান এই উৎসৱ সেই সীমা অতিক্ৰম কৰিছে। বিভিন্ন ধৰ্ম, জনগোষ্ঠী আৰু ভাষাৰ মানুহে একেলগে বিহু পালন কৰে। নৃত্য-গীত, হুঁচৰি, বিহুৱান, সামাজিক সম্ভাষণ আদিৰ জৰিয়তে বিহু জাতীয় সম্প্ৰীতিৰ উৎসৱ হৈ উঠিছে।
সেয়েহে বিহু এতিয়া প্ৰধানকৈ অসমৰ জাতীয় সংস্কৃতিৰ প্ৰতীক।
৪। “বিষুৱ সংক্ৰান্তিৰ সময়ত পালন কৰা এনে মংগলদায়ক অনুষ্ঠানৰ সোঁৱৰণ যে অসমতে ৰৈছে এনে নহয়।”
প্ৰসংগঃ কথাষাৰ ‘ব’হাগ বিহুৰ পৰম্পৰা’ প্ৰবন্ধৰ পৰা উদ্ধৃত।
সংগতিঃ বিষুৱকালীন উৎসৱৰ সৰ্বভাৰতীয় বিস্তৃতি দেখুৱাবলৈ কথাষাৰ কোৱা হৈছে।
ব্যাখ্যাঃ বিষুৱকালক পবিত্ৰ সময় বুলি গণ্য কৰাৰ পৰম্পৰা ভাৰতৰ বহু অঞ্চলত আছিল। দক্ষিণ ভাৰতৰ নায়াৰসকলৰ বিষু, খচসকলৰ বিষু উৎসৱ, ওৰাওঁসকলৰ বিষু চিকাৰ আৰু বৈশাখী আদি অনুষ্ঠান তাৰ নিদৰ্শন।
সেয়েহে অসমৰ বিহু একেবাৰে বিচ্ছিন্ন কোনো উৎসৱ নহয়; ইয়াৰ সৈতে বৃহৎ ভাৰতীয় কৃষি আৰু নৱবৰ্ষীয় পৰম্পৰাৰো সম্পৰ্ক আছে।
৫। “আমাৰ জাতীয় জাগৰণেও বিহু উৎসৱৰ জনপ্ৰিয়তা বঢ়োৱাত সহায় কৰিলে।”
প্ৰসংগঃ কথাষাৰ ড° প্ৰফুল্লদত্ত গোস্বামীৰ ‘ব’হাগ বিহুৰ পৰম্পৰা’ৰ অন্তৰ্গত।
সংগতিঃ আধুনিক যুগত বিহুৱে কেনেকৈ নতুন মৰ্যাদা আৰু জনপ্ৰিয়তা লাভ কৰিলে সেই বিষয়ে আলোচনা কৰি লেখকে কথাষাৰ কৈছে।
ব্যাখ্যাঃ ভাৰতীয় স্বাধীনতা আন্দোলনৰ সময়ত নিজৰ ভাষা, সাহিত্য আৰু সংস্কৃতিৰ প্ৰতি মানুহৰ নতুন আগ্ৰহ জন্মে। অসমতো জাতীয় সংস্কৃতিৰ প্ৰতীক হিচাপে বিহুৰ নতুন মূল্যায়ন আৰম্ভ হয়।
সাহিত্যিকসকলৰ সমৰ্থন, ৰাজহুৱা উদযাপন আৰু সাংস্কৃতিক সচেতনতাৰ ফলত বিহু সকলো শ্ৰেণীৰ মানুহৰ মাজত অধিক জনপ্ৰিয় হয় আৰু অসমৰ জাতীয় উৎসৱত পৰিণত হয়।
৬। “এই ফালৰ পৰা চাবলৈ গ’লে বিহু এক ধৰ্মীয় অনুষ্ঠান।”
প্ৰসংগঃ উক্ত কথাষাৰ ‘ব’হাগ বিহুৰ পৰম্পৰা’ প্ৰবন্ধৰ অন্তৰ্গত।
সংগতিঃ বিহুত নিহিত মাংগলিক আৰু ধৰ্মীয় আচাৰবোৰৰ কথা আলোচনা কৰি প্ৰবন্ধকাৰে কথাষাৰ কৈছে।
ব্যাখ্যাঃ বিহুৰ বহু আচাৰৰ উদ্দেশ্য হৈছে মানুহ, পশুধন আৰু শস্যৰ মংগল কামনা। ঘৰ-বাৰী শুচি কৰা, গৰু ধুওৱা, পূজা-পাতল, ন-কাপোৰ পিন্ধা, নৃত্য-গীত আদি আচাৰ কৃষিজীৱী সমাজৰ মাংগলিক বিশ্বাসৰ সৈতে জড়িত।
সেয়েহে ইয়াৰ প্ৰাচীন ৰূপত ধৰ্মীয় তাৎপৰ্য যথেষ্ট গভীৰ আছিল।
৭। “সজ বিবেচকৰ কৰ্তব্য হৈছে সমাজৰ লাগতিয়াল পুৰণি বস্তুৰ পৰা সাৰ সংগ্ৰহ কৰি তাক বৰ্তমান সময় আৰু সমাজৰ উপযোগী কৰি তোলা।”
প্ৰসংগঃ এই মত গণেশচন্দ্ৰ হাজৰিকাৰ। ‘ব’হাগ বিহুৰ পৰম্পৰা’ প্ৰবন্ধত প্ৰবন্ধকাৰে ইয়াক উল্লেখ কৰিছে।
সংগতিঃ পুৰণি লোক-পৰম্পৰা সম্পূৰ্ণৰূপে ত্যাগ নকৰি তাৰ মূল্যবান অংশ সংৰক্ষণৰ প্ৰয়োজনীয়তা প্ৰকাশ কৰিবলৈ মন্তব্যটো কৰা হৈছে।
ব্যাখ্যাঃ সকলো পুৰণি বস্তু অন্ধভাৱে গ্ৰহণ কৰাটো যেনে উচিত নহয়, তেনেদৰে পুৰণি বুলি সকলো ঐতিহ্য ত্যাগ কৰাও ভুল।
বিহুৰ দৰে লোক-উৎসৱৰ সুস্থ, আনন্দময় আৰু সামাজিক দিশসমূহ সংৰক্ষণ কৰি সময়োপযোগী ৰূপত আগবঢ়াই নিব লাগে। তেতিয়াহে ঐতিহ্য সমাজৰ উন্নতিৰ সহায়ক হয়।
(ঙ) চমুটোকা
১। ড° প্ৰফুল্লদত্ত গোস্বামী
ড° প্ৰফুল্লদত্ত গোস্বামী অসমীয়া লোকসাহিত্য আৰু সংস্কৃতিৰ এগৰাকী বিশিষ্ট গৱেষক, প্ৰবন্ধকাৰ, ঔপন্যাসিক আৰু শিক্ষাবিদ। তেওঁৰ জন্ম ১৯১৯ চনৰ ১৮ মাৰ্চত দক্ষিণ কামৰূপৰ নহিৰা সত্ৰত হৈছিল।
লোকসাহিত্যৰ গৱেষণাত তেওঁৰ অৱদান বিশেষ উল্লেখযোগ্য। তেওঁৰ গ্ৰন্থসমূহৰ ভিতৰত ‘অসমীয়া জনসাহিত্য’, ‘সাহিত্য আৰু জীৱন’, ‘কেঁচা পাতৰ কঁপনি’, ‘বিলাতী হোজা’, ‘পৃথিৱীৰ চৌপাশে এপাক’, Folk Literature of Assam, Bihu Songs of Assam আদি উল্লেখযোগ্য।
২। অথৰ্ববেদ
অথৰ্ববেদ চাৰিখন বেদৰ চতুৰ্থখন। ইয়াত ধৰ্মীয় মন্ত্ৰ, মংগল কামনা, ৰোগ-ব্যাধি, দৈনন্দিন জীৱন, সামাজিক বিশ্বাস আদি বহু বিষয় সন্নিৱিষ্ট হৈছে।
‘ব’হাগ বিহুৰ পৰম্পৰা’ প্ৰবন্ধত ‘বিষুৱণ’ যাগ-যজ্ঞৰ উল্লেখৰ প্ৰসংগত অথৰ্ববেদৰ কথা উল্লেখ কৰা হৈছে।
৩। ঐতৰেয় ব্ৰাহ্মণ
ঐতৰেয় ব্ৰাহ্মণ বৈদিক সাহিত্যৰ এখন প্ৰাচীন ব্ৰাহ্মণ গ্ৰন্থ। ইয়াত বৈদিক যাগ-যজ্ঞ আৰু আচাৰ-বিধিৰ বৰ্ণনা আছে। ‘বিষুৱণ’ নামৰ যাগ-যজ্ঞৰ প্ৰসংগৰ বাবেও গ্ৰন্থখন বিহুৰ ঐতিহাসিক আলোচনাত উল্লেখযোগ্য।
৪। বিষ্ণুপুৰাণ
বিষ্ণুপুৰাণ বৈষ্ণৱ ধৰ্মীয় সাহিত্যৰ এখন প্ৰাচীন পুৰাণ। ইয়াত সৃষ্টি, বংশ, মন্বন্তৰ আদি পুৰাণীয় বিষয়ৰ লগতে বিষুৱকাল সম্পৰ্কেও উল্লেখ আছে।
বসন্ত আৰু শৰৎ কালত সূৰ্য মেষ বা তুলা ৰাশিলৈ যোৱা সময়ৰ সৈতে বিষুৱৰ সম্পৰ্ক দেখুওৱা হৈছে।
৫। ইন্দ্ৰধ্বজ পূজা
ইন্দ্ৰধ্বজ পূজা ভাৰতৰ এক প্ৰাচীন মাংগলিক অনুষ্ঠান। বৰষুণ, শস্যবৃদ্ধি আৰু ৰাজ্যৰ কল্যাণ কামনা কৰি ইন্দ্ৰদেৱৰ উদ্দেশ্যে এই পূজা অনুষ্ঠিত কৰা হৈছিল।
প্ৰাচীন কৃষিজীৱী ধৰ্মীয় অনুষ্ঠানৰ স্মৃতি বুজাবলৈ বিহুৰ আলোচনাত ইয়াৰ উল্লেখ কৰা হয়।
৬। বাঁহী
‘বাঁহী’ লক্ষ্মীনাথ বেজবৰুৱাৰ সম্পাদনাত প্ৰকাশিত এখন গুৰুত্বপূৰ্ণ অসমীয়া আলোচনী। ১৯০৯ চনত ইয়াৰ প্ৰকাশ আৰম্ভ হয়।
বেজবৰুৱাই ‘বাঁহী’ৰ পাতত বিহুৰ সপক্ষে একাধিক লেখা লিখি বিহুক তুচ্ছ কৰা লোকসকলক ব্যংগ কৰিছিল আৰু অসমীয়া জাতীয় সংস্কৃতিৰ মৰ্যাদা প্ৰতিষ্ঠাৰ চেষ্টা কৰিছিল।
৭। আসাম বন্ধু
‘আসাম বন্ধু’ গুণাভিৰাম বৰুৱাৰ সম্পাদনাত ১৮৮৫ চনত প্ৰকাশিত এখন উল্লেখযোগ্য অসমীয়া আলোচনী। ইয়াত অসমৰ সমাজ, সাহিত্য, ইতিহাস আৰু সংস্কৃতিৰ বিভিন্ন বিষয় আলোচনা কৰা হৈছিল।
বলীনাৰায়ণ বৰাই এই আলোচনীত বিহু সম্পৰ্কে ইতিবাচক মন্তব্য আগবঢ়াইছিল।
৮। মিৰি-জীয়ৰী
‘মিৰি-জীয়ৰী’ উপন্যাস সম্ৰাট ৰজনীকান্ত বৰদলৈৰ ৰচিত মিচিং সমাজভিত্তিক সামাজিক উপন্যাস। জংকী আৰু পানেইৰ প্ৰেমক কেন্দ্ৰ কৰি মিচিং সমাজৰ লোকাচাৰ, উৎসৱ আৰু জীৱনধাৰা ইয়াত অংকিত হৈছে।
উপন্যাসখনত বিহুনাচ আৰু বিহুগীতৰ মূল্যবান বৰ্ণনা পোৱা যায়।
৯। গণেশচন্দ্ৰ হাজৰিকা
গণেশচন্দ্ৰ হাজৰিকা অসমীয়া সাহিত্যৰ এগৰাকী কবি-প্ৰবন্ধকাৰ। তেওঁৰ ‘বিহু আৰু তাৰ প্ৰাকৃতিক চিত্ৰ’ ১৯১৮ চনত প্ৰকাশিত হয়।
বিহুক অশোভন বুলি ত্যাগ কৰাৰ পৰিৱৰ্তে তাৰ উপযোগী আৰু সুস্থ অংশ সংৰক্ষণ কৰি আধুনিক সমাজৰ উপযোগী কৰি তোলাৰ পক্ষে তেওঁ মত প্ৰকাশ কৰিছিল।
১০। হলিৰাম ঢেকিয়াল ফুকন
হলিৰাম ঢেকিয়াল ফুকন উনবিংশ শতিকাৰ অসমৰ এগৰাকী লেখক আৰু প্ৰশাসনিক বিষয়া। তেওঁ ‘আসাম বুৰঞ্জী’ আদি গ্ৰন্থ ৰচনা কৰিছিল।
বিহুৰ ইতিহাসৰ আলোচনাত তেওঁৰ উল্লেখ হয় কাৰণ তেওঁ বিহুৰ নৃত্য-গীতক অশোভন বুলি মত প্ৰকাশ কৰিছিল।
১১। বলীনাৰায়ণ বৰা
বলীনাৰায়ণ বৰা অসমৰ এগৰাকী শিক্ষিত ব্যক্তি, অভিযন্তা আৰু লেখক আছিল। ১৮৮৫ চনত ‘আসাম বন্ধু’ত বিহুৰ বিষয়ে মন্তব্য কৰি তেওঁ এই লোক-উৎসৱৰ স্বাভাৱিক আনন্দ আৰু সামাজিক তাৎপৰ্যৰ প্ৰতি সহানুভূতিশীল মনোভাৱ প্ৰকাশ কৰিছিল।
(চ) ২০টা MCQ
১। ‘ব’হাগ বিহুৰ পৰম্পৰা’ প্ৰবন্ধৰ লেখক কোন?
A) গণেশচন্দ্ৰ হাজৰিকা
B) ৰজনীকান্ত বৰদলৈ
C) ড° প্ৰফুল্লদত্ত গোস্বামী
D) লক্ষ্মীনাথ বেজবৰুৱা
উত্তৰঃ C) ড° প্ৰফুল্লদত্ত গোস্বামী
২। ‘বিহু’ শব্দৰ উৎপত্তি কোন শব্দৰ পৰা হোৱা বুলি কোৱা হয়?
A) বিষুৱণ
B) বৈশাখ
C) বিহাৰ
D) বিষ্ণু
উত্তৰঃ A) বিষুৱণ
৩। ‘বিহু আৰু তাৰ প্ৰাকৃতিক চিত্ৰ’ কোনে লিখিছিল?
A) বলীনাৰায়ণ বৰাই
B) বেজবৰুৱাই
C) ৰজনীকান্ত বৰদলৈয়ে
D) গণেশচন্দ্ৰ হাজৰিকাই
উত্তৰঃ D) গণেশচন্দ্ৰ হাজৰিকা
৪। দক্ষিণ ভাৰতৰ নায়াৰসকলে নৱবৰ্ষৰ উৎসৱক কি বোলে?
A) বৈশাখী
B) বিষু
C) হুঁচৰি
D) লাইহাৰাওবা
উত্তৰঃ B) বিষু
৫। বিহুৰ নৃত্য-গীতক অশোভন বুলি কোনে ঠাৱৰ কৰিছিল?
A) গৰ্ডন চাহাবে
B) হলিৰাম ঢেকিয়াল ফুকনে
C) বলীনাৰায়ণ বৰাই
D) ৰজনীকান্ত বৰদলৈয়ে
উত্তৰঃ B) হলিৰাম ঢেকিয়াল ফুকনে
৬। ‘মিৰি-জীয়ৰী’ উপন্যাসৰ ৰচক কোন?
A) লক্ষ্মীনাথ বেজবৰুৱা
B) গুণাভিৰাম বৰুৱা
C) ৰজনীকান্ত বৰদলৈ
D) পদ্মনাথ গোহাঞিবৰুৱা
উত্তৰঃ C) ৰজনীকান্ত বৰদলৈ
৭। ‘আসাম বন্ধু’ কোনে সম্পাদনা কৰিছিল?
A) গুণাভিৰাম বৰুৱাই
B) হেমচন্দ্ৰ গোস্বামীয়ে
C) বেজবৰুৱাই
D) চন্দ্ৰকুমাৰ আগৰৱালাই
উত্তৰঃ A) গুণাভিৰাম বৰুৱাই
৮। মধ্যপ্ৰদেশৰ ওৰাওঁসকলে কি অনুষ্ঠান কৰে?
A) হুঁচৰি
B) বৈশাখী নাচ
C) লাইহাৰাওবা
D) বিষু চিকাৰ
উত্তৰঃ D) বিষু চিকাৰ
৯। ‘অসমৰ স্কট’ বুলি কাক কোৱা হয়?
A) পদ্মনাথ গোহাঞিবৰুৱা
B) লক্ষ্মীনাথ বেজবৰুৱা
C) ৰজনীকান্ত বৰদলৈ
D) চন্দ্ৰকুমাৰ আগৰৱালা
উত্তৰঃ C) ৰজনীকান্ত বৰদলৈ
১০। ‘বাঁহী’ আলোচনী প্ৰথম প্ৰকাশ পায়—
A) ১৮৮৯ চনত
B) ১৯০৯ চনত
C) ১৯১৭ চনত
D) ১৯১৮ চনত
উত্তৰঃ B) ১৯০৯ চনত
১১। “বিহুৱে কাকো দুখ নিদিয়ে…”— কোনে কৈছিল?
A) লক্ষ্মীনাথ বেজবৰুৱাই
B) গণেশচন্দ্ৰ হাজৰিকাই
C) গৰ্ডন চাহাবে
D) বলীনাৰায়ণ বৰাই
উত্তৰঃ A) লক্ষ্মীনাথ বেজবৰুৱাই
১২। ‘লাইহাৰাওবা’ কোন ৰাজ্যৰ লোকনৃত্য-অনুষ্ঠান?
A) অসম
B) নাগালেণ্ড
C) মেঘালয়
D) মণিপুৰ
উত্তৰঃ D) মণিপুৰ
১৩। বিহু মূলতঃ কেনেধৰণৰ উৎসৱ?
A) কৃষিভিত্তিক উৎসৱ
B) যুদ্ধ উৎসৱ
C) ৰাজনৈতিক উৎসৱ
D) সাহিত্যিক উৎসৱ
উত্তৰঃ A) কৃষিভিত্তিক উৎসৱ
১৪। ‘বিহু আৰু তাৰ প্ৰাকৃতিক চিত্ৰ’ কিমান চনত প্ৰকাশ পায়?
A) ১৯০৯
B) ১৯১৭
C) ১৯১৮
D) ১৯৩১
উত্তৰঃ C) ১৯১৮
১৫। গৰ্ডন চাহাবে বিহুনাচক কাৰ নৃত্যৰ সৈতে তুলনা কৰিছিল?
A) দেৱদাসীৰ
B) মণিপুৰী নৃত্যশিল্পীৰ
C) নায়াৰসকলৰ
D) বৃন্দাবনৰ গোপীসকলৰ
উত্তৰঃ D) বৃন্দাবনৰ গোপীসকলৰ
১৬। ‘আসাম বন্ধু’ত বিহুৰ বিষয়ে কোনে লিখিছিল?
A) গণেশচন্দ্ৰ হাজৰিকাই
B) বলীনাৰায়ণ বৰাই
C) প্ৰফুল্লদত্ত গোস্বামীয়ে
D) হলিৰাম ঢেকিয়াল ফুকনে
উত্তৰঃ B) বলীনাৰায়ণ বৰাই
১৭। কাতি বিহুৰ সময়ত সূৰ্য কোন ৰাশিলৈ যায়?
A) মেষ
B) কৰ্কট
C) তুলা
D) মিথুন
উত্তৰঃ C) তুলা
১৮। ‘কেঁচা পাতৰ কঁপনি’ৰ ৰচক কোন?
A) ড° প্ৰফুল্লদত্ত গোস্বামী
B) ৰজনীকান্ত বৰদলৈ
C) গণেশচন্দ্ৰ হাজৰিকা
D) বেজবৰুৱা
উত্তৰঃ A) ড° প্ৰফুল্লদত্ত গোস্বামী
১৯। বিহুত আৰ্য সংস্কৃতিৰ লগতে কোনটো সাংস্কৃতিক সুঁতি মিলিছে?
A) পাশ্চাত্য সংস্কৃতি
B) অনাৰ্য বা প্ৰাক্-আৰ্য সংস্কৃতি
C) পাৰস্য সংস্কৃতি
D) আৰব সংস্কৃতি
উত্তৰঃ B) অনাৰ্য বা প্ৰাক্-আৰ্য সংস্কৃতি
২০। বৰ্তমান বিহুৰ প্ৰধান পৰিচয় কি?
A) কেৱল ধৰ্মীয় উৎসৱ
B) কেৱল কৃষি অনুষ্ঠান
C) কেৱল গাঁৱৰ উৎসৱ
D) অসমৰ জাতীয় আৰু সাংস্কৃতিক উৎসৱ
উত্তৰঃ D) অসমৰ জাতীয় আৰু সাংস্কৃতিক উৎসৱ
Teacher Generate Question Answer
ব’হাগ বিহুৰ পৰম্পৰা
১। বিহুক অসমৰ জাতীয় উৎসৱ বুলি কোৱাৰ কাৰণ কি? পাঠ্য প্ৰবন্ধৰ সহায়ত আলোচনা কৰা।
উত্তৰঃ বিহু অসমীয়া সংস্কৃতিৰ এক মুখ্য প্ৰতীক। এই উৎসৱে অসমৰ বিভিন্ন জাতি-জনগোষ্ঠীৰ মাজত ঐক্য আৰু সমন্বয় গঢ়ি তুলিছে। ইতিহাসৰ বিভিন্ন সময়ত অসমলৈ অহা বিভিন্ন জনগোষ্ঠীয়ে নিজৰ সংস্কৃতি আৰু পৰম্পৰা লগ লগাই বিহুক সমৃদ্ধ কৰিছে। বিহু উৎসৱত সকলো জাতি, ধৰ্ম আৰু বৰ্ণৰ মানুহে একেলগে অংশগ্ৰহণ কৰে। এই সামূহিক অংশগ্ৰহণ আৰু সাংস্কৃতিক ঐক্যৰ বাবে বিহুক অসমৰ জাতীয় উৎসৱ বুলি কোৱা হয়।
২। বিহুৰ উৎপত্তি আৰু বিহুনৃত্য সম্বন্ধে ভিন্নজনে আগবঢ়োৱা মন্তব্যসমূহ চমুকৈ আলোচনা কৰা।
উত্তৰঃ বিহুৰ উৎপত্তি মূলতঃ কৃষিজীৱী সমাজৰ লগত জড়িত। নতুন বছৰৰ আৰম্ভণিত খেতি-বাতিৰ মঙ্গল কামনা কৰি নৃত্য-গীত আৰু বিভিন্ন আচাৰ পালন কৰাৰ প্ৰথা বহু দেশত দেখা যায়। পণ্ডিতসকলৰ মতে “বিহু” শব্দটো সংস্কৃত “বিষুৱণ” শব্দৰ পৰা উৎপত্তি হৈছে, যাৰ লগত সূৰ্যৰ গতি আৰু খেতি-বাতিৰ মঙ্গল কামনা জড়িত।
অসমৰ বিহুত আৰ্য আৰু অনাৰ্য সংস্কৃতিৰ সংমিশ্ৰণ দেখা যায়। কিছুমান পুৰণি বৰ্ণনাত ঢোল, পেঁপা, টকা আদি বাদ্যযন্ত্ৰৰ সৈতে ডেকা-গাভৰুৱে নাচ-গীত কৰা উল্লেখ আছে। আহোম ৰজাসকলৰ পৃষ্ঠপোষকতাই বিহু উৎসৱৰ বিস্তাৰত সহায় কৰিছিল। পৰৱৰ্তী সময়ত কিছুমান পণ্ডিত আৰু সাহিত্যিকে বিহুৰ বিষয়ে আলোচনা কৰি ইয়াৰ সাংস্কৃতিক মূল্যক অধিক গুৰুত্ব দিছিল। এইদৰে সময়ৰ লগে লগে বিহুৰ প্ৰতি মানুহৰ ধাৰণা অধিক উন্নত আৰু বিস্তৃত হৈ পৰে।
৩। “বিহু এক ধৰ্মীয় অনুষ্ঠান” — বিহুক ধৰ্মীয় অনুষ্ঠান বুলি কোৱাৰ যুক্তিযুক্ততা প্ৰতিপন্ন কৰা।
উত্তৰঃ বিহু অসমৰ এক প্ৰাচীন কৃষিমুখী উৎসৱ। ইয়াৰ লগত বহু ধৰ্মীয় আচাৰ-অনুষ্ঠান জড়িত। বিহুৰ সময়ত মানুহে ঘৰ-বাৰী পৰিষ্কাৰ কৰে, গৰু-গাইৰ যত্ন লয়, পূজা-পাতল কৰে আৰু নৃত্য-গীতৰ আয়োজন কৰে। এইবোৰ আচাৰৰ মূল উদ্দেশ্য হৈছে মানুহ, পশু-পক্ষী আৰু খেতি-বাতিৰ মঙ্গল কামনা কৰা।
তদুপৰি বিহুনৃত্যত দেখা পোৱা কিছুমান মুদ্ৰাই প্ৰাচীন উৰ্বৰা অনুষ্ঠানৰ সংকেত বহন কৰে, যিবোৰ মূলতঃ ধৰ্মীয় বিশ্বাসৰ লগত জড়িত। এইবোৰ কাৰণৰ বাবেই বিহুক ধৰ্মীয় অনুষ্ঠান বুলি কোৱা হয়।
৪। অসমত বিষুৱ সংক্ৰান্তিৰ কালত পালন কৰা বিহু অনুষ্ঠান ভাৰতৰ আন ঠাইতো দেখা যায় নে? আলোচনা কৰা।
উত্তৰঃ অসমত বিষুৱ সংক্ৰান্তিৰ সময়ত পালন কৰা বিহুৰ সদৃশ উৎসৱ ভাৰতৰ আন কিছুমান অঞ্চলতো দেখা যায়। দক্ষিণ ভাৰতত নায়াৰসকলৰ মাজত নৱবৰ্ষৰ উৎসৱ “বিষু” নামেৰে পালন কৰা হয়। সেইদৰে হিমালয়ৰ নামনি অঞ্চলত থকা কিছুমান জনগোষ্ঠীৰ মাজতো “বিষু” নামৰ উৎসৱ আছে।
মধ্যপ্ৰদেশৰ ওৰাওঁ জনগোষ্ঠীয়ে গ্ৰীষ্মকালত “বিষু চিকাৰ” আয়োজন কৰে, যি মাঘবিহুৰ সময়ত অসমত কৰা সমূহীয়া মাছধৰা বা চিকাৰৰ দৰে। আন কিছুমান অঞ্চলত একে ধৰণৰ উৎসৱ “বৈশাখী” নামেৰে পালন কৰা হয়। এইবোৰে দেখুৱায় যে বিহুৰ দৰে কৃষিজীৱী উৎসৱৰ পৰম্পৰা ভাৰতৰ বিভিন্ন ঠাইত বিদ্যমান।
চমু প্ৰশ্নৰ উত্তৰ (Regenerated)
১। বিহু শব্দৰ উৎপত্তি কৰ পৰা হৈছে?
উত্তৰঃ বিহু শব্দৰ উৎপত্তি সংস্কৃত “বিষুৱণ” শব্দৰ পৰা হোৱা বুলি কোৱা হয়।
২। ‘বহাগ বিহুৰ পৰম্পৰা’ প্ৰবন্ধটিৰ লিখক কোন?
উত্তৰঃ ড° প্ৰফুল্ল দত্ত গোস্বামী।
৩। লক্ষ্মীধৰ শৰ্মাৰ এখন গল্প পুথিৰ নাম লিখা।
উত্তৰঃ “ব্যৰ্থতাৰ দান”।
(ক) অতি চমু উত্তৰ
১। অসমৰ কোনখন নগৰত প্ৰথমে বিহু উৎসৱ পাতিছিল?
উত্তৰঃ অসমৰ গুৱাহাটীত প্ৰথমবাৰ বিহু উৎসৱ আয়োজন কৰা হৈছিল।
২। কোনখন উপন্যাসত বিহুনাচ আৰু গীত সম্পর্কে প্ৰথম আভাস পোৱা যায়?
উত্তৰঃ ‘মিৰিজীয়ৰী’ উপন্যাসত বিহুনাচ আৰু বিহুগীতৰ প্ৰথম আভাস পোৱা যায়।
৩। ‘বিষুৱণ’ কি?
উত্তৰঃ ‘বিষুৱণ’ হৈছে সেই সময়, যেতিয়া দিন আৰু ৰাতি সমান হয়।
৪। মধ্যপ্ৰদেশৰ ওৰাওঁসকলে কোন সময়ত ‘বিষু চিকাৰ’ৰ আয়োজন কৰে?
উত্তৰঃ মধ্যপ্ৰদেশৰ ওৰাওঁসকলে গ্ৰীষ্মকালত ‘বিষু চিকাৰ’ৰ আয়োজন কৰে।
৫। ‘বিহু আৰু তাৰ প্ৰাকৃতিক চিত্র’ নামৰ পুস্তিকাখনৰ ৰচক কোন?
উত্তৰঃ এই পুস্তিকাখনৰ ৰচক গণেশচন্দ্ৰ হাজৰিকা।
৬। দক্ষিণ ভাৰতৰ নায়াৰসকলে নৱবৰ্ষৰ উৎসৱক কি বোলে?
উত্তৰঃ দক্ষিণ ভাৰতৰ নায়াৰসকলে নৱবৰ্ষৰ উৎসৱক ‘বিষু’ বুলি কয়।
৭। হলিৰাম ঢেকিয়াল ফুকনে বিহু সম্পর্কে কি মন্তব্য কৰিছিল?
উত্তৰঃ হলিৰাম ঢেকিয়াল ফুকনে বিহুৰ নৃত্য আৰু গীতক অশোভন বুলি মন্তব্য কৰিছিল।
৮। ‘কেঁচা পাতৰ কঁপনি’ উপন্যাসখন কোনে ৰচনা কৰিছিল?
উত্তৰঃ ‘কেঁচা পাতৰ কঁপনি’ উপন্যাসখন ড° প্ৰফুল্লদত্ত গোস্বামীয়ে ৰচনা কৰিছিল।
৯। ‘আসাম বন্ধু’ আলোচনীখন কেতিয়া প্ৰকাশ পাইছিল?
উত্তৰঃ ‘আসাম বন্ধু’ আলোচনীখন ১৮৮৫ খ্ৰীষ্টাব্দত প্ৰকাশ পাইছিল।
১০। ‘লাইহাৰাওবা নৃত্য’ ভাৰতৰ কোন ঠাইত প্ৰচলিত?
উত্তৰঃ ‘লাইহাৰাওবা নৃত্য’ ভাৰতৰ মণিপুৰ ৰাজ্যত প্ৰচলিত।
১১। ‘বাঁহী’ আলোচনীৰ প্ৰথম প্ৰকাশ কেতিয়া হৈছিল?
উত্তৰঃ ‘বাঁহী’ আলোচনীৰ প্ৰথম প্ৰকাশ ১৯১৭ খ্ৰীষ্টাব্দত হৈছিল।
১২। বিহুৰ আগদিনাক কি বোলে?
উত্তৰঃ বিহুৰ আগদিনাক ‘গৰু বিহু’ বোলে।
১৩। ড° প্ৰফুল্লদত্ত গোস্বামীৰ জন্মস্থানৰ নাম লিখা।
উত্তৰঃ ড° প্ৰফুল্লদত্ত গোস্বামীৰ জন্মস্থান নহিৰা সত্ৰ।
১৪। ‘অসমৰ স্কট’ ৰূপে কাক কোৱা হয়?
উত্তৰঃ ‘অসমৰ স্কট’ ৰূপে চন্দ্ৰকুমাৰ আগৰৱালাক কোৱা হয়।
১৫। ‘হুঁচৰি’ কি?
উত্তৰঃ ‘হুঁচৰি’ হৈছে বিহুৰ সময়ত দলবদ্ধভাৱে গীত-নৃত্য কৰি ঘৰে ঘৰে যোৱা এক লোকাচাৰ।
(খ) চমু প্ৰশ্ন
১। ব্যাখ্যা কৰা –
“বিহুৱে কাকো দুখ নিদিয়ে, সকলোকে ৰং দিয়ে, সেই দেখি বিহুক লোকে হাঁহে, বেয়া পায়।”
প্ৰসংগঃ
এই উক্তিটো ড° প্ৰফুল্লদত্ত গোস্বামীয়ে ৰচনা কৰা ‘বহাগ বিহুৰ পৰম্পৰা’ প্ৰবন্ধৰ পৰা লোৱা হৈছে।
সংগতি:
লেখকে বিহু উৎসৱৰ আনন্দময় স্বভাৱ আৰু ইয়াক লৈ সমাজত থকা বিভিন্ন মতামতৰ বিষয়ে আলোচনা কৰাৰ সময়ত এই কথাষাৰ উল্লেখ কৰিছে।
ব্যাখ্যা:
বিহু হৈছে আনন্দ আৰু উৎসাহৰ উৎসৱ। এই উৎসৱৰ সময়ত মানুহে গীত, নৃত্য আৰু বিভিন্ন আনন্দময় কাৰ্যকলাপৰ জৰিয়তে দুখ-দুৰ্দশা পাহৰি যায়। বিহুৱে মানুহৰ মনত সুখ আৰু মিলনৰ অনুভৱ জগায়। কিন্তু কিছুমান লোকে বিহুৰ নাচ-গীতক অশোভন বা বেয়া বুলি সমালোচনা কৰে। লেখকে এই কথাৰ জৰিয়তে দেখুৱাব খুজিছে যে বিহুৰ মূল উদ্দেশ্য হৈছে আনন্দ আৰু সামাজিক ঐক্য সৃষ্টি কৰা।
২। চমুটোকা লিখা
(ক) হলিৰাম ঢেকিয়াল ফুকন
উত্তৰঃ হলিৰাম ঢেকিয়াল ফুকন অসমৰ এজন বিশিষ্ট সমাজসংস্কাৰক আৰু চিন্তাবিদ আছিল। তেওঁৰ জন্ম উনবিংশ শতিকাত হৈছিল। তেওঁ সমাজৰ বহু কুসংস্কাৰ আৰু অসঙ্গতিৰ বিৰুদ্ধে মত প্ৰকাশ কৰিছিল। তেওঁ অসমীয়াৰ শিক্ষা আৰু সমাজসংস্কাৰৰ ক্ষেত্ৰতো গুৰুত্বপূৰ্ণ অৱদান আগবঢ়াইছিল। বিহুৰ নৃত্য-গীতৰ কিছুমান দিশক তেওঁ অশোভন বুলি সমালোচনা কৰিছিল।
(খ) অথৰ্ববেদ
উত্তৰঃ অথৰ্ববেদ হৈছে হিন্দু ধৰ্মৰ চাৰিখন বেদৰ ভিতৰত চতুৰ্থখন বেদ। ইয়াত ধৰ্মীয় আচাৰ, মন্ত্র, চিকিৎসা আৰু দৈনন্দিন জীৱনৰ বিভিন্ন বিষয়ৰ উল্লেখ আছে। অথৰ্ববেদত সমাজজীৱনৰ নানা সমস্যাৰ সমাধান আৰু মঙ্গল কামনাৰ বাবে বিভিন্ন মন্ত্র সন্নিবিষ্ট কৰা হৈছে।
(গ) ইন্দ্ৰধ্বজ পূজা
উত্তৰঃ ইন্দ্ৰধ্বজ পূজা ভাৰতৰ এক প্ৰাচীন ধৰ্মীয় উৎসৱ। এই পূজা সাধাৰণতে বৰষুণ আৰু শস্যৰ সমৃদ্ধিৰ বাবে আয়োজন কৰা হৈছিল। প্ৰাচীন কালত ৰজাসকলে এই পূজা আয়োজন কৰি ইন্দ্ৰদেৱৰ কৃপা লাভ কৰাৰ চেষ্টা কৰিছিল। ‘কালিকা পুৰাণ’ আদি গ্ৰন্থত এই পূজাৰ উল্লেখ পোৱা যায়।
এই Post টো Update কৰাত সহায় কৰিব বিচাৰে নেকি?
ইয়াত কিবা ভুল, অসম্পূৰ্ণ তথ্য বা নতুন তথ্য থাকিলে আপুনি এটা উন্নত version প্ৰস্তুত কৰিব পাৰে। Live Post তৎক্ষণাৎ সলনি নহ'ব।
Update This Post