অধ্যায় ৭
জন সাহিত্য
ক্ৰিয়া-কলাপ
১। তলৰ প্ৰশ্নবোৰৰ চমু উত্তৰ দিয়া
(ক) জন সাহিত্য কাক বোলে?
উত্তৰঃ সাধাৰণ লোকৰ মুখে মুখে প্ৰজন্মৰ পৰা প্ৰজন্মলৈ চলি অহা অলিখিত সাহিত্যক জন সাহিত্য বা লোকসাহিত্য বোলে।
(খ) অসমীয়া জন সাহিত্যৰ সমলৰ বিষয়ে চমুকৈ লিখা।
উত্তৰঃ অসমীয়া জন সাহিত্যৰ মুখ্য সমল হ’ল—বিহুগীত, বিয়ানাম, আইনাম, নিচুকনি গীত, বনঘোষা, মালিতা, সাধুকথা, ফকৰা, যোজনা, ডাকৰ বচন, ফুলকোঁৱৰৰ গীত আদি। এইবোৰৰ মাজেৰে অসমীয়া সমাজৰ জীৱনধাৰা, বিশ্বাস, আচাৰ-ব্যৱহাৰ, উৎসৱ-পাৰ্বণ আৰু মানসিকতাৰ পৰিচয় পোৱা যায়।
(গ) মালিতা কি?
উত্তৰঃ কাহিনী বা ঘটনাভিত্তিক দীঘলীয়া লোকগীতক মালিতা বোলে। ইংৰাজীত ইয়াক Ballad বুলি কোৱা হয়।
(ঘ) অসমীয়াত ‘জন সাহিত্য’ শব্দটো কোনে প্ৰথমে ব্যৱহাৰ কৰিছিল বুলি ভবা হৈছে?
উত্তৰঃ অসমীয়াত ‘জন সাহিত্য’ শব্দটো ডিম্বেশ্বৰ নেওগে প্ৰথমে ব্যৱহাৰ কৰিছিল বুলি ধৰা হয়।
(ঙ) বৰ্ষানৃত্য কি?
উত্তৰঃ বৰষুণ কামনা কৰি সমাজৰ লোকসকলে সমূহীয়াভাৱে কৰা লোকনৃত্যক বৰ্ষানৃত্য বোলে।
(চ) কবিতাৰ প্ৰধান লক্ষণ কি?
উত্তৰঃ কবিতাৰ অন্যতম প্ৰধান লক্ষণ হ’ল লয়।
(ছ) বনঘোষাক কিয় পথৰুৱা গীত বুলি কোৱা হয়?
উত্তৰঃ বনঘোষাত প্ৰকৃতি, পথাৰ, গৰখীয়া জীৱন আৰু পথৰুৱা মানুহৰ স্বতঃস্ফূৰ্ত অনুভূতি প্ৰকাশ পায়। সেইবাবে বনঘোষাক পথৰুৱা গীত বুলি কোৱা হয়।
২। অসমীয়া সমাজত প্ৰচলিত জনকৃষ্টিৰ বিষয়ে চমুকৈ লিখা।
উত্তৰঃ জনসাধাৰণৰ মাজত প্ৰচলিত আচাৰ-অনুষ্ঠান, গীত-নৃত্য, বিশ্বাস, উৎসৱ আৰু ৰীতি-নীতিক জনকৃষ্টি বোলে। এই জনকৃষ্টিৰ সামূহিক প্ৰকাশেই জাতিৰ সংস্কৃতিৰ এক গুৰুত্বপূৰ্ণ অংশ।
অসমীয়া সমাজত বিহু, হুঁচৰি, বিহুগীত, বিয়ানাম, আইনাম, লোকগীত, সাধুকথা, ফকৰা, যোজনা, মালিতা, বৰ্ষানৃত্য আদি জনকৃষ্টিৰ উল্লেখযোগ্য ৰূপ।
ব’হাগ বিহুত গাঁৱৰ ডেকা-গাভৰুৱে দল বান্ধি ঘৰে ঘৰে হুঁচৰি গায়। বিয়াৰ সময়ত বিয়ানাম আৰু ধৰ্মীয় অনুষ্ঠানত আইনাম গোৱা হয়। সাধুকথা, ফকৰা আৰু যোজনাৰ মাজেৰে লোকজ জ্ঞান, অভিজ্ঞতা আৰু নৈতিক শিক্ষা প্ৰকাশ পায়।
এইবোৰে অসমীয়া সমাজৰ সামূহিক জীৱন, বিশ্বাস, ঐতিহ্য আৰু সাংস্কৃতিক পৰিচয় বহন কৰি আহিছে।
৩। নিচুকনি গীত আৰু ফুলকোঁৱৰৰ গীতৰ বিষয়ে চমুকৈ লিখা।
উত্তৰঃ শিশুক টোপনি নিয়াবলৈ বা শান্ত কৰিবলৈ মাক বা পৰিয়ালৰ আন জ্যেষ্ঠসকলে গোৱা সুমধুৰ গীতক নিচুকনি গীত বোলে। নিচুকনি গীতত জোনবাই, চৰাই, জন্তু, ফুল, প্ৰকৃতি আৰু শিশুক কেন্দ্ৰ কৰি কল্পনাময় বৰ্ণনা থাকে। ইয়াৰ মূল উদ্দেশ্য শিশুক শান্ত কৰা আৰু টোপনি নিয়োৱা।
ফুলকোঁৱৰৰ গীত এক প্ৰকাৰৰ আখ্যানমূলক লোকগীত বা মালিতা। ইয়াত কাহিনী, কল্পনা, বীৰত্ব, প্ৰেম আৰু অলৌকিক উপাদানৰ সংমিশ্ৰণ দেখা যায়। এই গীত মুখে মুখে প্ৰচলিত হৈ আহিছে আৰু অসমীয়া লোকসাহিত্যত ইয়াৰ বিশেষ স্থান আছে।
৪। অসমীয়া সমাজত প্ৰচলিত অন্ধবিশ্বাস সম্পৰ্কে উদাহৰণসহ পাঠৰ আধাৰত লিখা।
উত্তৰঃ অসমীয়া লোকসমাজত বহু পুৰণি কালৰে পৰা বিভিন্ন অন্ধবিশ্বাস প্ৰচলিত হৈ আহিছে। বিজ্ঞানসম্মত ব্যাখ্যা নথকা সত্ত্বেও ভয়, অজ্ঞানতা আৰু পৰম্পৰাৰ প্ৰভাৱত কিছুমান বিশ্বাস মানুহৰ মাজত বৰ্তি থাকে।
ভূত-প্ৰেত, ডাইনি, অপদেৱতা, অশুভ লক্ষণ, তন্ত্ৰ-মন্ত্ৰ আদিৰ ওপৰত বিশ্বাস ইয়াৰ উদাহৰণ। কোনো ৰোগ বা বিপদৰ কাৰণ বৈজ্ঞানিকভাৱে বুজি নাপালে কেতিয়াবা মানুহে তাক অপদেৱতা বা অশুভ শক্তিৰ ফল বুলি ধৰে।
এই ধৰণৰ অন্ধবিশ্বাসৰ ফলত সমাজত বহু সময়ত নিৰীহ মানুহ অন্যায় আৰু অত্যাচাৰৰ সন্মুখীন হ’বলগীয়া হয়। শিক্ষা, বিজ্ঞানমনস্কতা আৰু সচেতনতাৰ জৰিয়তে এনে কুসংস্কাৰ দূৰ কৰা উচিত।
৫। “আদিম যুগৰ মানুহে পৃথিৱীখন ভয় আৰু বিস্ময়ৰ চকুৰে চাবলগীয়া হৈছিল”—কথাষাৰ পাঠৰ আধাৰত বুজাই লিখা।
উত্তৰঃ আদিম যুগত মানুহৰ বৈজ্ঞানিক জ্ঞান অতি সীমিত আছিল। ভূমিকম্প, বজ্ৰপাত, ধুমুহা, বানপানী, আগ্নেয়গিৰিৰ উদ্গীৰণ আদি প্ৰাকৃতিক ঘটনাৰ সঠিক কাৰণ তেওঁলোকে বুজিব পৰা নাছিল।
সেয়ে এই ঘটনাবোৰক তেওঁলোকে দেৱতা, অপদেৱতা বা অদৃশ্য শক্তিৰ কাৰ্য বুলি ভাবিছিল। অজানাৰ প্ৰতি ভয় আৰু প্ৰকৃতিৰ বিশাল শক্তিৰ প্ৰতি বিস্ময়ৰ পৰাই বহু লোকবিশ্বাস, পূজা-পাতল, তন্ত্ৰ-মন্ত্ৰ আৰু আচাৰ-অনুষ্ঠানৰ সৃষ্টি হৈছিল।
সেইবাবে কোৱা হৈছে যে আদিম যুগৰ মানুহে পৃথিৱীখন ভয় আৰু বিস্ময়ৰ চকুৰে চাবলগীয়া হৈছিল।
৬। অসমীয়া লোকবিশ্বাসত দেও-ভূতৰ প্ৰভাৱ সম্পৰ্কে লিখা।
উত্তৰঃ অসমীয়া লোকসমাজত দেও-ভূত, প্ৰেত, অপদেৱতা আদিৰ বিষয়ে বহু বিশ্বাস প্ৰচলিত হৈ আহিছে। বিশেষকৈ গাঁৱলীয়া সমাজত ৰোগ, অকাল মৃত্যু, অস্বাভাৱিক ঘটনা বা অজানা বিপদক কেতিয়াবা অদৃশ্য শক্তিৰ প্ৰভাৱ বুলি ধৰা হৈছিল।
এই বিশ্বাসৰ ফলত বিভিন্ন পূজা-পাতল, মন্ত্ৰ-পাঠ, ঝাড়-ফুঁক আদি প্ৰথাৰো সৃষ্টি হয়। লোককথা আৰু সাধুকথাতো দেও-ভূতৰ বহু কাহিনী পোৱা যায়।
অৱশ্যে এইবোৰ মূলত লোকবিশ্বাস আৰু লোকসংস্কৃতিৰ অংশ। আধুনিক সমাজত এনে বিশ্বাসক বিজ্ঞানসম্মত দৃষ্টিভংগীৰে বিচাৰ কৰা উচিত।
৮। প্ৰসংগ-সংগতি দেখুৱাই ব্যাখ্যা কৰা
(ক) “গাইগুটীয়া কামতকৈ সমূহীয়া কামত এই লয় বেছি নিয়মিত হয়, অৰ্থাৎ তাত বেমেজালি থাকে কম।”
উত্তৰঃ উদ্ধৃত কথাফাঁকি ড° প্ৰফুল্লদত্ত গোস্বামী ৰচিত ‘জন সাহিত্য’ পাঠৰ পৰা লোৱা হৈছে।
ইয়াত লেখকে সমূহীয়া কামত লয়ৰ গুৰুত্বৰ কথা প্ৰকাশ কৰিছে।
এজন মানুহে অকলে কাম কৰিলে কামৰ গতি সদায় সমান নাথাকিব পাৰে। কিন্তু বহু মানুহে একেলগে কাম কৰিলে তেওঁলোকে এটা নিৰ্দিষ্ট ছন্দ বা লয় অনুসৰণ কৰে। সেইবাবে সমূহীয়া কামত বেমেজালি কম হয় আৰু কামটো সুশৃংখলভাৱে আগবাঢ়ে।
ওজাপালি, সমূহীয়া নৃত্য, হুঁচৰি আদি লোকঅনুষ্ঠানত এই নিয়মিত লয় স্পষ্টভাৱে দেখা যায়। সেয়ে সমূহীয়া কামত লয় অধিক নিয়মিত হয় বুলি লেখকে কৈছে।
(খ) “বুৰঞ্জী আৰু ভূগোলেও যদি কোনো এক জাতিৰ মনৰ পৰিচয় দিবলৈ অসমর্থ হয়, তেনেহ’লে সেই পৰিচয় দিব পাৰে সেই জাতিৰ মাজত বৰ্তি থকা গীত-পদ-সাধুবোৰেহে।”
উত্তৰঃ উদ্ধৃত কথাফাঁকি ড° প্ৰফুল্লদত্ত গোস্বামী ৰচিত ‘জন সাহিত্য’ পাঠৰ পৰা লোৱা হৈছে।
ইয়াত লেখকে জন সাহিত্যৰ গুৰুত্ব প্ৰকাশ কৰিছে।
বুৰঞ্জীৰ পৰা কোনো জাতিৰ ৰাজনৈতিক ঘটনা আৰু অতীতৰ কথা জনা যায়। ভূগোলৰ পৰা দেশৰ নদী, পাহাৰ, জলবায়ু আৰু ভৌগোলিক অৱস্থানৰ বিষয়ে জনা যায়। কিন্তু জাতি এটাৰ মন, অনুভূতি, বিশ্বাস, আশা-আকাংক্ষা আৰু জীৱনদৰ্শনৰ সম্পূৰ্ণ পৰিচয় এইবোৰৰ পৰা সদায় পোৱা নাযায়।
লোকগীত, সাধুকথা, ফকৰা, যোজনা আদিৰ মাজত সাধাৰণ মানুহৰ দৈনন্দিন জীৱন, আনন্দ-বেদনা, বিশ্বাস, সংস্কাৰ আৰু অভিজ্ঞতা প্ৰকাশ পায়। সেইবাবে জন সাহিত্যৰ জৰিয়তে এটা জাতিৰ অন্তৰ্জীৱনৰ সঁচা পৰিচয় লাভ কৰিব পাৰি।
১০। চমুটোকা লিখা
(ক) ফকৰা
উত্তৰঃ গাঁৱলীয়া সমাজত প্ৰচলিত গূঢ়, ব্যঞ্জনামূলক বা বিশেষ অৰ্থবোধক চুটি পদক ফকৰা বোলে। ফকৰাত সাধাৰণতে অভিজ্ঞতা, উপদেশ, ধৰ্মীয় ভাব বা সমাজজীৱনৰ বিভিন্ন কথা সংক্ষিপ্তভাৱে প্ৰকাশ পায়।
অসমীয়া সমাজত বহু ফকৰা মুখে মুখে চলি আহিছে। এইবোৰে জনসাধাৰণৰ চিন্তা, অভিজ্ঞতা আৰু লোকজ জ্ঞানৰ পৰিচয় বহন কৰে।
(খ) পটন্তৰ
উত্তৰঃ কোনো কথা, যুক্তি বা মত স্পষ্ট কৰিবলৈ দিয়া লোকপ্ৰচলিত উদাহৰণ, তুলনা বা দৃষ্টান্তক পটন্তৰ বুলি কোৱা হয়। পটন্তৰৰ সৈতে যোজনা বা লোকপ্ৰৱচনৰ ঘনিষ্ঠ সম্পৰ্ক আছে।
লোকজীৱনৰ দীঘলীয়া অভিজ্ঞতা, নৈতিক শিক্ষা আৰু বাস্তৱ জ্ঞান পটন্তৰৰ মাজেৰে প্ৰকাশ পায়। কথোপকথন আৰু সামাজিক আলোচনাত বক্তব্য অধিক স্পষ্ট আৰু প্ৰভাৱশালী কৰিবলৈ ইয়াৰ ব্যৱহাৰ কৰা হয়।
(গ) লোকগীত
উত্তৰঃ সাধাৰণ মানুহৰ মুখে মুখে প্ৰজন্মৰ পৰা প্ৰজন্মলৈ চলি অহা গীতক লোকগীত বোলে। ইয়াৰ কোনো নিৰ্দিষ্ট ৰচয়িতা সাধাৰণতে নাথাকে।
লোকগীতত মানুহৰ দৈনন্দিন জীৱন, উৎসৱ, প্ৰেম, দুখ-বেদনা, ধৰ্মীয় বিশ্বাস আৰু সামাজিক আচাৰ প্ৰতিফলিত হয়। বিহুগীত, বিয়ানাম, আইনাম, নিচুকনি গীত, বনঘোষা আদি অসমীয়া লোকগীতৰ উল্লেখযোগ্য ৰূপ।
(ঘ) হুঁচৰি
উত্তৰঃ ব’হাগ বিহুৰ সময়ত ডেকা-গাভৰু বা গাঁৱৰ লোকসকলে দল বান্ধি ঘৰে ঘৰে গৈ বিহুগীত গোৱা আৰু নৃত্য কৰা অনুষ্ঠানক হুঁচৰি বোলে।
হুঁচৰি দল ঘৰৰ চোতালত গীত-নৃত্য পৰিৱেশন কৰি গৃহস্থক আশীৰ্বাদ দিয়ে। ই অসমীয়া বিহু সংস্কৃতিৰ এক উল্লেখযোগ্য সামূহিক লোকঅনুষ্ঠান।
(ঙ) বৰ্ষানৃত্য
উত্তৰঃ বৰষুণ কামনা কৰি কৰা লোকনৃত্যক বৰ্ষানৃত্য বোলে। কৃষিনিৰ্ভৰ সমাজত অনাবৃষ্টি হ’লে মানুহে সমূহীয়াভাৱে বিভিন্ন পূজা-অনুষ্ঠান আৰু নৃত্যৰ জৰিয়তে বৰষুণ কামনা কৰিছিল।
এই নৃত্যত আদিম মানুহৰ প্ৰকৃতিৰ ওপৰত নিৰ্ভৰশীলতা আৰু লোকবিশ্বাসৰ প্ৰতিফলন দেখা যায়।
ভাষা-বিচাৰ
২। বন্ধনীত থকা উপযুক্ত পদ বহুৱাই বাক্যবোৰ সম্পূৰ্ণ কৰা
(দেও-ভূত, পূজা-পাতল, তন্ত্ৰ-মন্ত্ৰ, জন-সাহিত্য, পাটনাদ)
(ক) অসমৰ মায়ং নামৰ ঠাইখন পুৰণি কালৰে পৰা ______ ৰ বাবে বিখ্যাত।
উত্তৰঃ তন্ত্ৰ-মন্ত্ৰ।
(খ) অসমীয়া সাহিত্যৰ বুৰঞ্জীত ______ ৰ ভঁৰাল অতি চহকী।
উত্তৰঃ জন-সাহিত্য।
(গ) জেতুকীবাইহঁতৰ ঘৰৰ পিছফালে এটা পুৰণি ______ আছে।
উত্তৰঃ পাটনাদ।
(ঘ) জোনালীয়ে ______ ৰ সাধু শুনিবলৈ বৰ ভয় খায়।
উত্তৰঃ দেও-ভূত।
(ঙ) দেৱ-দেৱীক সন্তুষ্ট কৰিবলৈ জনজাতি সমাজত বিভিন্ন ______ কৰা হয়।
উত্তৰঃ পূজা-পাতল।
৫। একে অৰ্থ বুজোৱা আন শব্দ লিখা
জন = লোক।
গাঁও = গ্ৰাম।
সংস্কৃতি = কৃষ্টি।
বৰষুণ = বৰ্ষা / বৃষ্টি।
দেও = দেৱতা / অপদেৱতা, প্ৰসংগ অনুসৰি।
শত্ৰু = অমিত্ৰ / বৈৰী।
টেটোন = ধূৰ্ত / টেঙৰ।
আখ্যান = কাহিনী।
৬। বাক্য সাজা
তন্ত্ৰ-মন্ত্ৰ
উত্তৰঃ অসমৰ মায়ং অঞ্চল তন্ত্ৰ-মন্ত্ৰৰ লোকবিশ্বাসৰ বাবে বহুদিনৰ পৰা বিখ্যাত।
গীত-পদ
উত্তৰঃ নামঘৰত ভক্তসকলে ভক্তিমূলক গীত-পদ পৰিৱেশন কৰে।
ভাব-চিন্তা
উত্তৰঃ ভাষাৰ জৰিয়তে মানুহে নিজৰ ভাব-চিন্তা প্ৰকাশ কৰে।
নৃত্য-গীত
উত্তৰঃ বিহুৰ অনুষ্ঠানত ডেকা-গাভৰুৱে নৃত্য-গীত পৰিৱেশন কৰে।
বহুবিকল্পীয় প্ৰশ্ন (MCQ)
১। জন সাহিত্যৰ আন এটা নাম কি?
A. লোকসাহিত্য
B. আধুনিক সাহিত্য
C. বৈজ্ঞানিক সাহিত্য
D. নাট্যসাহিত্য
উত্তৰঃ A. লোকসাহিত্য
২। ‘জন সাহিত্য’ শব্দটো অসমীয়াত প্ৰথমে কোনে ব্যৱহাৰ কৰিছিল বুলি ধৰা হয়?
A. বাণীকান্ত কাকতি
B. ডিম্বেশ্বৰ নেওগ
C. হেমচন্দ্ৰ বৰুৱা
D. লক্ষ্মীনাথ বেজবৰুৱা
উত্তৰঃ B. ডিম্বেশ্বৰ নেওগ
৩। কাহিনীভিত্তিক দীঘলীয়া লোকগীতক কি বোলে?
A. হুঁচৰি
B. নিচুকনি গীত
C. মালিতা
D. আইনাম
উত্তৰঃ C. মালিতা
৪। বৰষুণ কামনা কৰি কৰা নৃত্যক কি বোলে?
A. বিহুনৃত্য
B. দেওধনী
C. ওজাপালি
D. বৰ্ষানৃত্য
উত্তৰঃ D. বৰ্ষানৃত্য
৫। কবিতাৰ অন্যতম প্ৰধান লক্ষণ কি?
A. লয়
B. দৈৰ্ঘ্য
C. অধ্যায়
D. সংলাপ
উত্তৰঃ A. লয়
৬। শিশুক টোপনি নিয়াবলৈ গোৱা গীতক কি বোলে?
A. বনঘোষা
B. নিচুকনি গীত
C. বিহুগীত
D. মালিতা
উত্তৰঃ B. নিচুকনি গীত
৭। ‘ফুলকোঁৱৰৰ গীত’ কোন শ্ৰেণীৰ সাহিত্য?
A. উপন্যাস
B. নাটক
C. আখ্যানমূলক লোকগীত
D. প্ৰবন্ধ
উত্তৰঃ C. আখ্যানমূলক লোকগীত
৮। ব’হাগ বিহুত ঘৰে ঘৰে গৈ গীত-নৃত্য কৰা অনুষ্ঠানক কি বোলে?
A. আইনাম
B. বিয়ানাম
C. বৰ্ষানৃত্য
D. হুঁচৰি
উত্তৰঃ D. হুঁচৰি
৯। জাতি এটাৰ মনৰ পৰিচয় ক’ত অধিক স্পষ্টভাৱে পোৱা যায়?
A. গীত-পদ আৰু সাধুত
B. কেৱল মানচিত্ৰত
C. কেৱল আইনত
D. কেৱল ৰাজনীতিত
উত্তৰঃ A. গীত-পদ আৰু সাধুত
১০। লোকগীতৰ সাধাৰণ বৈশিষ্ট্য কি?
A. সদায় এজন নিৰ্দিষ্ট ৰচয়িতা থাকে
B. মুখে মুখে প্ৰচলিত হয়
C. কেৱল লিখিত ৰূপত থাকে
D. কেৱল ধৰ্মীয় হয়
উত্তৰঃ B. মুখে মুখে প্ৰচলিত হয়
১১। ‘আখ্যান’ৰ সমাৰ্থক শব্দ কি?
A. কবিতা
B. নাটক
C. কাহিনী
D. গীত
উত্তৰঃ C. কাহিনী
১২। মায়ং অঞ্চল কিহৰ লোকবিশ্বাসৰ সৈতে বিশেষভাৱে জড়িত?
A. কৃষিকাৰ্য
B. সংগীত
C. নদীপূজা
D. তন্ত্ৰ-মন্ত্ৰ
উত্তৰঃ D. তন্ত্ৰ-মন্ত্ৰ
১৩। ‘সংস্কৃতি’ৰ সমাৰ্থক শব্দ কি?
A. কৃষ্টি
B. কাহিনী
C. বিশ্বাস
D. ইতিহাস
উত্তৰঃ A. কৃষ্টি
১৪। হুঁচৰি শেষত গৃহস্থক কি দিয়া হয়?
A. শাস্তি
B. আশীৰ্বাদ
C. উপহাৰ
D. আদেশ
উত্তৰঃ B. আশীৰ্বাদ
১৫। জন সাহিত্যৰ মূল বাহক কোন?
A. কেৱল পণ্ডিত
B. কেৱল লেখক
C. সাধাৰণ জনসমাজ
D. কেৱল শিক্ষক
উত্তৰঃ C. সাধাৰণ জনসমাজ
Teacher Generate Question Answer
জন সাহিত্য
ক্ৰিয়া কলাপ
১। তলৰ প্রশ্ন বােৰৰ চমু উত্তৰ দিয়া
(ক) জন সাহিত্য কাক বােলে?
উত্তৰঃ লোক সাহিত্য, সাধাৰণ লোক বা নিৰক্ষৰ জনৰ মুখ বাগৰি অহা সাহিত্য অৰ্থাৎ অলিখিত সাহিত্যকে জন সাহিত্য বােলে।
(খ) অসমীয়া জন সাহিত্যৰ সমলৰ বিষয়ে চমুকৈ লিখা।
উত্তৰঃ জনসাহিত্য হ’ল লোক সাহিত্য, সাধাৰণ লোক বা নিৰক্ষৰ জনৰ মুখ বাগৰি অহা সাহিত্য অৰ্থাত অলিখিত সাহিত্য। অসমীয়া জন সাহিত্যৰ সমলবোৰ হ’ল – ডাকবচন, সাধুকথা, বিহু গীত, মালিতা, ফুলকোঁৱৰৰ গীত, আইনাম, বিয়ানাম আদি। অসমৰ জন সাহিত্যই অসমৰ জনজাতিৰ পৰিচয় দাঙি ধৰে। জন সাহিত্য বুলিলে প্ৰধানকৈ গীত, নৃত্য আদিয়ে সেই ঠাইখনৰ লোকৰ জাতীয় পৰিচয় দাঙি ধৰে।
(গ) মালিতা কি?
উত্তৰঃ মালিতা হ’ল বনঘোষা ধৰ্মী একশ্ৰেণী দীঘলীয়া কাহিনী বা ঘটনা প্ৰধান লোকগীত।
(ঘ) অসমীয়াত ‘জন সাহিত্য’ শব্দটো কোনে প্রথমে ব্যৱহাৰ কৰিছিল বুলি ভবা হৈছে।
উত্তৰঃ অসমীয়াত ‘জন সাহিত্য’ শব্দটো শ্ৰীযুত ডিম্বেশ্বৰ নেওগে প্রথমে ব্যৱহাৰ কৰিছিল বুলি ভবা হৈছে।
(ঙ) বর্ষানৃত্য কি?
উত্তৰঃ বৰষুণৰ দৰকাৰ হ’লে গোটেই খেলটো লগ খায় দেওক পূজা কৰি যি নৃত্য কৰে তাকে বর্ষানৃত্য বোলে।
(চ) কবিতাৰ প্রধান লক্ষণ কি?
উত্তৰঃ কবিতাৰ প্রধান লক্ষণ হৈছে লয়।
(ছ) বনঘােষাক কিয় পথৰুৱা গীত বুলি কোৱা হয়?
উত্তৰঃ শীতকালৰ পাছত প্ৰকৃতি জগতখন কিদৰে সজীৱ হৈ উঠে আৰু তাৰ নৈসৰ্গিক চিত্ৰই গৰখীয়াৰ মনত বা পথৰুৱাৰ মনত কিদৰে উন্মাদনাৰ সৃষ্টি কৰে সেইকথা স্বতহস্ফূৰ্ত ভাৱে প্ৰকাশ পায় বাবে এই বনঘােষাক পথৰুৱা গীত বুলি কোৱা হয়।
২। অসমীয়া সমাজত প্ৰচলিত জনকৃষ্টিৰ বিষয়ে চমুকৈ লিখা।
উত্তৰঃ জনকৃষ্টিৰ সামূহিক প্ৰকাশেই হ’ল এটা জাতিৰ সংস্কৃতি। অসমীয়া সমাজত প্ৰচলিত জনকৃষ্টিসমূহ হ’ল – হুঁচৰি, লোকগীত, বৰ্ষানৃত্য, ফকৰা, বিয়ানাম, বিহুগীত, সাধুকথা, মালিতা আদি।
অসমৰ জাতীয় উৎসৱ হ’ল বিহু। এই বিহু তিনি প্ৰকাৰৰ। তাৰে ভিতৰৰ এটা বিহু হ’ল বহাগ বিহু। বহাগ বিহুত গাঁৱৰ ল’ৰা-ছোৱালীবোৰ একলগ হৈ ঘৰে ঘৰে গৈ বিহু গায়, যাক হুচঁৰি গোৱা বুলি কোৱা হয়। অসমীয়া গাঁৱলীয়া জীৱনত প্ৰচলিত ওভতা নাইবা গুপুত অৰ্থ থকা পদবিলাকক ফকৰা বুলি কোৱা হয়। ইয়াক ভকত শ্ৰেণীৰ মানুহৰ মাজত বেছিকৈ প্ৰচলিত হোৱা দেখা যায়। অসমীয়া ফকৰা জনগীত, বৰগীত, চৰ্যাপদ আদিতো পোৱা যায়। মালিতা হ’ল বনঘোষা ধৰ্মী একশ্ৰেণী দীঘলীয়া কাহিনী বা ঘটনা প্ৰধান লোকগীত। বৰষুণৰ দৰককাৰ হ’লে গোটেই খেলটো লগ খায় দেওক পূজা কৰি যি নৃত্য কৰে তাকে বর্ষানৃত্য বোলে। ৩। নিচুকনি গীত আৰু ফুলকোৱঁৰৰ গীতৰ বিষয়ে চমুকৈ লিখা।
উত্তৰঃ নিচুকনি গীত পৃথিৱীৰ সকলোবোৰ দেশ বা সকলোবোৰ সমাজতে প্ৰচলিত আছে। শিশুক টোপনি নিয়াবলৈ বা ক্ষন্তেকৰ বাবে ভুলাই ৰাখিবলৈ মাকহঁতে বা জ্যেষ্ঠ জনে গোৱা কল্পনা প্ৰসূত গীত বোৰেই হ’ল নিচুকনি গীত। এই শ্ৰেণীৰ গীতবোৰৰ লগত কোনো ধৰ্ম বা পূজা-অৰ্চনাৰ সম্পৰ্ক নাই। শিয়াল, ভেকুলী, সাপ, বাঘ, জোনবাই, কুকুৰ আদি হ’ল নিচুকনি গীতৰ বিষয়বস্তু।
ফুলকোৱঁৰৰ গীতবোৰ জনশ্ৰুতি মূলক। এক প্ৰকাৰৰ মালিতা বা আখ্যানমূলক গীত। ইংৰাজীত এনে ধৰণৰ গীতক ‘বেলাড’ বুলি কোৱা হয়। গ্ৰাম্য সৰল লোকৰ মনত আনন্দ দিয়াৰ বাবেই কল্পনাৰ ৰং সানি এনেবোৰ গীত মুখৰচক ভাৱে চলি আহিছিল। ফুলকোঁৱৰৰ গীতৰ সময় নিৰূপন কৰা কঠিন যদিও ওহোম ৰাজত্বৰ পৰিৱেশ পোৱা যায়। ফুলকোঁৱৰৰ গীতৰ সৈতে মণিকোঁৱৰৰ গীতৰ মিল আছে। শংকৰদেৱ ৰজাৰ পুতেক মণিকোঁৱৰে নৈত গা ধুই থকোতে জলকোঁৱৰে হৰণ কৰে। পিছত পত্নী কাচন কুঁৱৰীয়ে পুতেক ফুলকোঁৱৰক ককাকৰ তত্বাৱধানত ডাঙৰ কৰে। ফুলকোঁৱৰে ডাঙৰ হৈ কাঠৰ পখীঘোঁৰাত উঠি বাপেকক বিচাৰি যায় আৰু মালিনীৰ ফুলনিত নামি পৰে। পিছত ফুলকোঁৱৰে পাঁচতুলি কুঁৱৰীক ফুলৰ মালা উপহাৰ দি বন্দী অৱস্থাৰ পৰা পখীসহ ৰাজ্যলৈ উভতি আহে। ৪। অসমীয়া সমাজত প্ৰচলিত অন্ধবিশ্বাস সম্পর্কে উদাহৰণ সহ পাঠৰ আধাৰত লিখা।
উত্তৰঃ অসমীয়া সমাজত বৰ্তমান সময়তো অন্ধবিশ্বাসে ৰাজত্ব কৰি আছে। বৰ্তমানৰ এই আধুনিক সময়তো অসমৰ বহুতো পিছপৰা ঠাইত আধুনিকৰ প্ৰভাৱেই পৰা নাই। অসমৰ কাৰ্বি আংলং আদিৰ দৰে পিছপৰা ঠাইবোৰত আজিও ডাইনি সন্দেহত ভাল মানোহবোৰক অত্যাচাৰ কৰে আৰু শেষত গাঁৱৰ মানুহবোৰে মাৰি পেলায়। বহুতো ঠাইত এতিয়াও ভূত-প্ৰেত, আত্মা, আদিৰ ওপৰত বিশ্বাস কৰে। কিছুলোকে আকৌ নিজৰ ঘৰুৱা শত্ৰুতা পূৰণৰ বাবে নিজৰ স্বাৰ্থপূৰণৰ বাবে এই অন্ধবিশ্বাসৰ সুযোগ লোৱা দেখা যায়। আজিৰ সমাজতো মানুহে তেঙা গছৰ তলত ৰাতি ভূত, ডাইনি আদিয়ে বাস কৰে বুলি বিশ্বাস কৰে। মুঠৰ ওপৰত ক’বলৈ গ’লে বৰ্তমানৰ আধুনিক যোগতো আমাৰ অসমৰ প্ৰায়বোৰ গ্ৰাম্য অঞ্চল অন্ধবিশ্বাসত ডুব গৈ আছে। ৰাজা ৰামমোহন ৰায়ৰ দৰে সমাজ সেৱক সকলে আমাৰ সমাজৰ পৰা বহুতো অন্ধবিশ্বাস নাইকিয়া কৰিলে যদিওঁ কিছুমান অন্ধবিশ্বাস আমাৰ সমাজৰ পৰা আজিও আঁতৰাব পৰা নাই। এই অন্ধবিশ্বাসসমূহ দূৰ কৰিব পাৰিলেহে অসমখন উন্নত ৰাজ্যত পৰিনত হ’ব।
৫। “আদিম যুগৰ মানুহে পৃথিৱীখন ভয় আৰু বিস্ময়ৰ চকুৰে চাবলগীয়া হৈছিল”—কথাষাৰ পাঠৰ আধাৰত বুজাই লিখা।
উত্তৰঃ আদিতে আমাৰ পৃথিৱীখনত বহুতো অন্ধবিশ্বাস আৰু কু-সংস্কাৰে আৱৰি আছিল। সেইসময়ত পৃথিৱীৰ প্ৰায়বোৰ অঞ্চলত বিজ্ঞান আৰু প্ৰযুক্তি বিদ্যাৰ প্ৰভাৱেই পৰা নাছিল। সেই সময়ত মানুহে পৃথিৱীখন এটা প্ৰকাণ্ড হাটীৰ পিঠিৰ ওপৰত উঠি থকা বুলি বিশ্বাস কৰিছিল আৰু সেই হাটীয়ে গা ল’ৰালে পৃথিৱীত ভূমিকম্প হয় বুলি বিশ্বাস কৰিছিল। সেই সময়ত পৃথিৱীত আগ্নেয়গিৰি উদগিৰণ, ভূমিকম্প, ভূমিস্খলন, বানপানীৰ দৰে সমস্যা অধিক পৰিমাণে সংঘটিত হৈছিল। এনে সমস্যা সৃষ্টি হোৱাৰ বাবে তেওঁলোকে ভাবিছিল যে ভগৱান তেওঁলোকৰ কাৰ্যত অসন্তুস্ত হৈ এনে অঘটন ঘটায় আছে। সেইসময়ত বলি দিয়াৰ প্ৰথা অধিক প্ৰচলন আছিল। আৰু তেওঁলোকে জীৱিত প্ৰাণীসমূহক দেৱ-দেৱতাক সন্তুস্ত কৰিবৰ বাবে বলি দিছিল। গিৰীয়েকৰ মৃত্যু হ’লে ঘৈনীয়েককো গিৰীয়েকক জ্বলোৱা চিতাটোত একেলগে জ্বলাই দিছিল, যাক সতীদাহ প্ৰথা বোলে।
এইবোৰ প্ৰথা আৰু অন্ধবিশ্বাসৰ বাবেই “আদিম যুগৰ মানুহে পৃথিৱীখন ভয় আৰু বিস্ময়ৰ চকুৰে চাবলগীয়া হৈছিল”।৬। অসমীয়া লােক বিশ্বাসত দেও-ভূতৰ প্ৰভাৱ সম্পর্কে লিখা।
উত্তৰঃ পৃথিৱীৰ অন্যান্য আদিম লোকসমাজে বিশ্বাস কৰি অহাৰ দৰে অসমৰ লোকসমাজতো ভূত-প্ৰেত সম্বন্ধীয় বিশ্বাস বহুলভাৱে প্ৰচাৰিত। নগৰীয়া অঞ্চলতকৈ গাৱলীয়া অঞ্চলতহে এই ধৰণৰ কথা অধিক প্ৰচলিত। অসমীয়া সমাজত প্ৰধানকৈ হিন্দু ধৰ্মৰ পৰম্পৰা বিৰাজমান। হিন্দু ধৰ্মত নানা সময়ত নানান দেৱ-দেৱীৰ পূজা-অৰ্চনা কৰা হয়। তেওঁলোকে বিশ্বাস কৰে এই দেৱ-দেৱী সকলে স্বৰ্গত বাস কৰে। ইয়াৰে কিছুমান দেৱতাই নিম্নস্তৰ লাভ কৰি ভূত বা অপদেৱতাৰ স্থান পায়।
৮। ব্যাখ্যা কৰা
(ক) গাইগুটীয়া কামতকৈ সমূহীয়া কামত এই লয় বেছি নিয়মিত হয়, অর্থাৎ তাত বেমেজালি থাকে কম।
উত্তৰঃ
(খ) বুৰঞ্জী আৰু ভূগােলেও যদি কোনাে এক জাতিৰ মনৰ পৰিচয় দিবলৈ অসমর্থ হয়, তেনেহ’লে সেই পৰিচয় দিব পাৰে সেই জাতিৰ মাজত বৰ্তি থকা গীত – পদ সাধুবােৰেহে।
উত্তৰঃ
১০। চমুটোকা লিখাঃ—
(ক) ফকৰা
উত্তৰঃ অসমীয়া গাঁৱলীয়া জীৱনত প্ৰচলিত ওভতা নাইবা গুপুত অৰ্থ থকা পদবিলাকক ফকৰা বুলি কোৱা হয়। ইয়াক ভকত শ্ৰেণীৰ মানুহৰ মাজত বেছিকৈ প্ৰচলিত হোৱা দেখা যায়। অসমীয়া ফকৰা জনগীত, বৰগীত, চৰ্যাপদ আদিতো পোৱা যায়। ফকৰাবোৰৰ লক্ষণ চাই চন্দ্ৰধৰ বৰুৱাই কৈছে “যিবোৰ যোজনাত ভকতীয়া অৰ্থ আছে তাক ফকৰা বোলে।”
(খ) পটন্তৰ
উত্তৰঃ যোজনাবোৰ জাতীয় জীৱনৰ শৈশৱ কালৰ সৃষ্টি। নিৰক্ষৰ চহা লোকৰ মাজত যোজনা হ’ল সঞ্চিত অভিজ্ঞতা আৰু জ্ঞানৰ ভঁৰাল। অসমীয়া সমাজৰ মেলত কথাৰ মোৰ মাৰিবলৈ প্ৰায়ে যোজনা ব্যৱহাৰ কৰা হয়। আইন 一 বিচাৰ, খেতি-বাতি, বিয়া-বাৰু, স্ত্ৰী-পুৰুষ, ল’ৰা-ছোৱালী আদিৰ প্ৰসংগত প্ৰৱচন বা যোজনাৰ ব্যৱহাৰ দেখা যায়। ইজিপ্তত আজিৰ পৰা পাঁচ হাজাৰ বছৰ আগেয়ে যোজনাৰ ব্যৱহাৰ প্ৰমাণ পোৱা যায়। অসমীয়া সমাজতো অতি প্ৰাচীন কালৰে পৰা এনে যোজনা ব্যৱহাৰ হৈ আহিছে। নীতিমূলক ব্যংগ অৰ্থত ইয়াৰ বহুল প্ৰয়োগ হয়।
(গ) লােকগীত
উত্তৰঃ আমাৰ এনে কিছু সম্পদ আছে, য’ত ভাস্বৰ হৈ উঠে জাতিটোৰ সামগ্ৰিক ঐতিহ্য, জাতীয় জীৱনচৰ্যা। ইয়াৰে এটা পূৰঠ অংশ হ’ল লোক-গীত। অসমীয়া ভাষাৰ লোকগীতবোৰৰ এটা বিশেষত্ব আছে যে, এইবোৰক গীত নুবুলি “নাম” বোলা হয়। অসমীয়া লোকগীতসমূহৰ ভিতৰত আছে বিয়ানাম, আইনাম, গোসাঁয় নাম,ভেকুলিৰ বিয়া আদি।
(ঘ) হুচঁৰি
উত্তৰঃ অসমৰ জাতীয় উৎসৱ হ’ল বিহু। এই বিহু তিনি প্ৰকাৰৰ। তাৰে ভিতৰৰ এটা বিহু হ’ল বহাগ বিহু। বহাগ বিহুত গাঁৱৰ ল’ৰা-ছোৱালীবোৰ একলগ হৈ ঘৰে ঘৰে গৈ বিহু গায়, যাক হুচঁৰি গোৱা বুলি কোৱা হয়। তেওঁলোকে হুঁচৰি গায় শেষ হোৱাৰ সময়ত গৃহস্থক আশীৰ্বাদ দিয়ে।
(ঙ) বর্ষানৃত্য।
উত্তৰঃ বৰষুণৰ দৰকাৰ হ’লে গোটেই খেলটো লগ খায় দেওক পূজা কৰি যি নৃত্য কৰে তাকে বর্ষানৃত্য বোলে। এই নৃত্য ধৰালৈ বৰষুণ নমাবৰ বাবে কৰা হয়।
ভাষা বিচাৰ
২। তলৰ বাক্যবােৰৰ খালী ঠাইত বন্ধনীত থকা উপযুক্ত পদ বহুৱাই বাক্যবােৰ সম্পূৰ্ণ কৰাঃ-
(দেও – ভূত, পূজা-পাতাল, তন্ত্র-মন্ত্র, জন-সাহিত্য, পাটনাদ)
(ক) অসমৰ মায়ং নামৰ ঠাইখন পুৰণি কালৰে পৰা তন্ত্র-মন্ত্র ৰ বাবে বিখ্যাত।
(খ) অসমীয়া সাহিত্যৰ বুৰঞ্জীত জন-সাহিত্য ৰ ভঁড়াল অতি চহকী।
(গ) জেতুকীবাইহতঁৰ ঘৰৰ পিছফালে এটা পাটনাদ পুৰণি আছে।
(ঘ) জোনালীয়ে দেও – ভূত ৰ সাধু শুনিবলৈ বৰ ভয় খায়।
(ঙ) দেৱ-দেৱীক সন্তুষ্ট কৰিবলৈ জনজাতি সমাজত বিভিন্ন পূজা-পাতাল কৰা হয়।
৫। তলৰ শব্দবোৰৰ একে অৰ্থ বুজোৱা আন শব্দ লিখা—
জন, গাওঁ, সংস্কৃতি, বৰষুণ, দেও, শত্ৰু, টেটোন, আখ্যান।
উত্তৰঃ
জন – লোক।
গাওঁ – গঞাঁ
সংস্কৃতি –
বৰষুণ – বৰ্ষা।
দেও – ভূত।
শত্ৰু – অমিত্ৰ।
টেটোন – টেঙৰ।
আখ্যান – কাহিনী।
৬। বাক্য সাজা—
তন্ত্ৰ-মন্ত্ৰঃ一 অসমৰ মায়ং নামৰ ঠাইখন পুৰণি কালৰে পৰা তন্ত্র-মন্ত্র ৰ বাবে বিখ্যাত।
গীত-পদঃ一 নামঘৰত পোৱা আৰু গধূলি গীত-পদ গোৱা হয়।
ভাব-চিন্তাঃ一 ভাষাৰ জৰিয়তে আমি মনৰ কথা ভাব-চিন্তা প্ৰকাশ কৰোঁ।
নৃত্য-গীতঃ一 ৰাখত সকলোৱে নৃত্য-গীত পৰিৱেশন কৰে।
এই Post টো Update কৰাত সহায় কৰিব বিচাৰে নেকি?
ইয়াত কিবা ভুল, অসম্পূৰ্ণ তথ্য বা নতুন তথ্য থাকিলে আপুনি এটা উন্নত version প্ৰস্তুত কৰিব পাৰে। Live Post তৎক্ষণাৎ সলনি নহ'ব।
Update This Post