ভাৰতীয় সংস্কৃতি
AI Genarate Question Answer
১। অতি চমু প্ৰশ্নোত্তৰ
(ক) ভাৰতীয় সংস্কৃতিৰ প্ৰাণ কি?
উত্তৰঃ ভাৰতীয় সংস্কৃতিৰ প্ৰাণ হ’ল ক্ৰমবৰ্ধমান জীৱনীশক্তি।
(খ) ‘ফ্ৰম ভল্গা টু গংগা’ কাৰ ৰচনা?
উত্তৰঃ ‘ফ্ৰম ভল্গা টু গংগা’ পণ্ডিত ৰাহুল সাংকৃত্যায়নৰ ৰচনা।
(গ) সৰ্বপল্লী ৰাধাকৃষ্ণণে ‘কালিয়দমন’ক কি আখ্যা দিছে?
উত্তৰঃ তেওঁ ‘কালিয়দমন’ক আৰ্যসকলে অনাৰ্যসকলক সংস্কৃত কৰাৰ প্ৰতীকধৰ্মী নৃত্য বুলি আখ্যা দিছে।
(ঘ) কোনটো যুগক ভাৰতীয় সংস্কৃতিৰ বিস্তাৰ যুগ বুলিব পাৰি?
উত্তৰঃ বৌদ্ধ ধৰ্মৰ প্ৰচাৰৰ যুগক ভাৰতীয় সংস্কৃতিৰ বিস্তাৰ যুগ বুলিব পাৰি।
(ঙ) শিৱ আৰু শক্তি পূজাৰ মূল ক’ত আৱিষ্কাৰ হৈছিল?
উত্তৰঃ শিৱ আৰু শক্তি পূজাৰ প্ৰাচীন মূল মহেঞ্জোদাৰোৰ সংস্কৃতিত পোৱা গৈছিল।
(চ) ইছলামীয় ভাস্কৰ্যৰ মূল সম্পদ কি?
উত্তৰঃ ইছলামীয় ভাস্কৰ্যৰ মূল বৈশিষ্ট্য হ’ল গঠনৰ সৰলতা আৰু সূক্ষ্মতা।
(ছ) অজন্তাৰ ছবিবোৰত প্ৰকাশ পোৱা ভাববস্তু দুটা কি কি?
উত্তৰঃ অজন্তাৰ ছবিত সন্ন্যাস জীৱন আৰু সমূহীয়া জীৱন—এই দুটা মূল ভাববস্তু প্ৰকাশ পাইছে।
(জ) গান্ধীজীয়ে নতুন যুগৰ ভাৰতীয় সংস্কৃতি কেনেকুৱা হ’ব লাগে বুলি মত প্ৰকাশ কৰিছে?
উত্তৰঃ গান্ধীজীৰ মতে নতুন যুগৰ ভাৰতীয় সংস্কৃতি বিভিন্ন শ্ৰেষ্ঠ মূল্যবোধৰ সমন্বয়ত গঢ়ি উঠা সংস্কৃতি হ’ব লাগে।
(ঝ) সুকুমাৰ কলাৰ ভিতৰত কোনটো শিল্পক বেছি স্থায়ী বোলা হৈছে?
উত্তৰঃ সুকুমাৰ কলাৰ ভিতৰত চিত্ৰশিল্পক অধিক স্থায়ী বুলি কোৱা হৈছে।
২। হেম বৰুৱাৰ সাহিত্য-চৰ্চাৰ চমু পৰিচয় দিয়া।
উত্তৰঃ হেম বৰুৱা আধুনিক অসমীয়া সাহিত্যৰ এগৰাকী উল্লেখযোগ্য কবি, প্ৰবন্ধকাৰ, সমালোচক আৰু ভ্ৰমণ-কাহিনীকাৰ। সাহিত্যৰ বিভিন্ন শাখাত তেওঁ স্বকীয় প্ৰতিভাৰ পৰিচয় দিছিল। তেওঁৰ উল্লেখযোগ্য কাব্যগ্ৰন্থৰ ভিতৰত ‘বালিচন্দা’ আৰু ‘মনময়ূৰী’ বিশেষভাৱে স্মৰণীয়। ‘মমতাৰ চিঠি’ আদি কবিতাইও পাঠকৰ মাজত বিশেষ সমাদৰ লাভ কৰিছে।
ভ্ৰমণ-সাহিত্যৰ ক্ষেত্ৰতো তেওঁৰ অৱদান উল্লেখযোগ্য। ‘সাগৰ দেখিছা’, ‘ৰঙা কৰবীৰ ফুল’, ‘মেকং নৈ দেখিলোঁ’ আদি ৰচনাত তেওঁৰ পর্যবেক্ষণশক্তি আৰু ভাষাশৈলী স্পষ্ট। ইংৰাজীত লিখা ‘The Red River and the Blue Hill’ তেওঁৰ উল্লেখযোগ্য গ্ৰন্থ। সাহিত্যৰ লগতে সম্পাদনা আৰু জনজীৱনৰ ক্ষেত্ৰতো তেওঁ সক্ৰিয় ভূমিকা পালন কৰিছিল।
৩। ‘ভাৰতীয় সংস্কৃতি’ পাঠটোৰ সাৰাংশ লিখা।
উত্তৰঃ হেম বৰুৱাৰ ‘ভাৰতীয় সংস্কৃতি’ পাঠত ভাৰতীয় সংস্কৃতিৰ মূল স্বৰূপ হিচাপে সমন্বয়, গ্ৰহণশীলতা আৰু অবিচ্ছিন্ন বিকাশৰ কথা প্ৰকাশ কৰা হৈছে। ভাৰতীয় সংস্কৃতি কোনো একক জাতি বা গোষ্ঠীৰ সৃষ্টি নহয়; যুগে যুগে ভাৰতলৈ অহা বিভিন্ন জনগোষ্ঠীৰ সাংস্কৃতিক অৱদানে ইয়াক সমৃদ্ধ কৰি তুলিছে।
আৰ্য, অনাৰ্য, দ্ৰাবিড়, মংগোলীয়, গ্ৰীক, শক, হুণ আদি নানা গোষ্ঠীৰ জীৱন-পদ্ধতি, বিশ্বাস, ভাষা, শিল্প আৰু চিন্তাধাৰাই ভাৰতীয় সংস্কৃতিৰ সোঁতত মিলি গৈছে। মহেঞ্জোদাৰোৰ প্ৰাচীন সংস্কৃতিৰ ওপৰতো পৰৱৰ্তী ভাৰতীয় সংস্কৃতিৰ বহু দিশ গঢ় লৈ উঠিছিল।
বৌদ্ধ ধৰ্মৰ বিস্তাৰে ভাৰতীয় সংস্কৃতিক বৃহৎ পৰিসৰলৈ লৈ যায়। পাছত ইছলামৰ আগমনে ধৰ্ম, শিল্প, ভাস্কৰ্য, চিত্ৰকলা, ভাষা আৰু সাহিত্যত নতুন প্ৰভাৱ আনে। হিন্দু আৰু ইছলামীয় শিল্পধাৰাৰ মিলনত এক নতুন সৌন্দৰ্যবোধ জন্ম লয়।
অজন্তাৰ চিত্ৰ, উত্তৰ ভাৰতীয় ভাস্কৰ্য, উচ্চাংগ সংগীত আৰু মোগল যুগৰ চিত্ৰকলাত এই সমন্বয়ৰ বিভিন্ন ৰূপ দেখা যায়। পাঠটোৰ মূল বক্তব্য হ’ল—ভাৰতীয় সংস্কৃতিৰ শক্তি ইয়াৰ বন্ধ স্বভাৱত নহয়, বৰং নতুন উপাদান গ্ৰহণ কৰি নিজস্ব ৰূপত আত্মস্থ কৰাৰ ক্ষমতাত। সেইবাবেই ভাৰতীয় সংস্কৃতি আজিও জীৱন্ত আৰু ক্ৰমবিকাশমান।
৪। “ভাৰতীয় সংস্কৃতি এক বিৰাট সমন্বয়ৰ বস্তু”— কথাষাৰৰ যুক্তিযুক্ততা বিচাৰ কৰা।
উত্তৰঃ কথাষাৰ যথেষ্ট যুক্তিসংগত। ভাৰতীয় সংস্কৃতিৰ ইতিহাস লক্ষ্য কৰিলে দেখা যায় যে ই কোনো একক জাতি, ধৰ্ম বা গোষ্ঠীৰ নিজস্ব সৃষ্টি নহয়। ভাৰতীয় ভূখণ্ডত বিভিন্ন সময়ত বহু জনগোষ্ঠীৰ আগমন ঘটিছে আৰু তেওঁলোকে নিজৰ ভাষা, বিশ্বাস, ধৰ্মাচাৰ, শিল্প আৰু সামাজিক অভ্যাস লগত লৈ আহিছে।
আৰ্যসকলে ভাৰতলৈ আহি আগতে থকা জনগোষ্ঠীৰ বহু বিশ্বাস আৰু ৰীতি গ্ৰহণ কৰিছিল। শিৱ-শক্তি পূজাৰ দৰে বহু উপাদান প্ৰাচীন অনাৰ্য সংস্কৃতিৰ সৈতে জড়িত আছিল যদিও পাছলৈ সেয়া বৃহত্তৰ ভাৰতীয় ধৰ্মীয় জীৱনৰ অংশ হৈ পৰে।
একেদৰে ইছলামৰ আগমনৰ পাছত স্থাপত্য, চিত্ৰকলা, সংগীত আৰু ভাষাৰ ক্ষেত্ৰত গভীৰ পৰিৱৰ্তন ঘটে। হিন্দু আৰু ইছলামীয় শৈলীৰ মিলনত নতুন শিল্পধাৰাৰ সৃষ্টি হয়। উত্তৰ ভাৰতীয় ভাস্কৰ্য, মোগল চিত্ৰকলা আৰু বিভিন্ন স্থাপত্যত এই মিলনৰ চিন স্পষ্ট।
এইদৰে ভাৰতীয় সংস্কৃতিয়ে বহিৰাগত উপাদানক অস্বীকাৰ কৰাৰ পৰিৱৰ্তে বাছি লৈ আত্মস্থ কৰিছে। সেয়েহে ভাৰতীয় সংস্কৃতিক বহু সোঁত মিলি গঢ়ি উঠা এক বৃহৎ সাংস্কৃতিক সমন্বয় বুলি কোৱা সম্পূৰ্ণ যুক্তিযুক্ত।
৫। ‘সভ্যতা’ আৰু ‘সংস্কৃতি’ৰ মাজৰ পাৰ্থক্য বিচাৰ কৰা।
উত্তৰঃ সভ্যতা আৰু সংস্কৃতি একে বস্তু নহয়, যদিও দুয়োটা পৰস্পৰৰ সৈতে ঘনিষ্ঠভাৱে জড়িত।
সভ্যতা বুলিলে সাধাৰণতে সমাজৰ বাহ্যিক সংগঠন, শৃংখলা, জীৱন-যাপনৰ সুবিধা, সামাজিক আৰু ৰাজনৈতিক ব্যৱস্থা আদি বুজায়। ই মানুহৰ বাহ্যিক জীৱনক অধিক সুসংগঠিত আৰু সুবিধাজনক কৰি তোলে।
আনহাতে সংস্কৃতি হৈছে কোনো জাতি বা সমাজৰ অন্তৰ্জীৱনৰ প্ৰকাশ। ভাষা, সাহিত্য, সংগীত, চিত্ৰকলা, ভাস্কৰ্য, দৰ্শন, বিশ্বাস আৰু মূল্যবোধৰ মাজেৰে সংস্কৃতিৰ স্বৰূপ প্ৰকাশ পায়।
চমুকৈ ক’বলৈ গ’লে, সভ্যতা মানুহৰ বাহ্যিক জীৱনৰ উন্নত ৰূপ, আৰু সংস্কৃতি মানুহৰ অন্তৰ্জীৱনৰ সৃষ্টিশীল প্ৰকাশ।
৬। উত্তৰ ভাৰতীয় ভাস্কৰ্যৰ বিষয়ে লিখা।
উত্তৰঃ উত্তৰ ভাৰতীয় ভাস্কৰ্যৰ অন্যতম বৈশিষ্ট্য হ’ল ইয়াত ভাৰতীয় আৰু ইছলামীয় শিল্পধাৰাৰ মিলন দেখা যায়। দাক্ষিণাত্যৰ ভাস্কৰ্যৰ তুলনাত উত্তৰ ভাৰতীয় শিল্পত বৃত্ত আৰু বক্ৰ ৰেখাৰ ব্যৱহাৰ অধিক।
ইছলামীয় ভাস্কৰ্যৰ মূল শক্তি হৈছে গঠনৰ সৰলতা, সূক্ষ্মতা আৰু সুষমা। আনফালে ভাৰতীয় শিল্পত কাৰুকাৰ্য আৰু অলংকৰণৰ প্ৰাচুৰ্য আছিল। এই দুয়োটা ধাৰাৰ সংযোগে উত্তৰ ভাৰতীয় ভাস্কৰ্যক এক নতুন স্বৰূপ দিয়ে।
ফলত ইয়াত আড়ম্বৰ আৰু সংযম, কাৰুকাৰ্য আৰু গঠন—দুয়োটাৰ মাজত এক সুন্দৰ ভাৰসাম্য সৃষ্টি হয়। এই সাংস্কৃতিক সংমিশ্ৰণেই উত্তৰ ভাৰতীয় ভাস্কৰ্যক এক বিশেষ স্বকীয়তা প্ৰদান কৰিছে।
৭। অজন্তাৰ গুহাৰ শিল্পকলাৰ এটি বিৱৰণ দিয়া।
উত্তৰঃ অজন্তাৰ গুহাচিত্ৰ ভাৰতীয় চিত্ৰকলাৰ এক অতুলনীয় সম্পদ। এই ছবিসমূহত ভাৰতীয় সমাজ আৰু মানৱ জীৱনৰ দুটা ভিন্ন ৰূপ একেলগে প্ৰকাশ পাইছে।
এটা দিশত আছে সন্ন্যাস জীৱনৰ ধ্যান, মৌনতা, দয়া আৰু আধ্যাত্মিকতা। আনটো দিশত আছে সমূহীয়া জীৱনৰ শক্তি, প্ৰেম, যৌৱন, আনন্দ আৰু জীৱনৰ প্ৰাচুৰ্য। এই দুটা ভিন্ন অনুভূতিক শিল্পীসকলে একে শিল্পজগতৰ ভিতৰতে স্থান দিছে।
পুৰুষ, মহিলা আৰু শিশুৰ বহু ভংগীমা অজন্তাৰ ছবিত দেখা যায়। সেয়ে এই ছবিবোৰে কেৱল ধৰ্মীয় জীৱন নহয়, সেই সময়ৰ সামাজিক জীৱনো প্ৰতিফলিত কৰে। বিপৰীত ভাবৰ মাজত এক অখণ্ড জীৱনবোধ গঢ়ি তোলাই অজন্তা শিল্পৰ বিশেষত্ব।
৮। বাবৰৰ আমোলত ভাৰতত প্ৰৱেশ কৰা চিত্ৰকলাৰ নতুন ধাৰাটো কেনে আছিল?
উত্তৰঃ বাবৰৰ আমোলত ভাৰতীয় চিত্ৰকলাত এক নতুন ব্যক্তিকেন্দ্ৰিক ধাৰাৰ প্ৰৱেশ ঘটে। আগৰ শিল্পত সমষ্টিগত জীৱনৰ উপস্থিতি অধিক দেখা গৈছিল যদিও নতুন ধাৰাত ব্যক্তিৰ জীৱন, ব্যক্তিত্ব আৰু বৈশিষ্ট্য প্ৰকাশত অধিক গুৰুত্ব দিয়া হৈছিল।
এই শিল্পত আবেগৰ তুলনাত বুদ্ধিবৃত্তি, উৎসাহ আৰু ব্যক্তিগত বৈশিষ্ট্য অধিক প্ৰধান হৈ উঠে। পাছলৈ এই বাহিৰৰ ব্যক্তিবাদী চিত্ৰধাৰাৰ সৈতে ভাৰতৰ পুৰণি চিত্ৰশৈলীৰ সংযোগ ঘটে। এই মিলনৰ ফলতেই ভাৰতীয় চিত্ৰকলাত নতুন ৰূপ আৰু নতুন প্ৰকাশভংগীৰ উদ্ভৱ হয়।
৯। উত্তৰ ভাৰতৰ সংগীতে কি নতুন বস্তু আমাৰ চকুত পেলায়?
উত্তৰঃ উত্তৰ ভাৰতীয় সংগীতৰ বিশেষত্ব হ’ল—ইয়াৰ গাম্ভীৰ্যৰ মাজতো কিছুমান ঠাইত উৰণীয়া, সজীৱ আৰু স্বচ্ছন্দ ভাৱ দেখা যায়। এই বৈশিষ্ট্যক লোকসংগীতৰ প্ৰভাৱৰ ফল বুলি গণ্য কৰা হৈছে। অৰ্থাৎ উচ্চাংগ সংগীতৰ গাম্ভীৰ্যৰ সৈতে লোকসুৰৰ স্বাভাৱিকতা মিলি এক নতুন সংগীতধাৰাৰ সৃষ্টি কৰিছে।
১০। ভাৰতীয় সংস্কৃতিত ইছলামৰ অৰিহণাৰ এটি টোকা লিখা।
উত্তৰঃ ভাৰতীয় সংস্কৃতিৰ বিকাশত ইছলামৰ অৱদান গভীৰ আৰু বহুমুখী। ইছলামৰ আগমনৰ ফলত ভাৰতীয় সমাজ ধৰ্ম, শিল্প, স্থাপত্য, চিত্ৰকলা, ভাষা আৰু সাহিত্যৰ ক্ষেত্ৰত নতুন প্ৰভাৱৰ সৈতে পৰিচিত হয়।
ভাস্কৰ্য আৰু স্থাপত্যত ইছলামীয় সৰলতা, সূক্ষ্মতা আৰু গঠনৰ শৃংখলাৰ সৈতে ভাৰতীয় কাৰুকাৰ্যৰ সংযোগ ঘটে। ইয়াৰ ফলত উত্তৰ ভাৰতত এক নতুন সংমিশ্ৰিত শিল্পধাৰা গঢ় লৈ উঠে।
চিত্ৰকলাতো ব্যক্তিবাদী শৈলীৰ প্ৰৱেশ ঘটে। বাবৰৰ যুগৰ পৰা এই নতুন পদ্ধতি ভাৰতীয় পুৰণি চিত্ৰধাৰাৰ সৈতে মিলিত হৈ নতুন ৰূপ লাভ কৰে।
ধৰ্মীয় চিন্তাৰ ক্ষেত্ৰত চুফীবাদ আৰু ভাৰতীয় আধ্যাত্মিক চিন্তাৰ মাজত বহু মিল দেখা যায়। ভাষা আৰু সাহিত্যতো আৰবী-ফাৰ্চী শব্দ আৰু সাহিত্যিক প্ৰভাৱৰ সংযোজন ঘটে। এইদৰে ইছলামীয় সংস্কৃতিৰ সংযোগে ভাৰতীয় সংস্কৃতিক অধিক বৈচিত্ৰ্যময় আৰু সমৃদ্ধ কৰি তুলিছে।
১১। প্ৰাক্-মুছলিম আৰু মুছলিম যুগৰ ভাৰতীয় ভাস্কৰ্য আৰু শিল্পকলাৰ বিষয়ে লিখা।
উত্তৰঃ প্ৰাক্-মুছলিম যুগৰ ভাৰতীয় শিল্পত প্ৰাচীন ভাৰতীয় ধৰ্মীয় আৰু সামাজিক জীৱনৰ গভীৰ প্ৰভাৱ আছিল। দাক্ষিণাত্যৰ মন্দিৰ ভাস্কৰ্যত গঠনৰ বিশালতা, সৰল আৰু কোণীয়া ৰেখা, লগতে বিস্তৃত কাৰুকাৰ্য দেখা যায়। অজন্তাৰ গুহাচিত্ৰত আধ্যাত্মিক জীৱন আৰু সমূহীয়া জীৱন দুয়োটাকে সমান গুৰুত্বেৰে অংকন কৰা হৈছে।
মুছলিম যুগত ভাৰতীয় ভাস্কৰ্যত ইছলামীয় শৈলীৰ সংযোজন ঘটে। গঠনৰ সৰলতা, সূক্ষ্মতা আৰু বক্ৰ-বৃত্ত ৰেখাৰ ব্যৱহাৰ বৃদ্ধি পায়। ইয়াৰ লগত ভাৰতীয় অলংকৰণ-পদ্ধতি মিলি এক নতুন শিল্পৰীতিৰ জন্ম দিয়ে।
চিত্ৰকলাতো মুছলিম যুগত ব্যক্তিকেন্দ্ৰিকতা অধিক স্পষ্ট হয়। ফলত প্ৰাচীন ভাৰতীয় শিল্পধাৰা আৰু মুছলিম যুগৰ নতুন শৈলীৰ মিলনে ভাৰতীয় শিল্পকলাক অধিক বৈচিত্ৰ্যময় ৰূপ প্ৰদান কৰে।
১২। “সংস্কৃতিৰ অবিচ্ছিন্ন ধাৰাই হৈছে ভাৰতীয় জীৱনৰ মূল সম্পদ।” — ব্যাখ্যা কৰা।
উত্তৰঃ উদ্ধৃত কথাষাৰ হেম বৰুৱাৰ ‘ভাৰতীয় সংস্কৃতি’ পাঠৰ পৰা লোৱা হৈছে। ইয়াত ভাৰতীয় সংস্কৃতিৰ নিৰৱচ্ছিন্নতা আৰু জীৱন্ত শক্তিৰ কথা প্ৰকাশ কৰা হৈছে।
ভাৰতৰ ৰাজনৈতিক ইতিহাসত বহু পৰিৱৰ্তন ঘটিছে। বিভিন্ন শাসক আহিছে, সাম্ৰাজ্য গঢ়ি উঠিছে আৰু পুনৰ ভাঙি গৈছে। কিন্তু এই সকলো পৰিৱৰ্তনৰ মাজতো ভাৰতীয় সংস্কৃতিৰ মূল সোঁত থমকি ৰোৱা নাই।
নানা সময়ত বিভিন্ন জনগোষ্ঠী ভাৰতলৈ আহি নিজৰ সাংস্কৃতিক উপাদান যোগ কৰিছে। ভাৰতীয় সংস্কৃতিয়ে সেই উপাদানসমূহৰ উপযোগী অংশ গ্ৰহণ কৰি নিজকে অধিক সমৃদ্ধ কৰিছে। সেয়ে ইয়াৰ গতিধাৰা এখন অবিৰাম নদীৰ দৰে।
এই নিৰন্তৰ প্ৰবাহ, নতুনক গ্ৰহণ কৰাৰ ক্ষমতা আৰু নিজৰ মূল বৈশিষ্ট্য বজাই ৰাখিব পৰা শক্তিয়েই ভাৰতীয় জীৱনৰ অন্যতম মূল্যৱান সম্পদ।
১৩। “ভাৰতৰ বুৰঞ্জী হৈছে ৰাজ্যৰ উত্থান-পতন, ভঙা-গঢ়াৰ সবিশেষ বুৰঞ্জী।” — ব্যাখ্যা কৰা।
উত্তৰঃ উদ্ধৃত কথাষাৰ হেম বৰুৱাৰ ‘ভাৰতীয় সংস্কৃতি’ পাঠৰ পৰা লোৱা হৈছে। ইয়াৰ জৰিয়তে লেখকে ভাৰতৰ ৰাজনৈতিক ইতিহাসৰ পৰিৱৰ্তনশীল ৰূপৰ কথা প্ৰকাশ কৰিছে।
ভাৰতৰ ইতিহাসত বহু ৰাজবংশ আৰু সাম্ৰাজ্যৰ উত্থান ঘটিছে। একোটা শক্তিশালী ৰাজ্য গঢ় লৈ উঠাৰ পাছত সময়ৰ গতিত সেই ৰাজ্যৰ পতন ঘটিছে আৰু তাৰ ঠাইত নতুন শক্তিৰ উত্থান হৈছে। বিদেশী আক্ৰমণ, শাসন পৰিৱৰ্তন আৰু নতুন ৰাজ্য গঠনৰ ঘটনা ভাৰতীয় ইতিহাসত সঘনাই দেখা যায়।
কিন্তু এই ৰাজনৈতিক ভাঙোনে ভাৰতীয় সংস্কৃতিৰ মূল ধাৰা স্তব্ধ কৰিব পৰা নাই। বৰং প্ৰতিটো যুগৰ পৰা নতুন উপাদান গ্ৰহণ কৰি ভাৰতীয় সংস্কৃতি আগবাঢ়ি গৈছে। সেয়ে ৰাজনৈতিক ইতিহাস ভঙা-গঢ়াৰ হ’লেও সাংস্কৃতিক ইতিহাস এক অবিচ্ছিন্ন প্ৰবাহ।
১৪। “সকলো আৰ্টৰ মূলতে দুটা বিপৰীত পন্থাই কাম কৰা দেখা যায়।” — ব্যাখ্যা কৰা।
উত্তৰঃ এই কথাষাৰৰ মাজেৰে লেখকে শিল্পৰ দুটা পৃথক সৌন্দৰ্যবোধৰ কথা প্ৰকাশ কৰিছে।
এটা পন্থাই শিল্পত কাৰুকাৰ্য, জাকজমকতা আৰু বাহ্যিক সৌন্দৰ্যক অধিক গুৰুত্ব দিয়ে। এনে শিল্পে দৰ্শকৰ চকুক তৎক্ষণাৎ আকৰ্ষণ কৰে আৰু আনন্দৰ সৃষ্টি কৰে।
আনটো পন্থা অধিক সংযত আৰু আড়ম্বৰহীন। ইয়াত বাহ্যিক জাকজমকতাৰ পৰিৱৰ্তে গভীৰ অনুভূতি, গাম্ভীৰ্য আৰু অন্তৰৰ স্পৰ্শক অধিক মূল্য দিয়া হয়।
প্ৰথমটো অধিক ৰসচঞ্চল আৰু দৃষ্টিনন্দন; দ্বিতীয়টো গভীৰ, ধীৰ আৰু মননশীল। শিল্পৰ ইতিহাসত এই দুয়ো ধাৰাই বিভিন্ন ৰূপত একেলগে কাম কৰি আহিছে।
ভাষা-বিষয়ক
১। সন্ধি ভাঙা
সংস্কৃতি = সম্ + কৃতি
সমন্বয় = সম্ + অন্বয়
সম্বন্ধ = সম্ + বন্ধ
ভাৰাক্ৰান্ত = ভাৰ + আক্ৰান্ত
সন্মত = সম্ + মত
২। বিশেষ্য বা বিশেষণলৈ নিয়া
বৈচিত্ৰ্য → বিচিত্ৰ
ভৌগোলিক → ভূগোল
বিস্তৃতি → বিস্তৃত
নৈৰাশ্য → নিৰাশ
বিপ্লৱ → বৈপ্লৱিক
Human Generate Question Answer
অতি চমু প্ৰশ্নোত্তৰ
১। ভাৰতীয় সংস্কৃতিৰ প্ৰাণ কি?
উত্তৰঃ ভাৰতীয় সংস্কৃতিৰ প্ৰাণ হ’ল ইয়াৰ ক্ৰমবৰ্ধমান জীৱন্ত শক্তি।
২। “ফ্ৰম ভলগা টু গংগা” কাৰ ৰচনা?
উত্তৰঃ “ফ্ৰম ভলগা টু গংগা” পণ্ডিত ৰাহুল সংস্কৃতায়নৰ ৰচনা।
৩। সৰ্বপল্লী ৰাধাকৃষ্ণণে “কালিয়দমন”ক কি আখ্যা দিছে?
উত্তৰঃ সৰ্বপল্লী ৰাধাকৃষ্ণণে “কালিয়দমন”ক আৰ্যই অনাৰ্যক সংস্কৃত কৰাৰ এটা প্ৰতীকধৰ্মী নৃত্য বুলি আখ্যা দিছে।
৪। কোনটো যুগক ভাৰতীয় সংস্কৃতিৰ বিস্তাৰ যুগ বুলিব পাৰি?
উত্তৰঃ প্ৰকৃততে বৌদ্ধধৰ্মৰ প্ৰচাৰৰ যুগটোক ভাৰতীয় সংস্কৃতিৰ বিস্তাৰৰ যুগ বুলিব পাৰি।
৫। শিৱ আৰু শক্তি পূজাৰ মূল ক’ত আৱিষ্কাৰ হৈছিল?
উত্তৰঃ প্ৰত্নতাত্ত্বিক পণ্ডিতসকলৰ মতে শিৱ আৰু শক্তি পূজাৰ মূল মহেঞ্জোদাৰোৰ সংস্কৃতিৰ পৰা আৱিষ্কাৰ হৈছিল।
৬। ইছলামীয় ভাস্কৰ্যৰ মূল সম্পদ কি?
উত্তৰঃ ইছলামীয় ভাস্কৰ্যৰ মূল সম্পদ হ’ল গঠনৰ সৰলতা আৰু সূক্ষ্মতা।
৭। অজন্তাৰ ছবিবোৰত প্ৰকাশ পোৱা ভাববস্তু দুটা কি কি?
উত্তৰঃ অজন্তাৰ ছবিবোৰত প্ৰকাশ পোৱা ভাববস্তু দুটা হৈছে— সন্ন্যাস জীৱন আৰু সমূহীয়া বা সাংসাৰিক জীৱন।
৮। গান্ধীজীয়ে নতুন যুগৰ ভাৰতীয় সংস্কৃতি কেনেকুৱা হ’ব লাগে বুলি মত প্ৰকাশ কৰিছে?
উত্তৰঃ গান্ধীজীয়ে নতুন যুগৰ ভাৰতীয় সংস্কৃতি এক বিৰাট সমন্বয়ৰ বস্তু হ’ব লাগে বুলি মত প্ৰকাশ কৰিছে।
৯। সুকুমাৰ কলাৰ ভিতৰত কোনটো শিল্পক বেছি স্থায়ী বোলা হৈছে?
উত্তৰঃ সুকুমাৰ কলাৰ ভিতৰত চিত্ৰ-শিল্পক বেছি স্থায়ী বুলি কোৱা হৈছে।
চমু আৰু দীঘল প্ৰশ্নোত্তৰ
১০। হেম বৰুৱাৰ সাহিত্য-চৰ্চা সম্পৰ্কে এটি চমু পৰিচয় দিয়া।
উত্তৰঃ অসমীয়া সাহিত্যৰ বিশিষ্ট লেখক হেম বৰুৱাই প্ৰায় ৩৫ খন গ্ৰন্থ ৰচনা কৰিছিল। তেওঁৰ উল্লেখযোগ্য কাব্য গ্ৰন্থ হ’ল ‘বালিচন্দা’ আৰু ‘মনময়ূৰী’। তেওঁৰ জনপ্ৰিয় কবিতাৰ ভিতৰত ‘মমতাৰ চিঠি’, ‘আইতা’ আদি প্ৰধান। ভ্ৰমণ কাহিনী লেখক হিচাপে তেওঁ বিশেষভাৱে খ্যাত; তেওঁৰ ‘সাগৰ দেখিছা’, ‘ৰঙা কৰবীৰ ফুল’ আদি ভ্ৰমণ কাহিনীসমূহ অসমীয়া সাহিত্যৰ অমূল্য সম্পদ। ইয়াৰ উপৰি তেওঁ ইংৰাজীত ‘The Red River and the Blue Hill’ গ্ৰন্থ ৰচনা কৰাৰ লগতে ‘পছোৱা’ আলোচনীৰো সম্পাদক আছিল।
১১। “ভাৰতীয় সংস্কৃতি” পাঠটোৰ সাৰাংশ লিখা।
উত্তৰঃ ভাৰতীয় সংস্কৃতি এক বিৰাট সমন্বয়ৰ ফল। যুগ যুগ ধৰি আৰ্য, অনাৰ্য, মংগোলীয়, দ্ৰাবিড় আদি বিভিন্ন গোষ্ঠীৰ মিলনৰ জৰিয়তে এই সংস্কৃতি গঢ় লৈ উঠিছে। ক্ৰমবৰ্ধমান শক্তি আৰু আদৰ্শৰ আদান-প্ৰদানেই ইয়াৰ মূল চালিকা শক্তি। আৰ্যসকলে অনাৰ্যৰ কৃষ্টি গ্ৰহণ কৰি নিজৰ সংস্কৃতিক পৰিবৰ্ধন কৰিছিল। পাঠটিত বৌদ্ধ যুগৰ বিস্তাৰ, চুফীবাদৰ সৈতে উপনিষদৰ সাদৃশ্য, আৰু ইছলামীয় ভাস্কৰ্য তথা চিত্ৰকলাৰ প্ৰভাৱৰ বিষয়ে আলোচনা কৰা হৈছে। সৰ্বশেষত কবিয়ে আশা প্ৰকাশ কৰিছে যে অতীতৰ সত্য আৰু সুন্দৰ সম্পদৰ আধাৰতহে নব্য ভাৰতীয় সংস্কৃতিৰ ভেটি নিৰ্মাণ কৰা উচিত।
১২। “ভাৰতীয় সংস্কৃতি এক বিৰাট সমন্বয়ৰ বস্তু”— কথাষাৰৰ যুক্তিযুক্ততা বিচাৰ কৰা।
উত্তৰঃ লেখক হেম বৰুৱাৰ মতে ভাৰতীয় সংস্কৃতি সাগৰৰ দৰে গভীৰ আৰু বিশাল। যিদৰে বিভিন্ন নদীৰ সোঁতে সাগৰক পুষ্ট কৰে, ঠিক তেনেদৰে বিভিন্ন জাতিৰ ভাষা-সংস্কৃতিয়ে ভাৰতীয় সংস্কৃতিক বিশালতা প্ৰদান কৰিছে। ভাৰতীয় ৰাজনীতি, সমাজনীতি, শিল্প আৰু দৰ্শন— সকলোতে যুগ যুগ ধৰি হোৱা আদান-প্ৰদানৰ প্ৰভাৱ দেখা পোৱা যায়। অনাৰ্যসকলৰ মৃতকৰ সৎকাৰ, লিংগ পূজা আদিও ভাৰতীয় সংস্কৃতিৰ অংশ হৈ পৰিছে। গতিকে ভাৰতীয় সংস্কৃতি এক সংমিশ্ৰিত আৰু সমন্বয়ৰ সংস্কৃতি।
১৩। “সভ্যতা আৰু সংস্কৃতি” শব্দ দুটাৰ মাজৰ পাৰ্থক্য বিচাৰ কৰা।
উত্তৰঃ সভ্যতা আৰু সংস্কৃতিৰ মাজত স্পষ্ট পাৰ্থক্য আছে। ‘সভ্যতা’ই এটা বিশেষ সামাজিক বা ৰাজনৈতিক অৱস্থাক বুজায়, যাৰ মাপকাঠি হৈছে জীৱন-ধাৰণৰ প্ৰণালী, সুখ-সম্ভোগ আৰু দক্ষতা। আনহাতে, ‘সংস্কৃতি’ হ’ল এটা জাতিৰ অন্তৰ্নিহিত প্ৰতিভা বা জীৱন পদ্ধতি। ইয়াৰ পৰিচয় পোৱা যায় ভাষা, সাহিত্য আৰু সুকুমাৰ কলাৰ জৰিয়তে। সভ্যতাই মানুহৰ ‘বহিঃ জীৱন’ আৰু সংস্কৃতিয়ে মানুহৰ ‘অন্তঃ জীৱন’ প্ৰতিনিধিত্ব কৰে।
১৪। উত্তৰ ভাৰতীয় ভাস্কৰ্যৰ বিষয়ে পাঠৰ সহায়ত লিখা।
উত্তৰঃ উত্তৰ ভাৰতীয় ভাস্কৰ্যত ইছলামীয় প্ৰভাৱ যথেষ্ট বেছি। ইয়াত বক্ৰ আৰু বৃত্তৰেখাৰ প্ৰাদুৰ্ভাৱ অধিক দেখা পোৱা যায়। হিন্দু ভাস্কৰ্যই ইছলামীয় পদ্ধতিৰ জটিলতা হ্ৰাস কৰিছিল আৰু ইছলামীয় ভাস্কৰ্যই হিন্দু শিল্পক নতুন কাৰু-কাৰ্য প্ৰদান কৰিছিল। তাজমহল, ফটেহপুৰ চিক্ৰি আদি এনে সমন্বয়ৰ উৎকৃষ্ট উদাহৰণ।
১৫। অজন্তাৰ গুহাৰ শিল্পকলাৰ এটি বিৱৰণ দিয়া।
উত্তৰঃ অজন্তাৰ চিত্ৰকলাই ভাৰতীয় ইতিহাসত এক গৌৰৱোজ্জ্বল স্থান অধিকাৰ কৰিছে। ইয়াত সন্ন্যাস জীৱনৰ ধ্যান-মৌনতা আৰু সমূহীয়া জীৱনৰ প্ৰেম-যৌনতাৰ এক অদ্ভুত মিশ্ৰণ ঘটিছে। শিল্পীয়ে বাস্তৱ জীৱনৰ পুৰুষ-মহিলা আৰু শিশুৰ বিভিন্ন ভংগীমাক অতি নিপুণতাৰে অংকন কৰিছে। এই চিত্ৰসমূহে জীৱনৰ অখণ্ডতা আৰু এক সুন্দৰ সমন্বয়ৰ পৰিচয় দিয়ে।
১৬। মোগল সম্ৰাট বাবৰৰ আমোলত ভাৰতত প্ৰৱেশ কৰা চিত্ৰকলাৰ ধাৰাটি কেনে আছিল?
উত্তৰঃ সম্ৰাট বাবৰৰ সময়ত প্ৰৱেশ কৰা চিত্ৰশিল্প আছিল মূলত ‘ব্যক্তিবাদী’। ইয়াত সমূহীয়া বা জনজীৱনৰ পৰিৱৰ্তে ব্যক্তিৰ চৰিত্ৰ আৰু জীৱন প্ৰকাশত গুৰুত্ব দিয়া হৈছিল। ইয়াত ভাৱ-প্ৰৱণতাৰ সলনি বুদ্ধি আৰু উৎসাহৰ পৰিচয় পোৱা গৈছিল। পিছলৈ এই নতুন ৰীতিৰ সৈতে ভাৰতৰ পুৰণি চিত্ৰধাৰাৰ মিলন ঘটি এক নতুন পদ্ধতিৰ সৃষ্টি হৈছিল।
১৭। উত্তৰ ভাৰতৰ সংগীতে কি নতুন বস্তু আমাৰ চকুত পেলায়?
উত্তৰঃ উত্তৰ ভাৰতীয় উচ্চাংগ সংগীতে এক নতুন বৈশিষ্ট্য আমাৰ চকুত পেলায়— সেয়া হ’ল গাম্ভীৰ্যৰ মাজত এক ‘উৰণীয়া ভাব’ৰ সংযোগ। এই উৰণীয়া ভাবটোৱে দৰাচলতে উচ্চাংগ সংগীতৰ ওপৰত জনজাতীয় বা লোক-সংগীতৰ প্ৰভাৱকে সূচায়।
১৮। ভাৰতীয় সংস্কৃতিত ইছলামৰ অৰিহণাৰ এটি টোকা লিখা।
উত্তৰঃ ভাৰতীয় সংস্কৃতিত ইছলামৰ প্ৰভাৱ অত্যন্ত গভীৰ। উপনিষদৰ দৰ্শনৰ সৈতে চুফীবাদৰ সাদৃশ্যই ধৰ্মীয় সমন্বয়ৰ পথ প্ৰশস্ত কৰিছিল। স্থাপত্য আৰু ভাস্কৰ্যৰ ক্ষেত্ৰত ইছলামীয় সৰলতা আৰু সূক্ষ্মতাই (যেনে: তাজমহল) হিন্দু শৈলীক চহকী কৰিছিল। চিত্ৰকলাত ব্যক্তিবাদী আৰ্ট আৰু ভাষাৰ ক্ষেত্ৰত উৰ্দ্দু শব্দৰ প্ৰৱেশ এক বিশেষ অৰিহণা। হিন্দু-মুছলমানৰ সংঘাতে ভাৰতীয় সমাজত নতুন বিপ্লৱৰ সৃষ্টি কৰিছিল যিয়ে আমাৰ আধ্যাত্মিক জগতখনকো কঁপাই তুলিছিল।
১৯। প্ৰাক্-মুছলিম যুগ আৰু মুছলিম যুগৰ ভাৰতীয় ভাস্কৰ্য আৰু শিল্পকলাৰ বিষয়ে এটি টোকা লিখা।
উত্তৰঃ প্ৰাক্-মুছলিম যুগৰ শিল্পকলাৰ নিদৰ্শন অজন্তাৰ গুহাৰ চিত্ৰসমূহত দেখা পোৱা যায়, য’ত সমূহীয়া জীৱনৰ প্ৰাৰ্চুয্য আৰু উদাৰতা আছিল মুখ্য। আনহাতে, মুছলিম যুগৰ শিল্পকলা আছিল মূলত ব্যক্তিবাদী। মোগল আমোলত চিত্ৰশিল্পত বুদ্ধিনিষ্ঠা আৰু ব্যক্তিৰ মাহাত্ম্য প্ৰকাশ পাইছিল। অজন্তাৰ সৰলতা আৰু মোগল যুগৰ ব্যক্তিবাদৰ সংমিশ্ৰণে ভাৰতীয় শিল্পক এক নতুন মাত্ৰা প্ৰদান কৰিছিল, য’ত মোগল আৰু ৰাজপুট আৰ্টৰ দৰে বিশিষ্ট শৈলীৰ জন্ম হৈছিল।
এই Post টো Update কৰাত সহায় কৰিব বিচাৰে নেকি?
ইয়াত কিবা ভুল, অসম্পূৰ্ণ তথ্য বা নতুন তথ্য থাকিলে আপুনি এটা উন্নত version প্ৰস্তুত কৰিব পাৰে। Live Post তৎক্ষণাৎ সলনি নহ'ব।
Update This Post